Onur Kırıcı Davranış Nedeniyle Boşanma Davası

Onur Kırıcı Davranış Sebebiyle Boşanmanın Hukuki Niteliği

Eşlerden her biri, diğeri tarafından hayatına kastedilmesi, kendisine pek kötü davranılması veya ağır derecede onur kırıcı bir davranışta bulunulması sebebiyle boşanma davası açabilir. Türk Medeni Kanunu m. 162 kapsamında düzenlenen onur kırıcı davranış mutlak bir boşanma sebebidir. Bu nedenle davacı eş, evlilik birliğinin temelinden sarsıldığını veya ortak hayatın çekilmez hale geldiğini ayrıca kanıtlamak zorunda değildir. Eylemin varlığının ispatlanmasıyla boşanma kararı verilmesi için yasal zemin oluşur.

Onur kırıcı davranış nedeniyle boşanma davası açılabilmesi için eylemin diğer eşin şeref ve haysiyetini zedeleme kastıyla bilinçli bir şekilde yapılmış olması gerekir. Eşin şeref ve haysiyeti hedef almayan ya da yanlış anlaşılmadan kaynaklanan ifadeleri bu boşanma sebebi kapsamında değerlendirilmeyebilir. Bununla birlikte boşanma veya ayrılık sürecinde eşin sadakatsizlik içeren ve zinaya benzer davranışları da Türk Medeni Kanunu m. 162 kapsamında onur kırıcı davranış sayılabilir.

Dava Açma Süresi ve Affın Hukuki Sonuçları

Türk Medeni Kanunu m. 162/2 uyarınca, davaya hakkı bulunan eşin söz konusu boşanma nedenini öğrendiği tarihten itibaren altı ay ve her durumda fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren beş yılın tamamlanmasıyla dava açma hakkı sona erer.

Türk Medeni Kanunu m. 162/3 gereğince onur kırıcı davranışı affeden tarafın dava hakkı bulunmamaktadır. Eşin sergilenen onur kırıcı davranışı affetmesi durumunda bu sebebe dayalı olarak boşanma davası açılamaz.

Boşanma Davasında İspat ve Deliller

Hukuka uygun şekilde elde edilen ses veya video kayıtları, eşin hakaretlerini veya küçük düşürücü sözlerini kanıtlamak amacıyla delil olarak ileri sürülebilir. Buna karşın özel hayatın gizliliğini ihlal eden ve rıza dışı elde edilen kayıtlar hukuka aykırı delil sayılarak mahkemece dikkate alınmayabilir.

Tazminat, Nafaka ve Velayet Talepleri

Türk Medeni Kanunu m. 174 doğrultusunda, evliliğin sona ermesinden ötürü mevcut yahut beklenen menfaatleri zarar gören kusursuz veya daha az kusurlu taraf, kusuru bulunan diğer taraftan uygun bir maddi tazminat isteyebilir. Boşanmaya sebebiyet veren hadiseler sebebiyle kişilik hakkı saldırıya uğrayan eş ise kusurlu eşten münasip miktarda manevi tazminat talebinde bulunabilir.

Türk Medeni Kanunu m. 175 gereğince boşanma yüzünden yoksulluğa düşecek taraf, kusuru diğer eşten daha ağır olmamak şartıyla süresiz nafaka isteyebilir ve nafaka yükümlüsünün kusuru aranmaz. Onur kırıcı davranış sergileyen eş boşanmada ağır kusurlu kabul edildiğinden yoksulluk nafakası talep edemez ve mahkemece bu yöndeki talebi reddedilir.

Onur kırıcı davranış sergilenmiş olması mutlak olarak velayet hakkının kaybına neden olmaz. Mahkeme velayet düzenlemesini çocuğun üstün yararı ilkesi çerçevesinde değerlendirir.

Görevli ve Yetkili Mahkeme

Onur kırıcı davranış nedeniyle açılacak boşanma davalarında görevli mahkeme Aile Mahkemesidir. Davanın açılacağı yerde Aile Mahkemesi bulunmuyorsa bu davalara Asliye Hukuk Mahkemesi Aile Mahkemesi sıfatıyla bakar.

Türk Medeni Kanunu m. 168 çerçevesinde boşanma davalarında yetki, eşlerden birinin yerleşim yerine veya tarafların davadan önce son defa altı ay boyunca birlikte ikamet ettikleri yer mahkemesine aittir.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy