Ortaklığın Giderilmesinde Satış Bedeli Dağıtım Esasları
Ortaklığın giderilmesi davasında taşınmaz satıldığında havuzda toplanan satış bedeli doğrudan hissedarlara paylaştırılmaz. Devlet eliyle yapılan cebri satışlarda öncelikle devlet payı ayrılır ve yasal kesintiler yapıldıktan sonra kalan bakiye hissedarlara aktarılır.
Satış Talebi ve Masrafların Mahsubu
Mahkemece verilen ortaklığın giderilmesi kararı satışı kendiliğinden başlatmaz; sürecin ilerleyebilmesi için ilgilisince ayrıca satış talep edilmelidir. Satış talep edildiğinde dosya satış memurluğuna gönderilerek müstakil bir satış dosya numarası alır. Satış aşamasında yeniden keşif yapılması ve gazetede ilan verilmesi gerektiğinden, bu masrafları öncelikle satışı talep edenler karşılar. Yapılan bu keşif ve ilan harcamaları satıştan elde edilen paradan hesaplanarak ayrılır ve masrafı bizzat yapan hissedarlara iade edilir.
Karar Harcı ve Vergi Kesintileri
Taşınmazın satışı gerçekleştiğinde karar harcı kesintisi yapılarak Hazineye aktarılır. Bu harç ancak cebri satış işleminin fiilen gerçekleşmesi halinde doğmakta olup, satış gerçekleşmediği takdirde harç tahsili söz konusu olmaz.
Satışa konu taşınmazın ödenmemiş vergi borcu bulunuyorsa öncelikle bu borç kesilir ve ardından para paylaştırılır. Taşınmazın vergi borcu bulunmasa dahi bedeli alacak hak sahibinin şahsi vergi borcu varsa satış müdürü bu borcu mahsup ederek geriye kalan kısmı hissedarın hesabına aktarır.
Miras yoluyla kalan taşınmazların intikalinde veraset ve intikal vergisinin ödenmediğinin anlaşılması durumunda satış müdürü bu vergiyi hissedarların payları nispetinde hesaplar ve kesintiyi vergi dairesine göndermek üzere gerçekleştirir.
Satış parası doğrudan hissedarlara verilir mi?
Satış havuzunda biriken para doğrudan hissedarlara dağıtılmaz; devletin alacağı pay ayrıldıktan sonra dağıtım gerçekleştirilir.
Mahkeme kararı çıkınca satış kendiliğinden başlar mı?
Hayır, mahkeme kararı tek başına yeterli değildir; dosyanın satış memurluğuna gitmesi ve işlemlerin başlaması için ayrıca satış talep edilmelidir.
Satış dosyasındaki keşif ve ilan masraflarını kim öder?
Bu masrafları başlangıçta satışı talep eden hissedar yatırır; ancak bedel satış parasından ayrılarak masrafı yapan hissedara iade edilir.
Hissedarların kişisel vergi borçları satış parasından kesilir mi?
Taşınmazın kendi borcu bulunmasa dahi parayı alacak hissedarın şahsi vergi borcunun olması durumunda, satış müdürlüğünce borcun mahsup edilerek geriye kalan tutarın aktarılması söz konusu olabilmektedir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy