TSK Personelinde Lisansüstü Eğitimin Derece ve Kademeye Etkisi
Türk Silahlı Kuvvetleri personel rejiminde yüksek lisans ve lisansüstü eğitimler personele doğrudan sabit bir derece veya kademe kazandırmaz. Lisansüstü eğitim, mevzuatta öngörülen koşullar dairesinde öğrenim kıdemi verilmesi suretiyle personelin hizmet süresine eklenir ve nasıp düzeltmesi yoluyla derece ve kademe ilerlemesinde dikkate alınır.
Subaylar İçin Lisansüstü Öğrenim Kıdemi Süreleri ve Üst Sınır
926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu m. 36/1-d uyarınca, ihtiyaç duyulan bilim dallarında tahsisi yapılan kontenjanlara giren subaylara yüksek lisans öğrenimi için bir yıl, bunlardan doktora yapanlara bir yıl, doğrudan doktora yapanlara iki yıl ve doçent olanlara ilave bir yıl olmak üzere toplamda en fazla üç yıl kıdem verilir ve ilgililerin nasıpları bu doğrultuda düzeltilir. Kanunun 36. maddesi çerçevesinde subaylara tanınan kıdemlerin toplamı hiçbir şekilde üç yılı aşamaz.
926 sayılı TÜRK SİLAHLI KUVVETLERİ PERSONEL KANUNU m. 36 (1/2)Kaynağı aç
Sağlık ve uzmanlık bilimleri alanında ise tıpta uzmanlık belgesi alan subaylar ile diş tabipliğinde, veterinerlikte ve eczacılıkta uzman belgesi alan veya doktora yapan subaylara iki yıl kıdem tanınır. Bu personelden doçentlik unvanını kazananlara ayrıca bir yıl ilave edilerek toplam üç yıl kıdem hakkı verilir.
Lisansüstü Öğrenim Kıdeminden Yararlanma Koşulları ve Kapsamı
Subaylara lisansüstü öğrenim sebebiyle kıdem verilebilmesi kanunda belirli liyakat koşullarına bağlanmıştır. Müracaat tarihinde sicil notu ortalamasının, sicil tam notunun en az yüzde 90'ı düzeyinde bulunması zorunludur. Bunun yanında lisansüstü eğitimini kendi nam ve hesabına tamamlayan subaylar yönünden askerî disiplin, görev başarısı, meslekî bilgi, tutum ve kişisel nitelikleri bakımından kıdeme layık olunduğunu gösteren Lisansüstü Öğrenim Kıdemi Nitelik Belgesi'nin müspet olarak düzenlenmiş olması şarttır.
Lisansüstü kıdem hakkı geniş bir personel grubunu kapsar. Türk Silahlı Kuvvetlerine muvazzaf subay olarak katılmadan önce branşıyla ilgili lisansüstü eğitimini kendi nam ve hesabına bitirenler, subay nasbedildikten sonra eğitimi tamamlayanlar, lisansüstü öğrenimi bitirdiği için sınıfı değiştirilen subaylar ve bu öğrenimi tamamlamasının ardından astsubaylıktan subaylığa nasbedilenler de 926 sayılı Kanun m. 36 kapsamındaki kıdem hükümlerinden faydalanır.
Kendi Nam ve Hesabına Lisansüstü Eğitim Prosedürü ve Değerlendirme
TSK Lisansüstü Eğitim-Öğretim Yönetmeliği m. 9 hükmüne göre, kendi nam ve hesabına lisansüstü eğitime kabul edilen subay ve astsubayların, eğitime kabullerini izleyen iki ay içerisinde durumu mensubu oldukları kuvvet komutanlığına, Jandarma Genel Komutanlığına veya Sahil Güvenlik Komutanlığına bildirmeleri gerekir. Yurt içinde kendi imkânlarıyla lisansüstü eğitime devam eden personel, ders ve çalışmalara katılım sağlayabilmek amacıyla talep etmesi halinde yıllık izninden mahsuben izin kullanabilir.
Kendi nam ve hesabına lisansüstü eğitim gören personelin kıdem kontenjanına girişinde esas alınan nitelik puanı belirli ağırlıklarla hesaplanır. TSK Lisansüstü Eğitim-Öğretim Yönetmeliği m. 10/b uyarınca bu puan; yüksek lisans bitiriş notunun yüzde kırkı, lisans mezuniyet notunun yüzde onu, sicil notu ortalamasının yüzde kırkı ile mükâfat ve cezaların yüzde onu toplanarak tespit edilir. Değerlendirmede nitelik puanlarının eşit olması halinde öncelikle personelin sicil notu ortalaması esas alınır.
Eğitimde Devre Kaybı ve Başarısızlığın Bekleme Süresine Etkisi
Lisansüstü öğrenim, kurs veya staj süreçlerinin mevzuata uygun şekilde tamamlanması esastır. 926 sayılı Kanun m. 36/1-b uyarınca; öğrenim, kurs ve stajlarını mevzuatta öngörülen süre ve şartlarda bitiremeyerek başarısızlık veya uygunsuz halleri sebebiyle eğitimlerine son verilen ya da devre kaybeden subayların bu eğitimlerde geçirdikleri süreler kadar rütbe bekleme süreleri uzatılır.
TSK personeli yüksek lisans yaptığında doğrudan derece veya kademe alır mı?
Lisansüstü eğitim personele doğrudan sabit bir derece veya kademe kazandırmaz; ilgili mevzuat çerçevesinde verilen öğrenim kıdeminin personelin hizmet süresine eklenmesi ve nasıp düzeltmesi yapılması suretiyle derece ve kademe ilerlemesine etki eder.
Subayların lisansüstü öğrenim nedeniyle alabileceği kıdem süresinin bir sınırı var mıdır?
Evet, 926 sayılı Türk Silahlı Kuvvetleri Personel Kanunu m. 36 uyarınca yüksek lisans, doktora, tıpta uzmanlık veya doçentlik sebebiyle verilecek kıdemlerin toplamı hiçbir şekilde üç yılı aşamaz.
Kendi imkânlarıyla yüksek lisansa kabul edilen personelin bildirim yükümlülüğü nedir?
Kendi nam ve hesabına lisansüstü eğitime kabul edilen subay ve astsubayların, kabul tarihinden itibaren iki ay içerisinde durumu ilgili kuvvet komutanlığına, Jandarma Genel Komutanlığına veya Sahil Güvenlik Komutanlığına bildirmesi zorunludur.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

