Trafik Kazalarında Belgeli ve Belgesiz Tedavi Giderleri

by Avukat Erdal Ersoy
Trafik Kazalarında Belgeli ve Belgesiz Tedavi Giderleri

Trafik kazalarında üniversite, resmî ve özel sağlık kuruluşları tarafından sunulan belgeli sağlık hizmeti bedelleri Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanırken, belgeye dayanmayan tedavi giderlerinden kazaya karışarak zarara sebebiyet veren aracın zorunlu trafik sigortacısı sorumludur.

Yargıtay 17. Hukuk Dairesi, E. 2015/9581, K. 2018/4338Kaynağı aç
17. Hukuk Dairesi         2015/9581 E.  ,  2018/4338 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Ticaret Mahkemesi DAHİLİ DAVALI : … İl Müdürlüğü Taraflar arasındaki tazminat davasının yapılan yargılaması sonunda; kararda yazılı nedenlerden dolayı davanın kısmen kabulüne dair verilen hükmün süresi içinde davalı … şirketi vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine dosya incelendi, gereği düşünüldü: – K A R A R – Davacı vekili, davalı tarafa zorunlu mali sorumluluk sigortası ile sigortalı araç sürücüsünün kusurlu hareketi ile meydana gelen kazada davacının yaralandığını, aracının da hasarlandığını açıklayıp, 7.800,00 TL tedavi gideri ve 200,00 TL bakiye hasar bedelinin davalıdan 30.1.2009'dan işleyecek reeskont faizi ile tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı … şirketi vekili, davanın reddini savunmuştur. Dahili davalı …, davaya cevap vermemiştir. Yapılan yargılama sonucu davanın kısmen kabulüne dair verilen hüküm, davalı … şirketi vekilinin temyizi üzerine, Dairemizin 24.04.2012 gün ve 2011/5729-2012/5132 sayılı ilamı ile bozulmuştur. Mahkemece, uyulmasına karar verilen bozma ilamı, toplanan delillere göre; davanın kısmen kabulü ile, 200,00 TL hasar bedelinin temerrüt tarihi olan 7.4.2009'dan işleyecek yasal faizi ile davalıdan tahsiline, tedavi gideri isteminin reddine karar verilmiş; hüküm, davacı vekili tarafından temyiz edilmiş ve Dairemizin 04.03.2013 gün ve 2014/701- 2014/2984 sayılı ilamı ile bozulmuştur. Mahkemece, iddia, savunma ve toplanan kanıtlara göre bozma ilamına uyularak; davanın kısmen kabulü ile 7.537,90 TL’nin davalı … şirketinden temerrüt tarihi olan 07.04.2009 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ve değişiklikleri ile birlikte tahsiline karar verilmiş; hüküm, davalı … şirketi vekili tarafından temyiz edilmiştir. ../… -2- 2015/9581 2018/4338 Dava, trafik kazasından kaynaklanan tedavi gideri ve hasar bedeli istemine ilişkindir. Yargılamanın devamı sırasında yürürlüğe giren ve 2918 sayılı Kanun'un 98. maddesinde değişiklik yapan 6111 sayılı Kanun'un 59. maddesinde, "trafik kazaları nedeniyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer resmi ve özel sağlık kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedellerinin kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın … tarafından karşılanacağı" düzenlemesine; Kanun'un geçici 1. maddesinde de "Bu Kanun'un yayımlandığı tarihten önce meydana gelen trafik kazaları nedeniyle sunulan sağlık hizmet bedellerinin … tarafından karşılanacağı, sözkonusu sağlık hizmet bedelleri için bu Kanun'un 59. maddesine göre belirlenen tutarın %20'sinden fazla olmamak üzere belirlenecek tutarın üç yıl süreyle ayrıca aktarılmasıyla anılan dönem için ilgili sigorta şirketleri ve …'nın yükümlülüklerinin sona ereceği" düzenlemesine yer verilmiştir. Öncelikle belirtmek gerekir ki, …, 6111 sayılı yasa ile değiştirilen 2918 sayılı yasanın 98. maddesi kapsamında tüm tedavi giderlerinden değil, ancak sözkonusu madde kapsamında kalan tedavi giderlerinden sorumludur. Belgeye dayanmayan tedavi giderleri, 6111 sayılı yasa kapsamında değildir. Belgeli olmayan tedavi giderlerinden … sorumlu olmayıp, trafik kazasına karışan ve zarara neden olan aracın trafik sigortacısı olan sigorta şirketi sorumludur. Dairemizin 04.03.2013 gün ve 2014/701- 2014/2984 sayılı ilamı ile ; “Bu durumda mahkemece, "…"nun davaya dahil edilmesi, tarafların delillerinin toplanması, davacı tarafından talep edilen tedavi giderlerinden 2918 sayılı Yasa'nın 98.maddesi kapsamında kalanların ve Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğuna esas olanların belirlenmesi için uzman doktor bilirkişiden ayrıntılı, gerekçeli ve denetime açık rapor alınması, 2918 Sayılı Yasa'nın 98. maddesi kapsamında kalan tedavi giderleri yönünden …'nun, yasa kapsamı dışında kalan giderlerden ise davalı … şirketinin sorumlu tutulması gerekirken yazılı şekilde eksik inceleme ile hüküm kurulması doğru görülmemiştir.” denilerek yerel mahkemece verilen ikinci hüküm bozulmuştur. Mahkemece bozmaya uyulmuş,"…" davaya dahil edilmiş, davacı tarafından talep edilen tedavi giderlerinden 2918 sayılı Yasa'nın 98.maddesi kapsamında kalanların ve ../… -3- 2015/9581 2018/4338 Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğuna esas olanların belirlenmesi için uzman doktor bilirkişiden rapor alınmıştır. Hükme esas alınan bilirkişi raporu hüküm kurmaya elverişli olmayıp, dava dayanağı tedavi belgeleri incelendiğinde; faturaların özel sağlık kuruluşu tarafından trafik kazası sonucu yapılan tıbbi tedaviye yönelik giderleri kapsamış olması nedeni ile dava konusu 2918 Sayılı Yasa'nın 98. maddesi kapsamında kalan tedavi giderlerinden dahili davalı …'nun sorumlu tututulması gerekirken davalı … şirketinin sorumlu tutulması doğru görülmemiş ve bozma nedeni yapılmıştır. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı … şirketi vekilinin temyiz itirazının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, peşin alınan harcın istek halinde temyiz eden davalıya geri verilmesine 19.04.2018 gününde oybirliğiyle karar verildi.
2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU m. 98Kaynağı aç
Madde 98 – (Değişik: 13/2/2011-6111/59 md.) Trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ve diğer bütün resmî ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedelleri, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın genel sağlık sigortalısı sayılanlar için belirlenen sağlık hizmeti geri ödeme usul ve esasları çerçevesinde Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır. (Ek cümle: 4/4/2015-6645/60 md.) Ancak, Sosyal Güvenlik Kurumu, bu kapsama girenler yönünden genel sağlık sigortalısı sayılanlar için belirlenen sağlık hizmetlerine ilave sağlık hizmetlerini belirler, protez ve ortezler için farklı birim fiyatı tespit eder. Bu sağlık hizmetleri sağlık uygulama tebliğindeki istisnai sağlık hizmetleri kapsamına dâhil edilmez.[74] Trafik kazalarına sağlık teminatı sağlayan zorunlu sigortalarda; sigorta şirketlerince yazılan primlerin ve Güvence Hesabınca tahsil edilen katkı paylarının % 15’ini aşmamak üzere, münhasıran bu teminatın karşılığı olarak Hazine Müsteşarlığınca sigortacılık ilkeleri çerçevesinde maktu veya nispi olarak belirlenen tutarın tamamı sigorta şirketleri ve 3/6/2007 tarihli ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanununun 14 üncü maddesinde düzenlenen durumlar için Güvence Hesabı tarafından Sosyal Güvenlik Kurumuna aktarılır. Söz konusu tutar, ilgili sigorta şirketleri için sigortacılık ilkelerine göre ayrı ayrı belirlenebilir. Aktarım ile sigorta şirketlerinin ve Güvence Hesabının bu teminat kapsamındaki yükümlülükleri sona erer. Cumhurbaşkanı söz konusu tutarı % 50’sine kadar artırmaya veya azaltmaya yetkilidir.[75] Bu madde çerçevesinde sigorta şirketleri ve Güvence Hesabı tarafından ödenecek meblağın süresinde ödenmemesi halinde 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Kanunun 89 uncu maddesinin ikinci fıkrası uygulanır. Sigorta şirketleri ve Güvence Hesabından Sosyal Güvenlik Kurumuna aktarılacak meblağın belirlenmesi ve ödenmesi ile sağlık hizmetleri için teminat sağlanan sigortaların tespiti ve bu maddenin uygulanmasına ilişkin diğer usul ve esaslar Sağlık Bakanlığı ve Sosyal Güvenlik Kurumunun görüşü alınarak Hazine Müsteşarlığınca belirlenir. Trafik kazası sebebiyle Sağlık Bakanlığına bağlı sağlık kurumlarınca gerçekleştirilen tedavi giderleri bakımından, Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından Sağlık Bakanlığına yapılacak ödemeye ilişkin usul ve esaslar Sosyal Güvenlik Kurumu ve Sağlık Bakanlığı tarafından ayrıca belirlenir. Tazminat ve giderlerin ödenmesi:

Bedensel Zararlar ve Tedavi Masraflarının Hukuki Kapsamı

6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54. maddesinde bedensel zararların kapsamı belirlenmiştir. Bu hükme göre bedensel zararlar; tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ile ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıpları içerir. Tedavi harcamaları, bedensel zararların temel unsurları arasında yer almaktadır.

6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU m. 54Kaynağı aç
MADDE 54- Bedensel zararlar özellikle şunlardır: 1. Tedavi giderleri. 2. Kazanç kaybı. 3. Çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar. 4. Ekonomik geleceğin sarsılmasından doğan kayıplar. c. Belirlenmesi

Belgeli Sağlık Hizmet Bedellerinde Sosyal Güvenlik Kurumunun Sorumluluğu

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 98. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, trafik kazaları sebebiyle üniversitelere bağlı hastaneler ile diğer bütün resmî ve özel sağlık kurum ve kuruluşlarının sundukları sağlık hizmet bedelleri Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır. Bu yükümlülük, kazazedenin sosyal güvencesinin bulunup bulunmadığına bakılmaksızın ve genel sağlık sigortalısı sayılanlar için belirlenen sağlık hizmeti geri ödeme usul ve esasları çerçevesinde yerine getirilir.

Sosyal Güvenlik Kurumu, trafik kazası kapsamına giren kazazedeler yönünden genel sağlık sigortalıları için belirlenen sağlık hizmetlerine ilave sağlık hizmetlerini belirleme ve protez ile ortezler için farklı birim fiyatı tespit etme yetkisine sahiptir. Bu sağlık hizmetleri, Sağlık Uygulama Tebliği'ndeki istisnai sağlık hizmetleri kapsamına dâhil edilmez.

Özel sağlık kuruluşları tarafından trafik kazası sonucu yapılan tıbbi tedaviye ilişkin faturalandırılmış sağlık hizmeti giderleri 2918 sayılı Kanun'un 98. maddesi kapsamında kalmaktadır. Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2015/9581 Esas ve 2018/4338 Karar sayılı ilamında, özel hastane tarafından düzenlenen faturalara konu tıbbi tedavi giderlerinden sigorta şirketinin değil, Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumlu tutulması gerektiği hükme bağlanmıştır.

Sağlık Teminatı Primlerinin Aktarımı ve Sigortacının Sorumluluk Sınırı

2918 sayılı Kanun'un 98. maddesinin ikinci fıkrası gereğince, zorunlu sigortalarda münhasıran sağlık teminatının karşılığı olarak belirlenen tutarın tamamı sigorta şirketleri ve 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 14. maddesinde düzenlenen durumlar için Güvence Hesabı tarafından Sosyal Güvenlik Kurumuna aktarılır. Söz konusu aktarım ile sigorta şirketlerinin ve Güvence Hesabının bu teminat kapsamındaki yükümlülükleri sona erer. Cumhurbaşkanı, bahse konu aktarılacak tutarı yüzde 50'sine kadar artırmaya veya azaltmaya yetkilidir.

Belirlenen meblağın sigorta şirketleri ve Güvence Hesabı tarafından süresinde ödenmemesi durumunda ise 2918 sayılı Kanun'un 98. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 89. maddesinin ikinci fıkrası hükümleri uygulanır.

Belgesiz Tedavi Giderlerinde Trafik Sigortacısının Sorumluluğu

Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğu trafik kazasından kaynaklanan tüm tedavi kalemlerini kapsamaz; Kurum yalnızca 2918 sayılı Kanun'un 98. maddesi kapsamında kalan sağlık hizmet bedellerinden sorumludur. Fatura veya resmî belgeye bağlanamayan belgesiz tedavi giderleri 6111 sayılı Kanun ve anılan madde kapsamında yer almaz. Bu nedenle belgeye dayanmayan tedavi giderlerinden Sosyal Güvenlik Kurumu sorumlu olmayıp, kazaya karışarak zarara neden olan aracın zorunlu trafik sigortacısı sorumludur.

Tedavi Masraflarının Belirlenmesinde Bilirkişi İncelemesi

Trafik kazalarından doğan tazminat davalarında, talep edilen tedavi masraflarının hangi kurumun veya tarafın yükümlülüğünde olduğunun tespiti teknik bir inceleme gerektirir. Yargılama sürecinde, giderlerin 2918 sayılı Kanun'un 98. maddesi uyarınca Kurumun sorumluluğuna girip girmediğinin tespiti amacıyla uzman hekimden denetime elverişli bir bilirkişi raporu temin edilmelidir. Düzenlenen raporda yasa kapsamında değerlendirilen sağlık harcamalarından Sosyal Güvenlik Kurumu, yasal kapsamın dışında kalan masraf kalemlerinden ise ilgili sigorta şirketi sorumlu tutulur.

Trafik kazasında belgeli tedavi masraflarını kim karşılar?

Trafik kazası neticesinde resmî ve özel sağlık kuruluşlarınca verilen hizmetlere dair faturalandırılmış tedavi giderleri, kazazedenin sosyal güvencesi olup olmadığına bakılmaksızın 2918 sayılı Kanun'un 98. maddesi gereğince Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanır.

Belgesiz tedavi giderlerinden kim sorumludur?

Belgeye dayanmayan veya faturasız tedavi giderleri 6111 sayılı Kanun kapsamında yer almadığından Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğunda değildir; bu masraflardan zarara neden olan aracın trafik sigortacısı sorumludur.

Özel hastanede düzenlenen faturalardan trafik sigortacısı sorumlu mudur?

Özel sağlık kuruluşları tarafından sunulan ve faturalandırılan tıbbi tedavi giderleri 2918 sayılı Kanun'un 98. maddesi kapsamında kaldığından Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğunda değildir; trafik sigortacısı bu masraflardan sorumlu tutulamaz.

Sosyal Güvenlik Kurumu ile sigorta şirketinin tedavi sorumluluğu nasıl ayrılır?

Mahkemece uzman doktor bilirkişiden rapor alınarak tedavi masraflarından 2918 sayılı Kanun'un 98. maddesi kapsamında kalanlar Sosyal Güvenlik Kurumuna, yasa kapsamı dışında kalan tedavi giderleri ise sigorta şirketine yükletilir.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

Avukat Erdal Ersoyİletişim ve randevu