6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 128. maddesinin birinci fıkrasına göre, süresi içinde cevap dilekçesi vermeyen davalı, davacının dava dilekçesinde ileri sürdüğü vakıaların tamamını inkâr etmiş sayılır. Hüküm, bu vakıaların kabul edildiğini veya ikrar edildiğini söylemez; ayrıca bir ispat sonucu da kurmaz.
6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 128Kaynağı aç
İnkâr edilmiş sayılmanın kapsamı
Kanunun bağladığı sonuç inkârdır. Süresinde cevap verilmemesi, dava dilekçesindeki vakıaların doğru kabul edildiği biçiminde okunamaz. Susma da maddede ikrar işlemi olarak düzenlenmemiştir.
İnkâr, dava dilekçesinde ileri sürülen vakıaların tamamını kapsar. Birden fazla olay anlatılmışsa sonuç bunların yalnız bir bölümüyle sınırlanmaz. Madde, davalının sonradan hangi yeni vakıayı getirebileceğini ayrıca göstermez.
Yazılı yargılamada süre ve ek süre
Cevap dilekçesini verme süresi, dava dilekçesinin davalıya tebliğinden itibaren iki haftadır. Dava dilekçesi mahkeme tarafından davalıya tebliğ edilir; davalının iki hafta içinde cevap verebileceği de tebliğ zarfında gösterilir.
6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 127Kaynağı aç
6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 122Kaynağı aç
Cevap dilekçesinin bu sürede hazırlanması durum ve koşullara göre çok zor veya imkânsızsa davalı, iki hafta içinde mahkemeye başvurabilir. Mahkeme, sürenin bitiminden itibaren işlemeye başlayan, bir defaya mahsus ve bir ayı geçmeyen ek süre verebilir. Ek süre talebi hakkında verilen karar taraflara derhâl bildirilir.
Cevaba cevap ve ikinci cevap
Davacı, cevap dilekçesinin kendisine tebliğinden itibaren iki hafta içinde cevaba cevap dilekçesi verebilir. Davalı da davacının cevabının kendisine tebliğinden itibaren iki hafta içinde ikinci cevap dilekçesi verebilir. Bu düzenleme, cevap dilekçesi hiç verilmediğinde sürelerin nasıl işleyeceğini ayrıca göstermez.
6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 136Kaynağı aç
Basit yargılamadaki süre
Basit yargılamada cevap süresi, dava dilekçesinin tebliğinden itibaren iki haftadır. Hazırlık çok zor veya imkânsızsa ve davalı süre içinde başvurursa mahkeme, sürenin bitiminden işlemeye başlayan, bir defaya mahsus ve iki haftayı geçmeyen ek süre verebilir. Bu talebe ilişkin karar da taraflara derhâl bildirilir.
6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 317Kaynağı aç
Basit yargılamada taraflar cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi veremez. Bu yasak basit yargılama usulüne özgüdür. Yazılı yargılamadaki ek süre bir ayı, basit yargılamadaki ek süre ise iki haftayı geçmeyecek biçimde düzenlenmiştir; iki ölçü birbirinin yerine geçmez.
Karşılıklı dilekçelerden sonraki sınır
Dilekçelerin karşılıklı verilmesinden sonra iddia veya savunma genişletilemez ya da değiştirilemez. Bu yasağın dışında ıslah ile karşı tarafın açık muvafakatine ilişkin hükümler saklıdır.
6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 141Kaynağı aç
İspat yükü ve geç gösterilen delil
4721 sayılı Türk Medenî Kanunu’nun 6. maddesine göre, kanunda aksine hüküm bulunmadıkça her taraf, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatla yükümlüdür. Bu genel bir ispat kuralıdır. Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 128. maddesi ise süresinde cevap verilmemesini vakıaların inkâr edilmiş sayılmasına bağlar.
4721 sayılı TÜRK MEDENİ KANUNU m. 6Kaynağı aç
Kanunda gösterilen süreden sonra delil göstermek kural olarak mümkün değildir. Gecikme yargılamayı uzatma amacına dayanmıyorsa veya süresinde sunulamama tarafın kusurundan kaynaklanmıyorsa mahkeme, sonradan gösterilen delile izin verebilir. Bu imkân delilin süresine ilişkindir.
6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 145Kaynağı aç
Cevap verilmezse dava kabul edilmiş olur mu?
Hayır. Süresi içinde cevap dilekçesi vermeyen davalı, dava dilekçesindeki vakıaların tamamını inkâr etmiş sayılır. Hüküm kabul veya ikrar sonucu düzenlemez.
Cevap süresi ne zaman başlar?
Süre, dava dilekçesinin davalıya tebliğinden itibaren iki haftadır. Bu süre tebliğ zarfında da gösterilir.
Ek süre her durumda verilir mi?
Hayır. Ek süre, hazırlığın çok zor veya imkânsız olması ve davalının süre içinde başvurması hâlinde bir defaya mahsus verilebilir. Yazılı yargılamada bir ayı, basit yargılamada iki haftayı geçemez.
Ek süre kararı taraflara bildirilir mi?
Evet. Hem yazılı yargılamada hem basit yargılamada ek cevap süresi talebi hakkında verilen karar taraflara derhâl bildirilir.
Basit yargılamada ikinci cevap verilebilir mi?
Hayır. Basit yargılama usulünde taraflar cevaba cevap ve ikinci cevap dilekçesi veremez.
Dilekçelerden sonra savunma değiştirilebilir mi?
Dilekçelerin karşılıklı verilmesinden sonra iddia veya savunma genişletilemez ve değiştirilemez. Islah ile karşı tarafın açık muvafakatine ilişkin hükümler saklıdır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

