Özel güvenlik kimlik kartı, ilgilinin kanunda öngörülen şartları taşımadığının veya bu şartları sonradan kaybettiğinin tespit edilmesi üzerine valilikçe iptal edilir. Tesis edilen idari işlemlere karşı ilgililerin başvuru yolları Anayasa güvencesinde olup idare, ilgililerin hangi mercilere ve hangi yasal sürelerde müracaat edebileceğini bildirmekle yükümlüdür.
5188 sayılı ÖZEL GÜVENLİK HİZMETLERİNE DAİR KANUN m. 11Kaynağı aç
Özel Güvenlik Çalışma İzni ve Kimlik Kartı Düzenlenmesi
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun'un 11. maddesi kapsamında, özel güvenlik görevlisi olarak istihdam edilecek kimseler ile özel güvenlik şirketlerinde, alarm izleme merkezlerinde ve özel güvenlik eğitimi verecek kurumlarda kurucu veya yönetici sıfatıyla yer alacaklar hakkında valilikçe güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yapılır. Temel eğitimi başarıyla tamamlamış ve güvenlik soruşturması olumlu sonuçlanmış kişilere valilik tarafından çalışma izni verilir. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırmasının bir ay içerisinde tamamlanması öngörülmüştür.
Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması tek seferlik bir incelemeyle sınırlı tutulmamış, her kimlik kartı verilmesi sırasında veya idarenin ihtiyaç duyması halinde yenileneceği hükme bağlanmıştır. Ayrıca güvenlik şirketlerinde eğitici ve temsilci olacaklar ile tüzel kişi ortaklarında da kurucularda aranan şartlar gözetilerek güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması yürütülür.
Kimlik Kartının İptalini Gerektiren Haller
Özel güvenlik kimlik kartı, yasal ehliyet şartlarının kaybedilmesi ya da bu şartların baştan beri bulunmadığının anlaşılması durumunda geçerliliğini yitirir. 5188 sayılı Kanun'un 11. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca, yönetici veya özel güvenlik görevlisi olabilme koşullarını taşımadığı veya bu niteliklerden herhangi birini sonradan kaybettiği tespit edilen kişilerin kimliği iptal edilir.
Bununla birlikte 5188 sayılı Kanun'un 11. maddesinin son fıkrası gereğince, terör örgütlerine yahut Millî Güvenlik Kurulunca devletin millî güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar verilen yapı, oluşum veya gruplara iltisakı ya da irtibatı bulunduğu belirlenen kişilerin özel güvenlik alanında faaliyet gösteren şirket veya birimlerde çalışması yasaklanmıştır.
İdari İşlemlerde Başvuru Yolları ve Mercilerin Gösterilmesi
Özel güvenlik kimlik kartının iptaline dair işlemler idari işlem niteliği taşımaktadır. T.C. Anayasası'nın 40. maddesi uyarınca temel hak ve hürriyetleri zedelenen kişilere yetkili organlar nezdinde gecikmeksizin inceleme talep etme olanağı tanınmalıdır. İdare ise tesis ettiği tasarruflarda muhatapların kullanabileceği başvuru mercilerini, yasal yolları ve bunlara ilişkin hak arama sürelerini açık şekilde bildirmekle yükümlüdür.
Yargılama Sırasında Adli Yardım Talebi
İptal işlemine karşı açılacak davalarda yargılama masraflarını karşılayamayacak durumda olan ilgililer adli yardımdan faydalanabilir. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 334. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, kendisi ve ailesinin geçimini önemli ölçüde zor duruma düşürmeksizin gereken yargılama veya takip giderlerini kısmen yahut tamamen ödeme gücünden yoksun bulunan kimseler, taleplerinin açıkça dayanaktan yoksun olmaması kaydıyla iddia, savunma, geçici hukuki korunma ve takip işlemlerinde adli yardımdan yararlanabilmektedir.
6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 334Kaynağı aç
Yabancı uyruklu kişilerin adli yardım kurumundan istifade edebilmesi ise genel koşulların yanında ilave bir kritere bağlanmıştır. 6100 sayılı Kanun'un 334. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca yabancıların adli yardımdan yararlanabilmeleri karşılıklılık şartına tabidir.
Özel güvenlik kimlik kartı hangi gerekçelerle iptal edilir?
5188 sayılı Kanun'un 11. maddesi uyarınca özel güvenlik görevlisi veya yönetici olma şartlarını taşımadığı ya da sonradan kaybettiği anlaşılanların kimlik kartı iptal edilir; ayrıca terör örgütleriyle ya da millî güvenliğe aykırı yapılarla irtibatı yahut iltisakı bulunanlar bu sektörde istihdam edilemez.
İdare iptal işleminde başvuru merciini ve süresini belirtmek zorunda mıdır?
T.C. Anayasası'nın 40. maddesi gereğince devlet, işlemlerinde ilgililerin hangi mercilere ve kanun yollarına başvuracağını ve yasal başvuru sürelerini açıkça göstermekle yükümlüdür.
Dava masraflarını ödeme gücü olmayanlar adli yardım alabilir mi?
Geçimini zor duruma düşürmeksizin yargılama giderlerini karşılama gücü bulunmayan ve iddiaları açıkça dayanaktan yoksun olmayanlar 6100 sayılı Kanun'un 334. maddesi kapsamında adli yardımdan faydalanabilir.
Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması ne sıklıkla yapılır?
5188 sayılı Kanun'un 11. maddesi gereğince güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması her kimlik kartı verilmesi sırasında veya idarenin gerek görmesi halinde yenilenir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy