Yönetici veya özel güvenlik görevlisi olabilme şartlarını taşımadığı ya da bu şartlardan herhangi birini sonradan kaybettiği tespit edilen kişilerin özel güvenlik kimlik kartı iptal edilir.
5188 sayılı ÖZEL GÜVENLİK HİZMETLERİNE DAİR KANUN m. 11Kaynağı aç
Özel Güvenlik Görevlilerinde Aranan Temel Nitelikler ve İstihdam Usulü
5188 sayılı Özel Güvenlik Hizmetlerine Dair Kanun m. 10 çerçevesinde özel güvenlik görevlisi istihdamında; Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak, 18 yaşını doldurmuş bulunmak, silahsız icra edilecek görevler için en az sekiz yıllık ilköğretim veya ortaokul, silahlı görevler için ise en az lise veya dengi okul mezuniyeti koşulları aranır. Bunun yanında görevin yürütülmesine engel vücut ve akıl hastalığı ile engellilik halinin bulunmaması, kanunda öngörülen temel eğitimin başarıyla bitirilmesi ve güvenlik soruşturmasının olumlu sonuçlanması şarttır. Soruşturması olumlu neticelenen ve eğitimi tamamlayan kişilere valilikçe çalışma izni düzenlenir.
5188 sayılı ÖZEL GÜVENLİK HİZMETLERİNE DAİR KANUN m. 10Kaynağı aç
Özel güvenlik alanında istihdam edilerek fiilen göreve başlayan personelin, işverenleri tarafından on beş gün içerisinde valiliğe bildirilmesi kanunen zorunludur.
Mahkûmiyet ve Hükmün Açıklanmasının Geri Bırakılması Engelleri
Özel güvenlik görevlisi olabilmek ve edinilen statüyü sürdürebilmek için Türk Ceza Kanununun 53 üncü maddesinde düzenlenen hak yoksunluğu süreleri geçmiş bulunsa dahi, kasten işlenmiş bir fiil dolayısıyla bir yıl veya daha uzun süreli hapis cezasına mahkûm olunmaması emredici niteliktedir.
Affa uğramış olunsa dahi; Devletin güvenliğine, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine, özel hayata, hayatın gizli alanına ve cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar ile uyuşturucu veya uyarıcı madde, zimmet, irtikâp, rüşvet, hırsızlık, dolandırıcılık, sahtecilik, güveni kötüye kullanma, hileli iflas, ihaleye ve edimin ifasına fesat karıştırma, suç kaynaklı malvarlığı değerlerini aklama, kaçakçılık ve fuhuş suçlarından mahkûm olmamak veya bu suçlardan ötürü hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmemiş olmak gerekir.
Devam Eden Adli Süreçler ve Periyodik Güvenlik Tahkikatları
Kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararı bulunmasa dahi; Devletin güvenliği, anayasal düzen, özel hayat, cinsel dokunulmazlık ile uyuşturucu ve uyarıcı madde suçlarına ilişkin olarak yürütülen adli bir kovuşturmanın mevcudiyeti kanuni şartların ihlali anlamına gelir. Yönetici veya özel güvenlik görevlisi olma şartlarının sonradan kaybedildiğinin tespiti halinde kart iptali işlemi tatbik olunur.
Özel güvenlik görevlisi olarak istihdam edilecekler hakkında valilikçe yürütülen güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması bir ay içinde tamamlanır. Güvenlik soruşturması ve arşiv araştırması, her kimlik verilmesi veya ihtiyaç duyulması halinde yenilenir.
Milli Güvenlik ve İltisak Engelleri
5188 sayılı Kanun m. 11 uyarınca, terör örgütlerine veya Millî Güvenlik Kurulunca Devletin milli güvenliğine karşı faaliyette bulunduğuna karar kılınan yapı, oluşum ya da gruplara iltisakı yahut irtibatı saptanan kişilerin özel güvenlik alanında faaliyet yürüten birim veya şirketlerde çalışmaları yasaklanmıştır.
Kişi hakkında özel güvenlik belgesi verilmesine engel teşkil edecek nitelikte bir soruşturma, kovuşturma veya mahkûmiyet bulunmaksızın ve somutlaştırılmış bilgiye dayanılmaksızın eksik incelemeyle tesis edilen çalışma izni iptalinde hukuka uyarlık bulunmadığı kabul edilmiştir.
İdari İtiraz ve İptal Davası Usulü
Özel güvenlik kimlik kartı iptal edilen veya yenileme talebi olumsuz karşılanan ilgililer, idari dava açma süresi içerisinde işlemin geri alınmasını, kaldırılmasını ya da değiştirilmesini işlemi yapan makamdan veya üst makamdan talep edebilirler. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 11 hükmü gereğince bu müracaat işlemekte olan idari dava açma süresini durdurur. İdarenin bu başvuruya otuz gün içinde ret cevabı vermesi veya aynı süre boyunca sessiz kalarak isteği zımnen reddetmiş sayılması hallerinde, kalan dava açma süresi işlemeye devam eder ve yetkili idare mahkemesinde iptal davası açılır.
2577 sayılı İDARİ YARGILAMA USULÜ KANUNU m. 11Kaynağı aç
Özel güvenlik kimlik kartı hangi hallerde iptal edilir?
Kanunda aranan yaş, eğitim, adli sicil veya sağlık şartlarının kaybedilmesi, terör örgütleriyle iltisak saptanması ya da yenilenen güvenlik araştırmasının olumsuz neticelenmesi durumlarında Bakanlık veya valiliklerce kart iptal edilir.
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması kimlik iptaline yol açar mı?
5188 sayılı Kanunun 10 uncu maddesinde sayılan katalog suçlardan dolayı kişi hakkında hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilmiş olması, kanunda açıkça kart verilmesine ve korunmasına engel bir durum olarak düzenlenmiştir.
Hakkında adli süreç bulunan özel güvenlik görevlisinin kartı iptal edilir mi?
Devletin güvenliğine, anayasal düzene, özel hayata, cinsel dokunulmazlığa ve uyuşturucu suçlarına ilişkin devam eden bir kovuşturmanın bulunması halinde kanuni yeterlilik şartı kaybedildiğinden kimlik kartı iptal edilebilir.
Kart iptali işlemine karşı iptal davası ne zaman açılmalıdır?
İdareye yapılan başvurunun otuz gün içinde reddedilmesi veya bu süre zarfında cevap verilmeyerek isteğin reddedilmiş sayılması durumunda, dava açma süresi yeniden işlemeye başlar ve başvuru tarihine kadar geçmiş süre hesaba katılarak kalan süre içinde dava açılır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy