Nakliye Sigortası ve Tazminatının Niteliği
Nakliye sigortası tazminatı, sigortalanan yükün belirli nedenlerden dolayı hasara uğraması halinde meydana gelen zararı azaltmak veya karşılamak amacıyla poliçede belirlenen esaslara göre ödenir. Nakliye sigortası; kara veya deniz yolu başta olmak üzere yurt içi ya da yurt dışı taşımacılık işlemlerinde yükün karşılaşabileceği zararları güvenceye bağlar ve tercih edilen poliçeye göre farklı durumlarda ödeme yapılmasına imkan tanır.
Sigorta Yaptırabilecek Kişiler ve Teminata Dahil Edilebilecek Giderler
Nakliye emtia sigortası; taşınan yükün alıcısı, satıcısı veya yük üzerinde menfaat ilişkisi bulunan herkes tarafından yaptırılabilir. Emtia sigortası poliçesi düzenlenirken yalnızca yükün kendi bedeli değil; navlun, sigorta ücreti ve öngörülen kâr benzeri gider kalemleri de teminat altına alınabilir.
Emtia Nakliye Sigortası Tazminat Şartları
Uluslararası veya yurt içi nakliye işlemlerini kapsayan emtia nakliye sigortası; kara, deniz, hava ve demiryolu taşımacılık yöntemlerinin tamamında geçerlidir. Bu kapsamda yükün taşıyıcının sebep olduğu kaza neticesinde zarar görmesi, taşıma sürecinde hırsızlık yüzünden kaybolması, nakil aracına yüklenirken veya araçtan indirilirken hasara uğraması ile yangın, su baskını veya deprem gibi doğal afetler nedeniyle aracın ve yükün zarara uğraması şartlarında tazminat değerlendirilerek ödenir.
Yurtiçi Taşıyıcı Mali Mesuliyet Teminatı
Yurtiçi taşıyıcı mali mesuliyet sigortası, karayolu ile üçüncü şahıslara ait yüklerin taşınması esnasında geçerlilik taşır. Seçilen poliçeye bağlı olarak taşıma süresince yükün başına gelebilecek kaza, devrilme ya da dökülme durumları ile yükün taşındığı araçta yangın çıkması veya benzeri hallerin meydana gelmesi durumunda teminat sağlanır.
Deniz Yolu Nakliye Sigortası Teminat Kapsamı
Deniz yolu nakliye sigortası tazminatı; tekne, yat ve deniz taşımacılığında kullanılan araçların karşılaştıkları zararlarda ödenir. Kötü hava şartları sebebiyle gemi veya yüklerin zarar görmesi, fırtınada yük aracının devrilmesi ya da hasar alması, karaya oturma veya geminin seyrinin engellenmesi hallerinde yük ve geminin zarara uğraması ile çarpma ya da çarpışma sonucunda yük ve taşıma aracında hasar doğması halleri tazminat kapsamına dahildir.
Deniz nakliyatı emtia sigortasında fırtına, geminin batması, karaya oturması, kayaya ya da sığlığa bindirmesi sonucunda malların tam veya kısmi harabiyeti teminata dahildir. Bunun yanı sıra gemilerin çatışması, buz da dahil olmak üzere sabit, seyyar ya da yüzen cisimlerle çarpışması, yükün denize atılması, yangın ve infilak durumları güvence altına alınır. Ayrıca kaptan ve gemi adamlarının kasıt ya da hatalarından kaynaklanabilecek yükleme, aktarma veya boşaltma işlemleri sırasında bir yahut birden fazla dengin düşmesi ile genel deniz kaza ve rizikolarından kaynaklanan ziya ve hasarlar poliçe şartları çerçevesinde sigortacının sorumluluğunda kabul edilir.
Aksine Sözleşme Bulunmadıkça Teminat Dışında Kalan Haller
Nakliye emtia sigortasında aksine sözleşme düzenlenmedikçe yağmur suyu, ambar buğusu ve bunlardan ileri gelen yoğuşma rizikoları teminat haricindedir. Bununla birlikte paslanma, oksidasyon, kırılma, çalınma, mutat dışı akma ile malın bünyesinden kaynaklanan görünüş, renk, tat veya koku değişimleri ve yayılma gibi hallerdeki hasar ve kayıplar, sigorta edilen rizikolardan birinin neticesinde meydana gelmedikçe teminat kapsamında sayılmaz. Taraflar aksine sözleşme yaparak bu riskleri sigorta teminatına dahil edebilirler.
Nakliye sigortasını kimler yaptırabilir?
Taşınan malın alıcısı, satıcısı ya da yük üzerinde menfaat ilişkisi bulunan her kişi nakliye emtia sigortası yaptırabilir.
Aksine sözleşme yoksa nakliye sigortasında hangi haller teminat dışıdır?
Aksine sözleşme kararlaştırılmadıkça yağmur suyu, ambar buğusu ve yoğuşma teminat dışıdır. Paslanma, kırılma, hırsızlık, mutat dışı akma ile malın bünyesindeki görünüş, renk, tat veya koku değişimleri ve yayılma kaynaklı hasarlar ise sigortalanan rizikolardan birinin sonucu olarak ortaya çıkmadığı müddetçe teminat kapsamında yer almaz.
Emtia sigortasında yük bedeli dışında hangi masraflar teminata eklenebilir?
Emtia sigortası poliçesinde yalnızca yük bedeli değil; navlun, sigorta ücreti ve öngörülen kâr benzeri gider kalemleri de teminata dahil edilebilir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy