18 Ağustos 2026’da değişen 5275 sayılı Kanun m.107/5, 15 yaş doluncaya kadar infaz kurumunda geçirilen bir günün iki gün sayılmasını; kasten öldürme (TCK m.81,82,83), cinsel dokunulmazlığa karşı m.102 ve 103, uyuşturucu imal ve ticareti (m.188) ve suç işlemek amacıyla örgüt kurma (m.220) dışında düzenlemiştir. Hesap koşullu salıverilmeye ilişkindir; tutukluluk mahsubuyla karıştırılmamalıdır. Önceki suçlarda TCK m.7 kapsamında lehe kanun değerlendirilmeden eski avantajın kalktığı sonucuna varılamaz.
7593 sayılı Kanun, Madde 7Kaynağı aç
Koşullu salıverilme, mahkûm olunan hapis cezasının kanunda gösterilen bölümü ceza infaz kurumunda iyi hâlli geçirildikten sonra kalan bölümün belirli şartlarla kurum dışında geçirilmesine imkân veren bir infaz hukuku kurumudur. Mahkûmiyeti ortadan kaldıran bir af veya ceza indirimi değildir. Cezanın hukuki varlığı devam eder; değişen, kalan kısmın infaz biçimidir. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 107. maddesinin birinci fıkrasına göre bu imkândan yararlanmak için kurumdaki infaz süresinin iyi hâlli geçirilmesi gerekir. Kanunda belirlenen sürenin geçmiş olması yeterli değildir.
5275 sayılı CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİNİN İNFAZI HAKKINDA KANUN m. 107Kaynağı aç
Denetim süresinin tamamlanması
Koşullu salıverilmeden sonra belirlenen denetim süresi, yükümlülüklere uygun ve iyi hâlli geçirildiğinde ceza infaz edilmiş sayılır. 5275 sayılı Kanun'un 107. maddesinin 14. fıkrası bu sonucu düzenler.
İyi hâlin belirlenmesi
Hükümlüler, ceza infaz kurumunda bulundukları bütün aşamalarda en geç altı ayda bir idare ve gözlem kurulunca değerlendirilir. Değerlendirme; kurumun düzen ve güvenliği için konulan kurallara uyulup uyulmadığı, hakların iyi niyetle kullanılıp kullanılmadığı, yükümlülüklerin eksiksiz yerine getirilip getirilmediği, uygulanan iyileştirme programlarına göre toplumla bütünleşmeye hazır olunup olunmadığı ve tekrar suç işleme ile mağdura veya başkalarına zarar verme riskinin düşük olup olmadığı hususlarını kapsar. Kanunlarda iyi hâllilik aranan hâllerde tutum ve davranışlar da aynı maddeye göre değerlendirilir.
5275 sayılı CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİNİN İNFAZI HAKKINDA KANUN m. 89Kaynağı aç
Birinci fıkra değerlendirmesinde infazın bütün aşamalarında katılınan iyileştirme ve eğitim-öğretim programları, spor ve sosyal faaliyetler, kültür ve sanat programları, alınan sertifikalar, kitap okuma alışkanlığı, diğer hükümlü ve tutuklularla, kurum görevlileriyle ve dışarıyla ilişkiler, işlenen suçtan duyulan pişmanlık, kurum kuralları ile kurumdaki çalışma kurallarına uyum ve alınan disiplin cezaları dikkate alınır.
Toplam on yıl ve daha fazla hapis cezasına mahkûm olanlar ile terör suçları, örgüt kurmak, yönetmek veya örgüte üye olmak suçları, örgüt faaliyeti kapsamında işlenen suçlar, kasten öldürme suçları, cinsel dokunulmazlığa karşı işlenen suçlar ve uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçlarından mahkûm olanlar hakkında açık ceza infaz kurumuna ayırma, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazı ve koşullu salıverilmeye ilişkin değerlendirme ayrıca düzenlenmiştir. Bu değerlendirmelerde kurula Cumhuriyet başsavcısı veya belirleyeceği bir Cumhuriyet savcısı başkanlık eder. Kurula, Cumhuriyet başsavcısının belirlediği bir izleme kurulu üyesi ile Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı ve Sağlık Bakanlığı il veya ilçe müdürlüklerince belirlenen birer uzman katılır.
Açık ceza infaz kurumuna ayırma, denetimli serbestlik tedbiri uygulanarak cezanın infazı ve koşullu salıverilme yönünden tutum ve davranışları olumsuz değerlendirilen hükümlülerin yeniden değerlendirilmeye tabi tutulma süreleri bir yılı geçemez. Değerlendirmeye esas ilkeler, kurulun çalışma usul ve esasları ile olumsuz değerlendirilen hükümlülerin yeniden değerlendirme süreleri yönetmelikle düzenlenir.
Disiplin cezasının salıverilmeye etkisi
Hükümlü hakkında uygulanan disiplin cezalarının tamamı infaz edilip kaldırılmadıkça koşullu salıverilme işlemi yapılmaz. Cezaların kaldırılmaması nedeniyle oluşan bu süre, hakederek salıverilme tarihini geçemez.
5275 sayılı CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİNİN İNFAZI HAKKINDA KANUN m. 48Kaynağı aç
Genel süreler ve on beş yaş hesabı
18 Ağustos 2026 sonrası yeni düzenlemenin genel kuralı bakımından; suç tarihi ve TCK m.7 kapsamında lehe kanun değerlendirmesi saklı olmak üzere: Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm olanlar otuz yılını, müebbet hapis cezasına mahkûm olanlar yirmi dört yılını, diğer süreli hapis cezasına mahkûm olanlar cezalarının yarısını infaz kurumunda çektiklerinde koşullu salıverilmeden yararlanabilir. Yararlanma, kurum süresinin iyi hâlli geçirilmesine bağlıdır. Sürenin hesabında hükümlünün on beş yaşını dolduruncaya kadar infaz kurumunda geçirdiği bir gün iki gün olarak dikkate alınır.
Üçte iki oranının uygulandığı suçlar
5275 sayılı Kanun'un 107. maddesinin 2. fıkrası, bazı suçlarda koşullu salıverilme oranını üçte iki olarak belirler. Bu oran; kasten öldürme, Türk Ceza Kanunu'nun 87. maddesinin 2. fıkrasının (d) bendi kapsamındaki neticesi sebebiyle ağırlaşmış yaralama, işkence ve eziyet, kanunda belirtilen bazı cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar, özel hayata ve hayatın gizli alanına karşı bazı suçlar, çocukların işlediği uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti ile devlet sırlarına karşı suçlar ve casusluk için uygulanır.
Belirli suçlarda dörtte üç oranı
5275 sayılı Kanun'un 108. maddesinin 9. fıkrası, birinci fıkradaki koşullu salıverilme sürelerinin belirli suçlardan hapis cezasına mahkûm olanlar hakkında da uygulanacağını düzenler. Bu suçlar, Türk Ceza Kanunu'nun 102. maddesinin ikinci fıkrasında tanımlanan cinsel saldırı, 103. maddesinde tanımlanan çocukların cinsel istismarı, 104. maddesinin ikinci ve üçüncü fıkralarında tanımlanan reşit olmayanla cinsel ilişki ve 188. maddesinde tanımlanan uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticaretidir. Süreli hapis cezalarında koşullu salıverilme oranı dörtte üçtür.
5275 sayılı CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİNİN İNFAZI HAKKINDA KANUN m. 108Kaynağı aç
Birden fazla cezada üst süre
Koşullu salıverilme için infaz kurumunda geçirilmesi gereken süre, cezaların bir arada bulunduğu hâllerde 5275 sayılı Kanun'un 107. maddesinin 3. fıkrasıyla sınırlanır. Birden fazla ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası ile müebbet hapis cezasına mahkûmiyette süre otuz altı yıldır. Birden fazla müebbet hapis cezasına mahkûmiyette süre otuz yıldır. Bir ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası ile süreli hapis cezasına mahkûmiyette süre en fazla otuz altı yıl, bir müebbet hapis cezası ile süreli hapis cezasına mahkûmiyette en fazla otuz yıldır. Birden fazla süreli hapis cezasına mahkûmiyette süre en fazla yirmi sekiz yıldır.
Örgüt faaliyeti kapsamında süreler
Suç işlemek amacıyla örgüt kurmak veya yönetmek ya da örgütün faaliyeti kapsamında suç işlemek nedeniyle mahkûmiyette ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasının otuz altı yılı, müebbet hapis cezasının otuz yılı kurumda geçirilir. Süreli hapis cezasında kural olarak cezanın üçte ikisi geçirilir. İlgili suç için başka bir hüküm koşullu salıverilme oranını üçte ikiden yüksek belirliyorsa daha ağır olan özel oran uygulanır.
Terörle mücadele kapsamındaki suçlar
3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu'nun 17. maddesi, bu Kanun kapsamına giren suçlardan mahkûm olanlar hakkında koşullu salıverilme bakımından 5275 sayılı Kanun'un 107. maddesinin dördüncü fıkrası ile 108. madde hükümlerinin uygulanacağını düzenler. Süreli hapis cezalarında koşullu salıverilme oranı dörtte üçtür. Terörle Mücadele Kanunu'nda koşullu salıverilmeyi tamamen engelleyen özel hâller de vardır.
3713 sayılı TERÖRLE MÜCADELE KANUNU m. 17Kaynağı aç
Tekerrür ve ikinci defa tekerrür
Tekerrür hâlinde işlenen suçtan dolayı mahkûm olunan süreli hapis cezasının kural olarak üçte ikisi ceza infaz kurumunda iyi hâlli geçirildiğinde koşullu salıverilmeden yararlanılabilir. Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasında süre otuz dokuz yıl, müebbet hapis cezasında otuz üç yıldır. Birden fazla süreli hapis cezasına mahkûmiyette koşullu salıverilme için kurumda geçirilecek süre en fazla otuz iki yıldır.
İkinci defa tekerrür hükümleri uygulandığında 108. maddenin birinci fıkrasındaki koşullu salıverilme süreleri uygulanır. Süreli hapis cezalarında oran dörtte üçtür. Bu oran, 4/6/2025 tarihli ve 7550 sayılı Kanun'un 14. maddesiyle 108. maddenin 3. fıkrasına eklenen cümlede yer alır. 4 Haziran 2025 tarihinde yürürlüğe giren değişiklikle ikinci defa tekerrürde koşullu salıverilme mümkündür. Madde metninde, ikinci defa tekerrür hâlinde ilgili fıkra hükmünün uygulanmayacağı da belirtilir.
Kararı veren merci ve denetim süresi
Ceza infaz kurumu idaresi, hükümlünün koşullu salıverilmesi hakkında gerekçeli rapor hazırlar ve raporu infaz işlemlerinin yapıldığı yer infaz hâkimliğine verir. İnfaz hâkimi raporu uygun bulursa koşullu salıverilmeye dosya üzerinden karar verir. Raporu uygun bulmazsa gerekçesini kararında gösterir. Bu kararlara karşı itiraz yoluna gidilebilir. Denetim süresi, kurumda geçirilmesi gereken süre kadardır. Süreli hapislerde denetim süresi hak ederek tahliye tarihini geçemez.
Kararın geri alınması
5275 sayılı Kanun'un 107. maddesine göre denetim süresi içinde hapis cezasını gerektiren kasıtlı bir suç işlenmesi veya yüklenen yükümlülüklere infaz hâkiminin uyarısına rağmen uyulmamasında ısrar edilmesi hâlinde koşullu salıverilme kararı geri alınabilir. Yeni bir kasıtlı suç nedeniyle geri alma hâlinde, sonraki suçun işlendiği tarihten başlayarak ve hak ederek tahliye tarihini geçmemek üzere, yeni işlenen her bir suç için verilen hapis cezasının iki katı kadar sürenin ceza infaz kurumunda aynen çektirilmesine karar verilebilir.
Koşullu salıverilme kararı geri alındıktan sonra aynı hükmün infazı bakımından yeniden koşullu salıverilme kararı verilemez.
Hükümlerin uygulanmadığı mahkûmiyet
Türk Ceza Kanunu'nun devletin güvenliğine karşı suçlar, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine karşı suçlar ile millî savunmaya karşı suçlar bölümlerinde yer alan suçlardan birinin bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi dolayısıyla ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûmiyette koşullu salıverilme hükümleri uygulanmaz.
İnfaz hükümlerinin zaman bakımından uygulanması
Türk Ceza Kanunu'nun 7. maddesinin 3. fıkrasına göre hapis cezasının ertelenmesi, koşullu salıverilme ve tekerrürle ilgili olanlar hariç infaz rejimine ilişkin hükümler derhal uygulanır. Koşullu salıverilme, bu derhal uygulama kuralının dışında bırakılan kurumlardandır.
5237 sayılı TÜRK CEZA KANUNU m. 7Kaynağı aç
Sık sorulan sorular
Koşullu salıverilme af veya ceza indirimi midir?
Hayır. Koşullu salıverilme mahkûmiyeti ortadan kaldırmaz; ceza devam eder ve kalan kısmın infaz biçimi değişir. Denetim süresi yükümlülüklere uygun ve iyi hâlli geçirilirse ceza infaz edilmiş sayılır.
Süre dolunca koşullu salıverilme için iyi hâl gerekir mi?
Evet. Kurumdaki infaz süresinin iyi hâlli geçirilmesi gerekir. Kanunda belirlenen sürenin geçmiş olması yeterli değildir.
Disiplin cezası koşullu salıverilmeyi engeller mi?
Disiplin cezalarının tamamı infaz edilip kaldırılmadıkça koşullu salıverilme işlemi yapılmaz. Bu süre hakederek salıverilme tarihini geçemez.
İkinci defa tekerrürde koşullu salıverilme olur mu?
Evet. İkinci defa tekerrür hükümleri uygulandığında birinci fıkradaki süreler uygulanır. Süreli hapis cezalarında oran dörtte üçtür.
İnfaz hâkiminin kararına itiraz edilebilir mi?
Evet. Raporu uygun bularak salıverilmeye karar veren hâkimin kararına da raporu uygun bulmayıp gerekçesini gösteren karara da itiraz yoluna gidilebilir.
On beş yaşından önce geçen gün nasıl sayılır?
Hükümlünün on beş yaşını dolduruncaya kadar infaz kurumunda geçirdiği bir gün, koşullu salıverilme süresinin hesabında iki gün olarak dikkate alınır.
Hangi ağırlaştırılmış müebbet hapiste koşullu salıverilme uygulanmaz?
Devletin güvenliğine, anayasal düzene ve bu düzenin işleyişine veya millî savunmaya karşı suçlardan birinin örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenmesi nedeniyle verilen ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasında koşullu salıverilme hükümleri uygulanmaz.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

