Kasko ve Trafik Sigortasında Hasarsızlık Sistemi
Hasarsızlık indirimi, kasko veya sigorta sözleşmelerinde hasarsızlık kademelerine göre belirlenen ve iyi sürücülere prim avantajı sağlayan bir uygulamadır. Poliçenin ilk yenileme döneminden itibaren işlemeye başlayan sistemde, hasarsızlığın korunduğu ve kazasız geçirilen yıl süresi arttıkça indirim oranında artış imkanı doğar. Bu kapsamda indirim oranları yüzde altmışa veya yenileme dönemine göre yüzde altmış beşe varan düzeylere ulaşabilmektedir. Bununla birlikte söz konusu oranlar ve evre sayıları sigorta şirketlerinin uygulamalarına göre değişkenlik gösterebilir.
Hasarsızlık indiriminin hesaplanmasında zorunlu trafik sigortası ile kasko poliçesi arasında yöntem farkı bulunur. Zorunlu trafik sigortasında kademelerin oluşmasında yenileme süresi dikkate alınırken, kasko hasarsızlık indiriminde kazasız geçirilen yıl süresi dikkate alınır. Trafik sigortasında ilk kez trafiğe çıkacak kişiler için indirimsiz prim uygulanmakta; aracın hasar alması durumunda ise yenileme döneminde hasarsızlık kademesi bir basamak aşağı düşmektedir.
Hasarsızlık Kademeleri ve Poliçe Devamlılığı
Kasko poliçelerinde hasarsızlık kademelerine ilişkin genel uygulamalarda, ilk on iki aylık sigorta süresi sonundaki yenilemede yüzde otuz, ikinci dönemde yüzde kırk, üçüncü dönemde yüzde elli, dördüncü dönemde yüzde altmış ve beşinci dönem sonundaki yenilemede yüzde altmış beş indirim oranları yer alabilmektedir. Kasko hasarsızlık indirimi kademeleri araç sahiplerine devamlılık esasına göre uygulanır. Kasko sigortasının geçerlilik süresi bir yıl olup bu sürenin sonunda poliçenin yenilenmemesi veya kaskonun kesintili olarak yaptırılması halinde kazanılmış olan indirim hakkı kaybedilir.
Hasarsızlık İndirimini Etkileyen Haller ve Rüculu Hasarlar
Kasko hasarsızlık indiriminin bozulmasına yol açan durumlar arasında, poliçenin geçerlilik süresi dahilinde kusurlu olarak bir kazaya karışılması, prim ödemelerinin yapılmaması nedeniyle poliçenin iptal olması ve araç sahibinin vefatı yer alır. Ayrıca poliçenin mini onarım hizmetini ve hasarsızlık koruma teminatını içermemesi de bu kapsamdadır. Poliçede mini onarım teminatı bulunmadığında, araçta oluşan küçük bir çizik dahi olsa kaskodan karşılanması halinde hasarsızlık bozulur ve yenileme döneminde cezalı işlem uygulanır.
Sigortalı aracın karıştığı kazada sürücünün hiçbir kusurunun bulunmadığı ve karşı tarafın tamamen kusurlu olduğu haller yüzde yüz rüculu hasar niteliğindedir. Bu hasarlarda araç sahibi sigorta şirketinden tazminat alırken kasko poliçesinden doğan indirim hakkını kaybetmez. Bu imkandan faydalanabilmek için kazada kusursuz olunduğunun tutanakla belgelenmesi ve kazaya sebep olan diğer tarafın tespit edilmiş olması gereklidir. Bunun yanı sıra cam kırılması, radyo-teyp hasarı, mini onarım gerektiren durumlar ve karşı tarafın tamamen hatalı olduğu kazalar kasko hasarsızlık indirimini bozmayan haller arasında değerlendirilir.
Araç Değişikliği ve İndirimin Aktarılması
Kasko ve trafik sigortaları araç sahiplerini takip eder. Poliçe eski araçla devam etmez; araç sahibi yeni aldığı aracına kasko yaptırırken hasarsızlık indiriminden yararlanmayı sürdürebilir. Sigorta şirketinin değiştirilmesi halinde de indirim hakkı geçerliliğini korur. Kasko hasarsızlık indirim hakkının başka bir kişiye aktarımı ise yalnızca aracın alım ve satımının tarafı olan eşler arasında mümkündür; eşler haricindeki diğer akrabalar için bu aktarım yapılamaz.
Mini Onarım Teminatının İşleyişi ve TRAMER Kayıtları
Mini onarım teminatı, kasko süresince kaporta, iç döşeme, ön cam, boya ve plastik tamponda meydana gelen küçük boyutlu hasarların poliçede belirlenen limitler dahilinde tamir edilmesini sağlar. Hizmetin hangi boyutta bir hasarı teminat altına alacağı hasarın yapısına, boyutuna ve miktarına göre belirlenir. Mini onarım bazı sigorta şirketlerinde poliçeye ek ücret olarak yansıtılırken, bazı şirketlerde ek ücret ödenmeksizin ücretsiz sunulabilmektedir.
Mini onarım teminatı kapsamındaki işlemler kaza niteliğinde görülmediğinden kural olarak kasko hasarsızlığını bozmaz ve TRAMER sistemine hasar veya kaza olarak işlenmez. Ancak mini onarım kapsamı dışındaki işlemler hasarsızlık durumunu etkiler. Ayrıca şirket uygulamalarına göre mini onarım işlemlerinin hasarsızlığa ve TRAMER sistemine yansıması farklılaşabilmekte; kimi uygulamalarda bu işlemler kaza tamiri sayılarak TRAMER kaydı işlenebilmekte veya hasarsızlığın korunması yenileme döneminde aynı şirketten kasko yapılması şartına bağlanabilmektedir.
Mini onarım yaptırmak kasko hasarsızlık indirimini bozar mı?
Mini onarım, poliçe kapsamı ve limitleri dahilinde kaldığında kural olarak kasko hasarsızlık indirimini bozmaz. Ancak mini onarım kapsamı dışındaki işlemler hasarsızlığı etkileyebilir; ayrıca poliçede bu teminat yoksa en ufak hasarın kaskodan karşılanması indirimi bozar. Kimi sigorta şirketlerinde ise mini onarım işlemlerinin hasarsızlığı etkilemesi veya yenilemenin aynı şirketten yapılması şartı poliçe şartlarına bağlı olarak değişebilmektedir.
Kusursuz olunan kazalarda hasarsızlık indirimi korunur mu?
Karşı tarafın tamamen kusurlu ve sürücünün tamamen kusursuz olduğu yüzde yüz rüculu kazalarda hasarsızlık indirimi hakkı korunur. Bunun için kazada kusursuz olunduğunun tutanakla belgelenmesi ve kazaya yol açan diğer tarafın tespit edilmiş olması gerekir.
Araç satılıp yeni araç alındığında hasarsızlık indirimi devam eder mi?
Kasko ve trafik sigortaları araç sahiplerini takip ettiği için yeni alınan araca kasko yaptırılırken hasarsızlık indiriminden yararlanılabilir. Aynı hak sigorta şirketi değiştirildiğinde de devam eder.
Kasko hasarsızlık indirimi akrabalara devredilebilir mi?
Kasko hasarsızlık indirim hakkının aktarımı araç alım satımının tarafı olan eşler arasında mümkün olmakla birlikte, eşler haricindeki diğer akrabalar için bu aktarım mümkün değildir.
Hangi hallerde kasko hasarsızlık indirimi bozulmaz?
Cam kırılması, radyo-teyp hasarı, mini onarım gerektiren durumlar ve karşı tarafın tamamen hatalı olduğu kazalar hasarsızlığı bozmayan haller arasında değerlendirilebilmekle birlikte bu durum sigorta şirketlerinin uygulamalarına göre değişebilir. Karşı tarafın tamamen kusurlu olduğu hallerde ise indirimin korunması kusursuzluğun tutanakla belgelenmesine ve kazaya sebep olan diğer tarafın tespitine bağlıdır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy