Ziyaretçi Kabulünden Yoksun Bırakma Cezası ve Süresi
5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun m. 43/1 uyarınca ziyaretçi kabulünden yoksun bırakma cezası, hükümlünün bir aydan üç aya kadar ziyaretçi görüşüne çıkarılmaması suretiyle uygulanır. Kurum içi düzenin ve güvenliğin korunmasını amaçlayan bu disiplin yaptırımı, hükümlünün dış dünya ve ziyaretçileriyle yüz yüze kurduğu iletişimi kanunda belirtilen sürelerle sınırlar.
5275 sayılı CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİNİN İNFAZI HAKKINDA KANUN m. 43Kaynağı aç
Ziyaretçi Kabulünden Yoksun Bırakmayı Gerektiren Eylemler
5275 sayılı Kanun m. 43/2 hükmü, ziyaretçi kabulünden yoksun bırakma cezasını gerektiren disiplin eylemlerini açıkça düzenler. Kanunun 43/2-a, b ve c bentlerine göre ceza infaz kurumunda sayım yapılmasına karşı çıkmak, kurum görevlilerince gerçekleştirilen aramaya karşı koymak veya sevke, nakle ya da bunlarla ilgili olarak kurum idaresince alınacak tedbirlere muhalefet etmek bu disiplin cezasını gerektirir.
5275 sayılı Kanun m. 43/2-d bendi doğrultusunda, ceza infaz kurumu içerisinde korku, kaygı veya panik yaratabilecek biçimde söz söylenmesi ya da benzer nitelikte davranışlarda bulunulması aynı yaptırıma bağlanmıştır.
Kanunun 43/2-e bendi uyarınca diğer hükümlülerin yasal ve kurumsal faaliyetlerinin engellenmesi disiplin suçu teşkil eder. Bu çerçevede hükümlülerin haberleşmelerini, ziyaretçileriyle görüşmelerini, iyileştirme ve eğitim programları kapsamındaki eğitim ve spor, meslek kazandırma ve işyurdu çalışmalarını, kurum hekimince muayene ve tedavi edilmelerini engellemek yaptırıma tabidir. Aynı bent uyarınca hükümlülerin avukat tayin etmelerini, mahkemelere veya Cumhuriyet Başsavcılıklarına müracaatlarını, kurum görevlileri ile görüşmelerini ya da tahliye edilenlerin kurum dışına çıkmalarını her ne suretle olursa olsun engellemek, hükümlü ve tutukluları bu fiillere teşvik etmek, talimat vermek ve mevzuatın tanıdığı diğer temas olanaklarını kısıtlamak ziyaretçi yasağını gerektirir.
5275 sayılı Kanun m. 43/2-f bendi gereğince ceza infaz kurumunda kumar ve benzeri oyunları oynamak veya oynatmak bu cezanın tatbikini gerektirir. Öte yandan kanunun 43/2-g bendinde düzenlenen ceza infaz kurumu idaresince verilen kıyafetleri giymemek veya verilen kıyafetlere kasten zarar vermek fiili, Anayasa Mahkemesinin 27/12/2023 tarihli ve E: 2018/96, K: 2023/222 sayılı kararı ile iptal edilmiştir.
Cezanın Kapsamı Dışında Kalan Görüşmeler ve İstisnalar
5275 sayılı Kanun m. 43/3 hükmü uyarınca, resmî ve yetkili merciler ile avukatlar ve yasal temsilcilerle yapılan görüşmelerde ziyaretçi kabulünden yoksun bırakma cezası uygulanmaz. Hükümlü hakkında disiplin cezası infaz edilmekte olsa dahi, savunma hakkının ve kanuni temsil yetkisinin kesintiye uğramaması adına yetkili makamlarla, müdafilerle ve yasal temsilcilerle yapılan temaslar hiçbir surette kısıtlanamaz.
Sağlık Sebebiyle Hücre Cezası Yerine Uygulama ve Süre Hesabı
Hükümlünün koşullu salıverilme tarihine kadar iyileşemeyeceğinin tam teşekküllü Devlet veya üniversite hastanesi sağlık kurulu raporu ile saptanması ve bu raporların infaz dosyasına sunulması durumunda, infaz kabiliyeti bulunmayan hücreye koyma cezası yerine ziyaretçi kabulünden yoksun bırakma yaptırımı uygulanır. Bu çevirme hâlinde uygulanacak ceza süresi, 5275 sayılı Kanun m. 43/1 hükmündeki bir ila üç aylık genel kanuni sınırların iki katı olarak belirlenmez; hükümlüye tayin edilmiş bulunan hücre hapsi cezasının gün üzerinden hesaplanarak iki katı süreyle tatbik edilmesi gerekir.
Disiplin Kararlarında İnfaz Hakimliği İncelemesi
Disiplin cezasının onaylanması aşamasında hükümlünün tahliye edilmiş bulunması, infaz hakimliği tarafından dosya hakkında karar verilmesine yer olmadığı biçiminde hüküm kurulmasına gerekçe oluşturamaz. İnfazı durdurulan hükümlünün ilerleyen süreçte yeniden ceza infaz kurumuna alınma ihtimali mevcut olduğundan, infaz hakimliği tarafından uyuşmazlığın esasına girilerek şikayetin kabulü veya reddi yönünde bağlayıcı bir karar verilmelidir.
İstinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen hâkim veya mahkeme kararlarında hukuka aykırılık bulunması durumunda, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m. 309/1 uyarınca Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı kanun yararına bozma kanun yoluna başvurabilmektedir.
5271 sayılı CEZA MUHAKEMESİ KANUNU m. 309Kaynağı aç
Ziyaretçi kabulünden yoksun bırakma cezası ne kadar süreyle uygulanır?
5275 sayılı Kanun m. 43/1 hükmü gereğince bu ceza, hükümlünün bir aydan üç aya kadar ziyaretçi görüşüne çıkarılmaması biçiminde infaz edilir.
Avukat ve yetkili makamlarla görüşmeler bu cezadan etkilenir mi?
Hayır, 5275 sayılı Kanun m. 43/3 uyarınca resmî ve yetkili merciler ile avukatlar ve yasal temsilcilerle yapılan temaslar ziyaret yasağı kapsamı dışındadır.
Hücre cezası yerine ziyaret yasağı uygulandığında süre nasıl belirlenir?
Sağlık kurulu raporuyla hücre cezasının uygulanamadığı durumlarda ceza süresi, 43. maddedeki aylık sınırların katlanmasıyla değil, hükümlüye verilen hücre cezasının gün olarak iki katı süreyle tatbik edilmesi suretiyle hesaplanır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy