Bilirkişi Raporu İçin Görev Süresi ve Sonuçları

by Avukat Erdal Ersoy
Bilirkişi Raporu İçin Görev Süresi ve Sonuçları

Bilirkişi raporunun hazırlanması için verilecek süre üç ayı geçemez. Basit yargılama usulüne tabi dava ve işlerde hem rapor için verilecek süre hem uzatma süresi iki ay olarak uygulanır. Bilirkişinin talebi üzerine mahkeme, gerekçesini göstererek süreyi kanundaki üst sınırı aşmamak üzere uzatabilir.

6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 274Kaynağı aç
MADDE 274- (1) Bilirkişi raporunun hazırlanması için verilecek süre üç ayı geçemez. Bilirkişinin talebi üzerine, kendisini görevlendiren mahkeme gerekçesini göstererek, süreyi üç ayı geçmemek üzere uzatabilir. (Ek cümle: 28/2/2018-7101/56 md.) Ancak basit yargılama usulüne tabi dava ve işlerde bu süreler iki ay olarak uygulanır. (2) Belirlenen süre içinde raporunu vermeyen bilirkişi görevden alınıp, yerine bir başka kimse, bilirkişi olarak görevlendirilebilir. Bu durumda mahkeme, görevden alınmış olan bilirkişiden, görevden alındığı ana kadar yapmış olduğu işlemler hakkında açıklama yapmasını talep eder ve ayrıca bilirkişinin dizi pusulasına bağlı bir biçimde görevi sebebiyle incelenmek üzere kendisine teslim edilmiş bulunan dosya ve eklerini mahkemeye hemen tevdi etmesini ister. (Değişik son cümle: 3/11/2016-6754/53 md.) Ayrıca hukuki ve cezai sorumluluğuna ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, bilirkişiye ücret ve masraf adı altında hiçbir ödeme yapılmamasına karar verilebilir ve gerekçesi gösterilerek gerekli yaptırımların uygulanması bilirkişilik bölge kurulundan talep edilir. Bilirkişinin haber verme yükümlülüğü

Rapor için verilecek süre

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 274. maddesinin birinci fıkrasına göre bilirkişi raporunun hazırlanması için verilecek süre üç ayı geçemez. Bu hüküm, raporun hazırlanması için belirlenecek sürenin üst sınırını gösterir.

Sürenin uzatılması

Aynı fıkraya göre bilirkişinin talebi üzerine, kendisini görevlendiren mahkeme gerekçesini göstererek süreyi üç ayı geçmemek üzere uzatabilir. Uzatma bilirkişinin istemine bağlıdır ve mahkemenin gerekçe göstermesi gerekir. Uzatılan süre de üç ayı aşamaz.

Basit yargılama usulündeki süre

274. maddenin birinci fıkrasındaki ek cümleye göre basit yargılama usulüne tabi dava ve işlerde bu süreler iki ay olarak uygulanır. Böylece bu dava ve işlerde rapor için verilecek süre ve uzatma süresi iki ay üzerinden uygulanır. Hangi dava ve işlerin basit yargılama usulüne girdiği bu hükümde ayrıca sayılmaz.

Süresinde rapor verilmemesinin sonuçları

274. maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen süre içinde raporunu vermeyen bilirkişi görevden alınıp yerine başka bir kimse bilirkişi olarak görevlendirilebilir. Hüküm mahkemeye bu yetkiyi tanır; görevden almayı her gecikmede zorunlu bir sonuç olarak düzenlemez.

Aynı fıkranın son cümlesine göre hukuki ve cezai sorumluluğa ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, bilirkişiye ücret ve masraf adı altında hiçbir ödeme yapılmamasına karar verilebilir. Gerekçesi gösterilerek gerekli yaptırımların uygulanması bilirkişilik bölge kurulundan talep edilir.

Görevden alma hâlinde dosya ve açıklama

Süresi içinde rapor verilmemesi nedeniyle bilirkişinin görevden alınması hâlinde mahkeme, görevden alınmış bilirkişiden görevden alındığı ana kadar yaptığı işlemler hakkında açıklama yapmasını talep eder. Ayrıca bilirkişinin, dizi pusulasına bağlı biçimde ve görevi sebebiyle incelenmek üzere kendisine teslim edilmiş dosya ve eklerini mahkemeye hemen tevdi etmesini ister.

İnceleme konusunun sınırları ve ek rapor

Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin E. 2012/3464, K. 2013/3189 sayılı ve 22.02.2013 tarihli kararında, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 274. maddesi hükmüne göre inceleme konusunun bütün sınırları açıkça belirlendikten sonra bilirkişilerden bu yönde ek rapor alınması ve oluşacak sonuç çerçevesinde hüküm verilmesi için kararın bozulması gerekmiştir. Karar, inceleme sınırlarının belirlenmesi ve ek rapor alınmasıyla ilgilidir; raporun hazırlanması için öngörülen süreye ilişkin bir kural kurmaz.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2012/3464, K. 2013/3189Kaynağı aç
11. Hukuk Dairesi         2012/3464 E.  ,  2013/3189 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ Taraflar arasında görülen davada … 4. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi’nce verilen …/…/2011 tarih ve 2011/252-2011/459 sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davacı vekili ve davalı şirket vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Davacı vekili, 1969 yılında kurulan müvekkili şirketin “Sera plastik”, “İstanbullu Sera Plastik”, “Sera”, “Sera Performance”, “Sera Solarizasyon Film”, “Sera Dam”, “ Sera Pack”, “Sera Pipe” ve “Sera Fresh” markalarının sahibi olduğunu, davalı tarafından “İLERİ SERA” ibaresini ihtiva eden markanın 16. ve …. sınıflarda tescili için yapılan başvuruya müvekkilinin itirazının, 16. sınıf emtia yönünden kısmen kabul edildiğini ileri sürerek, … …'nın ….09.2009 tarih ve 2011-M-1844 sayılı kararının reddedilen …. sınıftaki “polietilen sera örtüsü” emtiası için kısmen iptali ile davalı adına tesciline izin verilen “İLERİ SERA” markasının iptalini, tescil edilmiş ise markanın hükümsüzlüğü ile terkinini talep ve dava etmiştir. Davalı … Başkanlığı vekili, … kararının usul ve yasaya uygun olduğunu savunarak davanın reddini talep etmiştir. Davalı … Tar. Plas. Ür. San. Tic. Ltd. Şti. vekili, davanın reddini savunmuştur. Mahkemece; iddia, savunmalar, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre, davacı markası ile başvuru markası kapsamında bırakılan ürünlerin benzer olduğu, başvuru markasının kelime markası olduğu, ortalama tüketici kitlesinin, tescil kapsamındaki mallar yönünden “SERA” ibaresini tanımlayıcı olarak algılayacağı, davacı tarafın bu mallar yönünden kullanım sonucu ayırt edicilik kazandırdığı düşünülse bile tanımlayıcı ibareler üzerinde tekel hakkı kazandırmayacağı gerekçesiyle, davanın reddine karar verilmiştir. Kararı, davacı vekili ile davalı şirket vekili temyiz etmiştir. 1- Dava, … … kararının iptali istemine ilişkin olup, davalı şirketin marka başvurusu üzerine, davacının itirazı nedeniyle … … kararı ile itirazın kısmen kabulüne, başvurunun mal listesinden "Sınıf 16: polietilen shrink naylonu, polietilen rulo"malların çıkartılması suretiyle tescil işlemlerinin devamına karar verilmiş, marka sahibince çıkartılan bu mallar nedeniyle dava açılmamıştır. İtiraz eden davacı ise, … tarafından reddedilen …. sınıftaki "polietilen sera örtüsü" bakımından … kararının iptalini, tescil edilmiş ise hükümsüzlüğünü talep etmiştir. Dava konusu …. sınıftaki "polietilen sera örtüsü" olduğu halde, mahkemece itibar edilen 30.11.2011 tarihli bilirkişi raporunda dava konusu malların, 16. sınıftaki "polietilen shrink naylonu, polietilen rulo mallar" olduğu gerekçesiyle, bu mallar yönünden inceleme yapılmıştır. Bu durumda mahkemece bu rapora itibar edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamış, 6100 sayılı HMK'nın 274. maddesi hükmüne göre, inceleme konusunun bütün sınırları açıkça belirlendikten sonra bilirkişilerden bu yönde ek rapor alınarak oluşacak sonuç çerçevesinde hüküm verilmek üzere kararın bozulması gerekmiştir. …- Bozma sebep ve şekline göre temyiz eden davalı şirket vekilinin temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir. SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün BOZULMASINA, (…) numaralı bentte açıklanan nedenlerle temyiz eden davalı … End. ve Tar. Plas. Ürn. San. Tic. Ltd. Şti. vekilinin temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, ödediği temyiz peşin harcın isteği halinde temyiz eden davacıya iadesine, 22.02.2013 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.

Sık sorulan sorular

Bilirkişi raporu için süre ne kadardır?

Bilirkişi raporunun hazırlanması için verilecek süre üç ayı geçemez. Basit yargılama usulüne tabi dava ve işlerde bu süreler iki ay olarak uygulanır.

Bilirkişi süresi uzatılabilir mi?

Bilirkişinin talebi üzerine görevlendiren mahkeme, gerekçesini göstererek süreyi üç ayı geçmemek üzere uzatabilir. Basit yargılama usulüne tabi dava ve işlerde uzatma süresi de iki ay olarak uygulanır.

Rapor süresinde verilmezse ne olur?

Belirlenen süre içinde raporunu vermeyen bilirkişi görevden alınıp yerine başka bir kimse bilirkişi olarak görevlendirilebilir. Hukuki ve cezai sorumluluk hükümleri saklı kalmak kaydıyla ücret ve masraf adı altında hiçbir ödeme yapılmamasına karar verilebilir; gerekçesi gösterilerek gerekli yaptırımların uygulanması bilirkişilik bölge kurulundan talep edilir.

Görevden alınan bilirkişiden ne istenir?

Mahkeme, görevden alındığı ana kadar yaptığı işlemler hakkında açıklama yapmasını talep eder. Görevi sebebiyle incelenmek üzere kendisine teslim edilmiş dosya ve eklerin dizi pusulasına bağlı biçimde mahkemeye hemen tevdi edilmesini de ister.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

Avukat Erdal Ersoyİletişim ve randevu