Bilirkişi raporunun hazırlanması için verilecek süre üç ayı geçemez. Basit yargılama usulüne tabi dava ve işlerde hem rapor için verilecek süre hem uzatma süresi iki ay olarak uygulanır. Bilirkişinin talebi üzerine mahkeme, gerekçesini göstererek süreyi kanundaki üst sınırı aşmamak üzere uzatabilir.
6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 274Kaynağı aç
Rapor için verilecek süre
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 274. maddesinin birinci fıkrasına göre bilirkişi raporunun hazırlanması için verilecek süre üç ayı geçemez. Bu hüküm, raporun hazırlanması için belirlenecek sürenin üst sınırını gösterir.
Sürenin uzatılması
Aynı fıkraya göre bilirkişinin talebi üzerine, kendisini görevlendiren mahkeme gerekçesini göstererek süreyi üç ayı geçmemek üzere uzatabilir. Uzatma bilirkişinin istemine bağlıdır ve mahkemenin gerekçe göstermesi gerekir. Uzatılan süre de üç ayı aşamaz.
Basit yargılama usulündeki süre
274. maddenin birinci fıkrasındaki ek cümleye göre basit yargılama usulüne tabi dava ve işlerde bu süreler iki ay olarak uygulanır. Böylece bu dava ve işlerde rapor için verilecek süre ve uzatma süresi iki ay üzerinden uygulanır. Hangi dava ve işlerin basit yargılama usulüne girdiği bu hükümde ayrıca sayılmaz.
Süresinde rapor verilmemesinin sonuçları
274. maddenin ikinci fıkrasına göre belirlenen süre içinde raporunu vermeyen bilirkişi görevden alınıp yerine başka bir kimse bilirkişi olarak görevlendirilebilir. Hüküm mahkemeye bu yetkiyi tanır; görevden almayı her gecikmede zorunlu bir sonuç olarak düzenlemez.
Aynı fıkranın son cümlesine göre hukuki ve cezai sorumluluğa ilişkin hükümler saklı kalmak kaydıyla, bilirkişiye ücret ve masraf adı altında hiçbir ödeme yapılmamasına karar verilebilir. Gerekçesi gösterilerek gerekli yaptırımların uygulanması bilirkişilik bölge kurulundan talep edilir.
Görevden alma hâlinde dosya ve açıklama
Süresi içinde rapor verilmemesi nedeniyle bilirkişinin görevden alınması hâlinde mahkeme, görevden alınmış bilirkişiden görevden alındığı ana kadar yaptığı işlemler hakkında açıklama yapmasını talep eder. Ayrıca bilirkişinin, dizi pusulasına bağlı biçimde ve görevi sebebiyle incelenmek üzere kendisine teslim edilmiş dosya ve eklerini mahkemeye hemen tevdi etmesini ister.
İnceleme konusunun sınırları ve ek rapor
Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin E. 2012/3464, K. 2013/3189 sayılı ve 22.02.2013 tarihli kararında, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 274. maddesi hükmüne göre inceleme konusunun bütün sınırları açıkça belirlendikten sonra bilirkişilerden bu yönde ek rapor alınması ve oluşacak sonuç çerçevesinde hüküm verilmesi için kararın bozulması gerekmiştir. Karar, inceleme sınırlarının belirlenmesi ve ek rapor alınmasıyla ilgilidir; raporun hazırlanması için öngörülen süreye ilişkin bir kural kurmaz.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2012/3464, K. 2013/3189Kaynağı aç
Sık sorulan sorular
Bilirkişi raporu için süre ne kadardır?
Bilirkişi raporunun hazırlanması için verilecek süre üç ayı geçemez. Basit yargılama usulüne tabi dava ve işlerde bu süreler iki ay olarak uygulanır.
Bilirkişi süresi uzatılabilir mi?
Bilirkişinin talebi üzerine görevlendiren mahkeme, gerekçesini göstererek süreyi üç ayı geçmemek üzere uzatabilir. Basit yargılama usulüne tabi dava ve işlerde uzatma süresi de iki ay olarak uygulanır.
Rapor süresinde verilmezse ne olur?
Belirlenen süre içinde raporunu vermeyen bilirkişi görevden alınıp yerine başka bir kimse bilirkişi olarak görevlendirilebilir. Hukuki ve cezai sorumluluk hükümleri saklı kalmak kaydıyla ücret ve masraf adı altında hiçbir ödeme yapılmamasına karar verilebilir; gerekçesi gösterilerek gerekli yaptırımların uygulanması bilirkişilik bölge kurulundan talep edilir.
Görevden alınan bilirkişiden ne istenir?
Mahkeme, görevden alındığı ana kadar yaptığı işlemler hakkında açıklama yapmasını talep eder. Görevi sebebiyle incelenmek üzere kendisine teslim edilmiş dosya ve eklerin dizi pusulasına bağlı biçimde mahkemeye hemen tevdi edilmesini de ister.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

