Atama ve Yer Değiştirme Davalarında Yargı Denetimi

Madde 7 – 1. Dava açma süresi, özel kanunlarında ayrı süre gösterilmeyen hallerde Danıştayda ve idare mahkemelerinde altmış ve vergi mahkemelerinde otuz gündür. 2. Bu süreler; a) İdari uyuşmazlıklarda; yazılı bildirimin yapıldığı, b) Vergi, resim ve harçlar ile benzeri mali yükümler ve bunların zam ve cezalarından doğan uyuşmazlıklarda: Tahakkuku tahsile bağlı olan vergilerde tahsilatın; tebliğ yapılan hallerde veya tebliğ yerine geçen işlemlerde tebliğin; tevkif yoluyla alınan vergilerde istihkak sahiplerine ödemenin; tescile bağlı vergilerde tescilin yapıldığı ve idarenin dava açması gereken konularda ise ilgili merci veya komisyon kararının idareye geldiği; Tarihi izleyen günden başlar. 3. Adresleri belli olmayanlara özel kanunlarındaki hükümlere göre ilan yoluyla bildirim yapılan hallerde, özel kanununda aksine bir hüküm bulunmadıkça süre, son ilan tarihini izleyen günden itibaren onbeş gün sonra işlemeye başlar. 4. İlanı gereken düzenleyici işlemlerde dava süresi, ilan tarihini izleyen günden itibaren başlar. Ancak bu işlemlerin uygulanması üzerine ilgililer, düzenleyici işlem veya uygulanan işlem yahut her ikisi aleyhine birden dava açabilirler. Düzenleyici işlemin iptal edilmemiş olması bu düzenlemeye dayalı işlemin iptaline engel olmaz. Sürelerle ilgili genel esaslar

Madde 27 – (Değişik: 10/6/1994-4001/12 md.) 1. Danıştayda veya idari mahkemelerde dava açılması dava edilen idari işlemin yürütülmesini durdurmaz. 2. (Değişik: 2/7/2012-6352/57 md.) Danıştay veya idari mahkemeler, idari işlemin uygulanması halinde telafisi güç veya imkânsız zararların doğması ve idari işlemin açıkça hukuka aykırı olması şartlarının birlikte gerçekleşmesi durumunda, davalı idarenin savunması alındıktan veya savunma süresi geçtikten sonra gerekçe göstererek yürütmenin durdurulmasına karar verebilirler. Uygulanmakla etkisi tükenecek olan idari işlemlerin yürütülmesi, savunma alındıktan sonra yeniden karar verilmek üzere, idarenin savunması alınmaksızın da durdurulabilir. (Ek cümle: 21/2/2014-6526/17 md.) Ancak, kamu görevlileri hakkında tesis edilen atama, naklen atama, görev ve unvan değişikliği, geçici veya sürekli görevlendirmelere ilişkin idari işlemler, uygulanmakla etkisi tükenecek olan idari işlemlerden sayılmaz. Yürütmenin durdurulması kararlarında idari işlemin hangi gerekçelerle hukuka açıkça aykırı olduğu ve işlemin uygulanması halinde doğacak telafisi güç veya imkânsız zararların neler olduğunun belirtilmesi zorunludur. Sadece ilgili kanun veya Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi hükmünün iptali istemiyle Anayasa Mahkemesine başvurulduğu gerekçesiyle yürütmenin durdurulması kararı verilemez.[20] 3. (Ek: 2/7/2012-6352/57 md.) Dava dilekçesi ve eklerinden yürütmenin durdurulması isteminin yerinde olmadığı anlaşılırsa, davalı idarenin savunması alınmaksızın istem reddedilebilir. 4. Vergi mahkemelerinde, vergi uyuşmazlıklarından doğan davaların açılması, tarh edilen vergi, resim ve harçlar ile benzeri mali yükümlerin ve bunların zam ve cezalarının dava konusu edilen bölümünün tahsil işlemlerini durdurur. Ancak, 26 ncı maddenin 3 üncü fıkrasına göre işlemden kaldırılan vergi davası dosyalarında tahsil işlemi devam eder. Bu şekilde işlemden kaldırılan dosyanın yeniden işleme konulması ile ihtirazi kayıtla verilen beyannameler üzerine yapılan işlemlerle tahsilat işlemlerinden dolayı açılan davalar, tahsil işlemini durdurmaz. Bunlar hakkında yürütmenin durdurulması istenebilir. (Ek cümle: 19/1/2022-7351/2 md.) (İptal cümle:Anayasa Mahkemesi’nin 1/6/2022 tarihli ve E.: 2022/14, K.: 2022/70 sayılı Kararı ile.) 5. Yürütmenin durdurulması istemli davalarda 16 ncı maddede yazılı süreler kısaltılabileceği gibi, tebliğin memur eliyle yapılmasına da karar verilebilir. 6. Yürütmenin durdurulması kararları teminat karşılığında verilir; ancak, durumun gereklerine göre teminat aranmayabilir. Taraflar arasında teminata ilişkin olarak çıkan anlaşmazlıklar, yürütmenin durdurulması hakkında karar veren daire, mahkeme veya hakim tarafından çözümlenir. İdareden ve adli yardımdan faydalanan kimselerden teminat alınmaz. 7. Yürütmenin durdurulması istemleri hakkında verilen kararlar; Danıştay dava dairelerince verilmişse konusuna göre İdari veya Vergi Dava Daireleri Kurullarına, bölge idare mahkemesi kararlarına karşı en yakın bölge idare mahkemesine, idare ve vergi mahkemeleri ile tek hakim tarafından verilen kararlara karşı bölge idare mahkemesine (…)[21] kararın tebliğini izleyen günden itibaren yedi gün içinde bir defaya mahsus olmak üzere itiraz edilebilir. İtiraz edilen merciler, dosyanın kendisine gelişinden itibaren yedi gün içinde karar vermek zorundadır. İtiraz üzerine verilen kararlar kesindir. 8. Yürütmenin durdurulması kararı verilen dava dosyaları öncelikle incelenir ve karara bağlanır. 9. (Ek: 2/7/2012-6352/57 md.) Yürütmenin durdurulmasına dair verilen kararlar onbeş gün içinde yazılır ve imzalanır. 10. (Ek: 2/7/2012-6352/57 md.) Aynı sebeplere dayanılarak ikinci kez yürütmenin durdurulması isteminde bulunulamaz. Kararların sonuçları:[22]

DANIŞTAY İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU         2022/3464 E.  ,  2023/1154 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y İDARİ DAVA DAİRELERİ KURULU Esas No : 2022/3464 Karar No : 2023/1154 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : … Büyükşehir Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. … KARŞI TARAF (DAVACI) : … VEKİLİ : Av. … İSTEMİN KONUSU : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı ısrar kararının temyizen incelenerek bozulması istenilmektedir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava konusu istem: Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi bünyesinde … olarak görev yapan davacı tarafından, eğitmen kadrosuna atanmasına ilişkin … tarih ve … sayılı işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal ve özlük haklarının işlem tarihi itibarıyla işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi istenilmiştir. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: … İdare Mahkemesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla; Üst düzey yönetici atama ve görevden alma konusunda geniş bir tercih ve takdir yetkisine sahip olan idarenin, her türlü takdire dayalı işlemlerinde takdir yetkisini kullanırken kamu yararı ve hizmet gereklerine uygun hareket etmesi gerektiği, davacının daire başkanlığı görevinde başarısız ve yetersiz olduğu ya da görevinden alınmasını gerektirecek bir eylemi, tutum ve davranışı ile hizmete etkisi olan herhangi bir olumsuzluğu bulunduğu yönünde bir tespit bulunmadığı gibi atanmasını gerektiren hukuken geçerli herhangi somut bir nedenin de davalı idarece gösterilmediği ve davacının kadro derecesi gözetilmeksizin işlem tesis edildiği dikkate alındığında, salt takdir yetkisinin kullanıldığı ileri sürülerek tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonuç ve kanaatine varıldığı; davacının, işlem sebebiyle uğranıldığı iddia edilen tüm maddi kayıplarının tazmini istemine gelince; dava konusu işlem hukuka aykırı olduğundan Anayasa'nın 125. maddesi uyarınca anılan işlem nedeniyle davacının mahrum kaldığı parasal ve özlük haklarının dava açma tarihi olan 08/07/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, davacının mahrum kaldığı parasal ve özlük haklarının dava açma tarihi olan 08/07/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla; İdare Mahkemesi kararında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca davalı idarenin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. Daire kararının özeti: Danıştay İkinci Dairesinin 01/06/2022 tarih ve E:2022/546, K:2022/3169 sayılı kararıyla; Dava dosyasına sunulan bilgi ve belgelerin incelenmesinden; davacının, Dicle Üniversitesi Eğitim Fakültesinden 2000 yılında mezun olduğu, Yerel Yönetimler alanında yüksek lisans yaptığı, Şanlıurfa Büyükşehir Belediye Başkanlığı Kültür ve Turizm Dairesi Başkanlığında … olarak görev yapmakta iken, 23/11/2018 tarihinde İnsan Kaynakları ve Eğitim Dairesi Başkanlığına atandığı, akabinde; 26/11/2018 tarihinde daire başkanlığı kadrosu uhdesinde kalmak üzere Kültür ve Turizm Dairesi Başkanlığına bağlı Gençlik, Spor ve Eğitim Şube Müdürlüğü görevini vekaleten yürütmek üzere görevlendirildiği, … tarih ve … sayılı dava konusu işlem ile Eğitmen kadrosuna atandığının anlaşıldığı, Davacının geçmiş hizmetleri incelendiğinde; idarenin, davacıyı Daire Başkanlığı kadrosuna 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinde ifadesini bulan takdir yetkisi kapsamında atadığının görüldüğü, davalı idarenin atama konusunda sahip olduğu bu yetkinin davacıyı görevden alma konusunda da mevcut olduğunun kabulü noktasında tereddüt bulunmadığı, Bu bağlamda, dava dosyasına sunulan bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, idarenin mevzuat uyarınca sahip olduğu takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı kullandığına dair herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı, dava konusu işlemin, davacının geçmiş hizmetleri ve görevin niteliği gözönünde bulundurularak, hizmetin daha etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini sağlamak amacıyla kamu yararı ile hizmet gereklerine uygun olarak tesis edildiği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali ile davacının mahrum kaldığı parasal ve özlük haklarının dava açma tarihi olan 08/07/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesi yolunda … İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:… , K:… sayılı karara yönelik davalı İdarenin istinaf başvurusunun reddine ilişkin … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararda hukuki isabet görülmediği gerekçesiyle, … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararının bozulmasına karar verilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi ısrar kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin … tarih ve E:… , K:… sayılı kararıyla; istinaf başvurusunun reddi yolundaki ilk kararda ısrar edilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı idare tarafından, görevde yükselme sınavına tabi olmayan yönetici kadrolarına atama konusunda idarenin geniş bir tercih ve takdir hakkı bulunduğu, idarenin, bu yetkisini belirli bir kişi lehine kullanmaya yargı kararı ile zorlanamayacağı gibi; önemli bir sorumluluk gerektiren üst düzey yönetici kadrolara atadığı kişileri, gelişen ve değişen kamu hizmeti anlayışı çerçevesinde değiştirme konusunda da geniş bir takdir hakkının olduğunun kabulu gerektiği; dava konusu işlemin hukuka uygun olduğu ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN SAVUNMASI : Davacı tarafından, Danıştay İkinci Dairesince verilen kararın usul ve hukuka uygun bulunduğu ve temyiz dilekçesinde öne sürülen nedenlerin, kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ … 'UN DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulunca, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : MADDİ OLAY : Şanlıurfa Büyükşehir Belediyesi bünyesinde … olarak görev yapan davacı … tarih ve … sayılı işlem ile Kültür ve Turizm Dairesi Başkanlığı emrine eğitmen kadrosuna atanmıştır. Bunun üzerine temyizen incelenen dava açılmıştır. İLGİLİ MEVZUAT : 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu’nun 76. maddesinin 1. fıkrasında; "Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst, kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler." hükmüne yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesi ile memurların naklen atanmaları konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı açık olup, bu yetkinin ancak kamu yararı ve hizmet gerekleri göz ardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde, sözü edilen bu durumun dava konusu idari işlemin neden ve amaç yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği yerleşmiş yargı içtihatlarıyla kabul edilmiş bulunmaktadır. Dava dosyasının incelenmesinden; davacının, Şanlıurfa Büyükşehir Belediye Başkanlığı Kültür ve Turizm Dairesi Başkanlığında … olarak görev yapmakta iken, 23/11/2018 tarihinde İnsan Kaynakları ve Eğitim Dairesi Başkanlığına atandığı; bilahare, 26/11/2018 tarihinde daire başkanlığı kadrosu uhdesinde kalmak üzere Kültür ve Turizm Dairesi Başkanlığına bağlı Gençlik, Spor ve Eğitim Şube Müdürlüğü görevini vekaleten yürütmek üzere görevlendirildiği, … tarih ve … sayılı dava konusu işlem ile eğitmen kadrosuna atandığı anlaşılmaktadır. Bu durumda, 657 sayılı Kanun'un 76. maddesi kapsamında, memurların naklen atanmaları hususunda idareye, kazanılmış hak aylık derecelerine ve 68. maddedeki esaslara uygun olmak şartı ile başkaca bir sınırlama olmaksızın takdir yetkisi tanındığı, somut olayda idarenin mevzuat uyarınca sahip olduğu takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı kullandığına dair hukuken geçerli herhangi bir bilgi ve belgenin de bulunmadığı ve geçmiş hizmetleri dikkate alındığında; daire başkanı kadrosunda bulunan davacının, kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek eğitmen olarak atanmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir. Bu itibarla, temyize konu İdare Mahkemesi ısrar kararında hukuki isabet bulunmamaktadır. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Davalı idarenin temyiz isteminin kabulüne; 2. Dava konusu işlemin yukarıda özetlenen gerekçeyle iptaline, davacının mahrum kaldığı parasal ve özlük haklarının dava açma tarihi olan 08/07/2019 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davalı idarece davacıya ödenmesine ilişkin İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurusunun reddi yolundaki … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesinin temyize konu … tarih ve E:… , K:… sayılı ısrar kararının BOZULMASINA, 3. Yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 29/05/2023 tarihinde kesin olarak, oyçokluğu ile karar verildi. KARŞI OY X- Temyiz edilen kararla ilgili dosyanın incelenmesinden; … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen ısrar kararının usul ve hukuka uygun bulunduğu, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenlerinin kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte olmadığı anlaşıldığından, davalı idarenin temyiz isteminin reddi ve ısrar kararının onanması gerektiği oyuyla, karara katılmıyoruz.

Madde 11 – 1. İlgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi içinde istenebilir. Bu başvurma, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durdurur. 2. Otuz gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır.[8] 3. İsteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresi yeniden işlemeye başlar ve başvurma tarihine kadar geçmiş süre de hesaba katılır. 4. (Mülga: 10/6/1994-4001/6 md.) İptal ve tam yargı davaları:

Danıştay 2. Daire Başkanlığı         2022/290 E.  ,  2022/4957 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2022/290 Karar No : 2022/4957 TEMYİZ EDEN (DAVALI) : …Büyükşehir Belediye Başkanlığı VEKİLİ : Av. … KARŞI TARAF (DAVACI) : … VEKİLİ : Av. … İSTEMİN KONUSU : …Bölge İdare Mahkemesi …… İdari Dava Dairesince verilen … günlü, E:…, K:…sayılı kararın, dilekçede yazılı nedenlerle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir. YARGILAMA SÜRECİ : Dava Konusu İstem : …Büyükşehir Belediye Başkanlığı bünyesinde Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanı olarak görev yapan davacı, Daire Başkanlığı görevinden alınmasına ilişkin …günlü, …sayılı işlem ile uzman kadrosuna atanmasına ilişkin …günlü, …sayılı işlemlerin iptali ile işlemler nedeniyle yoksun kalınan özlük haklarının iadesine karar verilmesi istemiyle dava açmıştır. İlk Derece Mahkemesi kararının özeti : … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:…sayılı kararıyla; davalı idarece takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek özel nedenlere dayalı kullanıldığına ilişkin herhangi bir somut bilgi ve belge bulunmadığı, davalı idarenin sahip olduğu takdir yetkisine istinaden tesis edilen ve davacının aylık müktesebinin gözetilmesi suretiyle naklen atanmasına yönelik dava konusu işlemlerde hukuka ve mevzuata aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle dava reddedilmiştir. Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti : …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararla; 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesi hükmüyle memurların naklen atanması konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı, ancak tanınan bu takdir yetkisinin mutlak ve sınırsız olmayıp, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlı bulunduğu, bu yetki kullanılmak suretiyle tesis edilen işlemlerin kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde sözü edilen bu durumun dava konusu işlemin sebep ve maksat yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği, dava konusu işlemlerin içeriğinde görülen lüzum üzerine, atamaya yetkili amirin takdir yetkisi, kamu yararı ve hizmet gerekleri gibi hususlara yer verildiği, savunma dilekçesinde de atamanın takdir yetkisi çerçevesinde yapıldığının belirtildiği, ancak davacının, daire başkanlığı görevinde yetersizliğinin/başarısızlığının veya kamu yararı ve hizmet gerekleri bakımından bu görevden alınmasını gerektirecek nitelikte hukuken geçerli somut başka bir nedenin ortaya konulmadığı, dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle davacının istinaf başvurusunun kabulüne, Mahkeme kararının kaldırılmasına, dava konusu işlemlerin iptaline, dava konusu işlemler nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının davacıya iadesine karar verilmiştir. TEMYİZ EDENİN İDDİALARI : Davalı İdare tarafından; Daire Başkanlığı kadrosunun görevde yükselme sınavı ile kazanılan bir kadro olmadığı, atamaya yetkili amirin takdirinde bulunan kadro olduğu, dava konusu işlemin idareye tanınan takdir yetkisi kapsamında görevin niteliği göz önünde bulundurularak hizmetin daha etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini sağlamak amacıyla kamu yararı ile hizmet gereklerine uygun olarak tesis edildiği, davacı hakkında çeşitli disiplin cezaları ve soruşturma dosyaları bulunduğu ileri sürülmektedir. KARŞI TARAFIN CEVABI : Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : … DÜŞÜNCESİ : Temyiz isteminin kabulü ile Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra dosyanın tekemmül ettiği anlaşıldığından davalının yürütmenin durdurulması istemi hakkında karar verilmeksizin gereği görüşüldü: İNCELEME VE GEREKÇE : MADDİ OLAY : Davalı İdare bünyesinde Çevre Koruma ve Kontrol Dairesi Başkanı olarak görev yapan davacı, …günlü, …sayılı işlem ile Daire Başkanlığı görevinden alınarak, … günlü, …sayılı işlem ile uzman kadrosuna atanmıştır. Davacı, anılan işlemlerin iptali ile işlemler nedeniyle yoksun kalınan özlük haklarının iadesine karar verilmesi istemiyle temyizen incelenmekte olan davayı açmıştır. İLGİLİ MEVZUAT : 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinde; "Kurumlar, görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar çerçevesinde daha üst veya kurum içinde aynı veya başka yerdeki diğer kadrolara naklen atayabilirler" kuralına yer verilmiştir. 5216 sayılı Büyükşehir Belediyesi Kanunu'nun "Personel istihdamı" başlıklı 22. maddesinde; "Büyükşehir belediyesi personeli büyükşehir belediye başkanı tarafından atanır. Personelden müdür ve üstü unvanlı olanlar ilk toplantıda büyükşehir belediye meclisinin bilgisine sunulur." düzenlemesine yer verilmiştir. HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Yukarıda yer verilen hükümler ile memurların naklen atanmaları konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı açık olup, bu yetkinin ancak kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde, sözü edilen bu durumun dava konusu idari işlemin neden ve amaç yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği yargı içtihatlarıyla kabul edilmiş bulunmaktadır. Dava dosyasının incelenmesinden; davacının 15/10/2013-20/09/2017 tarihleri arasında …İl Özel İdaresi ve …Yatırım İzleme ve Koordinasyon Başkanlığında mühendis olarak görev yaptığı, 21/09/2017 tarihinde …Büyükşehir Belediye Başkanlığına Çevre Koruma ve Kontrol Daire Başkanı olarak atandığı, anılan görevi yürütmekte iken dava konusu işlemler ile daire başkanlığı görevinden alınarak uzman kadrosuna atandığı anlaşılmaktadır. Davacının geçmiş hizmetleri incelendiğinde; İdarenin, davacıyı Daire Başkanlığı kadrosuna 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinde ifadesini bulan takdir yetkisi kapsamında atadığı görülmekte olup, davalı idarenin atama konusunda sahip olduğu bu yetkinin davacıyı görevden alma konusunda da mevcut olduğunun kabulü noktasında tereddüt bulunmamaktadır. Bu bağlamda, dava dosyasına sunulan bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, idarenin mevzuat uyarınca sahip olduğu takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı kullandığına dair herhangi bir bilgi ve belgenin bulunmadığı, dava konusu işlemin, davacının geçmiş hizmetleri ve görevin niteliği gözönünde bulundurularak, hizmetin daha etkin ve verimli bir şekilde yürütülmesini sağlamak amacıyla kamu yararı ile hizmet gereklerine uygun olarak tesis edildiği anlaşıldığından, dava konusu işlemde hukuka aykırılık, davanın reddi yolunda … İdare Mahkemesince verilen …günlü, E:…, K:…sayılı kararın kaldırılarak, dava konusu işlemlerin iptaline, dava konusu işlemler nedeniyle yoksun kaldığı özlük haklarının davacıya iadesine ilişkin …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen temyize konu kararda ise hukuki isabet görülmemiştir. KARAR SONUCU : Açıklanan nedenlerle; 1. DAVALI İDARENİN TEMYİZ İSTEMİNİN KABULÜNE, 2. …Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesince verilen … günlü, E:…, K:…sayılı kararın, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 2/b fıkrası uyarınca BOZULMASINA, 3. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 6545 sayılı Kanun'la değişik 50. maddesinin 2. fıkrası gereğince ve yukarıda belirtilen hususlar da gözetilerek yeniden bir karar verilmek üzere dosyanın, kararı veren … Bölge İdare Mahkemesi … İdari Dava Dairesine gönderilmesine, 4. Kullanılmayan …-TL yürütmeyi durdurma harcının davalıya iadesine, 5. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'na 6545 sayılı Kanun'un 27. maddesi ile eklenen Geçici 8. maddesi uyarınca karar düzeltme yolu kapalı olmak üzere, 11/10/2022 tarihinde oybirliğiyle kesin olarak karar verildi.

Danıştay 2. Daire Başkanlığı         2019/1278 E.  ,  2023/2892 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y İKİNCİ DAİRE Esas No : 2019/1278 Karar No : 2023/2892 DAVACI: … VEKİLİ: Av. … DAVALILAR: 1- … VEKİLİ: Av. … 2- … Bakanlığı VEKİLİ: Av. … DAVANIN KONUSU: Davacı, Kültür ve Turizm Bakanlığı … olarak görev yapmakta iken; 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 4. maddesi uyarınca görevden alınmasına ilişkin 18/08/2018 günlü, 2018/120 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile bu karar dayanak alınarak … olarak atanmasına ilişkin … günlü, … sayılı Kültür ve Turizm Bakanlığı işleminin iptaline ve işlem nedeniyle yoksun kaldığı maddi ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte tazminine karar verilmesini istemektedir. DAVACININ İDDİALARI: Davacı tarafından; dava konusu görevden alınmaya ilişkin Cumhurbaşkanı Kararında yer alan “başka bir göreve atanmak üzere” ibaresinin hukuka aykırı olduğu, zira böyle bir kaydın memur statüsüne sahip kişinin kadrosuz çalıştırılması sonucunu doğuracağı, öte yandan kamu yönetimlerine kişiyi istediği zaman tekrar memur olarak belirleme yetkisi vereceği, bu durumun ise yasal yönetim ilkesine aykırı olduğu; bu sebeple kendisinin de görevden alınması ve başmüfettiş olarak atanması arasındaki süre zarfında maaş ve özlük haklarının Teftiş Kurulu Başkanının maaş ve özlük hakları üzerinden ödendiğini; dava konusu başmüfettişliğe atama işlemi yönünden ise, Teftiş Kurulu Başkanı olarak unvanının 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin Ek-1 sayılı cetvelinde yer aldığı, anılan Kararname'nin 6. maddesi uyarınca (mülga 2. fıkrası) görevden alındıktan sonra başka göreve atamasının da Cumhurbaşkanınca yapılması gerektiği, ancak …liğe atamasının Bakan tarafından yapıldığı, herhangi bir yetki devri bulunmadığı, işlemin yetki yönünden sakat olduğu; her ne kadar 375 sayılı KHK’nin Ek 18. maddesi yürürlükten kalkmış olsa da 703 sayılı KHK’nin geçiş maddeleri uyarınca, 703 sayılı KHK öncesinde atanan üst kademe yöneticileri için 375 sayılı KHK hükümlerinin uygulanarak kendisinin Bakanlık Müşaviri olarak atanması gerektiği, 2019 Ocak ayından itibaren aylığa esas ek göstergesinin 6400’den 3600’e düştüğü, maddi yönden kayıplarının bulunduğu, ileri sürülmektedir. DAVALILARIN SAVUNMALARI: … Savunması: Dava konusu işlemlerin birbirinden bağımsız olduğu, davacının görevden alınmasına ilişkin Cumhurbaşkanı Kararının 19/08/2018 günlü Resmi Gazete'de yayınlandığı ve 29/08/2018 tarihinde davacıya tebliğ edildiği, davanın süreaşımı nedeniyle reddi gerektiği; davacının kamu yararı ve hizmet gerekleri gözetilerek, sahip olunan takdir yetkisine istinaden görevden alındığı ve … olarak atandığı, işlemin hukuka uygun olduğu savunulmaktadır. … Bakanlığının Savunması: Davacının …olarak atanırken kullanılan takdir yetkisi ile görevden alınırken kullanılan takdir yetkisinin mahiyetinin aynı olduğu, anılan göreve herhangi bir sınavda başarılı olması sonucu değil salt takdir yetkisi kullanılarak atandığı; Cumhurbaşkanlığının 12/09/2018 günlü, 105435 sayılı Genelge'sinde; 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 6. maddesinin 2. fıkrasında belirtilen pozisyonlara Bakan tarafından atama yapılacağının hükme bağlandığı, yetki devrine istinaden tesis edilen işlemde yetki yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı; 375 sayılı KHK’nin Ek 18. maddesinin yürürlükten kaldırıldığı, 703 sayılı KHK ile Bakanlık Müşavirliği kadrolarının kaldırıldığı, maaşında oluşan düşüşün görev yaptığı kadrodan kaynaklandığı, işlemde herhangi bir hukuka aykırılık bulunmadığı savunulmaktadır. DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: … DÜŞÜNCESİ: Dava konusu işlemlerin iptali ile yoksun kaldığı maddi ve özlük haklarının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi gerektiği düşünülmektedir. DANIŞTAY SAVCISI: … DÜŞÜNCESİ: Davacı tarafından, Kültür ve Turizm Bakanlığı … olarak görev yapmakta iken, 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 2. maddesine göre görevden alınmasına ilişkin 18/08/2018 günlü, 2018/120 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile bu karar dayanak alınarak, Kültür ve Turizm Bakanlığının … günlü, … sayılı işlemi ile … olarak atanması yolundaki işlemin iptali ile işlem nedeniyle uğramış olduğu maddi kayıplarının yasal faizi ile birlikte ödenmesine hükmedilmesi istenilmektedir. 657 sayılı Kanun'un 76. maddesi ile memurların naklen atanmaları konusunda idareye takdir yetkisi tanındığı açık olup, bu yetkinin ancak kamu yararı ve hizmet gerekleri gözardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde, sözü edilen bu durumun dava konusu idari işlemin neden ve amaç yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği hususunun yerleşmiş yargısal içtihatlarla kabul edilmiş bulunmaktadır. Kamu hizmetlerinin yürütülmesi hususunda görev ve sorumluluk verilen makamlar, bu hizmetleri yürütmek için atama konusunda da gerekli yetkiyle donatılmıştır. Kanun koyucu, görev verdiği makamların sorumlu tutulabilmesi için gerekli takdir yetkileriyle donatarak farklı seçenekler arasından tercih yapmalarına imkan sağlamış , bu yetkinin hangi alternatifin tercih edilerek uygulanacağını idareye bırakmış olup, burada takdir yetkisinin kullanılması, idari işlemin hukukiliği ile değil, yerindeliği ile ilgilidir. Özellikle üst düzey idari görevler açısından mevzuatında öngörülen nitelikleri taşıyanlar arasından tercih yapabilmeleri için atamaya yetkili makamlara bu yetki tanınmıştır. İdarenin, üst kademe yönetici kadrolarına atama konusunda geniş bir tercih ve takdir hakkı bulunduğu kuşkusuz olup, bu yetkisini belirli bir kişi lehine kullanmaya yargı kararı ile zorlanamayacağı gibi, önemli bir sorumluluk gerektiren üst düzey yönetici kadrolara atadığı kişileri, gelişen ve değişen kamu hizmeti anlayışı çervevesinde değiştirme konusunda da geniş bir takdir hakkının olduğunu kabul etmek gerekir. Buna göre, mevzuatta kendisine verilen görevleri, günün değişen koşullarına göre etkin, süratli ve verimli bir biçimde yürütme ve bu amaçla gereken önlemleri almakla yükümlü olan idarenin, takdir yetkisi dahilinde mevcut yönetici kadrolarına kamu yararı ve hizmet gereği atama yapmasının takdir yetkisinde olduğu, bu kapsamda tesis edildiği sonucuna varılan dava konusu işlemin, anılan saik dışında subjektif sebeplerle tesis edildiğine dair bir bilgi ve belgenin de dosyada mevcut olmadığı, dolayısıyla davacının, Kültür ve Turizm Bakanlığı … olarak görev yapmakta iken, 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 2. maddesine göre görevden alınmasına ilişkin Cumhurbaşkanı Kararı ile bu karar dayanak alınarak, Kültür ve Turizm Bakanlığının işlemi ile … olarak atanması yolundaki işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı görüş ve kanaatiyle davanın reddi gerektiği düşünülmektedir. TÜRK MİLLETİ ADINA Karar veren Danıştay İkinci Dairesince, duruşma için önceden belirlenen 24/05/2023 günü davacı asil … ile davalı Cumhurbaşkanlığı vekili Av. … ile davalı Kültür ve Turizm Bakanlığı vekili Av. …'un geldikleri görülerek Danıştay Savcısı … hazır halde açık duruşmaya başlandı. Gelen taraflara usulüne göre söz verilip dinlendikten ve Savcının düşüncesi alındıktan sonra duruşmaya son verilip, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten sonra dosyadaki bilgi ve belgeler de incelenmek suretiyle işin gereği düşünüldü: MADDİ OLAY: Davacı, Kültür ve Turizm Bakanlığı … olarak görev yapmakta iken 18/08/2018 günlü, 2018/120 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı ile; 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 4. maddesi uyarınca başka bir göreve atanmak üzere bu görevinden alınmıştır. Anılan karar 19/08/2018 günlü, 30514 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanmıştır. 28/08/2018 günlü işlemle Bakanlık … Başkanlığında görevlendirilen davacı, … günlü, … sayılı Personel Hareketleri onayı ile 657 sayılı Kanun’un 76. maddesi ve 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi’nin 6. maddesinin 2. fıkrası uyarınca Teftiş Kurulu Başkanlığına … olarak atanmış, aynı işlemle davacının … Başkanlığındaki geçici görevine devam etmesi uygun görülmüştür. Davacı, … görevinden alınmasına ilişkin Cumhurbaşkanı Kararı ile … olarak atanmasına ilişkin işlemin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı maddi ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte tazminine karar verilmesi istemiyle dava açmıştır. İLGİLİ MEVZUAT: Anayasa'nın 104. maddesinde, üst kademe kamu yöneticilerini atamak, görevlerine son vermek ve bunların atanmalarına ilişkin usul ve esasları Cumhurbaşkanlığı Kararnamesiyle düzenlemek, Cumhurbaşkanının görev ve yetkileri arasında sayılmıştır. 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinde; kurumların görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar dahilinde daha üst kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilecekleri hükme bağlanmıştır. Üst Kademe Kamu Yöneticileri ile Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Atama Usûllerine Dair 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin "Atama usulü" başlıklı 2. maddesinde; "(1) Anayasanın 104 üncü maddesine göre yürütme yetkisinin sahibi olan Cumhurbaşkanı, atamaya yetkili amirlere ait yetkileri haizdir. (2) Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine ekli (I) sayılı cetvelde yer alan kadro, pozisyon ve görevlere Cumhurbaşkanı kararıyla, (II) sayılı cetvelde yer alan kadro, pozisyon ve görevlere Cumhurbaşkanı onayı ile atama yapılır. Bu cetvellerde sayılmayan kadro, pozisyon ve görevlere, ilgili Cumhurbaşkanı yardımcısı, bakan veya atamaya yetkili amirler tarafından atama yapılır. Cumhurbaşkanı yardımcısı ve bakan bu yetkisini alt kademedeki yöneticilere devredebilir." hükmü, "Görev süresi" başlıklı 4. maddesinde; "(1) Bu Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine ekli (I) sayılı cetvelde yer alanların görev süresi, atandıkları tarihte görevde bulunan Cumhurbaşkanının görev süresini geçemez. Cumhurbaşkanının görevi sona erdiğinde, bunların görevi de sona erer. Ancak bunlar, yerlerine atama yapılıncaya kadar görevlerine devam eder. Görev süreleri sona erenler, yeniden atanabilir. Bunlar, görev süreleri sona ermeden de Cumhurbaşkanınca görevden alınabilir." hükmü yer almaktadır. "Bakanlıkların Teftiş Kurulu Başkanları" anılan Kararname'ye ekli (I) sayılı cetvelde yer almaktadır. HUKUKİ DEĞERLENDİRME : Davacının Teftiş Kurulu Başkanlığı görevinden alınmasına ilişkin 18/08/2018 günlü, 2018/120 sayılı Cumhurbaşkanı Kararı yönünden yapılan incelemede; Anayasa'nın 104. maddesi ile 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 4. maddesinde, üst kademe yöneticilerini atamak ve görevlerine son vermek konusunda Cumhurbaşkanına takdir yetkisi tanındığı açık olup, bu yetkinin ancak kamu yararı ve hizmet gerekleri göz ardı edilerek kullanıldığının kanıtlanması ya da idari yargı merciince saptanması halinde, sözü edilen bu durumun dava konusu idari işlemin neden ve amaç yönlerinden hukuka aykırılığı nedeniyle iptalini gerektireceği yerleşmiş yargı içtihatlarıyla kabul edilmiş bulunmaktadır. Somut olayda, Cumhurbaşkanının sahip olduğu takdir yetkisini, kamu yararı ve hizmet gereklerine aykırı kullandığına dair herhangi bir bilgi ve belge bulunmadığı dikkate alındığında, … kadrosunda görev yapan davacının, takdir yetkisi kapsamında bu görevinden alınmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık görülmemiştir. Davacının … olarak atanmasına ilişkin … günlü, … sayılı Kültür ve Turizm Bakanlığı işleminin iptali isteminin incelenmesinde; Davalı Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından dosyaya sunulan 20/12/2022 havale tarihli beyan dilekçesi ile 06/04/2023 havale tarihli savcılık düşüncesine beyan dilekçesinde, davacının … günlü, … sayılı personel hareketleri onayı ile Bakanlık Müşaviri kadrosuna atandığı; 15/08/2020-15/07/2022 tarihleri arasındaki aylıklarının Teftiş Kurulu Başkanı kadrosunun mali hakları üzerinden ödendiği, 15/07/2022 tarihinden sonraki aylıklarının ise Bakanlık Müşaviri kadrosunun mali hakları üzerinden ödenmekte olduğu bildirilmiştir. Davacının, 375 sayılı KHK hükümlerinin uygulanarak kendisinin Bakanlık Müşaviri olarak atanması gerektiğini ileri sürerek dava açmış olduğu ve yargılama devam ederken Bakanlık Müşaviri kadrosuna atanmış olduğu göz önüne alındığında … olarak atanmasına ilişkin … günlü, … sayılı Kültür ve Turizm Bakanlığı işleminin iptali istemi yönünden konusu kalmayan dava hakkında karar verilmesine yer bulunmamaktadır. Davacının, işlem nedeniyle yoksun kaldığı maddi ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte tazminine karar verilmesi isteminin incelenmesinde ise; Her ne kadar yargılama devam ederken davacının … olarak atanmış olması nedeniyle … olarak atanmasına ilişkin işlem yönünden karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiş ise de; işlem nedeniyle yoksun kaldığı maddi ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte tazminine karar verilmesi isteminin çözüme kavuşturulabilmesi için öncelikle anılan işlemin hukuka uygunluk denetiminin yapılması gerekmektedir. 15/04/2015 günlü, 6639 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 23. maddesi ile 375 sayılı Kanun Kükmünde Kararname'ye eklenen Ek 18. maddede; "22/05/2003 tarihli ve 4857 sayılı İş Kanunu ile 27/07/1967 tarihli ve 926 sayılı Türk Silâhlı Kuvvetleri Personel Kanunu hariç olmak üzere, tabi oldukları personel kanununa bakılmaksızın Başbakanlık, bakanlıklar, bağlı ve ilgili kuruluşlar ile başkan ve üyeleri hariç olmak üzere 10/12/2003 tarihli ve 5018 sayılı Kamu Malî Yönetimi ve Kontrol Kanununa ekli (III) sayılı Cetvelde sayılan düzenleyici ve denetleyici kurumlar ve Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunda; a) Görevden alınan veya görev süreleri sona eren müsteşarlar ile ek göstergesi 7600 ve daha yüksek tespit edilen yönetici kadrolarında bulunanlar Başbakanlık merkez müşaviri kadrolarına, ek göstergesi 7000 olan yönetici kadrolarında bulunanlar Başbakanlık müşaviri kadrolarına, b) (a) bendinde belirtilenler hariç olmak üzere ek göstergesi 6400 ve daha yüksek tespit edilen yönetici kadrolarında veya pozisyonlarında bulunanlardan Başbakanlık Merkez Teşkilatı ile bağlı ve ilgili kuruluşlarında olanlar görevden alındıklarında veya görev süreleri sona erdiğinde Başbakanlık müşaviri, bakanlık merkez teşkilatları ile bağlı ve ilgili kuruluşlarında olanlar bakanlığın müşavir kadrolarına, düzenleyici ve denetleyici kurumlar ile Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonunda olanlar kurumlarının müşavir veya danışman kadro veya pozisyonlarına, (…) atanırlar. Bu şekilde atananlardan bir ay içinde talepte bulunanlar, atamaya yetkili amirler tarafından bu fıkra kapsamında yer alan yönetici kadro veya pozisyonları dışındaki daha önce bulundukları veya öğrenim durumları itibarıyla ihraz etmiş oldukları unvanlara ilişkin kadro veya pozisyonlara bir ay içinde atanırlar. Birinci fıkra kapsamında atananlar ile anılan fıkranın son cümlesi uyarınca talep üzerine yapılacak atamalar için uygun boş kadro veya pozisyon bulunmaması hâlinde, bunlar için başka bir işleme gerek kalmaksızın, söz konusu kadro veya pozisyonlar ihdas edilmiş ve kurumların kadro veya pozisyon cetvellerinin ilgili bölümlerine eklenmiş sayılır. Bu şekilde ihdas edilmiş sayılan kadro ve pozisyonlar boşalması hâlinde, herhangi bir işleme gerek kalmaksızın iptal edilmiş sayılır. Anılan kadro ve pozisyonlara atananlar, atamaya yetkili amirleri tarafından belirlenen birimlerde istihdam edilir. Birinci fıkra hükmü kapsamında atananlardan birinci fıkra kapsamında yer alan yönetici kadro veya pozisyonlarında kesintisiz olarak en az iki yıl fiilen görev yapmış olanların mali hakları, atandıkları söz konusu kadro veya pozisyonlarda bulunmaları kaydıyla, atandıkları tarihi takip eden ay başından itibaren ikinci yılın sonuna kadar fiili çalışmaya bağlı ödemeler hariç, önceki görevine ait ödeme unsurları esas alınarak verilmeye devam edilir. Bu madde hükümleri hâkim ve savcılar, Dışişleri meslek memurları, mülki idare amirliği hizmetleri sınıfı, millî istihbarat hizmetleri sınıfı ve emniyet hizmetleri sınıfı kapsamına giren ve yönetici kadrolarında bulunanlar, 27/9/1984 tarihli ve 3046 sayılı Kanunun 21/A maddesi kapsamında bulunanlar, atanma şartlarını kaybetme, ceza kovuşturması veya disiplin soruşturması sonucunda görevden alınanlar ile mevzuatı uyarınca görevde yükselme sınavıyla atanılabilecek kadro veya pozisyonlardan ek göstergesi 3000 (dâhil) ve daha düşük tespit edilenlerde bulunanlar hakkında uygulanmaz. Diğer kanunların bu maddeye aykırı hükümleri uygulanmaz. (…)" hükmü yer almaktadır. 09/07/2018 günlü, 30473 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren 703 sayılı Anayasada Yapılan Değişikliklere Uyum Sağlanması Amacıyla Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname'nin 177. maddesi ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 18. maddesi yürürlükten kaldırılmıştır. 703 sayılı KHK'nin "Geçiş Hükümleri" başlıklı Geçici 1. maddesinde; "… (4) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında yönetici kadro ve pozisyonlarında bulunup 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin mülga ek 18 inci maddesi hükümleri kapsamında olanlardan yukarıdaki fıkrada yer almayanlar, görevden alındıkları takdirde anılan madde hükümlerine göre işleme tabi tutulur. … (15) Bu madde hükümlerine göre atanmış sayılan veya atananlar ile yeni kurulan birimler için uygun boş kadro veya pozisyon bulunmaması halinde, söz konusu kadro veya pozisyonlar başka bir işleme gerek kalmaksızın ihdas edilmiş sayılır. Bu madde kapsamında yer alan bakanlıklar ile kamu kurum ve kuruluşları adına vizeli boş sözleşmeli personel pozisyonları, başka bir işleme gerek kalmaksızın ilgili bakanlık adına vize edilmiş sayılır. …" hükümleri yer almaktadır. 17/01/2020 günlü, 31011 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan 56 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin Geçici 1. maddesinde ise; "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte, Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığında; Karayolu Düzenleme Genel Müdürü ile Tehlikeli Mal ve Kombine Taşımacılık Düzenleme Genel Müdürü kadrolarında bulunanlar ile kaldırılan birimlerin Genel Müdür Yardımcısı kadrolarında bulunanların görevleri başkaca bir işleme gerek kalmaksızın sona erer. Bunlar hakkında 3 sayılı Üst Kademe Kamu Yöneticileri ile Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Atama Usüllerine Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinin 6 ncı maddesi hükümlerine göre işlem tesis edilir. 2/7/2018 tarihli ve 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin geçici 1 inci maddesinin dördüncü fıkrası hükümleri saklıdır…" kuralına yer verilmiştir. Dava dosyasının incelenmesinden; davacının, 06/04/2015 tarihinde atandığı Kültür ve Turizm Bakanlığı … görevini yürütmekte iken, 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 4. maddesi gereğince 18/08/2018 günlü, 2018/120 sayılı Cumhurbaşkanı kararı ile başka bir göreve atanmak üzere bu görevinden alındığı, akabinde … günlü, … sayılı işlem ile … olarak atandığı, anılan işlemlerin iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı maddi ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte tazminine karar verilmesi istemiyle bakılan davanın açıldığı anlaşılmaktadır. Bu kapsamda dava dosyasındaki bilgi ve belgeler ile yukarıda hükmüne yer verilen mevzuat hükümleri birlikte değerlendirildiğinde; 56 sayılı Cumhurbaşkanlığı Teşkilatı Hakkında Cumhurbaşkanlığı Kararnamesinde Değişiklik Yapılmasına Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin Geçici 1. maddesinde, üst kademe kamu yöneticilik görevleri sona erenler hakkında 3 sayılı Üst Kademe Kamu Yöneticileri ile Kamu Kurum ve Kuruluşlarında Atama Usullerine Dair Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 6. maddesi hükümlerine göre işlem tesis edileceği ve 02/07/2018 günlü, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Geçici 1. maddesinin 4. fıkrası hükümlerinin saklı olduğu öngörülmüştür. 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 177. maddesi ile 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 18. maddesi yürürlükten kaldırılmış, yine 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin "Geçiş Hükümleri" başlıklı Geçici 1. maddesinin 3. fıkrasında, sayma yolu ile bazı Bakanlıkların kadrolarında ve görevlerinde bulunan üst kademe yöneticilerinin görevlerinin başka hiçbir işleme gerek kalmaksızın bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihte sona ereceği düzenlenmiş, bunlar hakkında, bu maddenin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla görev yapmakta oldukları birimlerin ve/veya bu birimlere verilmiş olan görevlerin ilgili Cumhurbaşkanlığı kararnamesi hükümlerine göre bünyesinde düzenlendiği bakanlığın veya diğer kamu kurum ve kuruluşunun ilgili kadrolarına ve pozisyonlarına 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Mülga Ek 18. maddesi hükümlerine göre atanacaklarına ve haklarında anılan madde hükümlerine göre işlem tesis edileceğine yer verilmiştir. Öte yandan Geçici 1. maddenin 4. fıkrasında; Geçici 1. maddenin yürürlüğe girdiği 09/07/2018 tarihinde bakanlık veya diğer kamu kurum ve kuruluşlarında yönetici kadro ve pozisyonlarında bulunup 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin mülga Ek 18. maddesi hükümleri kapsamında olanlardan yukarıdaki 3. fıkrada sayılmayanların, görevden alındıkları takdirde yine (anılan madde) Mülga Ek 18. madde hükümlerine göre işleme tabi tutulacağı düzenlenmiş, yani Geçici 1. maddenin 3. fıkrasında üst kademe yöneticilerinin görevleri sona erdikten sonra nasıl atanacaklarına ilişkin düzenlemenin yanında, 3. fıkrada sayılmayan üst kademe yöneticilerinin de, görevden alınmaları durumunda hangi kadro ve pozisyonlara atanacaklarının yine 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin mülga Ek 18. maddesi kapsamında yapılacağı belirtilmiştir. Başka bir ifade ile; görevleri doğrudan 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname ile sona erenler hakkında mevcut ek göstergeleri üzerinden 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Mülga Ek 18. maddesine göre işlem yapılacağı, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin 4. fıkrasının incelenmesinden ise, 3. fıkrada kadro ve görevleri belirtilerek sayılan kadrolar arasında yer almamakla birlikte yönetici kadrosunda bulunması sebebiyle 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Mülga Ek 18. maddesi kapsamında bulunanlar için yine mülga Ek 18. maddeye göre işlem tesis edileceği görülmektedir. Olayda; davacının 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Geçici 1. maddesinin 3. fıkrasında sayılan ve bu maddenin yürürlüğe girdiği 09/07/2018 tarihi itibarıyla görevleri sona eren üst kademe yöneticileri arasında bulunmadığı, bu nedenle 09/07/2018 tarihinden sonra 18/08/2018 tarihinde görevden alınan davacının, Geçici 1. maddenin 4. fıkrası uyarınca 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Mülga Ek 18. maddesi kapsamında atanacağı kadro ve pozisyonun belirleneceği anlaşılmakta olup; bu çerçevede Ek 18. maddeye bakıldığında; davacının 6400 ek göstergeli Teftiş Kurulu Başkanlığı görevinde bulunduğu ve başka bir göreve atanmak üzere bu görevinden alındığı anlaşılmaktadır. Bu durumda; davacının, 703 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Geçici 1. maddesinin 3. fıkrasında sayılan üst kademe kamu yöneticileri arasında yer almadığı, Teftiş Kurulu Başkanlığı görevinin bahse konu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten sonra sona erdiği, anılan Kararname'nin Geçici 1. maddesinin 4. fıkrası uyarınca hakkında 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin Ek 18. maddesinin uygulanması gerektiği, diğer bir ifade ile Teftiş Kurulu Başkanlığı görevi sona eren davacının Ek 18. maddenin 1. fıkrasının "b" bendi hükmü doğrultusunda Bakanlığın müşavir kadrosuna atanması gerektiği sonucuna ulaşılmakta olup, bunun aksine başmüfettiş olarak atanmasına ilişkin işlemde hukuka uygunluk bulunmamaktadır. Anayasa'nın 125. maddesinin son fıkrasında öngörülen "İdare kendi eylem ve işlemlerinden doğan zararı ödemekle yükümlüdür." kuralı uyarınca; davacının müşavir olarak atanması gerekmekte iken başmüfettiş olarak atanması nedeniyle başmüfettişlik ile müşavirlik kadrosu arasında oluşan, yoksun kaldığı parasal hakların yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi gerekmektedir. KARAR SONUCU: Açıklanan nedenlerle; 1. Davanın; davacının, Kültür ve Turizm Bakanlığı … olarak görev yapmakta iken 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 4. maddesi uyarınca bu görevden alınmasına ilişkin 18/08/2018 günlü, 2018/120 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının iptali istemine ilişkin kısmının REDDİNE, 2. Davacının, … olarak atanmasına ilişkin … günlü, … sayılı Kültür ve Turizm Bakanlığı işleminin iptali istemi yönünden KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA, dava konusu işlem nedeniyle yoksun kaldığı maddi ve özlük haklarının dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ÖDENMESİNE, 3. Aşağıda dökümü yapılan ve davacı tarafından yatırılan … TL yargılama giderinin haklılık oranına göre yarısı olan …-TL'lik kısmının davacı üzerinde bırakılmasına, diğer yarısı olan …-TL'nin davalı idarelerden alınarak davacıya verilmesine, artan posta ücretinin kararın kesinleşmesinden sonra davacıya iadesine, 4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre duruşmalı işler için belirlenen …-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı İdarelere verilmesine, (davacı vekili duruşmaya katılmadığından) …-TL vekalet ücretinin davalı İdarelerden alınarak davacıya verilmesine, 5. Bu kararın tebliğ tarihini izleyen 30 (otuz) gün içerisinde Danıştay İdari Dava Daireleri Kuruluna temyiz yolu açık olmak üzere, 24/05/2023 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi. (X) KARŞI OY : 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 76. maddesinde; kurumların görev ve unvan eşitliği gözetmeden kazanılmış hak aylık dereceleriyle memurları bulundukları kadro derecelerine eşit veya 68. maddedeki esaslar dahilinde daha üst kurum içinde aynı veya başka yerlerdeki diğer kadrolara naklen atayabilecekleri hükme bağlanmış; aynı Kanun'un 3. maddesinde ise; "Sınıflandırma", "Kariyer" ve "Liyakat" ilkeleri bu kanunun temel ilkeleri olarak belirlenmiş; kariyer ilkesi, Devlet memurlarına yaptıkları hizmetler için lüzumlu bilgilere ve yetişme şartlarına uygun şekilde, sınıfları içinde en yüksek derecelere kadar ilerleme imkanı sağlamak; liyakat ilkesi ise, Devlet kamu hizmetleri görevlerine girmeyi, sınıflar içinde ilerleme ve yükselmeyi, görevin sona erdirilmesini liyakat sistemine dayandırmak ve bu sistemin eşit imkanlarla uygulanmasında Devlet memurlarını güvenliğe sahip kılmak olarak tanımlanmıştır. Anılan hükümlerde açıkça görüldüğü üzere, yasa koyucu, Devlet memurluğunu bir meslek olarak kabul etmekte ve bunlara, sınıfları içinde en yüksek derecelere kadar ilerleme imkanı sağlanmasını, sınıflar içinde ilerleme ve yükselme işlemlerinin liyakat sistemine dayandırılmasını öngörmektedir. Bu iki ilkenin temelinde, objektif kurallar çerçevesinde işin ehline verilmesi ve hak etme kavramı yatmakta olup, kamu hizmetlerinin etkin ve verimli bir şekilde gerçekleştirilmesinin tek güvencesinin de, hizmetin yetişmiş, ehil kamu görevlilerince yerine getirilmesinden geçeceği tabiidir. Kamu görevlilerinin hak, ödev ve sorumluluklarını belirleyen kurallardan oluşan memurluk statüsü, yasalarla düzenlenmiş ve bu düzenleniş; statü hukuku olarak adlandırılan bir hukuk alanının oluşmasına yol açmıştır. Bu alan, kendine özgü hukuksal argümanları yaratmıştır. Bu argümanlara; kariyer ve liyakat ilkeleri ve atama tasarrufunda takdir yetkisinin kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlı biçimde kullanımının gerekliliği gibi kavramlar örnek olarak verilebilir. Somut uyuşmazlıkta, dava konusu … günlü, … sayılı Kültür ve Turizm Bakanlığı işleminde dayanak ve gerekçe olarak 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 6. maddesinin 2. fıkrası ile 657 sayılı Kanun'un 76. maddesinin gösterildiği; davalı idarelerin savunma dilekçeleri incelendiğinde ise 09/07/2018 tarihinde yürürlüğe giren Anayasa değişiklikleri ile Cumhurbaşkanlığı Hükûmet Sistemine geçilerek yönetim ve hukuk sisteminde önemli değişiklikler yapıldığı, bu kapsamda Anayasa'nın 104. maddesi ile üst düzey kamu yöneticilerini atama ve görevlerine son verme noktasında Cumhurbaşkanına anayasal yetki tanındığı, 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'ne ekli (I) sayılı cetvelde yer alan unvanlarda görev yapan kişilerin görevden alınmasına ilişkin olarak Cumhurbaşkanının takdir yetkisine sahip olduğu hususlarına değinilmiş ve … kadrosunun davacı için kazanılmış hak teşkil etmeyeceği iddia edilmiştir. Her ne kadar dosyanın tekemmülünden sonra davalı Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından dosyaya sunulan beyan dilekçelerinde davacının … olarak görev yaptığı döneme ilişkin çeşitli iddiaların yer aldığı bilgi notuna istinaden Bakanlık Makamının 15/12/2022 tarihli onayı ile davacı hakkında inceleme ve soruşturma yapılmasının uygun bulunduğu bildirilmiş ise de anılan soruşturmanın dava konusu işlem tarihinden çok sonra başlatılmış olması nedeniyle bu iddialara itibar edilmesi olanaklı değildir. Kaldı ki yapılan soruşturma sonucunda davacının soruşturmaya konu fiili yönünden iki yıllık disiplin cezası verme zamanaşımına süresi dolduğundan disiplin yönünden yapılacak bir işlem bulunmadığına ve ceza yargılaması yönünden de öninceleme/inceleme yapılmamasına karar verildiği dosya kapsamından anlaşılmaktadır. Öncelikle şu hususun önemle vurgulanması gerekmektedir: Cumhurbaşkanlığı Hükûmet Sisteminin uygulamaya konulmasının ardından getirilen düzenlemeler ile önceki düzenlemelerden farklı olarak, 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'ne ekli (I) sayılı cetvelde yer alan unvanlarda görev yapan kişilerin görev süreleri, Cumhurbaşkanının görev süresi ile sınırlandırılmış; ancak, bu kişiler hakkında görev süresi içinde yapılacak tasarruflara ilişkin olarak, farklı bir yargısal denetim yapılmasını gerektiren yasal bir değişiklik yapılmamıştır. 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'ne ekli (I) sayılı cetvelde yer alan unvanlarda görev yapan kişilerin atanmaları ve görevden alınmalarında Cumhurbaşkanının tek başına takdir yetkisine sahip olduğu hususunda tereddüt bulunmamaktadır. Ancak, Cumhurbaşkanının sahip olduğu bu yetki mutlak ve sınırsız nitelikte olmayıp, kamu yararı ve hizmet gerekleri ile sınırlıdır ve bu açılardan idari yargı denetimine tabidir. Aksine bir yorum, Cumhurbaşkanınca tesis edilen bu tür işlemlerin yargı denetiminin dışında bırakılması sonucunu doğuracak olup, bunun da, aksi Anayasa'da düzenlenmediği sürece, bir hukuk devletinde kabulü mümkün değildir. Bu itibarla, idari yargı denetimine tabi tutulacağı hususunda kuşku bulunmayan dava konusu işlemin hukuki denetimine geçilmiştir. İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 2. maddesi uyarınca bir idari işlemin, dava konusu edilmesi halinde işlemin diğer unsurları yanında sebep unsuru yönünden de yargı merciince hukuka uygunluk denetimine tabi tutulacağı açıktır. Sebep unsuru, idari işlemin yapılmasını gerektiren, idareyi işlem tesis etmeye sevk eden maddi veya hukuki durumlardır. İdare hukukunda sebepsiz idari işlem olamaz. İdarenin tüm işlemleri, idari faaliyetlerin nihai amacı olan kamu yararını gerçekleştirmeye yönelen bir sebebe dayanmalıdır. Bu anlamda, hakkında idari işlem tesis edilenlerce hukuka aykırılık iddialarının etkin bir biçimde ileri sürülebilmesi ve yargı mercii tarafından idari işlemin hukuki denetiminin gerçekleştirilebilmesi için idarece, tesis edilen işlemin maddi ve hukuki sebeplerinin açıkça ortaya konulması gerekmektedir. Öte yandan, "idarenin sahip olduğu takdir yetkisi" bir idari işlemin sebebi olamaz. Takdir yetkisi; diğer unsurları ile birlikte sebep unsuruna da sahip bir işlemin tesis edilip edilmeyeceği noktasında idareye tercih hakkı tanıyan yetkidir. Kısacası, idarenin takdir yetkisinden söz edilmeden önce, idarenin "bu yetkiyi kullanmasının sebebi" açıklanmalıdır. Somut uyuşmazlıkta; davacının, geçmiş hizmetleri değerlendirildiğinde, kariyer ve liyakat ilkelerine uygun olarak …olarak atandığı görülmekte olup; bu görevinden alınmasını gerektirecek şekilde hizmeti aksattığı veya başarısız olduğu ya da görevde kalmasında hizmetin yürütülmesi açısından sakınca olduğu yönünde hukuken geçerli somut bilgi ve belgeye dayanılmaksızın tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmemiştir. Bu itibarla; davacının, Kültür ve Turizm Bakanlığı …olarak görev yapmakta iken 3 sayılı Cumhurbaşkanlığı Kararnamesi'nin 4. maddesi uyarınca bu görevden alınmasına ilişkin 18/08/2018 günlü, 2018/120 sayılı Cumhurbaşkanı Kararının ve hukuka uygun bulunmayan işbu karara dayanılarak davacının … olarak atanmasına ilişkin … günlü, … sayılı Kültür ve Turizm Bakanlığı işleminin iptaline, işlemler nedeniyle yoksun kaldığı maddi ve özlük haklarının yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmesi gerektiği oyuyla aksi yönde oluşan Daire kararına katılmıyorum.