61/1-e Trafik Kuralının Kapsamı ve Hukuki Niteliği
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 61. maddesinin birinci fıkrasının (e) bendi uyarınca, taşıt yolu üzerinde kamu hizmeti yapan yolcu taşıtlarının duraklarını belirten levhalara her iki yönden on beş metrelik mesafe içinde park etmek yasaktır. Bu kural, toplu taşıma hizmeti veren araçların duraklara emniyetle yanaşmasını sağlamak ve durak çevresindeki trafik akışını korumak amacıyla düzenlenmiştir. Taşıt yolu üzerindeki durak alanları ve bu durakların 15 metre öncesi ile 15 metre sonrasına araç park edilmesi halinde 61/1-e bendi uyarınca idari işlem tesis edilir.
2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU m. 61Kaynağı aç
Yasağın Geçerli Olduğu Durak Türleri ve Mesafe Hesabı
Düzenlenen park yasağı yalnızca şehir içi otobüs duraklarıyla sınırlı olmayıp minibüs, dolmuş, belediye veya halk otobüsü gibi toplu taşıma araçlarının kullandığı tüm duraklar için geçerlidir. Mesafe hesabı, durağı belirten levha ve işaret noktası esas alınarak 15 metre ön ve 15 metre arka yönünde uygulanır. Otobüs cebi bulunan kesimlerde cebin işlevini ortadan kaldıracak şekilde park yapılması da yasak kapsamındadır. Kavşak veya dönemeç gibi özel noktalarda ise ayrıca görüş ve güvenlik kriterleri dikkate alınır.
Taksi durakları, yolcu taşıma hizmetinin niteliği ve çalışma düzeni bakımından toplu taşıma araçlarından farklılık gösterdiği için ayrıca değerlendirmeye tabi tutulur. Bu duraklar her durumda 61/1-e maddesine girmez; koruma alanı durak türüne ve fiili kullanıma bakılarak uygulanır.
61/1-e İhlalinin Oluştuğu Haller ve Sürücünün Durumu
Durak hattı üzerine park edilmesi, durakta beklemenin park niteliğine dönüştürülmesi, durak levhasının 15 metre öncesi ve sonrasındaki mesafe içine park edilmesi ya da durak giriş veya çıkışını fiilen kapatacak şekilde durulması durumlarında 61/1-e kapsamında idari yaptırım tatbik edilir. Sürücü araçta bulunsa dahi fiilen park koşulları oluşmuşsa bu kural gereğince ceza verilebilir.
İdari Para Cezası, İndirim ve Ceza Puanı
2918 sayılı Kanun'un 61. maddesinde yer alan park yasaklarına aykırı hareket eden sürücüler hakkında idari para cezası uygulanır. Trafik idari para cezası tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde ödenirse yüzde 25 indirim uygulanır. İhlalin plakadan tespit edilmesi durumunda idari para cezası karar tutanağı araç tescil sahibine tebliğ edilebilir.
61/1-e ihlali nedeniyle sürücüye 10 ceza puanı verilir. Bu ceza puanlarının yıl içinde 100 puana ulaşması veya aşması halinde sürücü belgesi 2 ay geçici olarak geri alınabilir.
Aracın Çekilmesi ve Masrafların Ödenmesi
Yasaklara aykırı şekilde park edilen araçlar trafik zabıtası tarafından kaldırılabilir. Yasaklanan yerlerde park edilen araçların hangi koşullarda kaldırılıp götürüleceği, götürülme esnasında zarara uğratılmaması için alınacak önlemler ile kaldırma ve götürme giderlerinin tahsil usul ve esasları yönetmelikle belirlenir. Kaldırılıp götürülen araçların giderleri ile uygulanan idari ceza, sürücüsü veya sahibi tarafından ödenmedikçe araç teslim edilmez.
Sulh Ceza Hâkimliğine Başvuru ve Deliller
61/1-e idari yaptırım kararına karşı tebliğ veya tefhim tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde Sulh Ceza Hâkimliğine başvurulabilir. Bu süre içinde başvuru yapılmaması halinde idari yaptırım kararı kesinleşir. Mücbir sebebin varlığı nedeniyle sürenin geçirilmesi halinde sebebin ortadan kalktığı tarihten itibaren en geç 7 gün içinde başvuru yapılabilir; bu başvuru kararın kesinleşmesini engellememekle birlikte mahkeme yerine getirmeyi durdurabilir.
5326 sayılı KABAHATLER KANUNU m. 27Kaynağı aç
Sulh Ceza Hâkimliğine başvuru; bizzat, kanuni temsilci veya avukat tarafından iki nüsha dilekçe verilerek yapılır. Dilekçede idari yaptırım kararına ilişkin bilgiler, süresinde başvuruyu engelleyen mücbir sebep varsa dayanakları ve karara karşı ileri sürülen deliller açıkça gösterilir. İtiraz sürecinde aracın durak dışında veya 15 metrelik mesafenin dışında park edildiğini gösteren kamera ve kayıt görüntüleri, durak levhasının veya yol zemin işaretlemesinin eksik veya silinmiş olduğunu gösteren fotoğraflar, acil ve zorunluluk hallerine ilişkin evraklar ile tutanaktaki plaka, yer ve saat gibi maddi hataları belgeleyen evraklar delil olarak sunulabilir.
İdari yaptırım kararının mahkeme tarafından verilmiş olması durumunda bu karara karşı ancak itiraz yoluna gidilebilir. Soruşturma konusu fiilin kabahat oluşturduğu gerekçesiyle idari yaptırım kararı verilmesi halinde kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz edilirse yaptırım başvurusu bu itiraz merciinde incelenir. Kovuşturma aşamasında verilen beraat kararına karşı kanun yoluna gidilmesi halinde kabahat itirazı bu merci tarafından ele alınır. İdari yaptırım kararı kapsamında aynı kişi hakkında idari yargının görev alanına giren kararlar da verilmişse aykırılık iddiaları iptal talebiyle birlikte idari yargı merciinde görülür.
61/1-e trafik cezası nedir?
Kamu hizmeti yapan yolcu taşıtlarının duraklarını belirten levhalara her iki yönden on beş metrelik mesafe içinde park edilmesi nedeniyle uygulanan idari yaptırımdır.
Duraklara kaç metre mesafede park etmek yasaktır?
Durağı gösteren levha ve işaret noktasından itibaren 15 metre ön ve 15 metre arka yönünde park etmek kanunen yasaktır.
Sürücü araç içindeyken 61/1-e cezası kesilebilir mi?
Evet, sürücü araçta bulunsa dahi fiilen park koşulları oluşmuşsa 61/1-e kapsamında ceza uygulanabilir.
61/1-e ihlali kaç ceza puanıdır?
61/1-e kural ihlali için sürücüye 10 ceza puanı verilir ve bir takvim yılında 100 puan aşılırsa sürücü belgesi 2 ay geçici olarak geri alınabilir.
61/1-e cezasına kaç gün içinde itiraz edilmelidir?
İdari yaptırım kararının tebliği veya tefhiminden itibaren en geç 15 gün içinde Sulh Ceza Hâkimliğine başvurulmalıdır.
Trafik cezasında erken ödeme indirimi ne kadardır?
Ceza tutanağının tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 gün içinde ödeme yapılması halinde yüzde 25 indirim uygulanır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy