30/1-B Trafik Cezası Kapsamı ve Yasal Dayanağı
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 30. maddesi uyarınca araçların, esasları yönetmelikte belirtilen şekilde ve tarzda teknik şartlara uygun durumda bulundurulması zorunludur. Aynı Kanun'un 30. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi gereğince görüşü engelleyecek, çevredekileri rahatsız edecek derecede duman veya gürültü çıkaracak, karayolunu kullananlar için tehlike yaratacak ya da bir kaza halinde içindekiler için tehlikeli olabilecek süs, aksesuar, eşya ve çıkıntıları bulunan araçları kullanan sürücülere idari para cezası uygulanır.
2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU m. 30Kaynağı aç
2918 sayılı Kanun'un 30/1-b maddesindeki düzenleme otomobil, motosiklet, minibüs, otobüs, kamyon, çekici, servis ve hafif ticari araçlar dâhil olmak üzere bütün motorlu araç türlerini kapsar. Trafik denetimleri sırasında kural ihlalinin araç başında tespit edilmesi halinde cezai yaptırımın birincil muhatabı aracı kullanan sürücüdür.
Dikiz Aynası Süsleri ve Cam Filmi Denetimleri
Dikiz aynasına süs asılması her durumda ceza uygulanmasını gerektirmez. Yaptırım uygulanabilmesi için asılan süsün sürücünün görüş alanını daraltması, sallanarak dikkat dağıtması veya sürüş güvenliğini olumsuz etkilemesi ölçütü aranır. Bu çerçevede büyük boyutlu, ön camın orta hattına sarkan, hareketli veya görüşü kapatan nesneler 30/1-b maddesi kapsamındaki ihlaller arasında değerlendirilir.
Araçlara cam filmi uygulanması da her durumda cezai işleme yol açmaz. İhlalin tespiti bakımından esas alınan ölçüt, görüşün engellenmesi ve belirlenen teknik standartlara aykırılık bulunmasıdır. Aracın camlarındaki ışık geçirgenliğinin yasal sınırların altında kalması veya cam filminin görüşü engellemesi halinde Karayolları Trafik Kanunu'nun 30/1-b maddesi uyarınca işlem yapılır.
Trafikten Men Yaptırımı ve EK-33 İzin Belgesi
2918 sayılı Kanun'un 30. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, ilgili bentteki kurallara uymayan ancak yarattığı uygunsuzluk sürüş emniyetini tehlikeye sokmayan araçların mevzuata uygun hale getirilmesi sürücüye ihtar edilir. İhtarla tanınan müddet içinde teknik koşulların sağlanmadığı belirlenirse araç kolluk görevlilerince trafikten alıkonulur. Mevcut eksikliğin sürüş emniyetini zedeleyecek nitelikte bulunması halinde ise araç kusur giderilinceye kadar trafikten men edilebilir ve bu eksikliğin giderilmesi maksadıyla en fazla yedi iş günü süreli EK-33 Geçici Trafiğe Çıkış İzin Belgesi düzenlenebilir. Verilen bu sürenin hitamında şartlar yerine getirilmezse araç otoparka çekilir.
Denetim sırasında belirlenen aykırılığın yerinde derhal giderilebildiği hallerde, örneğin görüşü kapatan basit bir aksesuarın sökülmesi durumunda, araç uygulanan işlem sonrasında trafiğe devam edebilir; ancak bu durum idari para cezası tatbik edilmesini engellemez. Trafikten men edilen araca verilen EK-33 izin belgesi ise aracın tamir, muayene veya eksiklik giderme gibi zorunlu işlem noktalarına götürülmesi amacıyla sınırlı hareket imkânı tanır ve men kararını kendiliğinden kaldırmaz.
İdari para cezasının ödenmesi trafikten men kararını kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Men kararına neden olan uygunsuzluk giderilmedikçe ve bu durum görevli makamca kabul edilmedikçe aracın trafiğe çıkışına izin verilmez; bu nedenle yaptırımın kaldırılmasında esas olan teknik aykırılığın fiilen sonlandırılmasıdır.
Ceza Puanı, Ödeme İndirimi ve İtiraz Usulü
Düzenlenen trafik idari para cezasının tebliğ edildiği tarihten itibaren bir ay (otuz gün) içinde ödenmesi halinde ceza tutarı üzerinden yüzde yirmi beş oranında kanuni indirim tatbik edilir; sürenin geçirilmesi halinde tahsilat tam tutar üzerinden gerçekleştirilir. Trafik kuralı ihlalleri sebebiyle bir takvim yılı içerisinde biriken ceza puanlarının yüz puanı aşması halinde ise sürücü belgesinin geçici olarak geri alınması söz konusu olur.
Trafik idari para cezası karar tutanağına karşı başvuru yolu 5326 sayılı Kabahatler Kanunu hükümlerine tabidir. İdari yaptırım kararının tebliği veya tefhimi tarihinden itibaren on beş gün içinde yetkili Sulh Ceza Hâkimliğine itiraz başvurusunda bulunulabilir.
Dikiz aynasındaki her süs için 30/1-b cezası uygulanır mı?
Hayır, dikiz aynasına süs asılması her durumda ceza nedeni oluşturmaz; süsün görüş alanını daraltması, sallanarak dikkat dağıtması veya sürüş güvenliğini olumsuz etkilemesi aranır.
Trafik cezasının indirimli ödenmesi için tanınan süre ne kadardır?
Ceza tutanağının tebliğinden itibaren bir ay (otuz gün) içinde ödeme yapılması halinde yüzde yirmi beş indirim uygulanır; süre geçirildiğinde tam tutar tahsil edilir.
30/1-b trafik cezası tutanağına karşı nereye ve kaç gün içinde itiraz edilir?
Karar tutanağının tebliği veya tefhimi tarihinden itibaren on beş gün içinde yetkili Sulh Ceza Hâkimliğine itiraz başvurusu yapılabilir.
İdari para cezasının ödenmesi trafikten men edilen aracın trafiğe çıkmasını sağlar mı?
Hayır, para cezasının ödenmesi men kararını kaldırmaz; men kararının kalkması için teknik aykırılığın fiilen giderilmesi ve görevli makamca kabul edilmesi zorunludur.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy