Yabancı gerçek ve tüzel kişilerin Türkiye'de banka hesabı açabilmesi, bankaların dahili işlem şartlarına, 5549 sayılı Suç Gelirlerinin Aklanmasının Önlenmesi Hakkında Kanun kapsamındaki kimlik tespiti kurallarına ve gerekli belgelerin ibrazına tabidir. Yabancıların banka hesabı açılışı doğrudan genel bir mevzuat hükmüyle sınırlandırılmadığından, her banka kendi kurumsal değerlendirmesiyle özel kriterler uygulayabilmektedir. Bununla birlikte 5549 sayılı Kanun'un 3. maddesi uyarınca bankalar, işlem yapılmadan önce nam veya hesaplarına işlem yapılan kişilerin kimliklerini tespit etmek ve gerekli tedbirleri almakla kanunen yükümlüdür; kimlik tespitine esas teşkil edecek belgeler ve parasal sınırlar ise yönetmelikle belirlenmektedir. Sürecin başlatılabilmesi adına ilgilinin geçerli bir pasaporta sahip bulunması ve vergi dairesinden potansiyel vergi numarası edinmesi gerekmektedir.
5549 sayılı SUÇ GELİRLERİNİN AKLANMASININ ÖNLENMESİ HAKKINDA KANUN m. 3Kaynağı aç
Yabancı Gerçek Kişilerin Banka Hesabı Açması ve Gerekli Belgeler
Yabancı gerçek kişilerin banka hesabı açabilmesi için geçerli bir pasaporta sahip olması ve başvuru esnasında bu pasaportu bankaya ibraz etmesi gerekmektedir. Ayrıca vergi dairelerine bizzat müracaat edilerek veya interaktif vergi dairesi vasıtasıyla elektronik ortamda temin edilen potansiyel vergi numarası belgesinin sunulması zorunludur. Hesap açılışında talep edilen diğer temel belgeler; tebligat adresini gösterir belge, oturma izni belgesi ve telefon iletişim bilgilerinden oluşmaktadır. Tebligat adresi ibraz edilmeden de banka hesabı açılması mümkün olmakla birlikte, adres bildiriminin yapılması iletişim kolaylığı sağlamakta ve yabancı adına çıkarılacak banka ya da kredi kartlarının tesliminde sorun yaşanmasını önlemektedir. Adres tevsikinde bazı bankalar fatura benzeri yerleşim yerini doğrulayan evrakları da kabul edebilmektedir.
Bankalar kural olarak Türkiye'de oturma izni bulunmayan yabancılara hesap açılışı yapmamaktadır. Ancak bankacılık uygulamasında, oturma izni bulunmayan yabancılardan belirli bir miktar teminat talep edilerek hesap açılması da mümkün olabilmektedir.
Türkiye'de en az 6 aydır ikamet eden yabancılara yabancı kimlik numarası verilmektedir. Buna karşın geçici koruma statüsünde yer alan yabancıların halihazırda geçici koruma kimlik kartı bulunduğundan, bankacılık işlemlerinde ayrıca bir yabancı kimlik numarası almalarına ihtiyaç duyulmamaktadır.
Yabancı Şirketlerin Banka Hesabı Açılış Prosedürü
Yabancı bir şirketin Türkiye'de banka hesabı açabilmesi için Türkiye'de kurulmuş olması veya ülkede faaliyette bulunması aranmamaktadır. Bununla birlikte Türkiye'de fiilen faaliyet yürüten yabancı şirketlerin banka hesabı açma işlemleri daha kolay tamamlanmaktadır. Yabancı şirketin Türkiye'de hesap açabilmesi için her halde Türkiye'deki vergi dairesinden şirket adına vergi numarası alması zorunludur.
Yabancı şirketlerin banka hesabı açılışında resmi şirket evraklarının usulüne uygun şekilde sunulması gerekmektedir. Bu çerçevede şirketin esas sözleşmesi, şirketin bulunduğu ülkedeki ticaret sicil kaydı, kuruluş ve faaliyet belgesi ile ticaret odası kaydının tercüme edilmiş ve noter ya da konsoloslukça onaylanmış suretleri bankaya verilir. Şirketin vergi numarasını gösteren belgenin yanı sıra bazı bankalar şirkete ait faaliyet lisanslarının ibrazını da isteyebilmektedir.
Vekaletname ile Hesap Açılışı ve Mobil Bankacılık Hizmetleri
Yabancı kişilerin Türkiye'ye bizzat gelmeden yetkili kıldıkları temsilciler aracılığıyla vekaleten banka hesabı açması hukuken mümkündür. Buna karşın bankaların büyük çoğunluğu yabancının şubeye bizzat başvurmasını aramakta ve vekaletname ile yapılan açılış taleplerini geri çevirebilmektedir. Vekaletname ile banka hesabı açılmasına izin veren bankalar ise vekaletnamede yer alan yetkilerin eksik veya yetersiz olduğunu ileri sürerek işlem tesis etmekten kaçınabilmektedir.
Banka hesabı açılış işlemleri tamamlandıktan sonra yabancı uyruklular mobil bankacılık uygulamalarından yararlanabilmektedir. İlgililer finansal transferlerini ve hesap yönetimi süreçlerini cep telefonları üzerinden yürütebilir. Bu alanda yabancı uyruklu kişilerin elektronik bankacılık işlemlerinden faydalanması bakımından Türk vatandaşlarıyla aralarında herhangi bir farklılık bulunmamaktadır.
Vatandaşlık Başvuruları Kapsamında Banka Hesabı Açma Zorunluluğu
Yatırım yoluyla Türk vatandaşlığının kazanılması prosedüründe Türk bankalarında hesap açılması zorunlu bir işlemdir. İlgili sermaye tutarının Türk bankalarındaki yatırım hesaplarına en az 3 yıl boyunca çekilmemek kaydıyla yatırılması veya gayrimenkul alımı suretiyle vatandaşlık başvurusunda bulunulması süreçlerinde banka hesabı açılması gerekmektedir.
Yabancılar potansiyel vergi numarasını nasıl alabilir?
Yabancılar potansiyel vergi numarasını vergi dairesine fiziki başvuru yaparak ya da interaktif vergi dairesi üzerinden elektronik ortamda alabilir.
Banka hesabı açarken tebligat adresi göstermek zorunlu mudur?
Tebligat adresi sunulmadan da banka hesabı açılması mümkündür; ancak adres temini banka veya kredi kartı tesliminin sorunsuz yapılması ve bankayla iletişim sağlanması bakımından önem taşır.
Yabancı adına vekaletname ile banka hesabı açılabilir mi?
Hukuken vekaletname ile hesap açılması mümkün olmakla birlikte, bankaların çoğu yabancının bizzat şubede bulunmasını istemekte; vekaleti kabul eden bankalar ise yetki maddelerinin eksik olduğunu öne sürerek talebi reddedebilmektedir.
Yabancı şirketin hesap açabilmesi için Türkiye'de kurulu olması gerekir mi?
Yabancı şirketin Türkiye'de kurulu veya faaliyette olması şart değildir; ancak Türkiye'deki vergi dairesinden şirket adına vergi numarası temin edilmesi zorunludur.
Geçici koruma kapsamındaki kişilerin yabancı kimlik numarası alması gerekir mi?
Geçici koruma altındaki yabancıların geçici koruma kimlik kartı bulunduğundan hesap açılışında ayrıca bir yabancı kimlik numarasına ihtiyaçları yoktur.
Yabancı uyruklular mobil bankacılık uygulamalarını kullanabilir mi?
Hesap açılışı gerçekleştikten sonra yabancılar Türk vatandaşlarıyla aynı koşullarda mobil ve çevrim içi bankacılık hizmetlerini cep telefonları üzerinden kullanabilir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy