UYAP, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi'nin kısaltmasıdır. Türkiye Cumhuriyeti Adalet Bakanlığının merkez ve taşra teşkilatının dijital ortama taşınmış bilgi sistemidir.
Sistem içindeki portallar
Sistem bünyesinde avukat portalı, vatandaş portalı, SMS bilgi sistemi ve bilirkişi portalı gibi ayrı kullanım alanları bulunur. Bu alanlar örnekleyici niteliktedir; başka bir alanın var olup olmadığı bu listeden kesin olarak çıkarılamaz.
Elektronik ortamda yapılabilen işlemler
Sistem üzerinden harç hesaplama ve ödeme, arabulucu ve uzlaştırmacı sınav başvurusu ile bu sınavlara ilişkin işlemler, sabıka kaydı ve MERNİS nüfus kaydı temini yapılabilir. Dosya takibi, evrak görüntüleme, dosya görüntüleme, safahat görüntüleme, evrak gönderme ve dosya sorgulama da bu işlemler arasındadır.
Arabuluculuk dosyasına başvuru, başsavcılığa dilekçe gönderme ve bir dava dosyasına belge gönderme mümkündür. İdari para cezasına veya sulh ceza hâkimliği kararına itiraz ile dava açma da elektronik işlemler arasında sayılır. Her işlemin ayrıca aranabilecek şartları bu genel listeden genişletilemez.
Sistem üzerinden yapılan işlemlerde zamanaşımı süreleri ilgili dava türüne göre değişir; bu nedenle her dava ayrıca değerlendirilmelidir. İdari para cezası veya sulh ceza hâkimliği kararına itirazın da belirli süreler içinde yapılması gerekir. Süre, başlangıç anı, merci ve istisna konularında bu genel çerçeveden somut bir kural türetilemez.
Vatandaş portalının sağladığı işlemler
Vatandaş portalı, kişilerin taraf olduğu dava ve icra dosyalarını sorgulamalarını ve takip etmelerini sağlar. Yeni dava açılması ile icra takibi de elektronik ortamda yapılabilir. Kimin hangi dosyada taraf sayılacağı ve açılışın ayrı şartları bu genel işlevin dışında belirlenir.
Portala giriş koşulları
Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarasına sahip vatandaşlar vatandaş portalını kullanabilir. Portala giriş için e-Devlet şifresi, e-imza veya mobil imzadan birinin kullanılması gerekir. Başka bir kimlik doğrulama yöntemi veya istisna bu koşula eklenemez. Bazı işlemler için mobil imza ya da elektronik imza gibi ek doğrulama araçları ayrıca aranabilir; hangi işlemde hangi yöntemin zorunlu olduğuna ilişkin ayrıntı işleme göre belirlenir.
Dosya sorgulamasının yapılabildiği alanlar
Dosya sorgulaması hukuk, ceza, icra, adli tıp, idari yargı, satış memurluğu ve arabuluculuk alanlarında yapılabilir. Bu alanlar mevcut kapsamın örnekleridir; erişim yetkisinin sınırları ayrıca değerlendirilmelidir.
E-satışta elektronik artırma: yasal çerçeve
2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu'nun 111/b maddesi uyarınca haczolunan malın satışı, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi'ne entegre elektronik satış portalında açık artırma yoluyla yapılır. Açık artırmada teklif verme süresi yedi gündür. Artırma, ilanda belirtilen gün ve saat aralığında teklif verme yoluyla gerçekleştirilir.
2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU m. 111/bKaynağı aç
İcra ve İflas Kanunu m. 111/b'ye göre teklifler arasındaki fark, satışa çıkarılan malın muhammen kıymetinin binde beşinden ve her hâlde bin Türk lirasından az olamaz. E-satışta önce mal sorgulanır; katılınmak istenen ihale belirlendikten sonra teminata ilişkin gereklilikler yerine getirilerek teklif verilir ve sürece dahil olunur. Teminat başta olmak üzere maddenin uygulanmasına ve mahcuzların elektronik ortamda açık artırma yoluyla satışına ilişkin usul ve esaslar, Adalet Bakanlığınca yürürlüğe konulan yönetmelikle belirlenir.
Kişisel verilerin korunması amacıyla teklif verenlerin kişisel bilgileri, artırma süresi içinde bilişim sistemini işleten kamu görevlileri dışında hiç kimse tarafından görülemez ve sistemde gösterilemez. Artırma süresince kişiler yalnız teklif miktarlarını görebilir.
İcra ve İflas Kanunu m. 111/b'nin 7/11/2024 tarihli ve 7531 sayılı Kanun'un 1. maddesiyle değişen hükmüne göre açık artırma süresinin son on dakikası içinde yeni bir teklif verilmesi hâlinde artırma üç dakika uzatılır. Uzama süresi içinde yeni bir teklif verilirse artırma her yeni teklifin verilmesinden itibaren yeniden üç dakika uzatılır. Son uzama süresi içinde yeni teklif verilmezse mal en yüksek teklif verene ihale edilir. Uzama sürelerinin toplamı bir saati geçemez; bu bir saatlik süre Adalet Bakanlığı kararıyla kısaltılabilir, uzatılabilir veya kaldırılabilir ve söz konusu kararlar Bakanlığın resmî internet sitesinde duyurulur.
Artırma süresince en yüksek teklifi veren kişi, kendisinden yüksek bir teklif verilmedikçe teklifini çekemez ve teminatını alamaz. Teklif verme süresi içinde bilişim sisteminin bakımı veya iyileştirilmesi için gerekli işlemler yapılabilir.
Elektronik satış portalında işlemlerin güvenli biçimde gerçekleştirilmesini engelleyen veya elektronik satış sistemine zarar veren internet siteleri hakkında 5651 sayılı Kanun'un 8/A maddesi hükümleri uygulanır.
E-satışta hafta sonu ve anayasal gelişmeler
Elektronik satış sürecine hafta sonları da katılım mümkündür. İcra ve İflas Kanunu m. 111/b'nin sekizinci fıkrası ile bakım hükmünün ikinci cümlesi, Anayasa Mahkemesi'nin E.:2022/6, K.:2024/225 sayılı kararıyla iptal edilmiştir. İptal edilen fıkranın içeriği ve kararın gerekçesi bu çerçevede ayrıca değerlendirilmelidir.
Avukat portalı ile vatandaş portalının ayrımı
Vatandaş portalı kişisel dosyaların takibine odaklanır. Avukat portalı ise mesleki temsil, evrak sunma ve çoklu dosya yönetimi işlevlerini içerir. Avukat, vekâlet ilişkisine dayalı olarak daha geniş bir işlem alanına erişebilir.
UYAP dökümü neyi gösterir
UYAP dökümü, bir dosyanın safahat ve işlem geçmişini gösteren kayıtlar bütünüdür. Dosyada hangi işlemin ne zaman yapıldığını toplu biçimde gösteren çıktı veya ekran bilgisidir.
Sık sorulan sorular
UYAP ne anlama gelir?
UYAP, Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi'nin kısaltmasıdır ve Adalet Bakanlığının merkez ile taşra teşkilatına ait dijital bilgi sistemidir.
Vatandaş portalına kimler hangi yöntemle girer?
T.C. kimlik numarasına sahip vatandaşlar girebilir. Girişte e-Devlet şifresi, e-imza veya mobil imzadan biri kullanılır. Bazı işlemler için ek doğrulama aracı aranabilir; hangi yöntemin hangi işlemde gerekli olduğuna ilişkin ayrıntı işleme göre belirlenir.
Vatandaş portalında hangi dosya işlemleri yapılır?
Kişinin taraf olduğu dava ve icra dosyaları sorgulanıp takip edilebilir. Yeni dava ve icra takibi de elektronik ortamda açılabilir.
E-satışta teklif verme süresi ne kadardır?
İcra ve İflas Kanunu m. 111/b uyarınca açık artırmada teklif verme süresi yedi gündür. Artırma süresinin son on dakikasında yeni teklif gelmesi hâlinde süre üç dakika uzatılır; uzama süresi içinde yeni teklif verilirse her tekliften itibaren süre yeniden üç dakika işler. Uzama sürelerinin toplamı bir saati geçemez; ancak bu süre Adalet Bakanlığı kararıyla kısaltılabilir, uzatılabilir veya kaldırılabilir.
E-satışta teklifler arasındaki asgari fark nedir?
İcra ve İflas Kanunu m. 111/b'ye göre teklifler arasındaki fark, satışa çıkarılan malın muhammen kıymetinin binde beşinden ve her hâlde bin Türk lirasından az olamaz.
E-satışta diğer katılımcıların bilgileri görünür mü?
Teklif verenlerin kişisel bilgileri artırma süresi içinde bilişim sistemini işleten kamu görevlileri dışında hiç kimse tarafından görülemez. Kişiler yalnız teklif miktarlarını görebilir.
Avukat portalı vatandaş portalından nasıl ayrılır?
Vatandaş portalı kişisel dosya takibine odaklanır. Avukat portalı vekâlet ilişkisine dayalı olarak mesleki temsil, evrak sunma ve çoklu dosya yönetimi sağlar.
UYAP dökümü nedir?
Bir dosyadaki işlemlerin ne zaman yapıldığını toplu olarak gösteren safahat ve işlem geçmişidir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy