Tüketici, taksitle satış sözleşmesinden yedi gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin cayma hakkına sahiptir.
Sözleşmenin tanımı ve yazılı şekil
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun’da taksitle satış sözleşmesi, satıcı veya sağlayıcının malın teslimini ya da hizmetin ifasını üstlendiği, tüketicinin ise bedeli kısım kısım ödediği sözleşme olarak tanımlanır.
Taksitle satış sözleşmesi için yazılı şekil geçerlilik şartıdır. Yazılı yapılmayan taksitle satış sözleşmesi geçerli değildir.
Yazılı şekle uyulmayan taksitle satışta satıcı malı veya hizmeti sağlamak, tüketici de bedeli ödemek zorunda değildir. Satıcı satış bedelini aldıktan sonra, sözleşmenin yazılı yapılmadığını ileri sürerek malı veya hizmeti sağlamaktan kaçınamaz.
Yedi günlük sürenin işlemeye başlaması
Yedi günlük süre, hizmetin ifasına ilişkin sözleşmelerde sözleşmenin kurulduğu gün başlar. Malın teslimine ilişkin sözleşmelerde süre, tüketicinin veya onun belirlediği üçüncü kişinin malı teslim aldığı gün başlar.
Mal henüz teslim edilmemişse tüketici, teslime kadar geçen süre içinde de cayma hakkını kullanabilir.
Cayma bildirimi
Bildirimin cayma hakkı süresi içinde satıcı veya sağlayıcıya yazılı olarak veya kalıcı veri saklayıcısı ile yöneltilmiş olması yeterlidir.
Malın kullanım ölçüsü
Tüketicinin cayma hakkını kullanabilmesi, teslim edilen malın olağan bir gözden geçirmenin gerektirdiği ölçüde kullanılmasına bağlıdır.
Tüketici malı mutat biçimde kullanmışsa taksitle satış sözleşmesinden cayamaz.
Cayma hakkının bulunmadığı işlemler
Cayma süresi dolmadan önce tüketicinin onayıyla ifasına başlanan hizmet sözleşmelerinde cayma hakkı kullanılamaz. Tüketicinin satıcıyı bulduğu finansal kiralama işlemlerinde de bu hak kullanılamaz.
Bedelin, belgelerin ve malın iadesi
Satıcı veya sağlayıcı, cayma bildiriminin kendisine ulaştığı tarihten itibaren yedi gün içinde aldığı bedeli ve tüketiciyi borç altına sokan her türlü belgeyi iade eder. İade, tüketiciye masraf yüklenmeden yapılır.
Cayma hakkını kullanan tüketici, malı bu hakkı kullandığı tarihten başlayan yedi gün içinde satıcıya geri vermelidir. Mal bu sürede geri verilmezse tüketici cayma hakkını hiç kullanmamış sayılır.
Cayma hakkının kullanılması hâlinde malın iade masrafları tüketiciye aittir.
Malın iadesinin gerçekleştirilemeyeceğini öngören sözleşme hükmü haksız şarttır ve geçerli değildir. Bu sonuç, iadenin imkânsız bırakıldığı sözleşme kaydına ilişkindir.
Uyuşmazlığın çözüleceği yer
Uyuşmazlık tüketici hakem heyetinin başvuru sınırı içindeyse tüketici hakem heyetinde çözülür. Uyuşmazlık bedeli bu sınırı aşarsa görevli mahkeme tüketici mahkemesidir.
Tüketici mahkemesinde dava açılmadan önce arabuluculuk aşamasının tamamlanması zorunludur.
Davalının yerleşim yeri mahkemesi genel yetkili mahkemedir. Tüketicinin bulunduğu yer mahkemesi de yetkilidir.
Sık sorulan sorular
Taksitli satışta caymak için gerekçe gerekir mi?
Hayır. Tüketici yedi gün içinde gerekçe göstermeden ve cezai şart ödemeden sözleşmeden cayabilir.
Cayma bildirimi nasıl yapılır?
Bildirimin süre içinde satıcıya veya sağlayıcıya yazılı olarak ya da kalıcı veri saklayıcısıyla yöneltilmesi yeterlidir.
Mal geri verilmezse cayma geçerli kalır mı?
Hayır. Mal, cayma tarihinden itibaren yedi gün içinde satıcıya iade edilmezse tüketici cayma hakkını kullanmamış sayılır.
Yazılı olmayan taksitle satış geçerli midir?
Hayır. Yazılı yapılmayan taksitle satış sözleşmesi geçersizdir. Bedeli alan satıcı, yazılılık eksikliğini ileri sürerek malı veya hizmeti sağlamaktan kaçınamaz.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy