Tescil yönetmeliğinin yürürlüğü ve kulüp kuruluşu
Spor Kulüpleri ve Spor Anonim Şirketleri Tescil Yönetmeliği, 8 Temmuz 2022 tarihli ve 31890 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Kuruluş için en az yedi gerçek veya tüzel kişi, kulübün kurulacağı yerdeki Gençlik ve Spor İl Müdürlüğüne başvurur. Müdürlük dosyayı 60 gün içinde inceler. Mevzuata aykırılık veya noksanlık yoksa ya da başvurucu bunları giderirse kulüp sicile kaydedilir ve tüzel kişilik bu kayıtla doğar.
Tüzük değişikliği de il müdürlüğü tarafından 60 gün içinde dosya üzerinden incelenir. Mevzuata aykırılık veya eksiklik varsa bunun giderilmesi istenir. Hukuka aykırılık ya da eksiklik yoksa veya giderilmişse tüzük değişikliği tescil edilir.
Spor dalı tescili, antrenör belgesi ve ihtisas statüsü
Kulübün faaliyet göstermek istediği spor dalında tescil, o dalın bağlı olduğu federasyon tarafından yapılır. Federasyona sunulacak belgeler yönetmelikte belirlenmiştir. Görevlendirilecek antrenör belgesi en az ikinci kademe, ihtisas kulübünde ise en az üçüncü kademedir. Federasyon talimatlarının öngördüğü başka belgeler de istenebilir.
İhtisas spor kulübü olma şartlarını yitiren kulübe, eksikleri tamamlaması için durum tespit edildikten sonra yazılı olarak bir yıl verilir. Süre sonunda şartlar tamamlanmazsa ihtisas statüsü kaybedilir.
Millî Savunma Bakanlığının kadro ve kuruluşunda yer alan askeri spor kulüpleri, spor kulüplerinin kuruluş işlemlerine bağlı olmaksızın Millî Savunma Bakanlığı mevzuatında öngörülen usul ve esaslara göre kurulabilir. Bu kulüplerin kuruluşunda tescil şartı aranmaz. Kurulan askeri spor kulübü, kuruluş tarihinden itibaren otuz gün içinde ilgili il müdürlüğüne bildirimde bulunur ve sicile kaydedilir.
Spor anonim şirketinde vasıf ve esas sözleşme
Spor anonim şirketleri 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu uyarınca kurulur ve tüzel kişilik kazanır. Spor anonim şirketi vasfı ise Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü tarafından tescil edildikleri anda kazanılır. Esas sözleşmenin asgari içeriği ile ortaklık yapısı, pay sahipliği, sermaye ve organlara ilişkin usul ve esaslar Bakanlık tarafından çıkarılacak tebliğle belirlenir.
Esas sözleşmede ticaret unvanı, işletme konusu, şirket merkezi, spor faaliyetlerinde kullanılacak renk, amblem ve benzeri ayırıcı işaretler ile faaliyette bulunulması taahhüt edilen spor dallarına ilişkin değişiklikler Gençlik ve Spor İl Müdürlüğünün iznine tabidir.
Kendiliğinden sona erme ve genel kurulun fesih kararı
7405 sayılı Spor Kulüpleri ve Spor Federasyonları Kanunu'nun 9. maddesinin birinci fıkrasına göre spor kulübü üç hâlde kendiliğinden sona erer: İlk genel kurul toplantısının kanunda öngörülen sürede yapılmaması ve zorunlu organların oluşturulmaması, tüzük gereğince yönetim kurulunun oluşturulmasının olanaksız hâle gelmesi veya olağan genel kurul toplantısının iki defa üst üste yapılamaması. Bu hâllerden en az biri gerçekleşirse Bakanlık ve spor kulübünün herhangi bir üyesi, kulübün sona erdiğinin tespitini mahkemeden isteyebilir.
7405 sayılı SPOR KULÜPLERİ VE SPOR FEDERASYONLARI KANUNU m. 9Kaynağı aç
Genel kurul her zaman spor kulübünün feshine karar verebilir. Kulübün kendiliğinden sona ermesi veya genel kurul ya da mahkeme tarafından feshine karar verilmesi hâllerinde Bakanlık nezdindeki tescili iptal edilir.
Faaliyet yasağı, mahkeme kararıyla fesih ve branş tescili
Bakanlık, spor faaliyetlerine katılmayı üç durumda yasaklayabilir: tescil şartlarının kaybedilmesi; organların Kanuna aykırı oluşturulup yazılı ihtara rağmen aykırılığın ihtar tarihinden itibaren üç ay içinde giderilmemesi; taahhüt edilen hiçbir spor faaliyetine izinsiz ve mazeretsiz olarak üst üste üç yıl katılmama.
Faaliyet yasağına yol açan bu hâllerde, Bakanlığın veya spor kulübünün herhangi bir üyesinin istemi üzerine mahkeme kulübün feshine karar verir. Dava sırasında faaliyetten alıkoyma dâhil gerekli bütün önlemleri alır. Bu fesih yolu, kendiliğinden sona ermenin mahkemece tespitinden ayrıdır.
Taahhüt edilen bir spor dalındaki faaliyetlere izinsiz ve mazeretsiz olarak üst üste üç yıl katılmayan kulübün o dala ilişkin tescilini ilgili spor federasyonu iptal eder. Bu sonuç, Bakanlık nezdindeki kulüp tescilinin iptalinden ve faaliyet yasağından ayrıdır.
Tasfiye ve unvanda kullanılacak ibare
Genel kurul feshe karar verirse veya mahkeme, 7405 sayılı Kanun'un 9. maddesinin birinci ve ikinci fıkraları uyarınca kendiliğinden sona ermeyi tespit ederse para, mal ve haklar tüzükteki esaslara göre tasfiye edilir. Devri son yönetim kurulu üyelerinden oluşan tasfiye kurulu yapar. Tasfiye bitene kadar işlemlerde kulüp adında tasfiye halinde ibaresi kullanılır.
Spor kulübü hangi anda tüzel kişilik kazanır?
Spor kulübü, Gençlik ve Spor İl Müdürlüğü siciline tescil edilmesiyle tüzel kişilik kazanır. Tescil, belgelerde aykırılık veya noksanlık bulunmamasına ya da başvurucunun bunları gidermesine bağlıdır.
Spor kulübü hangi hâllerde kendiliğinden sona erer?
İlk genel kurulun kanunda öngörülen sürede yapılmaması ve zorunlu organların oluşturulmaması, yönetim kurulunun tüzük gereği oluşturulamaması veya olağan genel kurulun iki defa üst üste yapılamaması hâllerinde kulüp kendiliğinden sona erer.
Mahkeme spor kulübünün feshine hangi istem üzerine karar verir?
Tescil şartlarının kaybı, ihtara rağmen üç ay içinde giderilmeyen organ aykırılığı veya taahhüt edilen hiçbir faaliyete izinsiz ve mazeretsiz üst üste üç yıl katılmama hâllerinde Bakanlık ya da herhangi bir üye mahkemeden fesih isteyebilir.
Askeri spor kulübünün kuruluşunda tescil şartı aranır mı?
Hayır. Millî Savunma Bakanlığının kadro ve kuruluşundaki askeri spor kulübü, kuruluşta tescil şartı aranmaksızın kurulabilir; kuruluştan itibaren otuz gün içinde il müdürlüğüne bildirilir ve sicile kaydedilir.
İhtisas statüsünü kaybeden kulübe ne kadar süre verilir?
İhtisas spor kulübü olma şartlarını kaybeden kulübe, durumun tespitinden itibaren yazılı olarak bir yıl verilir. Şartlar bu sürede tamamlanmazsa ihtisas statüsü kaybedilir.
Anonim şirket spor anonim şirketi vasfını ne zaman kazanır?
6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'na göre kurulan anonim şirket, Gençlik ve Spor İl Müdürlüğünce tescil edildiği anda spor anonim şirketi vasfını kazanır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy