Sermaye Şirketlerinin İnternet Sitesi Açma Yükümlülüğü

by Avukat Erdal Ersoy
Sermaye Şirketlerinin İnternet Sitesi Açma Yükümlülüğü

Yasal Dayanak ve İnternet Sitesi Açma Yükümlülüğünün Kapsamı

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1524 üncü maddesi uyarınca düzenlenen Sermaye Şirketlerinin Açacakları İnternet Sitelerine Dair Yönetmelik, 31 Mayıs 2013 tarihli ve 28663 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanmasının ardından 1 Temmuz 2013'te yürürlük kazanmış; akabinde 21 Eylül 2013 tarihli ve 28772 sayılı Resmî Gazete'deki düzenlemeyle tadil edilmiştir. Kanun'un 397 nci maddesi kapsamında denetime tabi tutulan sermaye şirketleri bir internet sitesi oluşturmak ve bu mecrada kanunen zorunlu ilanlara yer tahsis etmekle yükümlüdür. Söz konusu bağımsız denetim kapsamına girmeyen sermaye şirketleri açısından ise anılan mevzuat uyarınca internet sitesi kurma mecburiyeti bulunmamaktadır.

Bir şirketler topluluğu içinde yer alsa dahi doğrudan bağımsız denetim kapsamında bulunmayan sermaye şirketleri internet sitesi açma zorunluluğuna tabi tutulmamıştır. Yönetmeliğin yürürlüğe girdiği 1 Temmuz 2013 tarihinden itibaren kurulan şirketlerin, kuruluşlarının ticaret siciline tescilini izleyen üç ay içinde internet sitesi açmaları ve zorunlu ilanlar için tahsis etmeleri gerekmektedir. 1 Temmuz 2013 tarihinden önce tescil edilmiş şirketler bakımından ise Yönetmeliğin yürürlük tarihini takip eden üç ay içinde, en geç 1 Ekim 2013 tarihine kadar internet sitesi oluşturma ve ilan alanını özgüleme süresi tanınmıştır.

Hizmet Sağlama Yolları ve Topluluk Şirketleri Kolaylığı

Sermaye şirketleri, internet sitesine dair kanuni yükümlülüklerini doğrudan kendileri ifa edebilecekleri gibi yetkilendirilmiş Merkezi Veri Tabanı Hizmet Sağlayıcı'dan (MTHS) destek hizmeti almak suretiyle de yerine getirebilirler.

Şirketler topluluğuna dahil olan sermaye şirketlerinin internet sitesi kurma ve ilan yayımlama yükümlülükleri, bünyedeki şirket MTHS yetkisine sahip olmasa dahi topluluk içinde yer alan şirketlerden biri vasıtasıyla ifa edilebilir. Bu imkândan yararlanan topluluk şirketi, yasal internet sitesi yükümlülüğünü bizzat açmış sayılır. Topluluk şirketine bu hizmeti sağlayan şirketin şirketler topluluğundan ayrılması durumunda ise hizmeti sürdürebilmesi, ayrılma tarihi itibarıyla MTHS yetkisine sahip olmasına bağlıdır.

İnternet Sitesinde Sürekli Yayımlanması Gereken Kurumsal Bilgiler

İnternet sitesi açmakla yükümlü kılınan şirketler, kurumsal kimliklerine dair temel bilgileri sitelerinde kesintisiz olarak yayımlamak zorundadır. Bu çerçevede şirketin MERSİS numarası, ticaret unvanı, şirket merkezi, taahhüt edilen ve ödenen sermaye miktarları ile anonim şirketlerde yönetim kurulu başkan ve üyelerinin, limited şirketlerde ise müdürlerin ad ve soyadları sürekli şekilde yer alır. Yönetim kuruluna bir tüzel kişinin üye seçilmesi durumunda, tüzel kişiyle birlikte tescil edilen gerçek kişi temsilcinin tescil ve ilanına dair açıklama, tüzel kişinin MERSİS numarası, unvanı, merkezi ile temsilci gerçek kişinin adı ve soyadı sitede gösterilir.

Seçilen deneticinin adı ve soyadı veya unvanı, yerleşim yeri veya merkezi ile varsa tescil edilmiş şubesine ilişkin veriler de şirket internet sitesinde sürekli olarak ilan edilir. Kesintisiz biçimde yayımlanması zorunlu olan bu içeriklerde herhangi bir değişiklik olması durumunda, güncellenen yeni metnin değişikliğin gerçekleştiği gün internet sitesine yüklenmesi zorunludur.

Şirket İşlemleri ve Yapısal Değişikliklere İlişkin İlan Süreleri

Sermaye şirketlerinin yapısal dönüşüm ve yeniden yapılanma işlemlerine dair evrakları yasal sürelere tabi olarak internet sitesinde pay sahipleri ile ilgililerin incelemesine açılır. Birleşecek şirketlerin birleşme sözleşmesi, birleşme raporu, geçmiş son üç yıla ait finansal tabloları ile faaliyet raporları ve gerektiğinde ara bilançoları, genel kurul kararının alınmasından otuz gün önce internet sitesine konularak en az altı ay süreyle yayımda tutulur. Bölünmeye katılan şirketlerde ise bölünme sözleşmesi veya planı, bölünme raporu, son üç yılın finansal tabloları, faaliyet raporları ve varsa ara bilançoları üzerindeki inceleme hakkına ve belgelerin nerede incelemeye hazır tutulduğuna ilişkin ilan, bölünme kararının alınmasından iki ay önce internet sitesine yüklenir.

6102 sayılı Kanun'un 198 inci maddesi kapsamında şirket paylarının elden çıkarılması veya edinilmesi neticesinde internet sitesinde duyuru yapılması zorunludur. Şirketler arasında akdedilen hâkimiyet sözleşmesi, ticaret sicili gazetesinde yayımlanmasından itibaren en geç beş iş günü içinde internet sitesine konulur. Kayıtlı sermaye sistemine tabi şirketlerde yönetim kurulunun sermayenin artırılmasına ilişkin kararı ile çıkarılmış sermaye ve paylara dair kanuni unsurlar şirket sözleşmesine uygun yapılan ilan tarihinden itibaren en geç beş gün içinde; şirket sözleşmesinin değiştirilmesine yönelik genel kurul kararı ise sicil gazetesindeki yayımını takip eden en geç beş gün içinde siteye eklenir.

Şirkete fesih davası açılması hâlinde bu durum, ticaret sicili gazetesinde yayımlanmasından itibaren en geç on beş gün içinde internet sitesinde ilan edilir. Fesih davasına ilişkin kesinleşen mahkeme kararı ise sicil gazetesinde yayımlandığı tarihten itibaren en geç beş gün içinde siteye konulur. Şirketin tescilinden itibaren iki yıl içinde bir işletme veya aynın sermayenin onda birini aşan bir bedelle devralınması veya kiralanmasına ilişkin sözleşmeler ile temsile yetkili kişileri ve bunların temsil şekillerini gösteren yönetim kurulu ya da müdürler kurulu kararları, sicil gazetesinde yayımlanmasından itibaren en geç beş gün içinde yayımlanır.

Genel kurulun toplantıya davet edilmesine ilişkin çağrı ilanı, en geç ticaret sicili gazetesinde yayımlandığı tarihte internet sitesine konulmalıdır. Anonim şirket genel kurulunda finansal tabloların ve buna bağlı konuların müzakeresinin bir ay sonraya ertelenmesi durumunda pay sahiplerine yapılan ilan, erteleme kararından itibaren en geç beş gün içinde internet sitesinde yayımlanır. Genel kurul toplantı tutanağı ile imtiyazlı pay sahipleri özel kurulunun toplantı tutanağı da genel kurul toplantısı tarihinden itibaren en geç beş gün içinde internet sitesine yüklenir.

Bağımsız Denetim İlkeleri ve Raporların Geçerliliği

Cumhurbaşkanınca belirlenen kapsam dahilinde denetime tabi tutulan anonim şirketlerin ve şirketler topluluğunun finansal tabloları, Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumu tarafından yayımlanan Türkiye Denetim Standartlarına uygun olarak denetçi eliyle denetlenir. Yönetim kurulu yıllık faaliyet raporundaki finansal bilgilerin denetlenen tablolarla tutarlılığı ve gerçeği yansıtıp yansıtmadığı da denetim kapsamındadır. Denetime tabi olanlar, finansal tablolarının denetimden geçip geçmediğini ve denetimden geçmişse denetçi görüşünü ilgili finansal tablonun başlığında ve yönetim kurulu faaliyet raporunda açıkça belirtmek zorundadır. Şirketin ve topluluğun finansal tabloları ile yönetim kurulu yıllık faaliyet raporu denetleme raporunun sunulmasından sonra değiştirilir ve bu değişiklik denetleme raporlarını etkileyebilecek nitelik taşırsa, finansal tablolar ile faaliyet raporu yeniden denetlenir; yeniden denetleme ve sonucu raporda özel olarak açıklanarak denetçi görüşünde uygun eklere yer verilir.

6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU m. 397Kaynağı aç
MADDE 397- (1) (Değişik: 26/6/2012-6335/18 md.) Dördüncü fıkra uyarınca denetime tabi olan anonim şirketlerin ve şirketler topluluğunun finansal tabloları denetçi tarafından, Kamu Gözetimi, Muhasebe ve Denetim Standartları Kurumunca yayımlanan uluslararası denetim standartlarıyla uyumlu Türkiye Denetim Standartlarına göre denetlenir. Yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu içinde yer alan finansal bilgilerin, denetlenen finansal tablolar ile tutarlı olup olmadığı ve gerçeği yansıtıp yansıtmadığı da denetim kapsamı içindedir. (2) (Değişik: 26/6/2012-6335/18 md.) Denetime tabi olanlar, hazırlanmış olan finansal tablolarının denetimden geçip geçmediğini, denetimden geçmiş ise denetçi görüşünü ilgili finansal tablonun başlığında açıkça belirtmek zorundadır. Bu hüküm, yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu için de uygulanır. Denetime tabi olduğu hâlde, denetlettirilmemiş finansal tablolar ile yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu, düzenlenmemiş hükmündedir. (3) Şirketin ve topluluğun finansal tabloları ile yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu, denetleme raporunun sunulmasından sonra değiştirilmişse ve değişiklik denetleme raporlarını etkileyebilecek nitelikteyse, finansal tablolar ile, birinci fıkra çerçevesinde yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu yeniden denetlenir. Yeniden denetleme ve bunun sonucu, raporda özel olarak açıklanır. Denetçi görüşünde de yeniden denetlemeyi yansıtan uygun eklere yer verilir. (4) (Ek: 26/6/2012-6335/18 md.) 398 inci madde kapsamında denetime tabi olacak şirketler Cumhurbaşkanınca belirlenir.[52] (5) (Ek: 28/3/2013-6455/80 md.) Dördüncü fıkra kapsamı dışında kalan anonim şirketler (…)[53] bu fıkra hükümlerine göre denetlenir. Denetime ilişkin usul ve esaslar ile bu fıkra uyarınca denetim yapacak denetçilerin niteliklerine, uyacakları etik ilkelere, görev ve yetkilerine, seçilmelerine, görevden alınmalarına veya ayrılmalarına; denetimin ve denetim raporlarının içeriğine ve raporun genel kurula sunulmasına ilişkin hususlar Cumhurbaşkanınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir. Kanunun denetçinin sorumluluğuna ilişkin hükümleri, bu fıkra uyarınca denetim yapacak denetçilere de kıyasen uygulanır.52 (6) (Ek: 28/3/2013-6455/80 md.) Beşinci fıkra kapsamında denetime tabi olduğu hâlde söz konusu denetimi yaptırmayanların finansal tabloları ve yönetim kurulu yıllık faaliyet raporu düzenlenmemiş hükmündedir. B) Konu ve kapsam

6102 sayılı Kanun'un 397 nci maddesi uyarınca denetime tabi tutulduğu hâlde yasal denetim yaptırılmamış finansal tablolar ile yönetim kurulunun yıllık faaliyet raporu düzenlenmemiş hükmündedir. Aynı Kanun'un 398 inci maddesi kapsamında denetime tabi tutulacak şirketler Cumhurbaşkanınca belirlenir. Bağımsız denetim kapsamı dışında bırakılan anonim şirketlerin tabi olacağı denetime ilişkin usul ve esaslar ile denetçilerin nitelikleri Cumhurbaşkanınca çıkarılacak yönetmelikle düzenlenir; bu denetimi yaptırmayan anonim şirketlerin finansal tabloları ile yönetim kurulu faaliyet raporları da mevzuat karşısında düzenlenmemiş sayılır.

İnternet Sitesi Yükümlülüğüne Aykırılığın Cezai Yaptırımları

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 562 nci maddesinin on ikinci fıkrası, internet sitesi açma ve içerik yükleme kurallarına aykırılık hâlinde uygulanacak cezai yaptırımları düzenlemektedir. Kanun'un 1524 üncü maddesinde öngörülen internet sitesini süresinde kurmayan sermaye şirketlerinin yönetim organı üyeleri hakkında yüz günden üç yüz güne kadar adli para cezası uygulanır. Bununla birlikte, internet sitesi kurulmuş olsa dahi kanun gereğince siteye yüklenmesi gereken içeriği usulüne uygun şekilde koymayan yönetim organı üyeleri ve failler ise yüz güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.

6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU m. 562Kaynağı aç
MADDE 562- (Değişik: 26/6/2012-6335/30 md.) (1) Bu Kanunun; a) 64 üncü maddesinin birinci fıkrasının ikinci veya üçüncü cümlesindeki yükümlülükleri yerine getirmeyenler, b) 64 üncü maddesinin ikinci fıkrası uyarınca belgelerin kopyasını sağlamayanlar, c) 64 üncü maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca gerekli onayları yaptırmayanlar, d) 65 inci maddesine uygun olarak defterlerini tutmayanlar, e) 66 ncı maddesindeki usule aykırı olarak envanter çıkaranlar, f) 86 ncı maddesine göre belgeleri ibraz etmeyenler, dörtbin (88.997) Türk Lirası idari para cezasıyla cezalandırılır. (2) 88 inci maddeye aykırı hareket edenler dörtbin (88.997) Türk Lirası idari para cezasıyla cezalandırılır. (3) 199 uncu maddenin birinci ve dördüncü fıkralarına aykırı hareket edenler ikiyüz günden az olmamak üzere adli para cezasıyla cezalandırılır. (4) Bu Kanun hükümlerine göre tutulmakla veya muhafaza edilmekle yükümlü olunan defter, kayıt ve belgeler ile bunlara ilişkin bilgileri, denetime tabi tutulan gerçek veya tüzel kişiye ait olup olmadığına bakılmaksızın, 210 uncu maddenin birinci fıkrasına göre denetime yetkili olanlarca istenmesine rağmen vermeyenler veya eksik verenler ya da bu denetim elemanlarının görevlerini yapmalarını engelleyenler, fiilleri daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde üçyüz günden az olmamak üzere adli para cezasıyla cezalandırılır. (5) Bu Kanunun; a) (Mülga: 15/7/2016-6728/73 md.) b) 358 inci maddesine aykırı olarak pay sahiplerine borç verenler, c) 395 inci maddesinin ikinci fıkrasının birinci veya ikinci cümlesi hükümlerini ihlal edenler, üçyüz günden az olmamak üzere adli para cezasıyla cezalandırılır. (6) Ticari defterlerin mevcut olmaması veya hiçbir kayıt içermemesi yahut bu Kanuna uygun saklanmaması hâllerinde, sorumlular üçyüz günden az olmamak üzere adli para cezasıyla cezalandırılır. (7) 527 nci maddeye aykırı hareket edenler, Türk Ceza Kanununun 239 uncu maddesi hükümlerine göre cezalandırılır. (8) 549 uncu maddede belirtilen belgeleri sahte olarak düzenleyenler ile ticari defterlere kasıtlı olarak gerçeğe aykırı kayıt yapanlar bir yıldan üç yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır. (9) 550 nci maddeye aykırı hareket edenler üç aydan iki yıla kadar hapis veya adli para cezasıyla cezalandırılır. (10) 551 inci maddeye aykırı hareket edenler doksan günden az olmamak üzere adli para cezasıyla cezalandırılır. (11) 552 nci maddeye aykırı hareket edenler altı aydan iki yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır. (12) 1524 üncü maddede öngörülen internet sitesini oluşturmayan şirketlerin yönetim organı üyeleri, yüz günden üçyüz güne kadar adli para cezasıyla ve aynı madde uyarınca internet sitesine konulması gereken içeriği usulüne uygun bir şekilde koymayan bu fıkrada sayılan failler yüz güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır. (13) (Ek:27/12/2020-7262/33 md.) Bu Kanunun; a) 486 ncı maddesinin ikinci fıkrası uyarınca bildirimde bulunmayanlar yirmi bin (173.801) Türk lirası, b) (İptal bent: Anayasa Mahkemesinin 18/1/2024 Tarihli ve E: 2021/28, K: 2024/11 Sayılı Kararı ile.) idari para cezasıyla cezalandırılır. (14) Bu Kanun kapsamındaki idari para cezaları, aksine hüküm bulunmayan hâllerde, mahallin en büyük mülki amiri tarafından verilir. (15) Bu Kanunda tanımlanan kabahatlerden birinin idari yaptırım kararı verilinceye kadar birden çok işlenmesi hâlinde, ilgili gerçek veya tüzel kişiye bir idari para cezası verilir ve ilgili hükme göre verilecek ceza iki kat artırılır. Ancak, bu kabahatin işlenmesi suretiyle bir menfaat temin edilmesi veya zarara sebebiyet verilmesi hâlinde verilecek idari para cezasının miktarı bu menfaat veya zararın üç katından az olamaz. B) Soruşturma ve kovuşturma usulü
Hangi şirketler internet sitesi açmakla yükümlüdür?

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 397 nci maddesi gereğince bağımsız denetime tabi kılınan sermaye şirketleri internet sitesi açmak ve zorunlu kurumsal ilanları yayımlamakla yükümlüdür; bağımsız denetim kapsamı dışındaki şirketlerin internet sitesi kurma mecburiyeti yoktur.

Şirket internet sitesinde sürekli yer alması gereken bilgiler nelerdir?

Şirketin MERSİS numarası, ticaret unvanı, merkezi, taahhüt edilen ve ödenen sermaye miktarları, yönetim kurulu üyeleri veya limited şirket müdürleri ile seçilen deneticinin adı, unvanı ve şube bilgileri sürekli yayımlanır.

Şirketler topluluğu içinde internet sitesi hizmeti nasıl karşılanır?

Topluluk şirketlerinin yükümlülükleri MTHS yetkisi aranmaksızın topluluktaki şirketlerden biri aracılığıyla yerine getirilebilir; bu hizmeti sağlayan şirketin topluluktan ayrılması hâlinde hizmeti sürdürebilmesi için ayrılma anında MTHS yetkisine sahip olması gerekir.

İnternet sitesi açmamanın yasal cezası nedir?

Kanuni sürede internet sitesi oluşturmayan yönetim organı üyeleri yüz günden üç yüz güne kadar, siteye konulması zorunlu içeriği usulüne uygun koymayan sorumlular ise yüz güne kadar adli para cezası yaptırımıyla karşılaşır.

Genel kurul evrakları internet sitesine hangi sürelerde konulmalıdır?

Genel kurul toplantı çağrısı ilanı en geç sicil gazetesinde çıktığı tarihte, toplantı tutanakları ise genel kurulun yapıldığı tarihten itibaren en geç beş gün içinde siteye yüklenmelidir.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

Avukat Erdal Ersoyİletişim ve randevu