Menkul Satış Sözleşmelerinde Türk Lirası ile Ödeme Kuralı

by Avukat Erdal Ersoy
Menkul Satış Sözleşmelerinde Türk Lirası ile Ödeme Kuralı

Menkul Satış Sözleşmelerinde Ödeme Yükümlülüğünün Kapsamı

19 Nisan 2022 tarihli ve 31814 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 2022-32/66 sayılı Tebliğ ile Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karara İlişkin 2008-32/34 Sayılı Tebliğ'de değişiklik yapılmıştır. Bu düzenleme çerçevesinde, Türkiye'de yerleşik kişilerin kendi aralarında akdedecekleri taşıt satış sözleşmeleri haricindeki menkul satış sözleşmelerinde sözleşme bedelinin döviz cinsinden veya dövize endeksli olarak kararlaştırılması mümkün tutulmuştur. Bununla birlikte, anılan sözleşmelerden kaynaklanan ödeme yükümlülüklerinin Türk parası cinsinden yerine getirilmesi ve kabul edilmesi zorunlu kılınmıştır.

Kanuni Düzenleme Yetkisi ve Yürürlük Tarihi

1567 sayılı Türk Parasının Kıymetini Koruma Hakkında Kanun'un 20 Temmuz 2025 tarihli ve 7555 sayılı Kanun ile değişik 1. maddesi; kambiyo, nukut, esham ve tahvilat alım satımı, kıymetli maden ve kıymetli taşlarla bunlardan mamul ya da bunları içeren kıymetlerin alım satımı, kıymetli madenlerin rafinajı ile bu eşya, ticari senet ve ödemeyi temine yarayan vasıta ve belgelerin ihracı veya ithalinin düzenlenmesi ve sınırlandırılması ile Türk parasının kıymetinin korunması amacıyla kararlar almaya Cumhurbaşkanının yetkili olduğunu düzenlemektedir. Menkul satış sözleşmelerinde ödeme yükümlülüklerine ilişkin düzenlemeler getiren 2022-32/66 sayılı Tebliğ ise 19 Nisan 2022 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

1567 sayılı TÜRK PARASININ KIYMETİNİ KORUMA HAKKINDA KANUN m. 1Kaynağı aç
Madde 1 – (Değişik: 15/2/1954- 6258/1 md.) (Değişik birinci fıkra:20/7/2025-7555/1 md.) Kambiyo, nukut, esham ve tahvilat alım satımı ve kıymetli madenler ve kıymetli taşlarla bunlardan mamul veya bunları muhtevi her nevi eşya ve kıymetlerin alım satımı, kıymetli madenlerin rafinajı ile tüm bu eşya ve kıymetlerin, ticari senetlerin ve tediyeyi temine yarayan her türlü vasıta ve vesikaların memleketten ihracı veya memlekete ithalinin tanzim ve tahdidine ve Türk Parasının kıymetinin korunması zımnında kararlar ittihazına Cumhurbaşkanı salahiyetlidir.[3]

Dövizle Ödeme İstisnası Bulunan Haller

2008-32/34 sayılı Tebliğ'in 8. maddesinin 15. fıkrası uyarınca gayrimenkul satış ve gayrimenkul kiralama sözleşmeleri haricinde kalmak kaydıyla, kamu kurum ve kuruluşları ile Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı şirketlerinin taraf olduğu sözleşmelerde, sözleşme bedelinin ve bu sözleşmelerden kaynaklanan ödeme yükümlülüklerinin döviz cinsinden veya dövize endeksli olarak ödenmesi ve kabul edilmesi mümkündür.

Menkul satış sözleşmelerinde bedel döviz olarak belirlenebilir mi?

Taşıt satış sözleşmeleri haricindeki menkul satış sözleşmelerinde sözleşme bedelinin döviz cinsinden veya dövize endeksli kararlaştırılması mümkün olmakla birlikte, ödeme yükümlülüklerinin Türk parası cinsinden ifası ve kabulü zorunludur.

Kamu kurumlarının taraf olduğu sözleşmelerde dövizle ödeme yapılabilir mi?

Gayrimenkul satışı ve gayrimenkul kiralaması dışındaki sözleşmelerde kamu kurum ve kuruluşları ile Türk Silahlı Kuvvetlerini Güçlendirme Vakfı şirketlerinin taraf olması halinde ödemelerin döviz cinsinden veya dövize endeksli yapılması ve kabul edilmesi mümkündür.

Taşıt satış sözleşmeleri menkul satışlara tanınan serbestinin kapsamında mıdır?

Hayır, menkul satış sözleşmelerinde sözleşme bedelinin döviz cinsinden belirlenebilmesine olanak tanınırken taşıt satış sözleşmeleri bu uygulama kapsamının dışında tutulmuştur.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

Avukat Erdal Ersoyİletişim ve randevu