Hazine ve Maliye Bakanlığı, 19 Nisan 2022 tarihli ve 31814 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 2022-32/66 sayılı Tebliğ ile Türk Parası Kıymetini Koruma Hakkında 32 Sayılı Karar'a İlişkin 2008-32/34 sayılı Tebliğ üzerinde gerçekleştirilen değişikliklerin tatbikine yönelik olarak 21 Nisan 2022 tarihli bir basın duyurusu yayımlamıştır. Bu açıklamayla menkul satış sözleşmelerinden doğan para borçlarının döviz veya Türk parası üzerinden ifa edilmesindeki uygulama sınırları belirlenmiştir.
Düzenlemede Geçen Menkul Kavramının Sınırları
Düzenlemede yer alan menkul ifadesi, gayrimenkul niteliği taşımayan bütün eşya ve malları bünyesine almaktadır.
Yürürlük Öncesinde Tedavüle Çıkarılan Kıymetli Evraklar
19 Nisan 2022 tarihinden önce kurulmuş menkul satış sözleşmelerinin yerine getirilmesi amacıyla, 2022-32/66 sayılı Tebliğ'in yürürlüğe girmesinden evvel tedavüle çıkarılmış yabancı para cinsinden kıymetli evraklar kapsamındaki ödeme borçlarının Türk lirası olarak ödenmesi veya kabul edilmesi mecburiyeti bulunmamaktadır.
Yürürlük Tarihinden Sonra Düzenlenen Döviz Cinsinden Ödeme Araçları
Değişikliğin yürürlüğe konulduğu 19 Nisan 2022 tarihi ile bu tarihten sonraki dönemde yabancı para birimi üzerinden tanzim edilen çek ve benzeri ödeme vasıtaları, Türkiye'de yerleşik şahısların aralarında akdettikleri ya da akdedecekleri taşıt satış sözleşmeleri dışındaki menkul satış sözleşmelerine dayanan borçların ödenmesinde kullanılamamaktadır.
Sermaye Piyasası Araçlarına Tanınan İstisnalar
6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu ile bu kanuna istinaden yürürlüğe konulan mevzuat dairesinde yabancı sermaye piyasası araçları, depo sertifikaları ve yabancı yatırım fonu payları da dahil olmak üzere sermaye piyasası araçlarının yabancı para cinsinden oluşturulması, ihracı, alım satımı ve bu muamelelere bağlı borçların döviz üzerinden kararlaştırılması 2008-32/34 sayılı Tebliğ'in 8. maddesinin 18. fıkrası gereğince mümkündür. Bahse konu işlemler kapsamındaki yükümlülükler 19 Nisan 2022 tarihinde yapılan düzenlemenin sınırları dışındadır.
19 Nisan 2022 öncesi tedavüle giren kıymetli evrakların Türk lirasıyla ödenmesi zorunlu mudur?
19 Nisan 2022 tarihinden önce akdedilen menkul satış sözleşmelerinin ifasında, anılan tarihten önce dolaşıma girmiş döviz cinsinden kıymetli evraklar kapsamındaki borçların Türk parası olarak ifası ve kabulü zorunlu kılınmamıştır.
Türkiye'de yerleşik kişiler menkul satışında dövizli çek kullanabilir mi?
19 Nisan 2022 tarihi ve sonrasında tanzim edilen dövizli çek ve benzeri vasıtalar, Türkiye'de yerleşik kişilerin kendi aralarındaki taşıt satışı haricindeki menkul satış sözleşmelerinin ödemelerinde kullanılamaz.
Yabancı yatırım fonu payları ve sermaye piyasası araçlarında dövizle işlem yapılabilir mi?
6362 sayılı Sermaye Piyasası Kanunu ve bu kanuna dayalı düzenlemeler çerçevesinde sermaye piyasası araçlarının (yabancı sermaye piyasası araçları ve depo sertifikaları ile yabancı yatırım fonu payları dahil) döviz cinsinden oluşturulması, ihracı, alım satımı ve bu işlemlere ilişkin yükümlülüklerin döviz cinsinden kararlaştırılması mümkün olup bu işlemler 19 Nisan 2022 tarihindeki değişiklik kapsamında değildir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy