Kaza Sonrası Vekaletname ve Sigorta Dolandırıcılığı

by Avukat Erdal Ersoy
Kaza Sonrası Vekaletname ve Sigorta Dolandırıcılığı

Kaza Sonrası Tazminat Süreçlerinde Dolandırıcılık

Trafik kazası sonrasında sigorta tazminatını tahsil etmek amacıyla ilgililerden vekaletname alınması ve ardından gerçek tazminat tutarının hak sahiplerinden gizlenerek menfaat sağlanması, ceza ve borçlar hukuku kapsamında ağır yaptırımlara bağlanmıştır. Sigorta bedelini tahsil etme maksadıyla hareket edilmesi veya kişinin kendisini sigorta kurumu çalışanı ya da bu kuruluşlarla ilişkili kimse olarak tanıtması, dolandırıcılık suçunun nitelikli halleri arasında yer alır.

5237 sayılı TÜRK CEZA KANUNU m. 158Kaynağı aç
Madde 158- (1) Dolandırıcılık suçunun; a) Dinî inanç ve duyguların istismar edilmesi suretiyle, b) Kişinin içinde bulunduğu tehlikeli durum veya zor şartlardan yararlanmak suretiyle, c) Kişinin algılama yeteneğinin zayıflığından yararlanmak suretiyle, d) Kamu kurum ve kuruluşlarının, kamu meslek kuruluşlarının, siyasi parti, vakıf veya dernek tüzel kişiliklerinin araç olarak kullanılması suretiyle, e) Kamu kurum ve kuruluşlarının zararına olarak, f) Bilişim sistemlerinin, banka veya kredi kurumlarının araç olarak kullanılması suretiyle, g) Basın ve yayın araçlarının sağladığı kolaylıktan yararlanmak suretiyle, h) Tacir veya şirket yöneticisi olan ya da şirket adına hareket eden kişilerin ticari faaliyetleri sırasında; kooperatif yöneticilerinin kooperatifin faaliyeti kapsamında, i) Serbest meslek sahibi kişiler tarafından, mesleklerinden dolayı kendilerine duyulan güvenin kötüye kullanılması suretiyle, j) Banka veya diğer kredi kurumlarınca tahsis edilmemesi gereken bir kredinin açılmasını sağlamak maksadıyla, k) Sigorta bedelini almak maksadıyla, l) (Ek: 24/11/2016-6763/14 md.) Kişinin, kendisini kamu görevlisi veya banka, sigorta ya da kredi kurumlarının çalışanı olarak tanıtması veya bu kurum ve kuruluşlarla ilişkili olduğunu söylemesi suretiyle, İşlenmesi halinde, üç yıldan on yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur. (Ek cümle: 29/6/2005 – 5377/19 md.; Değişik: 3/4/2013-6456/40 md.) Ancak, (e), (f), (j), (k) ve (l) bentlerinde sayılan hâllerde hapis cezasının alt sınırı dört yıldan, adli para cezasının miktarı suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz.[71] (2) Kamu görevlileriyle ilişkisinin olduğundan, onlar nezdinde hatırı sayıldığından bahisle ve belli bir işin gördürüleceği vaadiyle aldatarak, başkasından menfaat temin eden kişi, yukarıdaki fıkra hükmüne göre cezalandırılır. (3) (Ek fıkra: 24/11/2016-6763/14 md.) Bu madde ile 157 nci maddede yer alan suçların, üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi hâlinde verilecek ceza yarı oranında; suç işlemek için teşkil edilmiş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi hâlinde verilecek ceza bir kat artırılır. Daha az cezayı gerektiren hal

Sigorta Bedelinin Gizlenmesi ve Nitelikli Dolandırıcılık Suçu

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 158/1-k ve l bentleri uyarınca; dolandırıcılık fiilinin sigorta bedelini almak maksadıyla ya da failin kendisini sigorta kurumu çalışanı veya bu kurumlarla ilişkili kişi olarak tanıtması suretiyle işlenmesi durumunda ceza yaptırımı ağırlaştırılmaktadır. Kanunun açık hükmü gereğince, bu bentler kapsamındaki fiillerde hükmolunacak hapis cezasının alt sınırı dört yıldan, adli para cezası ise suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz.

Bu fiillerin birden fazla şahıs tarafından organize şekilde işlenmesi de cezanın artırılmasını gerektirir. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 158/3 uyarınca, basit veya nitelikli dolandırıcılık suçunun üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi halinde verilecek ceza yarı oranında; suç işlemek amacıyla kurulmuş bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi halinde ise bir kat artırılır.

İrade Sakatlığı ve Eksik Ödemeyle İmzalatılan İbranameler

Tazminat alacağının makul bir kısmının hak sahibinden gizlenmesi ve mağdura eksik tutar ödenerek imza alınması, imzalatılan belgenin hukuki sıhhatini zedeler. Hak sahibine eksik ödeme yapılarak gerçek tazminat miktarının saklanması, alınan ibranamenin geçersiz sayılmasına neden olabilir.

İbranamenin hile, aldatma veya herhangi bir irade sakatlığı kapsamında temin edilmiş olması halinde belgenin bağlayıcılığı ve geçerliliği tartışmalı hale gelir. Hukuka aykırı yollarla ve yanıltma yoluyla hak sahiplerinden alınan feragat veya ibra beyanları borcu sona erdirme gücünü kaybedebilir.

Sigorta bedelini almak kastıyla yapılan dolandırıcılığın cezası nedir?

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 158/1-k uyarınca sigorta bedelini almak maksadıyla dolandırıcılık suçunun işlenmesi halinde, verilecek hapis cezasının alt sınırı dört yıldan, adli para cezası ise suçtan elde edilen menfaatin iki katından az olamaz.

Eksik tazminat ödenerek imzalatılan ibraname geçerli midir?

Tazminat ödemesinin makul bir kısmının gizlenerek hak sahibine eksik ödeme yapılması ve ibranamenin hile, aldatma veya irade sakatlığı altında alınması durumunda belgenin geçerliliği tartışmalı hale gelir ve geçersiz sayılmasına yol açabilir.

Dolandırıcılık suçunun birden fazla kişiyle işlenmesi cezayı artırır mı?

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu m. 158/3 gereğince, dolandırıcılık suçunun üç veya daha fazla kişi tarafından birlikte işlenmesi durumunda verilecek ceza yarı oranında, suç işlemek için kurulmuş bir örgüt faaliyeti kapsamında işlenmesi halinde ise bir kat artırılır.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

Avukat Erdal Ersoyİletişim ve randevu