Karşılıksız Çek Suçunda Cezai Sorumluluk ve Failin Belirlenmesi
Karşılıksız çek suçunda cezai sorumluluk, senedi bizzat imzalayan kişiden ziyade karşılıksız işlemine sebebiyet veren kişi nezdinde doğar. 5941 sayılı Çek Kanunu'nun 5. maddesi uyarınca, çek hesabının bir tüzel kişiye ait olması durumunda, bankaya ibraz anında yönetim organında yer alan ve ticaret sicilinde kayıtlı bulunan şirket yetkilileri fail sıfatını taşır. Kanun gereğince mali işleri yürütmekle görevlendirilen bir yönetim organı üyesi bulunmaktaysa bu kişi, şayet böyle bir belirleme yapılmamışsa yönetim organını oluşturan tüm gerçek kişiler karşılığı hesapta bulundurmakla yükümlüdür.
5941 sayılı ÇEK KANUNU m. 5Kaynağı aç
yazılı bulunan düzenleme tarihine göre kanuni ibraz süresi içinde ibrazında,
çekle ilgili olarak “karşılıksızdır” işlemi yapılmasına sebebiyet veren kişi
hakkında, hamilin şikâyeti üzerine, her bir çekle ilgili olarak, binbeşyüz güne
kadar adli para cezasına hükmolunur. Ancak, hükmedilecek adli para cezası; çek
bedelinin karşılıksız kalan miktarı, (…)[8]
az olamaz. Mahkeme ayrıca, çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağına; bu
yasağın bulunması hâlinde, çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağının devamına
hükmeder. Yargılama sırasında da resen mahkeme tarafından koruma tedbiri olarak
çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağına karar verilir. Çek düzenleme ve çek
hesabı açma yasağı, çek hesabı sahibi gerçek veya tüzel kişi, bu tüzel kişi
adına çek keşide edenler ve karşılıksız çekin bir sermaye şirketi adına
düzenlenmesi durumunda ayrıca yönetim organı ile ticaret siciline tescil edilen
şirket yetkilileri hakkında uygulanır. Koruma tedbiri olarak verilen çek
düzenleme ve çek hesabı açma yasağı kararlarına karşı yapılan itirazlar
bakımından 9/6/1932 tarihli ve 2004 sayılı İcra ve İflas Kanununun 353 üncü
maddesinin birinci fıkrası hükmü uygulanır. Bu suçtan dolayı açılan davalar
icra mahkemesinde görülür ve İcra ve İflas Kanununun 347, 349, 350, 351, 352 ve
353 üncü maddelerinde düzenlenen yargılama usulüne ilişkin hükümler uygulanır.
Bu davalar çekin tahsil için bankaya ibraz edildiği veya çek hesabının açıldığı
banka şubesinin bulunduğu yer ya da hesap sahibinin yahut şikâyetçinin yerleşim
yeri mahkemesinde görülür.
(2) (Mülga: 31/1/2012-6273/3 md.; Yeniden düzenleme: 15/7/2016-6728/63
md.) Birinci fıkra hükmüne göre çek karşılığını ilgili banka hesabında
bulundurmakla yükümlü olan kişi, çek hesabı sahibidir. Çek hesabı sahibinin
tüzel kişi olması hâlinde, bu tüzel kişinin mali işlerini yürütmekle
görevlendirilen yönetim organının üyesi, böyle bir belirleme yapılmamışsa
yönetim organını oluşturan gerçek kişi veya kişiler, çek karşılığını ilgili banka
hesabında bulundurmakla yükümlüdür. Birinci fıkra uyarınca hakkında çek
düzenleme ve çek hesabı açma yasağı kararı verilenler, yasaklılıkları süresince
sermaye şirketlerinin yönetim organlarında görev alamazlar. Ancak, hakkında
yasaklama kararı verilenlerin mevcut organ üyelikleri görev sürelerinin sonuna
kadar devam eder.
(3) Çek hesabı sahibi gerçek kişi,
kendisi adına çek düzenlemek üzere bir başkasını temsilci veya vekil olarak
tayin edemez. Gerçek kişinin temsilcisi veya vekili olarak çek düzenlenmesi
hâlinde, bu çekten dolayı hukukî ve cezai sorumluluk çek hesabı sahibine
aittir.[9][10]
(4) (Mülga: 31/1/2012-6273/3 md.)
(5) Çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı kararı ile ilgili olarak,
herhangi bir adres değişikliği bildiriminde bulunulmadığı sürece ilgilinin çek
hesabı açtırırken bildirdiği adrese 11/2/1959 tarihli ve 7201 sayılı Tebligat
Kanununun 35 inci maddesine göre derhal tebligat çıkarılır. Adresin bankaya
yanlış bildirilmesi veya fiilen terkedilmiş olması hâlinde de, tebligat
yapılmış sayılır.
(6) Hakkında çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı kararı verilmiş olan
kişi, elindeki bütün çek yapraklarını ait olduğu bankalara iade etmekle
yükümlüdür. Bu kişi adına yeni bir çek hesabı açılamaz.
(7) Hakkında çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağı kararı verilmiş olan
kişi, kararın kendisine tebliğ edildiği tarihten itibaren on gün içinde,
düzenlemiş bulunduğu ve henüz karşılığı tahsil edilmemiş olan çekleri,
düzenleme tarihlerini, miktarlarını ve varsa lehtarlarını da göstermek
suretiyle, muhatap bankaya liste hâlinde vermekle yükümlüdür.
(8) (Değişik: 15/7/2016-6728/63 md.) Çek düzenleme ve çek hesabı
açma yasağı kararına ilişkin bilgiler, güvenli elektronik imza ile
imzalandıktan sonra, Adalet Bakanlığı Ulusal Yargı Ağı Bilişim Sistemi (UYAP)
aracılığıyla MERSİS ile Risk Merkezine elektronik ortamda bildirilir. Hakkında
çek hesabı açma yasağı kararı verilen kişiler, Risk Merkezi tarafından
bankalara bildirilir. Bu bildirimler ile bankalara yapılacak duyurulara ilişkin
esas ve usuller, Adalet Bakanlığının uygun görüşü alınarak Risk Merkezi
tarafından belirlenir.
(9) (Mülga: 31/1/2012-6273/3 md.; Yeniden düzenleme: 15/7/2016-6728/63
md.) Karşılıksız kalan bir çekle ilgili olarak yapılan yargılama
neticesinde mahkeme tarafından beraat, ceza verilmesine yer olmadığı, davanın
düşmesi veya davanın reddine karar verilmesi hâlinde, aynı kararda, çek
düzenleme ve çek hesabı açma yasağının kaldırılmasına karar verilir. Çek
düzenleme ve çek hesabı açma yasağının kaldırılmasına ilişkin kararların
kesinleşmesi üzerine, bu kararlar, MERSİS ile Risk Merkezine sekizinci
fıkradaki usullere göre bildirilir ve ilan olunur.
(10) (Değişik: 15/7/2016-6728/63 md.) Birinci fıkrada tanımlanan
suç nedeniyle, ön ödeme, uzlaşma ve hükmün açıklanmasının geri bırakılmasına ilişkin
hükümler uygulanmaz.
(11) (Mülga: 31/1/2012-6273/3 md.;
Ek: 15/7/2016-6728/63 md.) Birinci fıkra uyarınca verilen adli para
cezalarının ödenmemesi durumunda, bu ceza, 13/12/2004 tarihli ve 5275 sayılı
Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanunun 106 ncı maddesinin
üçüncü fıkrasında yer alan kamuya yararlı bir işte çalıştırma kararı
verilmeksizin doğrudan hapis cezasına çevrilir.
Etkin pişmanlık ve çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağının
kaldırılması
Gerçek kişilere ait çek hesaplarında ise vekillik veya temsil ilişkisi cezai sorumluluğu devretmez. Çek hesabı sahibi olan gerçek kişi, kendisi adına çek düzenlemek üzere bir başkasını temsilci veya vekil olarak tayin edemez. Bu kurala aykırı biçimde vekil ya da temsilci eliyle çek düzenlenmesi durumunda dahi hukuki ve cezai sorumluluk çek hesabı sahibine aittir.
Şikayet dilekçesinde keşidecinin kimlik bilgilerine ilişkin tereddüt oluşsa dahi çekin ön yüzündeki avalist imzası ile keşideci imzasının aynı olması ve avalist kısmında açık kimlik bilgilerinin yer alması durumunda, keşidecinin kimliği saptanabildiğinden davanın reddedilmesi yerine esasına girilerek karar verilmesi gerekir.
Kanuni İbraz Süreleri ve Bankanın Karşılıksız İşlem Yükümlülüğü
Karşılıksız çek suçunun oluşabilmesi için çekin kanunda öngörülen yasal süreler içinde muhatap bankaya sunulması şarttır. Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca çek, düzenlendiği yerde ödenecekse ibraz süresi 10 gündür. Çekin düzenleme yeri ile ödeme yeri farklı ise bu süre 1 ay olarak uygulanır. Türkiye'de düzenlenen bir çekin başka bir kıtada ödenecek olması halinde süre 3 ay olmakla birlikte, Akdeniz'e kıyısı bulunan ülkeler arasındaki ödemelerde kanuni süre 1 ay olarak kabul edilir.
Kanuni ibraz süreleri hak düşürücü niteliktedir. Bu süreler geçirildikten sonra bankaya sunulan çekler karşılıksız kalsa dahi 5941 sayılı Çek Kanunu kapsamında cezai yaptırıma konu edilemez. Süresinde yapılan ibrazda karşılığın bulunmadığı tespit edilirse banka, çekin arkasına karşılıksızdır şerhini işlemek ve kanunun kendisine yüklediği asgari garanti tutarını hamile ödemekle yükümlüdür.
Yargılama Usulü, Görevli Mahkeme ve Şikayet Şartları
Karşılıksız çek suçundan dolayı açılacak ceza davalarında görevli mahkeme İcra Ceza Mahkemesidir. Bu mahkemelerde İcra ve İflas Kanunu'nun 347, 349, 350, 351, 352 ve 353. maddelerinde düzenlenen özel yargılama usulleri uygulanır. Karşılıksız çek suçu şikayete tabi olup şikayet hakkı çekin yetkili hamili olan meşru alacaklıya aittir. Alacaklı, çekin karşılıksız çıktığını öğrendiği tarihten itibaren 3 ay ve her halükarda fiilin işlendiği ibraz tarihinden itibaren 1 yıl içinde şikayet başvurusunda bulunmalıdır.
Bu suç tipinde cumhuriyet savcılığı tarafından iddianame tanzim edilmez; şikayet dilekçesinin İcra Ceza Mahkemesine sunulmasıyla dava doğrudan başlar ve verilen şikayet dilekçesi iddianame yerine geçer. Yetkili mahkeme; çekin tahsil için bankaya ibraz edildiği yer, çek hesabının açıldığı banka şubesinin bulunduğu yer, hesap sahibinin yerleşim yeri veya şikayetçinin yerleşim yeri mahkemesidir. Usulüne uygun duruşma davetiyesine rağmen sanığın duruşmaya gelmemesi yargılamanın yürütülmesine engel oluşturmaz.
Cezai Yaptırımlar, İnfaz Rejimi ve Hapse Çevrilme Sınırları
Karşılıksız çek suçunda mahkemece yargılama neticesinde doğrudan hapis cezası verilmez; suçu sabit görülen kişi hakkında adli para cezasına hükmedilir. Hükmedilecek adli para cezası her bir çek için en fazla 1500 gün olabilir ve ceza miktarı çekin karşılıksız kalan tutarından az olamaz. Bu suç nedeniyle ön ödeme, uzlaşma ve hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) hükümleri uygulanamayacağı gibi verilen cezanın ertelenmesi de kanunen mümkün değildir.
Adli para cezasını içeren mahkumiyet ilamı infaz için Cumhuriyet Başsavcılığına gönderilir ve savcılık hükümlüye otuz gün içinde ödeme yapması amacıyla ödeme emri tebliğ eder. Hükümde adli para cezası taksitlendirilmemişse bir aylık süre içinde cezanın üçte birini ödeyen hükümlünün istemiyle kalan kısmın birer ay arayla iki eşit taksitte ödenmesine izin verilir; ilk taksit aksatıldığında taksit izni hükümsüz hale gelir.
5275 sayılı CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİNİN İNFAZI HAKKINDA KANUN m. 106Kaynağı aç
maddesinin birinci fıkrasında belirtilen usule göre tayin olunacak bir miktar
paranın Devlet Hazinesine ödenmesinden ibarettir.
(2) Adlî para cezasını içeren ilâm Cumhuriyet Başsavcılığına verilir.
Cumhuriyet savcısı otuz gün içinde adlî para cezasının ödenmesi için hükümlüye
20 nci maddenin üçüncü fıkrası uyarınca bir ödeme emri tebliğ eder.
(3) (Değişik: 18/6/2014-6545/81 md.) Hükümlü, tebliğ olunan ödeme
emri üzerine belli süre içinde adli para cezasını ödemezse, Cumhuriyet
savcısının kararı ile ödenmeyen kısma karşılık gelen gün miktarı hapis cezasına
çevrilerek, hükümlünün iki saat çalışması karşılığı bir gün olmak üzere kamuya
yararlı bir işte çalıştırılmasına karar verilir. Günlük çalışma süresi, en az
iki saat ve en fazla sekiz saat olacak şekilde denetimli serbestlik
müdürlüğünce belirlenir. Hükümlünün, hakkında hazırlanan programa ve denetimli
serbestlik görevlilerinin bu kapsamdaki uyarı ve önerilerine uymaması hâlinde,
çalıştığı günler hapis cezasından mahsup edilerek kalan kısmın tamamı açık ceza
infaz kurumunda yerine getirilir.
(4) (Değişik: 26/2/2008-5739/5 md.) Çocuklar hakkında hükmedilen
adlî para cezasının ödenmemesi hâlinde, bu ceza hapse çevrilemez. Bu takdirde
onbirinci fıkra hükmü uygulanır.
(5) Adlî para cezasının hapse çevrileceği mahkeme ilâmında yazılı olmasa
bile üçüncü fıkra hükmü Cumhuriyet Başsavcılığınca uygulanır.
(6) Hükümde, adlî para cezası takside bağlanmamış ise, bir aylık süre
içinde adlî para cezasının üçte birini ödeyen hükümlünün isteği üzerine geri
kalan kısmının birer ay ara ile iki eşit taksitte ödenmesine izin verilir. İlk
taksidin süresinde ödenmemesi hâlinde, verilen ikinci takside ilişkin izin
hükümsüz kalır.
(7) Adlî para cezası yerine çektirilen hapis süresi üç yılı geçemez.
Birden fazla hükümle adlî para cezalarına mahkûmiyet hâlinde bu süre beş yılı
geçemez.
(8) (Değişik: 18/6/2014-6545/81 md.) Hükümlü, hapis yattığı veya
kamuya yararlı işte çalıştığı günlerin dışındaki günlere karşılık gelen parayı
öderse hapisten çıkartılır veya kamuya yararlı işte çalıştırılma sona erer.
(9) (Değişik: 26/2/2008-5739/5 md.) 16 ncı madde hükümleri saklı
kalmak üzere, adlî para cezasından çevrilen hapsin infazı ertelenemez ve bunun
infazında koşullu salıverilme hükümleri uygulanmaz. Hapse çevrilmiş olmasına
rağmen hak yoksunlukları bakımından esas alınacak olan adlî para cezasıdır.[48]
(10) (Mülga: 26/2/2008-5739/5 md.)
(11) İnfaz edilen hapsin veya kamuya yararlı işte çalışmanın süresi, adlî
para cezasını tamamıyla karşılamamış olursa, geri kalan adlî para cezasının
tahsili için ilâm, Cumhuriyet Başsavcılığınca mahallin en büyük mal memuruna
verilir. Bu makamlarca 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında
Kanuna göre kalan adlî para cezası tahsil edilir.[49]
İKİNCİ
BÖLÜM
Koşullu
Salıverilme, Mükerrirlere Özgü İnfaz Rejimi ve
Denetimli
Serbestlik Tedbiri
Koşullu salıverilme[50]
5941 sayılı Kanun m. 5/11 gereğince karşılıksız çekten kaynaklanan adli para cezalarının ödenmemesi durumunda kamuya yararlı bir işte çalıştırma kararı verilmeksizin ceza doğrudan hapis cezasına çevrilir. Çocuklar hakkında hükmedilen adli para cezaları ise hiçbir surette hapse çevrilemez. İnfaz aşamasında adli para cezası yerine çektirilen hapis süresi tek bir çek için 3 yılı, birden fazla hükmün toplanması halinde ise 5 yılı geçemez.
Adli para cezasından çevrilen hapis cezasının infazı ertelenemez ve bu hapsin yerine getirilmesinde koşullu salıverilme ile denetimli serbestlik hükümleri uygulanmaz; ceza fiilen cezaevinde infaz edilir. Bununla birlikte hükümlü, hapis yattığı günlerin dışındaki günlere karşılık gelen para cezasını ödediği takdirde derhal hapisten çıkartılır.
Çek Düzenleme ve Çek Hesabı Açma Yasağı Tedbiri
Mahkeme, mahkumiyet hükmü ile birlikte sanık hakkında çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağına karar verir. Bu yasak çek hesabı sahibi gerçek veya tüzel kişi, bu tüzel kişi adına çek keşide edenler ve sermaye şirketlerinde ayrıca yönetim organı ile ticaret siciline tescil edilen şirket yetkilileri hakkında uygulanır. Yargılama sürecinde de mahkeme tarafından resen koruma tedbiri niteliğinde çek yasağı kararı verilir. Koruma tedbiri olarak verilen yasaklama kararlarına karşı yapılacak itirazlarda İcra ve İflas Kanunu'nun 353. maddesinin birinci fıkrası uygulanır.
Hakkında çek yasağı verilen kişiler yasaklılıkları süresince sermaye şirketlerinin yönetim organlarında yeni görev alamaz; ancak mevcut organ üyelikleri görev sürelerinin sonuna kadar devam eder. Yasaklanan kişi elindeki tüm çek yapraklarını bankaya iade etmekle yükümlüdür ve adına yeni çek hesabı açılamaz. Ayrıca tebliğden itibaren on gün içinde henüz karşılığı tahsil edilmemiş çeklerin düzenleme tarihi, miktarı ve lehtarlarını gösterir listeyi muhatap bankaya sunmak zorundadır. Tebligatlar, hesap açılırken bildirilen adrese Tebligat Kanunu m. 35'e göre çıkarılır; adres yanlış bildirilmiş veya fiilen terk edilmiş olsa dahi tebligat yapılmış kabul edilir.
Etkin Pişmanlık, Ödeme ve Yasağın Sona Ermesi
Karşılıksız kalan çek bedelinin, kanuni ibraz tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı Kanun çerçevesindeki ticari temerrüt faiziyle birlikte tamamen alacaklıya ödenmesi halinde; yargılama aşamasında mahkemece davanın düşmesine, mahkumiyet kesinleştikten sonra ise hükmün bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasına karar verilir. Meşru alacaklının şikayetinden vazgeçmesi halinde de davanın düşmesi veya kesinleşmiş hükmün sonuçlarının kalkması sonucu doğar. Yargılama neticesinde beraat, ceza verilmesine yer olmadığı, düşme veya davanın reddi kararı verildiğinde mahkeme aynı kararla çek düzenleme ve hesap açma yasağının kaldırılmasına hükmeder.
5941 sayılı ÇEK KANUNU m. 6Kaynağı aç
(1) Karşılıksız kalan çek bedelinin, çekin üzerinde yazılı bulunan
düzenleme tarihine göre kanunî ibraz tarihinden itibaren işleyecek 3095 sayılı
Kanuna göre ticarî işlerde temerrüt faiz oranı üzerinden hesaplanacak faizi ile
birlikte tamamen ödeyen kişi hakkında,
a) Yargılama aşamasında mahkeme tarafından davanın düşmesine,
b) Mahkûmiyet hükmünün kesinleşmesinden sonra mahkeme tarafından hükmün
bütün sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasına,
karar verilir. Çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağının kaldırıldığı,
MERSİS ile Risk Merkezine 5 inci maddenin sekizinci fıkrasındaki usullere göre
bildirilir ve ilan olunur.
(2) Şikâyetten vazgeçme hâlinde de birinci fıkra hükmü uygulanır.
(3) Kişi, mahkûm olduğu cezanın tamamen infaz edildiği tarihten itibaren
üç yıl ve her halde yasağın konulduğu tarihten itibaren on yıl geçtikten sonra,
hükmü veren mahkemeden çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağının
kaldırılmasını isteyebilir; mahkemenin vereceği karara itiraz edebilir. Bu
itiraz bakımından İcra ve İflas Kanununun 353 üncü maddesinin birinci fıkrası
hükmü uygulanır. Çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağının kaldırılmasına
ilişkin karar kesinleştiğinde, yasağın kaldırıldığı, MERSİS ile Risk Merkezine
5 inci maddenin sekizinci fıkrasındaki usullere göre bildirilir ve ilan olunur.
Diğer ceza hükümleri
Mahkum olunan cezanın tamamen infaz edildiği tarihten itibaren 3 yıl ve her halde yasağın konulduğu tarihten itibaren 10 yıl geçtikten sonra, hükmü veren mahkemeden çek düzenleme ve çek hesabı açma yasağının kaldırılması istenebilir. Bu talep üzerine mahkemenin vereceği karara karşı İcra ve İflas Kanunu'nun 353. maddesinin birinci fıkrası uyarınca itiraz kanun yoluna başvurulabilir.
Kanun Yolu ve Geçici Hükümlerin Kapsamı
İcra Ceza Mahkemesinin karşılıksız çek suçundan dolayı verdiği kararlara karşı, hükmün tefhim veya tebliğinden itibaren 7 gün içinde Bölge Adliye Mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulabilir. Karşılıksız çek suçlarında Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararlar kesin nitelikte olup Yargıtay nezdinde temyiz yolu kapalıdır. İcra mahkemesinin İcra ve İflas Kanunundaki yargılama usullerini uygulayarak verdiği hükümlerde kanun yolları bakımından Ceza Muhakemesi Kanunu hükümleri esas alınır.
2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU m. 353Kaynağı aç
353 – (Değişik: 31/5/2005-5358/21 md.)
(Değişik birinci fıkra:
31/3/2011-6217/5 md.) İcra mahkemesinin verdiği tazyik ve disiplin hapsine ilişkin kararlara
karşı, (…)131 tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde itiraz edilebilir. Mahkeme
itirazı incelemesi için dosyayı o yerde icra mahkemesinin birden fazla dairesinin
bulunması hâlinde, numara olarak kendisini izleyen daireye, son numaralı daire
için birinci daireye, o yerde icra mahkemesinin tek dairesi bulunması hâlinde
asliye ceza mahkemesine, icra mahkemesi hâkimi ile asliye ceza mahkemesi hâkiminin
aynı hâkim olması hâlinde ise en yakın asliye ceza mahkemesine gönderir. İtiraz
incelemesi neticesinde verilen karar kesindir.[131]
İcra mahkemesinin bu
Bapta yer alan suçlardan dolayı verdiği hükümlerle ilgili olarak 4.12.2004
tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanununun kanun yollarına ilişkin
hükümleri uygulanır.
Davanın ve cezanın
düşmesi ile ceza verilemeyecek hâller[132]
5941 sayılı Çek Kanunu'nun Geçici 5. maddesinde yer alan çek bedelinin onda birini peşin ve kalanını taksitler halinde ödeme imkanı genel bir infaz kuralı niteliğinde değildir. Bu düzenleme yalnızca 30/4/2021 tarihine kadar işlenmiş olan karşılıksız çek suçlarından mahkum edilenler yönünden getirilmiş geçici bir takvimdir.
Karşılıksız çek suçunda doğrudan hapis cezası verilir mi?
Hayır, mahkeme doğrudan hapis cezası veremez; suçu sabit gördüğünde adli para cezasına hükmeder ve bu para cezasının ödenmemesi halinde yaptırım doğrudan hapse çevrilir.
Karşılıksız çek şikayeti için hak düşürücü süre ne kadardır?
Şikayet hakkı, çekin karşılıksız çıktığının öğrenildiği tarihten itibaren 3 ay ve her halükarda ibraz tarihinden itibaren 1 yıl içinde kullanılmalıdır.
Karşılıksız kalan çek bedeli ödenirse ceza kalkar mı?
Evet, çek bedelinin ticari temerrüt faiziyle birlikte tamamen ödenmesi veya hamilin şikayetinden vazgeçmesi durumunda yargılamada davanın düşmesine, hüküm kesinleştikten sonra ise cezanın tüm sonuçlarıyla ortadan kaldırılmasına karar verilir.
Adli para cezasından çevrilen hapis cezalarında denetimli serbestlik uygulanır mı?
Hayır, karşılıksız çek adli para cezasının ödenmemesi sebebiyle çevrilen hapis cezalarının infazında koşullu salıverilme ve denetimli serbestlik hükümleri uygulanmaz.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy