Yabancı Girişimciler İçin Mütekabiliyet Kuralı ve İstisnalar
Avrupa Birliği üyesi olmayan ülke vatandaşlarının İtalya'da geçerli hukuki işlemler yapabilmesi ve şirket kurabilmesi, kural olarak karşılıklılık yani mütekabiliyet şartına tabidir. Karşılıklılık değerlendirmesi, bir İtalyan vatandaşının ilgili yabancı ülkede aynı hukuki veya ticari işlemi yapabilme hakkına sahip olup olmadığı esas alınarak gerçekleştirilir.
Buna karşılık, Avrupa Birliği dışından gelen yabancı ülke vatandaşları İtalya'da hukuka uygun şekilde ikamet ediyor ve geçerli bir oturum iznine sahip bulunuyorsa, noter huzurunda şirket kuruluşu dahil hukuki muameleleri bizzat gerçekleştirebilir.
Kuruluş sürecinde Türkiye'den temin edilen resmi belgelerin ve vekaletnamelerin İtalya'daki işlemlerde kullanılabilmesi için apostil şerhinin bulunması ve İtalyanca yeminli tercüme işlemlerinin yapılması gerekir.
Dijital Tescil Prosedürü ve Vergi Kayıtları
İtalya'da herhangi bir hukuki statü altında şirket kurulabilmesi için şirketin İtalyan Ticaret Sicili'ne (Registro delle Imprese) tescil edilmesi şarttır. Şirket kuruluş süreci dijital ortamda Comunicazione Unica sistemi üzerinden yürütülür.
Comunicazione Unica sistemi; Ticaret Sicili, vergi idaresi, iş kazası sigortası kurumu ve sosyal güvenlik kurumuna yönelik bildirim ve mükellefiyetleri tek bir başvuru altında toplayarak süreci entegre biçimde tamamlar.
Yabancı vatandaşların İtalya'da şirket kurabilmesi, noter ve banka işlemlerini yürütebilmesi için kamu idarelerince tanımlanmalarını sağlayan vergi kimlik numarası (codice fiscale) edinmesi zorunludur. Bunun yanında, belirli ticari faaliyetlerde bulunan işletmelerin vergi dairesine KDV kaydı yaptırması ve KDV numarası (partita IVA) alması gerekir.
Şirketin tescil edilmesinin ardından yürütülecek ticari faaliyetin niteliğine göre belediye tek durak ofisleri nezdinde SCIA bildirimi yapılması ya da sektörel idari izinlerin temin edilmesi zorunluluğu doğabilir.
Şirket Türleri: SRL, SRLS, Şube ve Temsilcilik Ofisi
Sermaye şirketi modeli olan limited şirket (SRL), tek bir ortak tarafından kurulabilir ve birden fazla ortağın bulunması yasal olarak zorunlu değildir. Bununla birlikte, tek ortaklı SRL yapılarında sermayenin ödenmesi, şirket bilgilerinin sicile doğru işlenmesi ve tek ortaklık durumunun üçüncü kişilere karşı açıklanması gerekmektedir.
Basitleştirilmiş limited şirket (SRLS) türünde sermaye tutarı en az 1 Euro, en fazla 9.999,99 Euro olarak belirlenebilir. Bu modelde sermayenin kuruluş anında nakden tamamen ödenmesi ve şirket ana sözleşmesinin kanuni standart modele uygun olarak noter huzurunda düzenlenmesi emredici niteliktedir.
Doğrudan ana kuruluşa bağlı yapılanmalarda ise şube ve temsilcilik ofisi seçenekleri öne çıkar. Yabancı şirketin İtalya'daki temsilcilik ofisleri ayrı bir tüzel kişiliğe sahip olmayıp tanıtım, pazar araştırması ve ticari hazırlık faaliyetleriyle sınırlıdır. Yabancı şirketin bir uzantısı niteliğindeki şubeler de ayrı bir tüzel kişiliğe sahip bulunmamakla birlikte, ana şirket adına doğrudan ticari faaliyet yürütebilmektedir.
Oturum Hakları, Yatırımcı Vizesi ve Yenilikçi Girişimler
İtalya'da bir şirket kurmak ya da mevcut bir şirkete ortak sıfatıyla iştirak etmek, yabancı kişiye tek başına ve kendiliğinden oturum veya çalışma hakkı bahşetmez.
Avrupa Birliği vatandaşı olmayan girişimciler için Investor Visa for Italy programı iki yıllık vize temin eder; yapılan yatırım sürdürüldüğü takdirde bu süre üç yıl daha uzatılabilir. Söz konusu program kapsamındaki asgari yatırım tutarları; devlet tahvillerinde 2 milyon Euro, sermaye şirketlerine yatırımlarda 500.000 Euro, yenilikçi startup girişimlerinde 250.000 Euro ve kamu yararına bağışlarda 1 milyon Euro düzeyindedir.
Yenilikçi startup kurmak isteyen yabancılar Italia Startup Visa yoluna başvurabilmektedir. Başvuru için yetkili teknik komiteden onay (Nulla Osta) temin edilmesi ve yenilikçi girişim için en az 50.000 Euro finansal kaynağın belgelenmesi aranır. Yenilikçi startup şartlarını taşıyan şirketler, yasal temsilcinin öz beyanı doğrultusunda kuruluşlarından itibaren beş yıl içinde Ticaret Sicili'nin özel bölümüne tescil edilebilir.
İtalya'da şirket kurmak yabancıya otomatik oturum izni sağlar mı?
Hayır, İtalya'da bir şirket kurmak veya şirkete ortak olmak yabancı kişiye kendiliğinden oturum ve çalışma hakkı kazandırmaz.
Basitleştirilmiş limited şirket (SRLS) sermaye alt ve üst limiti nedir?
SRLS şirket türünde sermaye en az 1 Euro, en fazla 9.999,99 Euro olabilir ve bu sermayenin kuruluş anında nakden tamamen ödenmesi gerekir.
İtalya'daki şube ile temsilcilik ofisinin faaliyet yetkileri nasıl ayrılır?
Her iki yapının da tüzel kişiliği bulunmamakla birlikte temsilcilik ofisi pazar araştırması ve tanıtımla sınırlı kalırken, şube ana şirket adına doğrudan ticari faaliyette bulunabilir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

