HMK Madde 67 Uyarınca Feri Müdahale Talebi ve İncelenmesi

MADDE 67- (1) Müdahale talebinde bulunan üçüncü kişi, yanında katılmak istediği tarafı, müdahale sebebini ve bunun dayanaklarını belirten bir dilekçeyle mahkemeye başvurur. (2) Müdahale dilekçesi, davanın taraflarına tebliğ edilir. Mahkeme, gerekirse taraflarla birlikte üçüncü kişiyi de dinlemek üzere davet eder, gelmeseler dahi müdahale talebi hakkında karar verir. Fer’î müdahilin durumu

MADDE 66- (1) Üçüncü kişi, davayı kazanmasında hukuki yararı bulunan taraf yanında ve ona yardımcı olmak amacıyla, tahkikat sona erinceye kadar, fer’î müdahil olarak davada yer alabilir. Fer’î müdahale talebi ve incelenmesi

1. Hukuk Dairesi         2023/2878 E.  ,  2024/4001 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ : Bursa Bölge Adliye Mahkemesi 1. Hukuk Dairesi SAYISI : 2020/1651 E., 2023/468 K. HÜKÜM/KARAR : Kabul/İstinaf Talebi Ret-Esastan Ret İLK DERECE MAHKEMESİ : Ezine Asliye Hukuk Mahkemesi SAYISI : 2018/114 E., 2020/93 K. Taraflar arasındaki tapu iptali ve tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın feri müdahil vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, İlk Derece Mahkemesinin 12.08.2020 tarihli ek kararı ile, feri müdahilin ancak katıldığı taraf ile birlikte istinaf başvurusunda bulunabileceği, yanında katıldığı tarafın istinaf başvurusunda bulunmadığı gerekçesiyle istinaf talebinin reddine karar karar verilmiştir. Ek kararın feri müdahil vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı feri müdahil vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü: Bilindiği üzere fer'i müdahalede; üçüncü kişi, hukuki yararı olduğu gerekçesiyle görülmekte olan davaya ancak taraflardan birinin yanında ve onun yardımcısı olarak katılır. Bu nedenle fer'i müdahale, bir davanın davalılar aleyhine sonuçlanması halinde kendi hukuksal durumu dolaylı şekilde etkilenecek olan üçüncü kişinin başvuracağı bir yoldur ve genellikle amaç, açılmış davanın davalı yararına sonuçlanmasını (reddedilmesini) sağlamaktır. Öte yandan; mahkeme, fer'i müdahale dilekçesi üzerine müdahale talebinin kabulüne veya reddine karar verir. Müdahale talebinin kabulü halinde fer'i müdahil, lehine katıldığı tarafla birlikte hareket ederek davayı ancak bulunduğu noktadan itibaren takip eder. Hüküm, lehine müdahale edilen taraf hakkında verilir. Müdahil ise hükmü, ancak lehine katıldığı tarafla birlikte istinaf veya temyiz edebilir. KARAR Açıklanan sebeple; Bursa Bölge Adliye Mahkemesince verilen kararın ONANMASINA, Aşağıda yazılı bakiye 247,70 TL onama harcının temyiz eden feri müdahilden alınmasına, Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine, 30.05.2024 tarihinde kesin olmak üzere oy birliğiyle karar verildi.

MADDE 27- (1) Davanın tarafları, müdahiller ve yargılamanın diğer ilgilileri, kendi hakları ile bağlantılı olarak hukuki dinlenilme hakkına sahiptirler. (2) Bu hak; a) Yargılama ile ilgili olarak bilgi sahibi olunmasını, b) Açıklama ve ispat hakkını, c) Mahkemenin, açıklamaları dikkate alarak değerlendirmesini ve kararların somut ve açık olarak gerekçelendirilmesini, içerir. Aleniyet ilkesi

MADDE 68- (1) Müdahale talebinin kabulü hâlinde müdahil, davayı ancak bulunduğu noktadan itibaren takip edebilir. Müdahil, yanında katıldığı tarafın yararına olan iddia veya savunma vasıtalarını ileri sürebilir; onun işlem ve açıklamalarına aykırı olmayan her türlü usul işlemlerini yapabilir. (2) Mahkeme, katıldığı noktadan itibaren, taraflara bildirilen işlemleri müdahile de tebliğ eder. Fer’î müdahalenin etkisi

4. Hukuk Dairesi         2016/8353 E.  ,  2017/1304 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Hukuk Mahkemesi Taraflar arasındaki maddi tazminat davasından dolayı yerel mahkemece verilen gün ve sayısı yukarıda yazılı kararın; Dairemizin 15/02/2016 gün ve 2015/1021 – 2016/1661 sayılı ilamıyla bozulmasına karar verilmiştir. Süresi içinde davalı vekili ve fer'i müdahale talep edenler tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiş olmakla HUMK’un 440-442. maddeleri uyarınca tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği görüşüldü. Dava, İİK'nın 5. maddesi uyarınca maddi tazminat istemine ilişkindir. Mahkemece davanın reddine dair verilen karar, davacının temyizi üzerine Dairemizce bozulmuş; davalı … vekili ile fer'i müdahale talep edenler … ve … vekili tarafından kararın düzeltilmesi istenilmiştir 01/10/2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK'nın 61 ve devamı maddelerinde "Davanın İhbarı ve Davaya Müdahale" üst başlığı altında; davanın ihbarı, asli müdahale ve fer'i müdahale kurumları düzenlenmiştir. Bu düzenleme uyarınca; dava ihbar olunan gerçek veya tüzel kişi, davada taraf sıfatını kazanamaz. Bir davada hüküm, davanın tarafları arasında kurulur. Bu nedenle hükmü temyiz etme (kanun yollarına başvurma) hakkı davada taraf olan kişilere aittir. Kural olarak kendisine dava ihbar olunan davaya katılmadıkça (müdahil olmadıkça) kanun yollarına başvurma hakkı yoktur. Ancak, mahkemece usul ve yasaya aykırı olarak taraf sıfatını almayan dava ihbar olunan kişi hakkında hüküm kurulmuşsa, ihbar olunan hükmün kendisiyle ilgili bölümünü temyiz edebilir. HMK'nın 66 ve devamı maddelerine göre; üçüncü kişi, davayı kazanmasında hukuki yararı bulunan taraf yanında ve ona yardımcı olmak amacıyla, tahkikat sona erinceye kadar, fer'î müdahil olarak davada yer alabilir. Müdahil, yanında katıldığı tarafın yararına olan iddia veya savunma vasıtalarını ileri sürebilir; onun işlem ve açıklamalarına aykırı olmayan her türlü usul işlemlerini yapabilir. Bu nedenle fer'i müdahilin kanun yoluna başvurması ancak, lehine müdahale edilen tarafın kanun yoluna başvurması halinde ya da feri müdahil hakkında hüküm kurulması halinde mümkündür. Somut olayda; davalı … Bakanlığının talebi üzerine dava, … ve …'e ihbar edilmiştir. Adı geçenler dilekçe ile mahkemeye başvurarak, davalı yanında davaya katılmak istediklerini bildirmişler, diğer bir deyişle fer'i müdahale talebinde bulunmuşlardır. Ancak mahkemece bu talep hakkında olumlu/olumsuz bir karar verilmemiş, duruşma zabıtlarının bir kısmında adı geçenler müdahil olarak, bir kısmında ise ihbar olunan olarak isimlendirilmiş, karar başlığında ise "ihbar olunanlar" olarak gösterilmişlerdir. Her ne kadar fer'i müdahale talebi hakkında bir karar verilmemiş ise de; mahkemece bir karar verilmesine engel bulunmadığından bu eksiklik bozma nedeni sayılmamıştır. İstem asli müdahale değil, fer'i müdahaleye ilişkin olup fer'i müdahale halinde harç yatırılmasına da gerek yoktur. Bu açıklamaların ışığı altında fer'i müdahale talep edenlerin, yanında davaya katılmak istedikleri davalı … Bakanlığının karar düzelme isteminde bulunduğu da gözetilerek; fer'i müdahiller … ve …'in karar düzeltme istemlerinin de, davalı …'nın karar düzeltme istemi ile birlikte incelenmesine geçildi. Temyiz ilamında bildirilen gerektirici nedenler karşısında Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun değişik 440. maddesinde sayılan nedenlerden hiç birine uygun olmayan karar düzeltme isteklerinin reddine karar verilmesi gerekmiştir. SONUÇ: Temyiz ilamında bildirilen gerektirici nedenler karşısında davalının ve fer'i müdahale talep edenin Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu’nun değişik 440. maddesinde sayılan nedenlerden hiç birine uygun olmayan karar düzeltme isteklerinin reddine ve aynı kanunun 442/3. ve 4421 sayılı Kanunun 2. ve 4/b-1. maddeleri gereğince takdiren 271,00'er TL para cezasının karar düzeltme isteyenlerden alınarak hazineye gelir kaydedilmesine ve aşağıda yazılı ret karar harcının fer'i müdahile yükletilmesine 02/03/2017 gününde oybirliğiyle karar verildi.

MADDE 69- (1) Müdahilin de yer aldığı asıl davada hüküm, taraflar hakkında verilir. (2) Fer’î müdahilin, tarafla rücu ilişkisinde, asıl davadaki uyuşmazlık hakkında yanlış karar verildiği iddiası dinlenilmez. Ancak, müdahil, zamanında ihbar yapılmadığı için davaya geç katıldığını veya yanında katıldığı tarafın iddia ve savunma imkânlarını kullanmasını engellediğini ya da kendisince bilinmeyen iddia ve savunma imkânlarının, tarafın ağır kusuru sebebiyle kullanılamadığını belirterek, yanında katıldığı tarafın yargılamayı hatalı yürüttüğünü ileri sürebilir. Cumhuriyet savcısının davada yer alması