Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 366 ncı maddesi, istinaf kanun yoluna ilişkin belirli usul hükümlerinin temyiz aşamasında da kıyasen tatbik edilmesini düzenlemektedir. Bu hüküm uyarınca Kanun'un istinafa dair 343 ilâ 349 uncu ve 352 nci maddeleri hükümleri temyiz yolunda da kıyas yoluyla geçerlilik taşır.
6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 366Kaynağı aç
Kıyas Yoluyla Uygulamanın Amacı ve Kapsamı
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 366 ncı maddesinin düzenleniş gayesi, yargılama usulünde yeknesaklık temin etmek ve mevzuatta gereksiz yinelemelerin önüne geçmektir. Kanun koyucu bu doğrultuda istinaf kanun yolundaki dilekçenin sunulması, harç ve gider avansının yatırılması, kanuni müracaat süreleri, dilekçenin reddi, cevap dilekçesi, katılma yoluyla müracaat, kanun yolundan feragat ve ön inceleme usullerinin temyiz kanun yolunda da kıyasen gözetilmesini hükme bağlamıştır.
Temyiz Harçlarının İkmali ve Muhtıra Usulü
Temyiz başvurusunda harç eksikliği bulunması durumunda Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 366 ncı maddesi yollamasıyla aynı Kanun'un 344 üncü maddesi işletilir. Nitekim Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun E. 2023/111, K. 2023/304 sayılı kararında belirtildiği üzere, başvurma harcı ile maktu karar harcının tamamlanması amacıyla muhtıra tebliğ edilerek bir haftalık kesin mehil verilmesi gerekir. Bu kesin mehil zarfında eksiklik giderildiği takdirde dosya inceleme yapılmak üzere gönderilir; tanınan sürede harç tamamlanmadığı takdirde ise Kanun'un 366 ncı maddesi delaletiyle 344 üncü maddesi uyarınca temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, E. 2023/111, K. 2023/304Kaynağı aç
Temyiz dilekçesi verilirken gerekli harcın tam olarak ödenmesi kuralı zorunludur. 3561 sayılı Mal Memurlarının Kayyım Tayin Edilmesine Dair Kanun'un 2 nci maddesinde düzenlenen harçtan muafiyet kuralı, kayyım tayin edilen mal memurunun doğrudan Hazinenin hak ve menfaatini ilgilendiren işlemlerine ilişkindir. Ortaklığın giderilmesi davalarında harcın yükümlüsü davada kayyımla temsil edilen paydaş olduğundan harç muafiyeti geçerli değildir; temyiz dilekçesi sunulurken gereken harcın Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 366 ncı maddesi yollamasıyla 344 üncü maddesi çerçevesinde kayyım tarafından ödenmesi gerekir.
Ön İnceleme Aşaması ve Kesin Kararlarda Temyiz İsteminin Reddi
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 352 nci maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılacak ön inceleme heyetçe veya görevlendirilecek bir üye tarafından yürütülür ve karar heyetçe verilir. İncelemenin başka bir dairece veya bölge adliye mahkemesince yapılmasının gerekmesi, kararın kesin olması, başvurunun süresi içinde yapılmaması, başvuru şartlarının yerine getirilmemesi veya başvuru sebeplerinin yahut gerekçesinin hiç gösterilmemesi hallerinden birinin varlığı tespit edilirse öncelikle gerekli karar tesis edilir. Dosyasında eksiklik bulunmadığı anlaşılan işler ise incelemeye alınır.
6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 352Kaynağı aç
Bölge adliye mahkemelerinin miktar veya değeri temyiz kesinlik sınırını geçmeyen davalara ilişkin nihai kararları hakkında Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362 nci maddesi uyarınca temyiz yoluna başvurulamaz; kesinlik sınırı kamu düzenine ilişkindir. Kanun'un 366 ncı maddesi atfıyla 352 nci maddesi gereğince, kesin olan kararlar hakkında temyiz isteminin reddine karar verilebilir.
İcra ve İflas Kanunu Kapsamındaki Bölge Adliye Mahkemesi Kararlarında Temyiz
İcra ve İflas Kanunu'nun 364 üncü maddesinin birinci fıkrasında belirtilen bölge adliye mahkemesi kararlarına karşı, tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabilir. Bu kararlar yönünden temyiz yoluna başvurma ve inceleme usulü Hukuk Muhakemeleri Kanunu hükümlerine göre yerine getirilir. İlgili hüküm uyarınca temyiz yoluna başvurulmuş olması satıştan başka icra işlemlerini durdurmaz.
2004 sayılı İCRA VE İFLAS KANUNU m. 364Kaynağı aç
Temyiz dilekçesinde harç yatırılmazsa nasıl bir işlem yapılır?
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 366 ncı maddesi yollamasıyla 344 üncü maddesi uyarınca harcın ikmali için muhtıra ile bir haftalık kesin süre verilir; verilen süre içinde harç yatırılmazsa temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilir.
Kesin nitelikteki kararlar temyiz edildiğinde ne karar verilir?
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 366 ncı maddesi atfıyla aynı Kanun'un 352 nci maddesi uyarınca, kesin nitelikteki kararlara yönelik temyiz isteminin reddine karar verilebilir.
İcra ve İflas Kanunu uyarınca temyiz süresi ne kadardır?
İcra ve İflas Kanunu'nun 364 üncü maddesinin birinci fıkrasında belirtilen kararlara karşı tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içinde temyiz yoluna başvurulabilir; temyiz başvurusu ve incelemesi Hukuk Muhakemeleri Kanunu kurallarına göre yürütülür.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy