18 Ağustos 2026’da değişen 5275 sayılı Kanun m.107/5, 15 yaş doluncaya kadar infaz kurumunda geçirilen bir günün iki gün sayılmasını; kasten öldürme (TCK m.81,82,83), cinsel dokunulmazlığa karşı m.102 ve 103, uyuşturucu imal ve ticareti (m.188) ve suç işlemek amacıyla örgüt kurma (m.220) dışında düzenlemiştir. Hesap koşullu salıverilmeye ilişkindir; tutukluluk mahsubuyla karıştırılmamalıdır. Önceki suçlarda TCK m.7 kapsamında lehe kanun değerlendirilmeden eski avantajın kalktığı sonucuna varılamaz.
7593 sayılı Kanun, Madde 7Kaynağı aç
Hapis Cezasında Koşullu Salıverilmenin Genel Esasları ve 1/2 Kuralı
Süreli hapis cezalarının infazında ve yatar hesabı yapılırken koşullu salıverilme genel kural olarak 1/2 oranı üzerinden tatbik edilir. 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un 107. maddesinin 1. fıkrası uyarınca mahkûmun koşullu salıverilmeden yararlanabilmesi için ceza infaz kurumundaki infaz süresini iyi hâlli olarak geçirmesi zorunludur. Anılan maddenin 2. fıkrasına göre süreli hapis cezalarına mahkûm edilenler, cezalarının yarısını infaz kurumunda çektikleri takdirde koşullu salıverilmeden faydalanabilir.
5275 sayılı CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİNİN İNFAZI HAKKINDA KANUN m. 107Kaynağı aç
Müebbet Hapis ve Birden Fazla Cezada Koşullu Salıverilme Süreleri
5275 sayılı Kanun'un 107. maddesinin 2. fıkrasına göre infaz kurumunda çekilmesi gereken süre; ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına mahkûm edilmiş olanlar için 30 yıl, müebbet hapis cezasına mahkûm edilmiş olanlar için ise 24 yıldır.
Birden çok cezanın bir arada bulunması durumunda infaz kurumunda geçmesi gereken üst sınırlar 5275 sayılı Kanun'un 107. maddesinin 3. fıkrasında ayrı ayrı gösterilmiştir. Bu çerçevede; birden çok ağırlaştırılmış müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet ile birlikte müebbet hapse hükmedilmişse en çok 36 yıl, birden çok müebbet hapis cezasında 30 yıl kurumda kalınması aranır. Bir ağırlaştırılmış müebbet cezasına süreli hapis eklendiğinde tavan süre 36 yıl, müebbet hapis ile süreli hapis birleştiğinde en fazla 30 yıl ve birden çok süreli hapis cezasının toplanması durumunda ise infaz kurumunda çekilecek azami süre 28 yıl olarak tatbik edilir.
Kanundaki Özel Düzenlemelere Göre 2/3 ve 3/4 İnfaz Oranları
5275 sayılı Kanun'un 107. maddesinin 2. fıkrası uyarınca suç örgütü kurma, yönetme veya örgüt faaliyeti kapsamındaki fiiller ile Terörle Mücadele Kanunu kapsamına giren suçlardan mahkûmiyet alan çocuklar bakımından koşullu salıverilme oranı 2/3 şeklinde belirlenmiştir. Aynı oran, Milli İstihbarat Teşkilatı Kanunu uyarınca cezalandırılan hükümlüler için de geçerlidir. Bunun yanında kasten öldürme, nitelikli yaralama, işkence, eziyet, özel hayatın gizliliğini ihlal ve uyuşturucu ticareti gibi düzenlemelerde de süreli hapis cezalarında 2/3 infaz oranı tatbik edilmektedir.
Buna karşılık 5275 sayılı Kanun'un 108. maddesinin 9. fıkrası uyarınca Türk Ceza Kanunu'nun 102. maddesinin 2. fıkrasındaki cinsel saldırı, 103. maddesindeki çocukların cinsel istismarı, 104. maddesinin 2. ve 3. fıkralarındaki reşit olmayanla cinsel ilişki ile 188. maddesindeki uyuşturucu veya uyarıcı madde imal ve ticareti suçlarından süreli hapis cezasına mahkûm olanlar bakımından koşullu salıverilme oranı 3/4 olarak belirlenmiştir. Türk Ceza Kanunu'nun 188. maddesinin 3. fıkrasına göre uyuşturucu ticareti fiilinde ceza on yıldan az olamazken maddenin çocuğa verilmesi veya satılması halinde alt sınır on beş yıldır. Ayrıca 188. madde hariç olmak üzere fıkrada sayılan cinsel suçlardan mahkûm olan yetişkinler hakkında cezanın infazı sırasında ve denetim süresinde infaz hâkimi tarafından tedavi veya belirli yerlere yaklaşmama yükümlülüklerine karar verilir.
5237 sayılı TÜRK CEZA KANUNU m. 188Kaynağı aç
5275 sayılı CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİNİN İNFAZI HAKKINDA KANUN m. 108Kaynağı aç
Tekerrür Hükümleri ve İkinci Defa Tekerrürde İnfaz
Suçta tekerrür uygulanması infaz şartlarını ağırlaştırır. 5275 sayılı Kanun'un 108. maddesinin 2. ve 3. fıkraları gereğince ikinci defa tekerrür hâlinde süreye eklenecek miktar sınırı uygulanmaz. Süreli hapis cezaları bakımından koşullu salıverilme oranı 3/4 olarak tatbik edilir ve hükümlü hakkında ikinci defa tekerrür hükümlerinin uygulanacağı mahkûmiyet hükmünde belirtilir.
Koşullu Salıverilmenin Yasak Olduğu Hâller
5275 sayılı Kanun'un 107. maddesinin 16. fıkrasına göre Türk Ceza Kanunu'nda yer alan devlet güvenliği, anayasal düzen ile milli savunma aleyhine işlenen suçların örgüt faaliyeti kapsamında gerçekleştirilmesi neticesinde verilen ağırlaştırılmış müebbet hapis cezalarında koşullu salıverilme imkânı tamamen kapatılmıştır.
Yaş Durumuna Göre İnfaz Hesabı ve Geçici Düzenlemeler
18 Ağustos 2026 sonrası yeni düzenlemenin genel kuralı bakımından; suç tarihi ve TCK m.7 kapsamında lehe kanun değerlendirmesi saklı olmak üzere: 5275 sayılı Kanun'un 107. maddesinin 5. fıkrasına göre koşullu salıverilme süresinin hesaplanmasında hükümlünün 15 yaşını dolduruncaya kadar infaz kurumunda geçirdiği 1 gün, 2 gün olarak dikkate alınır.
18 Ağustos 2026 sonrası yeni düzenlemenin genel kuralı bakımından; suç tarihi ve TCK m.7 kapsamında lehe kanun değerlendirmesi saklı olmak üzere: 5275 sayılı Kanun'un Geçici 6. maddesi uyarınca 30/03/2020 tarihinden önce işlenmiş olan fiillerde koşullu salıverilme ve denetimli serbestlik için özel kurallar öngörülmüştür. Bu tarihe kadar işlenen suçlarda, kanunda istisna kılınan suç tipleri haricinde kalmak şartıyla denetimli serbestlik süresi üç yıl olarak tatbik edilir. Ayrıca söz konusu döneme ilişkin hesaplamalarda, hükümlünün 15 yaşını doldurana kadar kurumda geçirdiği her 1 gün 3 gün, 18 yaşını tamamlayana kadar geçirdiği 1 gün ise 2 gün sayılarak infaz süresine yansıtılır.
5275 sayılı CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİNİN İNFAZI HAKKINDA KANUN m. Geçici Madde 6Kaynağı aç
Denetimli Serbestlik, İnfaz Hâkimliği Kararı ve Koşullu Salıverilmenin Geri Alınması
5275 sayılı Kanun'un 105/A maddesinin 4. fıkrası uyarınca adli para cezasının ödenmemesi nedeniyle cezası hapse çevrilen hükümlüler, denetimli serbestlik tedbiri uygulanmak suretiyle infaz usulünden yararlanamazlar.
5275 sayılı CEZA VE GÜVENLİK TEDBİRLERİNİN İNFAZI HAKKINDA KANUN m. 105/AKaynağı aç
Koşullu salıverilme süreci cezaevi idaresinin düzenleyeceği gerekçeli değerlendirme raporu ile başlar. 5275 sayılı Kanun'un 107. maddesinin 11. fıkrasına göre bu rapor infaz işlemlerinin yürütüldüğü infaz hâkimliğine iletilir. İnfaz hâkimi inceleme neticesinde raporu yerinde görürse duruşma açmaksızın dosya üzerinden tahliyeye hükmeder; talebin uygun bulunmaması hâlinde ret gerekçesini kararında açıklar. İnfaz hâkiminin bu kararlarına yönelik olarak itiraz kanun yoluna başvurulması mümkündür.
5275 sayılı Kanun'un 107. maddesinin 6. fıkrası uyarınca koşullu salıverilen hükümlü hakkında uygulanacak denetim süresi, kurumda çekilmesi gereken ceza miktarı kadar olup süreli hapislerde hak ederek tahliye tarihini aşamaz. Denetim süresi içerisinde hapis cezasını gerektiren kasıtlı bir suç işlenmesi veya hâkim uyarısına karşın yükümlülüklere uymamakta direnilmesi durumunda koşullu salıverilme kararı geri alınır. İlgili infaz hâkimliği, hükümlünün bu süre içinde işlediği kasıtlı suçtan dolayı hapis cezasına mahkûm olması ya da denetim kurallarını ihlal etmesi hâlinde geri alma kararını dosya üzerinden verir ve bu karara karşı itiraz edilebilir. Geri alma kararının ardından, işlenen sonraki suç yönünden hak ederek tahliye tarihini geçmemek kaydıyla her suç için öngörülen cezanın iki katı; yükümlülük ihlalinde ise belirlenecek süre ceza infaz kurumunda çektirilir ve aynı cezanın infazı kapsamında bir daha koşullu salıverilme kararı verilemez.
Adli para cezasından hapse çevrilen cezalarda denetimli serbestlik uygulanır mı?
Hayır, 5275 sayılı Kanun'un 105/A maddesinin 4. fıkrası uyarınca adli para cezasının ödenmemesi sebebiyle cezası hapse çevrilen hükümlüler denetimli serbestlik tedbirinden yararlanamaz.
15 yaşından küçüklerin cezaevinde geçirdiği süreler infazda nasıl hesaplanır?
18 Ağustos 2026 sonrası yeni düzenlemenin genel kuralı bakımından; suç tarihi ve TCK m.7 kapsamında lehe kanun değerlendirmesi saklı olmak üzere: 5275 sayılı Kanun'un 107. maddesinin 5. fıkrasına göre hükümlünün 15 yaşını dolduruncaya kadar kurumda geçirdiği 1 gün, 2 gün olarak hesaplanır; 30/03/2020 tarihine kadar işlenen suçlar bakımından ise Geçici 6. madde uyarınca 1 gün 3 gün sayılır.
İkinci defa tekerrür hâlinde koşullu salıverilme uygulanabilir mi?
Evet, 5275 sayılı Kanun'un 108. maddesinin 3. fıkrası uyarınca ikinci defa tekerrür hükümlerinin uygulanması durumunda süreli hapis cezaları bakımından koşullu salıverilme oranı 3/4 olarak uygulanır.
Koşullu salıverilme kararının geri alınması hangi hâllerde gerçekleşir?
Denetim süresi içinde kasıtlı bir suç işlenip hapis cezasına mahkûm olunması veya infaz hâkiminin ihtarına rağmen yükümlülüklere uymamakta ısrar edilmesi hâlinde karar geri alınır. İnfaz hâkimliği dosya üzerinden geri alma kararı verir; kalan süre cezaevinde çektirilir ve aynı mahkûmiyet için bir daha koşullu salıverilme uygulanmaz.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

