Güzellik ve Epilasyon Hizmetlerinde Ayıplı İfa ve Seçimlik Haklar
Güzellik merkezlerinin sunduğu hizmetin kararlaştırılan nitelikleri taşımaması veya taahhüt edilen amaca uygun olmaması ayıplı ifa teşkil eder. Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 15. maddesi uyarınca, ayıplı hizmetle karşılaşan kişi hizmetin yeniden görülmesi, ortaya çıkan eserin ücretsiz onarımı, ayıp oranında bedelden indirim veya sözleşmeden dönme haklarından birini serbestçe seçebilir. Sağlayıcı, tüketicinin tercih ettiği bu talebi yerine getirmekle yükümlü olduğu gibi, seçimlik hakkın kullanılması dolayısıyla oluşan tüm masrafları da karşılamak zorundadır. Ayıplı hizmetten doğan sorumluluk, ayıp sonradan meydana gelse dahi kural olarak hizmetin ifası tarihinden itibaren iki yıllık zamanaşımına tabidir; ancak ayıp ağır kusur veya hile ile gizlenmişse zamanaşımı işlemez.
Hizmet Sözleşmelerinden Cayma ve İcra Takiplerine İtiraz Süreleri
Güzellik merkezleriyle taksitle yapılan sözleşmelerde tüketici, Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun'un 18. maddesi gereğince yedi gün içinde herhangi bir gerekçe bildirmeksizin ve cezai şart ödemeksizin sözleşmeden cayma hakkına sahiptir. Cayma bildiriminin yedi günlük süre içerisinde sağlayıcıya yöneltilmiş olması yeterlidir. Hizmet sözleşmelerine dayanılarak tüketici aleyhine ilamsız icra takibi başlatılması halinde tebligatın tebliğinden itibaren yedi gün içinde, borcun kambiyo senedine bağlanması durumunda ise beş gün içinde icra dairesine itiraz edilmesi takibi durdurur. Bu yasal sürelerin kaçırılması durumunda tüketicinin borçlu olmadığının tespiti için menfi tespit davası açması gerekir.
Görevli Yargı Yolu ve Tüketici Hakem Heyeti Başvurusu
Mahkemelerin görevi Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 1. maddesi uyarınca kanunla belirlenir ve kamu düzenine ilişkin olduğundan yargılamanın her aşamasında mahkemece kendiliğinden gözetilir. Lazer epilasyon uygulaması niteliği gereği tedavi veya estetik amaçlar dışında gerçekleştirildiğinde, sözleşmeden doğan uyuşmazlıklarda Yargıtay 15. Hukuk Dairesinin 2017/2328 Esas ve 2017/4047 Karar sayılı içtihadı uyarınca tüketici mahkemesi görevlidir. 2025 yılı için değeri 149.000 Türk Lirasının altında kalan uyuşmazlıklarda il veya ilçe tüketici hakem heyetlerine başvuru zorunludur. Tüketici hakem heyetinin verdiği kararlar kesinleşmesi beklenmeksizin icraya konulabilir; sağlayıcının bu karara karşı tüketici mahkemesine itiraz etmesi icra işlemlerini kendiliğinden durdurmaz, ancak mahkeme hâkimi talep üzerine tedbiren icranın durdurulmasına karar verebilir.
6100 sayılı HUKUK MUHAKEMELERİ KANUNU m. 1Kaynağı aç
Yargıtay 15. Hukuk Dairesi, E. 2017/2328, K. 2017/4047Kaynağı aç
Estetik Operasyonlarda Eser Sözleşmesi ve Yüklenicinin Özen Borcu
Estetik amaçlı tıbbi müdahalelerde hekim ile hasta arasındaki hukuki ilişki tedaviye dayalı vekâlet ilişkisinden ayrılarak eser sözleşmesi niteliği kazanır. Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 2021/2706 Esas ve 2022/2509 Karar sayılı ilamında vurgulandığı üzere, eser sözleşmesinde yüklenici hekim belirli bir sonucu garanti etmekle yükümlüdür. Estetik ameliyatlarda asıl gaye kararlaştırılan amaca uygun güzel bir görünüm sağlanması ve sürecin sağlıklı şekilde neticelendirilmesidir; yüklenici eseri iş sahibinin yararına olacak ve ona zarar vermeyecek biçimde meydana getirmelidir. Yüklenici hekim edimini ifa ederken basiretli bir yüklenicinin göstermesi gereken mesleki ve teknik kurallara göre hareket etmek, sadakat ve özen borcuna uymak zorundadır. Operasyon sürecinde ortaya çıkabilecek olası komplikasyonlara yönelik hastanın önceden aydınlatılması ve komplikasyon yönetiminin doğru yapılması da hekimin sorumluluğundadır.
Yargıtay 6. Hukuk Dairesi, E. 2021/2706, K. 2022/2509Kaynağı aç
Cilt Hasarları ve Kusur Tespiti Halinde Maddi ve Manevi Tazminat
Estetik operasyon neticesinde doku veya simetri kaybının meydana gelmesi müdahalenin iş sahibi yararına sonuç vermediğini ve hekimin kusurlu olduğunu ortaya koyar; yeterli gerekçe içermeyen bilirkişi raporlarına dayanılarak tazminat davasının reddine karar verilemez. Yargıtay 6. Hukuk Dairesinin 2021/2706 Esas ve 2022/2509 Karar sayılı kararına göre, kusur tespit edildikten sonra maddi tazminat miktarı ek bilirkişi raporuyla belirlenmeli ve tarafların sosyal ile ekonomik durumlarına göre manevi tazminat takdir edilmelidir. Epilasyon sonrasında oluşan lezyon ve yanıkların cihaz ve işlem kaynaklı olup olmadığının saptanmasında ise dosyanın güzellik uzmanı ve dermatoloji uzmanının yer aldığı bilirkişi heyetince incelenmesi gerekir. Lazer işlemi sonrasında basit tıbbi müdahale ile giderilebilecek yanık oluşması durumunda, Yargıtay 12. Ceza Dairesinin 2017/10434 Esas ve 2019/6925 Karar sayılı kararında belirtildiği üzere uygulanan yöntem, doz miktarı ve personelin ilgili mevzuat çerçevesinde lazer epilasyonu uygulama yetkisi araştırılmadan eksik incelemeyle ceza mahkûmiyeti kurulamaz. Bölge adliye mahkemesi ise Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355. maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık hallerini kendiliğinden gözetmek şartıyla istinaf incelemesini dilekçede belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yürütür.
Yargıtay 12. Ceza Dairesi, E. 2017/10434, K. 2019/6925Kaynağı aç
Güzellik merkezinin ayıplı hizmetine karşı hangi seçimlik haklar kullanılabilir?
Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun uyarınca tüketici hizmetin yeniden görülmesi, ortaya çıkan eserin ücretsiz onarımı, ayıp oranında bedelden indirim veya sözleşmeden dönme haklarından birini kullanabilir; sağlayıcı bu talebi yerine getirmek ve ilgili masrafları karşılamakla yükümlüdür.
Güzellik merkezi sözleşmelerinden cayma hakkı ne kadar sürede kullanılmalıdır?
Taksitle satış şeklinde kurulan güzellik merkezi sözleşmelerinde tüketici, yedi gün içinde herhangi bir gerekçe göstermeksizin ve cezai şart ödemeksizin cayma hakkını kullanabilir.
Estetik operasyonlarda hekimin hukuki sorumluluğunun kapsamı nedir?
Estetik amaçlı tıbbi operasyonlar eser sözleşmesi kapsamında kabul edildiğinden hekim sonucu garanti etmekle yükümlüdür; işlemi hastanın yararına ve zarar vermeyecek şekilde yürütmeli, özen borcuna uymalı ve komplikasyon yönetimini doğru şekilde sağlamalıdır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

