Silahlı Terör Örgütü Kavramı ve Üyelik Unsurları
Silahlı terör örgütünün varlığından söz edilebilmesi için en az üç kişinin suç işleme amacıyla bir araya gelmesi, faaliyetlerin süreklilik göstermesi ve mensuplar arasında hiyerarşik bir bağ bulunması zorunludur. Suç işlemek amacıyla bir araya gelinmiş olması yeterli olup üyelerin fiilen suç işlemiş olması şart değildir. Tek bir suç işlemek amacıyla bir araya gelinmesi halinde örgüt yapısının varlığı kabul edilmez. Suç işlemek amacıyla örgüt kurma suçuna ilişkin diğer hükümler, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 314. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca silahlı örgüt suçu açısından da aynen uygulanır. Türk Ceza Kanunu'nun 314. maddesinin üçüncü fıkrası ise Anayasa Mahkemesi kararı ile iptal edilmiştir.
5237 sayılı TÜRK CEZA KANUNU m. 314Kaynağı aç
Silahlı terör örgütü üyesi; örgütün amaçları doğrultusunda kendi iradesini örgüt iradesine tabi kılan, hiyerarşik yapı içerisinde yer alan, örgütle organik, canlı ve geçişken bir bağ kuran kişidir. Bu statü, hiyerarşik yapı kapsamında verilen emir ve talimatları yerine getirmeye hazır bulunmayı ve süreklilik, çeşitlilik ile yoğunluk gösteren eylemlerde bulunmayı gerektirir.
Yasal Ceza Miktarları ve Görevli Mahkeme
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 314. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, kanunun ilgili kısmının dördüncü ve beşinci bölümlerinde yer alan suçları işlemek amacıyla silahlı örgüt kuran veya yöneten kişiye on yıldan onbeş yıla kadar hapis cezası verilir. Aynı maddenin ikinci fıkrasına göre silahlı örgüte üye olanlara beş yıldan on yıla kadar hapis cezası öngörülmektedir.
Silahlı terör örgütüne üye olma suçunda kural olarak asliye ceza mahkemesi görevlidir. Bununla birlikte, örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenen suçların ağır ceza mahkemesinin görev alanına girmesi sebebiyle FETÖ/PDY üyeliği davaları ağır ceza mahkemesinde görülür.
Dijital Veriler, ByLock ve Ankesörlü Telefon Değerlendirmesi
ByLock iletişim sistemine örgüt talimatı ile dahil olunduğunun ve gizliliği sağlamak için haberleşme amacıyla kullanıldığının her türlü şüpheden uzak teknik verilerle tespiti örgütle bağlantıyı gösterir. Yargıtay 16. Ceza Dairesi'nin 2020/4684 Esas ve 2021/3541 Karar sayılı ilamında açıklandığı üzere, operatörlerce tutulan ByLock CGNAT (HIS) kayıtları özet üst veri niteliğinde olup tek başına gerçek ByLock kullanıcısı olunduğunu kanıtlamaz. Gerçek kullanıcılığın kabulü için operatör kayıtları ile User-ID eşleştirmesinin doğru yapılması; User-ID, şifre ve grup elemanlarını içeren tespit değerlendirme tutanağı ile CGNAT belgelerinin bulunması aranır.
Yargıtay 16. Ceza Dairesi, E. 2020/4684, K. 2021/3541Kaynağı aç
Yargıtay 16. Ceza Dairesi'nin 2020/7011 Esas ve 2021/2107 Karar sayılı ilamına göre örgütsel kod adı bulunmayan, banka hesabı rutin olan ve ByLock kullanımının User-ID ve şifre içeren tespit tutanağı veya HTS ve CGNAT kayıtları incelemesiyle doğrulanamadığı hallerde sanık hakkında beraat kararı verilir. Haberleşme içerikleri belirlenen ve örgüt çerçevesinde bir haberleşme yapmadığı tespit edilen kişiler bakımından da mahkumiyete yeterli delil bulunmaması sebebiyle beraat hükmü kurulur.
Yargıtay 16. Ceza Dairesi, E. 2020/7011, K. 2021/2107Kaynağı aç
Askeri personelin örgüt ile ankesörlü telefon üzerinden örgütsel haberleşme gerçekleştirmesi ve örgüt yönetiminden talimat alması, silahlı terör örgütü üyeliği suçunu gündeme getirir.
Mali Hareketler, Kurumsal Bağlar ve Sosyal Faaliyetler
Bank Asya 22.07.2016 tarihine kadar yasal çerçevede bankacılık faaliyetlerine devam ettiğinden, örgütten habersiz gerçekleştirilen rutin bankacılık işlemleri suç oluşturmaz. Buna karşın örgütün faaliyeti kapsamında, örgüte yardım saikiyle ve örgütün emir ve talimatı doğrultusunda bankanın kullanılması durumunda silahlı terör örgütü suçunun unsurları gerçekleşir. Örgüt faaliyetleri çerçevesinde kişilerden para toplanması da silahlı terör örgütü üyeliği kapsamında ele alınır.
Örgüte ait ev ve yurtlarda kalma eyleminin 17-25 Aralık süreci öncesinde gerçekleşmesi ve bu süreç sonrasında ilişiğin bütünüyle kesilmesi halinde delil yetersizliğinden beraat kararı verilirken, belirtilen tarihten sonra örgüt hiyerarşisi dahilinde kalınmaya devam edilmesi sanık aleyhine değerlendirilir. Örgüte ait eğitim kurumlarında 17-25 Aralık sürecinden önce eğitim görülüp sonrasında ilişiğin kesilmiş olması durumunda da örgüt üyeliği suçundan söz edilemez.
Örgütle ilişkili sendikalara üyeliğin örgüt üyeliği kapsamında değerlendirilmesi için üyelik iradesinin örgüt talimatı doğrultusunda ortaya çıkmış olması gerekir. Örgüte ait basın-yayın organlarına abone olan herkesin örgüt üyeliği suçunu işlediği kabul edilemez. Himmet adı altında bağışta bulunma isnadında, bağışın örgüt faaliyeti çerçevesinde yapıldığının sabit olmaması ve başka bir cemaat veya tarikata da bağış yapıldığının kanıtlanması halinde örgüt üyeliği suçu oluşmaz. Düzenlenen sohbet toplantılarına örgütsel faaliyet olmaksızın, hiyerarşik düzenin dışında ve 17-25 Aralık süreci öncesinde katılınması durumunda örgüt üyeliği suçuna yeterli kanaat oluşmaz.
Etkin Pişmanlık Hükümleri ve Cezai Neticeler
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 221. maddesi uyarınca örgüt kurma suçu nedeniyle soruşturmaya başlanmadan ve örgüt amacı doğrultusunda suç işlenmeden önce örgütü dağıtan veya dağılmasını sağlayan kurucu veya yöneticilere ceza verilmez. Herhangi bir suçun işlenişine katılmaksızın gönüllü olarak örgütten ayrıldığını yetkili makamlara bildiren ya da yakalandıktan sonra pişmanlık duyup örgütün dağılmasını veya mensuplarının yakalanmasını sağlamaya elverişli bilgi veren üye hakkında cezaya hükmolunmaz.
5237 sayılı TÜRK CEZA KANUNU m. 221Kaynağı aç
Gönüllü olarak teslim olup örgütün yapısı ve faaliyeti çerçevesinde işlenen suçlarla ilgili bilgi veren kurucu, yönetici, üye veya yardım eden kişiye ceza verilmez. Bilgilerin yakalandıktan sonra verilmesi halinde ise verilecek cezada üçte birden dörtte üçe kadar indirim yapılır. Etkin pişmanlıktan yararlananlar hakkında bir yıl süreyle denetimli serbestlik tedbirine hükmolunur ve bu süre üç yıla kadar uzatılabilir; etkin pişmanlık hükümleri aynı kişi hakkında birden fazla uygulanamaz. Silahlı terör örgütü üyeliği suçunda kural olarak hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilememekle birlikte, indirim halleri sonucunda hükmolunan cezanın 2 yılın altına düşmesi durumunda bu müessese uygulanabilir.
ByLock içeriklerinde örgütsel yazışma bulunmaması halinde beraat verilir mi?
Haberleşme içerikleri belirlenen ve örgüt çerçevesinde bir haberleşme yapmadığı sabit olan kişi hakkında delil yetersizliğinden beraat kararı verilir.
Sohbet toplantılarına katılmak örgüt üyeliğine yeterli sayılır mı?
Örgütsel bir faaliyet olmaksızın, hiyerarşik yapının dışında kalarak ve 17-25 Aralık süreci öncesinde sohbetlere iştirak edilmesi örgüt üyeliği suçuna yeterli kanaat oluşturmaz.
Silahlı terör örgütü davalarında HAGB uygulanabilir mi?
Kanuni ceza aralığı sebebiyle kural olarak uygulanamaz; ancak yasal indirim halleri neticesinde tayin edilen hapis cezasının 2 yılın altına düşmesi halinde hükmün açıklanmasının geri bırakılması kararı verilebilir.
Sendika üyeliğinin cezai sorumluluk doğurması neye bağlıdır?
Sendikaya üye olma iradesinin örgütün emir ve talimatı doğrultusunda ortaya çıkmış olması halinde eylem örgüt üyeliği kapsamında değerlendirilir.
Etkin pişmanlık gösteren örgüt üyesinin cezası nasıl belirlenir?
Örgüt faaliyeti kapsamında suça katılmadan gönüllü teslim olup örgütün yapısı ve suçları hakkında bilgi veren kişiye ceza verilmez; yakalandıktan sonra bu bilgileri veren kişinin cezasında ise üçte birden dörtte üçe kadar indirim yapılır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

