Engelli Park Yerine Park Cezası ve İtiraz Usulü

by Avukat Erdal Ersoy
Engelli Park Yerine Park Cezası ve İtiraz Usulü

Engelli Park Yerine Park Etme Yasağı ve Yaptırımı

Karayolları Trafik Kanunu m. 61/1-o bendi uyarınca, taşıt yolu üzerinde engellilerin araçları için ayrılmış park yerlerinde park etmek yasaktır. Kanunun 61. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, bu bendin ihlali halinde uygulanacak para cezası iki kat artırılır.

2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU m. 61Kaynağı aç
Madde 61 – Taşıt yolu üzerinde; a) Duraklamanın yasaklandığı yerlerde, b) Park etmenin trafik işaretleri ile yasaklandığı yerlerde, c) Geçiş yolları önünde veya üzerinde, d) Belirlenmiş yangın musluklarına her iki yönden beş metrelik mesafe içinde, e) Kamu hizmeti yapan yolcu taşıtlarının duraklarını belirten levhalara iki yönden onbeş metrelik mesafe içinde, f) Üç veya daha fazla ayrı taşıt yolu olan karayolunda ortadaki taşıt yolunda, g) Kurallara uygun şekilde park etmiş araçların çıkmasına engel olacak yerlerde, h) Geçiş üstünlüğü olan araçların giriş ve çıkışının yapıldığının belirlendiği işaret levhasından onbeş metre mesafe içinde, i) İşaret levhalarında park etme izni verilen süre veya zamanın dışında, j) Kamunun faydalandığı ve yönetmelikte belirtilen yerlerin giriş ve çıkış kapılarının her iki yönde beş metrelik mesafe içinde, k) Park için yer ayrılmamış veya trafik işaretleri ile belirtilmemiş alt geçit, üst geçit, üst geçit ve köprüler üzerinde veya bunlara on metrelik mesafe içinde, l) Park etmek için tespit edilen süre ve şeklin dışında, m) Belirli kişi, kurum ve kuruluşlara ait araçlara, yönetmelikteki esaslara göre ayrılmış ve bir işaret levhası ile belirlenmiş park yerlerinde, n) Ayrıca yönetmelikte belirtilen haller dışında yaya yollarda, o) (Ek: 1/7/2005-5378/31 md.) Engellilerin araçları için ayrılmış park yerlerinde,[47] Park etmek yasaktır. (Değişik: 21/5/1997-4262/4 md.) Bu madde hükümlerine uymayan sürücüler 1 800 000 lira para cezası ile cezalandırılırlar. (Ek cümle: 1/7/2005-5378/31 md.) (o) bendinin ihlâli hâlinde para cezası iki kat artırılır. Yasaklara aykırı park edilmiş araçlar trafik zabıtasınca kaldırılabilir. Yasaklanan yerlerde ve hallerde park edilmiş olan araçların hangilerinin hangi şartlarda, kaldırılıp götürüleceği, götürülme sırasında zarara ve ziyana uğratılmaması için alınacak önlemler ile kaldırma ve götürme giderlerinin tahsili usul ve esasları yönetmelikte gösterilir. Kaldırılıp götürülen araçların giderleri ile verilen ceza, sürücüsü veya sahibince ödenmeden araç teslim edilmez. Karayolu üzerinde park etme izni verilmeyen araçlar:

Kurallara aykırı şekilde park edilen araçlar trafik zabıtası birimlerince alandan kaldırılabilir. Park yasağı bulunan noktalardan araçların hangi hallerde çekileceği, taşıma esnasında herhangi bir zarara meydan verilmemesi adına alınacak tedbirler ile bu işlemlere ilişkin masrafların tahsil usulü ilgili yönetmelikle düzenlenir. Çekilerek götürülen araçların sürücüsü veya maliki tarafından taşıma masrafları ile uygulanan para cezası ödenmediği sürece taşıt ilgilisine teslim edilmez.

Engelli Park Kartı ve Araç Tescil Koşulları

Engelli sağlık kurulu raporu bulunsa dahi taşıt engelli adına tescil edilmemişse ayrılmış otopark yerine bırakılması durumunda yaptırım uygulanabilir. Söz konusu alanlardan yararlanılabilmesi amacıyla yetkili trafik kuruluşlarından temin edilecek tanıtım belgesinin araçta görünür biçimde bulundurulması şarttır. Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 53. maddesinin son fıkrası uyarınca trafik denetleme birimleri, bu yerlerden yararlanmaları amacıyla engelli ve gazi vatandaşların talebi üzerine özel park kartı düzenler; bu belgenin hak sahiplerine verilmesi, kullanımı ve gerektiğinde iptal edilmesine ilişkin kurallar Emniyet Genel Müdürlüğü tarafından yürütülür.

Engellilik durumu yüzde 90 ve üzeri olan bireylerin araçlarının yakınları tarafından kullanılması durumunda, aracı kullanacak kişinin adının ve soyadının aracın ruhsatına işlenmesi aranmaktadır. Taşıtın profesyonel bir şoför tarafından kullanılması söz konusu olduğunda ise şoförün geçerli bir çalışma iznine sahip olması gerekmektedir.

Trafik İdari Para Cezasına Sulh Ceza Hakimliğinde İtiraz Usulü

Engelli park yerine park edilmesi sebebiyle kesilen idari para cezalarına karşı, idari yaptırım kararının tebliği veya tefhiminden itibaren en geç on beş gün içinde sulh ceza mahkemesine başvurulabilir. Bu yasal süre içinde başvurunun yapılmaması halinde idari yaptırım kararı kesinleşir ve itiraz hakkı kaybedilir.

5326 sayılı KABAHATLER KANUNU m. 27Kaynağı aç
Madde 27- (1) İdarî para cezası ve mülkiyetin kamuya geçirilmesine ilişkin idarî yaptırım kararına karşı, kararın tebliği veya tefhimi tarihinden itibaren en geç onbeş gün içinde, sulh ceza mahkemesine başvurulabilir. Bu süre içinde başvurunun yapılmamış olması halinde idarî yaptırım kararı kesinleşir. (2) Mücbir sebebin varlığı dolayısıyla bu sürenin geçirilmiş olması halinde bu sebebin ortadan kalktığı tarihten itibaren en geç yedi gün içinde karara karşı başvuruda bulunulabilir. Bu başvuru, kararın kesinleşmesini engellemez; ancak, mahkeme yerine getirmeyi durdurabilir. (3) Başvuru, bizzat kanunî temsilci veya avukat tarafından sulh ceza mahkemesine verilecek bir dilekçe ile yapılır. Başvuru dilekçesi, iki nüsha olarak verilir. (4) Başvuru dilekçesinde, idarî yaptırım kararına ilişkin bilgiler, bu karara karşı ileri sürülen deliller açık bir şekilde gösterilir. Dilekçede ayrıca, başvurunun süresinde yapılmasını engelleyen mücbir sebep dayanaklarıyla gösterilir. (5) (Değişik: 6/12/2006-5560/34 md.) İdarî yaptırım kararının mahkeme tarafından verilmesi halinde, bu karara karşı ancak itiraz yoluna gidilebilir. (6) (Ek: 6/12/2006-5560/34 md.) Soruşturma konusu fiilin suç değil de kabahat oluşturduğu gerekçesiyle idarî yaptırım kararı verilmesi halinde; kovuşturmaya yer olmadığı kararına itiraz edildiği takdirde, idarî yaptırım kararına karşı başvuru da bu itiraz merciinde incelenir. (7) (Ek: 6/12/2006-5560/34 md.) Kovuşturma konusu fiilin suç değil de kabahat oluşturduğu gerekçesiyle idarî yaptırım kararı verilmesi halinde; fiilin suç oluşturmaması nedeniyle verilen beraat kararına karşı kanun yoluna gidildiği takdirde, idarî yaptırım kararına karşı itiraz da bu kanun yolu merciinde incelenir. (8) (Ek: 6/12/2006-5560/34 md.) İdarî yaptırım kararının verildiği işlem kapsamında aynı kişi ile ilgili olarak idarî yargının görev alanına giren kararların da verilmiş olması halinde; idarî yaptırım kararına ilişkin hukuka aykırılık iddiaları bu işlemin iptali talebiyle birlikte idarî yargı merciinde görülür. Başvurunun incelenmesi

Zorlayıcı bir engelin mevcudiyeti sebebiyle on beş günlük yasal müracaat süresinin kaçırılması halinde, mücbir sebebin kalktığı andan itibaren en geç yedi gün içinde itiraz yapılabilmesi mümkündür. Süre geçtikten sonra yapılan bu müracaat kararın kesinleşmesini kendiliğinden önlemese de ilgili mahkemece cezanın infazının ertelenmesine karar verilebilir.

Başvuru; bizzat, kanuni temsilci veya avukat tarafından sulh ceza mahkemesine verilecek iki nüsha dilekçe ile yapılır. Başvuru dilekçesinde idari yaptırım kararına ilişkin bilgiler, bu karara karşı ileri sürülen deliller ve varsa başvurunun süresinde yapılmasını engelleyen mücbir sebep dayanakları açık bir şekilde gösterilir. Ayrıca itiraz dilekçesine engelli raporu, kimlik fotokopisi ve varsa durumu açıklayıcı diğer belgeler eklenir.

İtirazın Değerlendirilmesi ve Mahkemenin Karar Yetkisi

Engelli olunmamasına rağmen engelli yerine araç park edilmesi halinde uygulanan ceza kural olarak iptal edilmez. Bununla birlikte, acil sağlık sebebi gibi bir durumun mevcudiyeti halinde bu istisnai gerekçeler itiraz konusu yapılabilir.

Sulh ceza mahkemesi, itiraz edenin ibraz ettiği delilleri ve olayın koşullarını değerlendirerek idari yaptırım kararının hukuka uygun bulunması halinde başvurunun reddine, aykırılık saptanması halinde ise yaptırımın kaldırılmasına hükmeder. Kanunda yaptırım miktarının alt ve üst sınırlarla gösterildiği kabahatler söz konusu olduğunda ise mahkeme ceza miktarında değişiklik yaparak müracaatın kabulüne karar verebilir.

5326 sayılı KABAHATLER KANUNU m. 28Kaynağı aç
Madde 28- (1) Başvuru üzerine mahkemece yapılan ön inceleme sonucunda; a) Yetkili olmadığının anlaşılması halinde dosyanın yetkili sulh ceza mahkemesine gönderilmesine, b) Başvurunun süresi içinde yapılmadığının, başvuru konusu idarî yaptırım kararının sulh ceza mahkemesinde incelenebilecek kararlardan olmadığının veya başvuranın buna hakkı bulunmadığının anlaşılması halinde, bu nedenlerle başvurunun reddine, c) (a) ve (b) bentlerinde sayılan nedenlerin bulunmaması halinde başvurunun usulden kabulüne, Karar verilir. (2) Başvurunun usulden kabulü halinde mahkeme dilekçenin bir örneğini ilgili kamu kurum ve kuruluşuna tebliğ eder. (3) İlgili kamu kurum ve kuruluşu, başvuru dilekçesinin tebliği tarihinden itibaren en geç onbeş gün içinde mahkemeye cevap verir. Başvuru konusu idarî yaptırıma ilişkin işlem dosyasının tamamının bir örneği, cevap dilekçesi ile birlikte mahkemeye verilir. Mahkeme, işlem dosyasının aslını da ilgili kamu kurum ve kuruluşundan isteyebilir. Cevap dilekçesi, idarî yaptırım kararına karşı başvuruda bulunan kişi sayısından bir fazla nüsha olarak verilir. (4) Mahkeme, başvuruda bulunan kişilere cevap dilekçesinin bir örneğini tebliğ eder; talep üzerine veya re'sen tarafları çağırarak belli bir gün ve saatte dinleyebilir. Dinleme için belirlenen günle tebligatın yapılacağı gün arasında en az bir haftalık zaman olmasına dikkat edilir. Dinleme sırasında taraflar veya avukatları hazır bulunur. Mazeretsiz olarak hazır bulunmama, yokluklarında karar verilmesine engel değildir. Bu husus, tebligat yazısında açıkça belirtilir. (5) Ceza Muhakemesi Kanununun tanıklığa, bilirkişi incelemesine ve keşfe ilişkin hükümleri, bu başvuru ile ilgili olarak da uygulanır. (6) Dinlemede sırasıyla; hazır bulunan başvuru sahibi ve avukatı, ilgili kamu kurum ve kuruluşunun temsilcisi, varsa tanıklar dinlenir, bilirkişi raporu okunur, diğer deliller ortaya konulur. (7) Mahkeme, ilgilileri dinledikten ve bütün delilleri ortaya koyduktan sonra aleyhinde idarî yaptırım kararı verilen ve hazır bulunan tarafa son sözünü sorar. Son söz hakkı, aleyhinde idarî yaptırım kararı verilen tarafın kanunî temsilcisi veya avukatı tarafından da kullanılabilir. Mahkeme son kararını hazır bulunan tarafların huzurunda açıklar. (8) Mahkeme, son karar olarak idarî yaptırım kararının; a) Hukuka uygun olması nedeniyle, "başvurunun reddine", b) Hukuka aykırı olması nedeniyle, "idarî yaptırım kararının kaldırılmasına", Karar verir. (9) (Ek: 6/12/2006-5560/35 md.) İdarî para cezasının alt ve üst sınırının kanunda gösterildiği kabahatler dolayısıyla verilmiş idarî para cezasına karşı başvuruda bulunulması halinde, mahkeme idarî para cezasının miktarında değişiklik yaparak da başvurunun kabulüne karar verebilir. (10) Onbeşbin Türk Lirası dahil idarî para cezalarına karşı başvuru üzerine verilen kararlar kesindir.[2][3][4] İtiraz yolu
Engelli park cezasına itiraz kaç gün içinde yapılır?

İdari para cezası kararına karşı, kararın tebliği veya tefhimi tarihinden itibaren en geç on beş gün içinde sulh ceza mahkemesine başvurulmalıdır; bu sürede başvuru yapılmazsa karar kesinleşir.

Engelli raporu olmasına rağmen park cezası uygulanabilir mi?

Engelli raporu bulunmasına karşın araç engelli tescili taşımıyorsa ve emniyet birimlerinden çıkarılan park kartı araca konulmamışsa engelli park yerine park edilmesi halinde ceza tatbik edilebilir.

Engelli yerine park eden araçlar çekilir mi?

Yasaklara aykırı park edilmiş araçlar trafik zabıtası tarafından kaldırılabilir ve aracın kaldırma giderleri ile idari para cezası ödenmeden araç sürücüsü veya sahibine teslim edilmez.

Mücbir sebeple itiraz süresi kaçırılırsa ne yapılabilir?

Mücbir sebebin varlığı sebebiyle on beş günlük sürenin geçirilmesi durumunda, engelin ortadan kalktığı tarihten itibaren en geç yedi gün içinde sulh ceza mahkemesine mazeret delilleriyle birlikte başvuru yapılabilir.

Engelli olmayan bir sürücü acil durumlarda bu alana park edebilir mi?

Engelli olunmamasına rağmen bu alanlara park edilmesi halinde ceza kural olarak iptal edilmez; ancak acil sağlık sebebi gibi istisnai bir hal varsa bu durum itiraz dilekçesinde ileri sürülebilir.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

Avukat Erdal Ersoyİletişim ve randevu