Emniyet Kemeri Takmama Cezası ve Uygulanan Yaptırımlar

by Avukat Erdal Ersoy
Emniyet Kemeri Takmama Cezası ve Uygulanan Yaptırımlar

Emniyet kemeri takma zorunluluğunu ihlal eden sürücüye ve yolcuya, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 78. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca 2.500 Türk lirası idari para cezası uygulanır. Sürücü bakımından bu ihlal ayrıca 5 ceza puanı doğurur. Son ihlalin gerçekleştiği tarihten geriye doğru bir yıl içinde kuralın dört veya daha fazla ihlal edilmesi halinde sürücü belgesi her seferinde otuz gün süreyle geri alınır.

2918 sayılı KARAYOLLARI TRAFİK KANUNU m. 78Kaynağı aç
Madde 78 – (Başlığı ile Birlikte Değişik:12/2/2026-7574/26 md.) Araçların sürülmesi sırasında sürücü ve yolcuların güvenliğine ilişkin olarak; a) Emniyet kemerinin, b) Koruma başlığı ve koruma gözlüğünün, c) Çocuk bağlama sisteminin, d) Yönetmelikte belirlenen diğer koruyucu sistemlerin, usulüne uygun olarak kullanılması zorunludur. Koruyucu sistemleri usulüne uygun olarak kullanmayanlar da koruyucu sistem kullanmamış sayılırlar. Koruyucu sistemlerinin nitelikleri ve nicelikleri ile hangi araçlarda ve hangi tarihten itibaren hangi şartlarda bulundurulacağı ve kullanılacağı yönetmelikte belirtilir. Yönetmelikte cins ve sınıfları belirtilen araçlarda seyahat eden yolcuların, araç hareket etmeden önce ve seyahat sırasında emniyet kemerlerini bağlamaları konusunda uyarılmaları zorunludur. Birinci fıkranın (a) bendi hükmünü ihlal eden sürücülere/yolculara 2.500 Türk lirası idari para cezası uygulanır. Sürücüler tarafından son ihlalin gerçekleştiği tarihten geriye doğru bir yıl içinde bu kuralın dört veya daha fazla ihlal edilmesi halinde sürücü belgeleri her seferinde otuz gün süreyle geri alınır. Sürücü belgesi geri alma işlemleri bu Kanunun 6 ncı maddesinde sayılan görevliler tarafından yapılır. Bu madde kapsamında geri alınan sürücü belgelerinin iade edilebilmesi için bu Kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tamamının tahsil edilmiş olması şarttır. Birinci fıkranın (b) bendi hükmünü ihlal eden sürücülere/yolculara 2.500 Türk lirası idari para cezası uygulanır. Son ihlalin gerçekleştiği tarihten geriye doğru bir yıl içinde bu kuralın ikinci defa ihlal edilmesi halinde 5.000 Türk lirası, üçüncü ve daha fazla ihlal edilmesi halinde her seferinde 10.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır. Birinci fıkranın (d) bendi ile ikinci fıkra hükümlerini ihlal edenlere 1.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır. Birinci fıkra kapsamında işlem yapılan araçlarda bulunan sürücü ve yolcular gerekli koruyucu sistemleri takmadan/kullanmadan aracın karayolunda seyrine izin verilmez. Sürücüler, 15 yaşını doldurmamış çocukların birinci fıkrada belirtilen koruyucu sistemleri kullanmalarını sağlamak zorundadırlar. 15 yaşını doldurmamış çocukların koruyucu sistemleri kullanmadan veya usulüne uygun olarak kullanılmasını sağlamadan seyahatine izin veren araç sürücüsüne 5.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır. Park ücretinin alınması, araçların çektirilmesi ve kaldırılması ile muhafazası:[67]

Sürücü ve yolcu için idari para cezası

2918 sayılı Kanun'un 78. maddesinin üçüncü fıkrası, birinci fıkranın (a) bendinin ihlalinde sürücü ile yolcuyu aynı idari para cezasına bağlar. Emniyet kemeri takma zorunluluğuna aykırı davranan sürücüye ve yolcuya 2.500 Türk lirası idari para cezası uygulanır. Yolcu, bu zorunluluğu ihlal ettiğinde sürücüden ayrı olarak aynı tutarın muhatabı olur. Ceza puanı ise sürücü yönünden doğar ve emniyet kemeri ihlalinde 5 ceza puanı uygulanır.

On beş yaşını doldurmamış çocuklarda koruyucu sistem

Sürücüler, 15 yaşını doldurmamış çocukların 2918 sayılı Kanun'un 78. maddesinin birinci fıkrasında belirtilen koruyucu sistemleri kullanmasını sağlamak zorundadır. Bu çocukların koruyucu sistemleri kullanmadan seyahat etmesine izin verilmesi ile sistemin usulüne uygun kullanılmasının sağlanmaması aynı yaptırıma bağlanmıştır. Bu şekilde seyahate izin veren araç sürücüsüne 5.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır. Yaptırım çocuğa değil, seyahate izin veren sürücüye yöneliktir ve sürücü ile yolcu için öngörülen 2.500 Türk liralık cezadan farklı bir yükümlülüğe ilişkindir.

Yinelenen ihlalde sürücü belgesinin geri alınması

Sürücü belgesinin geri alınması, emniyet kemeri kuralının her ihlaline kendiliğinden bağlanmış bir sonuç değildir. Sürücüler bakımından son ihlalin gerçekleştiği tarihten geriye doğru bir yıl içinde bu kuralın dört veya daha fazla ihlal edilmesi gerekir. Şart gerçekleştiğinde sürücü belgesi her seferinde otuz gün süreyle geri alınır. Bir yıllık süre, son ihlal tarihinden geriye doğru hesaplanır; dörtten az ihlal bu geri alma sonucunu doğurmaz.

Geri alınan belgenin iadesinde tahsil şartı

2918 sayılı Kanun'un 78. maddesinin dördüncü fıkrasına göre, bu madde kapsamında geri alınan sürücü belgelerinin iade edilebilmesi için Kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tamamının tahsil edilmiş olması şarttır. Tahsil şartı metinde yalnız emniyet kemeri cezasını kapsayacak biçimde daraltılmamıştır. İade, Kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tamamının tahsiline bağlıdır.

Koruyucu sistem olmadan seyre izin verilmemesi

Birinci fıkra kapsamında işlem yapılan araçlarda bulunan sürücü ve yolcular, gerekli koruyucu sistemleri takmadan veya kullanmadan aracın karayolunda seyrine izin verilmez. Sınırlama, hakkında bu kapsamda işlem yapılan araçtaki sürücüyü ve yolcuları birlikte kapsar. Koruyucu sistemin takılması veya kullanılması sağlanmadan seyrin sürdürülmesine izin verilmez.

Sağlık nedeniyle rapor alınması

Sağlık sorunları nedeniyle emniyet kemeri takamayacak kişilerin bu durumu kanıtlaması gerekir. Bu kişiler, tam teşekküllü bir devlet hastanesi sağlık kuruluna başvurmak ve emniyet kemeri takamayacaklarına ilişkin resmi bir sağlık kurulu raporu almakla yükümlüdür. Raporun alınması yasal bir mecburiyettir.

İdari para cezasına itiraz ve ödemenin etkisi

Emniyet kemeri nedeniyle uygulanan idari para cezasına karşı, cezanın tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 gün içinde yetkili sulh ceza hakimliğine itiraz başvurusunda bulunulabilir. Süre, cezanın tebliğ tarihinden itibaren işlemeye başlar.

İdari para cezasının ödenmiş olması itiraz hakkını ortadan kaldırmaz; ödeme yalnızca tahsilat sürecini etkiler. Erken ödeme indiriminden yararlanmak, cezanın haklılığının kabul edildiği anlamına gelmez. İndirimli ödeme yapıldıktan sonra da yetkili mahkemeye itiraz hakkı saklı kalır.

Emniyet kemeri takmamanın cezası ne kadardır?

Emniyet kemeri takma zorunluluğunu ihlal eden sürücüye ve yolcuya 2.500 Türk lirası idari para cezası uygulanır.

Emniyet kemeri ihlali kaç ceza puanıdır?

Emniyet kemeri ihlalinde sürücüye 5 ceza puanı uygulanır.

Emniyet kemeri ihlalinde sürücü belgesi ne zaman geri alınır?

Son ihlalin gerçekleştiği tarihten geriye doğru bir yıl içinde kural dört veya daha fazla ihlal edilirse sürücü belgesi her seferinde otuz gün süreyle geri alınır.

Geri alınan sürücü belgesi hangi şartla iade edilir?

İade için 2918 sayılı Kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tamamının tahsil edilmiş olması şarttır.

Çocuk koruyucu sistem kullanmazsa ceza kime uygulanır?

15 yaşını doldurmamış çocuğun koruyucu sistemi kullanmadan veya usulüne uygun kullanılmasını sağlamadan seyahatine izin veren araç sürücüsüne 5.000 Türk lirası idari para cezası uygulanır.

İşlem yapılan araç kemersiz yola devam edebilir mi?

Hayır. Birinci fıkra kapsamında işlem yapılan araçta sürücü ve yolcular gerekli koruyucu sistemleri takmadan veya kullanmadan karayolunda seyre izin verilmez.

Emniyet kemeri takamayan kişi hangi raporu almalıdır?

Emniyet kemeri takamayacak kişinin tam teşekküllü devlet hastanesi sağlık kurulundan buna ilişkin resmi sağlık kurulu raporu alması yasal bir mecburiyettir.

Emniyet kemeri cezasına kaç gün içinde itiraz edilir?

Cezanın tebliğ edildiği tarihten itibaren 15 gün içinde yetkili sulh ceza hakimliğine itiraz başvurusunda bulunulabilir.

Ceza ödenirse itiraz hakkı sona erer mi?

Hayır. Ödeme itiraz hakkını ortadan kaldırmaz ve yalnızca tahsilat sürecini etkiler. Erken ödeme indiriminden yararlanılması da itiraz hakkını sona erdirmez.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

Avukat Erdal Ersoyİletişim ve randevu