Doçentlik Sonucuna İtiraz: Usul ve Süre

İtiraz Hakkı Kimler İçin Geçerlidir

Doçentlik başvurusu reddedilen veya iptal edilen adaylar, Üniversitelerarası Kurul kararına itiraz yoluna başvurabilir. Başvurunun olumlu sonuçlandığı hâllerde itiraz hakkı doğmaz. İtirazın konusu jüri üyelerinin değerlendirmesi değil, bu değerlendirmelere dayanılarak verilen ÜAK kararıdır; jüri raporlarındaki hatalara ilişkin gerekçeler, ÜAK kararına yönelik itirazda ileri sürülebilir.

Bunun yanı sıra adayın kendisi dışındaki üçüncü kişilerin de etik ihlal iddiasına dayalı olarak başkasının doçentlik sonucuna itiraz edebildiği belirtilmektedir. Bu yolun usulü, başvuru şekli, süresi ve ehliyet koşulları mevcut bilgilerle netleştirilememiştir.

Ret Kararının Tebliği

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 24. maddesi uyarınca jüri üyelikleri, değerlendirmeye esas alınan raporlar ve başvuru sonucu ilgililere elektronik ortamda erişime açılır; bu bilgiler erişime açıldığı tarihi izleyen beşinci gün ilgililere tebliğ edilmiş sayılır. Söz konusu elektronik tebliğ hükmü, tebliğ tarihinin ve dolayısıyla itiraz süresinin başlangıç noktasının belirlenmesi bakımından belirleyici bir mevzuat düzenlemesidir.

2547 sayılı YÜKSEKÖĞRETİM KANUNU m. 24Kaynağı aç

Madde
24 – (Değişik: 22/2/2018-7100/5 md.)
a) Doçentlik başvuruları, Üniversitelerarası
Kurulca belirlenen takvime göre yılda en az iki kez yapılır. Doçentlik başvuruları
için aşağıdaki şartlar aranır:[22]
(1) Bir lisans diploması aldıktan
sonra, doktora ile tıpta, diş hekimliğinde, eczacılıkta ve veteriner hekimlikte
uzmanlık unvanını veya Üniversitelerarası Kurulun önerisi üzerine Yükseköğretim
Kurulunca tespit edilen belli sanat dallarının birinde yeterlik kazanmış olmak.
(2) Yükseköğretim Kurulu tarafından
belirlenen merkezî bir yabancı dil sınavından en az elli beş puan veya uluslararası
geçerliliği Yükseköğretim Kurulu tarafından kabul edilen bir yabancı dil
sınavından buna denk bir puan almış olmak; doçentlik bilim alanının belli bir
yabancı dille ilgili olması halinde ise bu sınavı başka bir yabancı dilde
vermek.
(3)
Üniversitelerarası Kurulun görüşü üzerine Yükseköğretim Kurulu tarafından her
bir bilim veya sanat disiplininin özellikleri dikkate alınarak belirlenecek yeterli
sayı ve nitelikte özgün bilimsel yayın ve çalışmalar yapmak.
b) Üniversitelerarası Kurul, adayın
başvurduğu bilim veya sanat dalından beş kişilik bir jüri ve bu jüri için iki
yedek üye tespit eder. İlgili bilim veya sanat dalında yeterli öğretim üyesinin
bulunmaması halinde, jüri üç üye ile teşkil edilebilir.
Doçentlik sınav
jürisinde yer alan asıl ve yedek üyeler, adayın yayın ve çalışmalarını
değerlendirerek hazırladıkları ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını
Üniversitelerarası Kurula gönderirler. Asıl üyelerin hukuken geçerli bir
mazerete dayalı olarak raporunu verememesi halinde, yedek üyelerin raporları,
sırasına göre değerlendirmeye esas alınır. (Değişik cümle: 15/4/2020-7243/2
md.) Jüri üyelikleri, jüri, değerlendirmeye esas alınan raporlar ve başvuru
sonucu ilgililere elektronik ortamda erişime açılır ve bu bilgiler, erişime
açıldığı tarihi izleyen beşinci gün ilgililere tebliğ edilmiş sayılır.
c) Üniversitelerarası Kurulca yeterli
yayın ve çalışmaya sahip olduğuna karar verilen adaya doçentlik unvanı verilir.
ç) Doçentlik başvurularında adayların
yayın ve çalışmalarına ilişkin esas ve usuller Yükseköğretim Kurulu tarafından
çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.
d) Yükseköğretim kurumları, doçent kadrosuna
atama için, doçentlik unvanına sahip olmanın yanında Yükseköğretim Kurulunun
onayını almak suretiyle, münhasıran bilimsel kaliteyi artırmak amacına yönelik
olarak, bilim veya sanat disiplinleri arasındaki farklılıkları da göz önünde
bulundurarak, objektif ve denetlenebilir nitelikte ek koşullar belirleyebilirler.
Yükseköğretim kurumlarının belirlediği ek koşullar arasında sözlü sınavın yer
alması halinde bu sınav Üniversitelerarası Kurul tarafından oluşturulacak
jürilerce yapılır.
e) Doçentlik unvanına sahip olanlar
yükseköğretim kurumları tarafından ilan edilen doçent kadrolarına başvurur.
Doçent kadrosuna başvuran adayların durumlarını incelemek üzere rektör
tarafından, varsa biri ilgili birim yöneticisi, en az biri de o üniversite
dışından olmak üzere üç profesör tespit edilir. Bu profesörler her aday için
ayrı ayrı olmak üzere birer rapor yazarlar ve kadroya atanacak birden fazla
aday varsa tercihlerini bildirirler. Üniversite veya yüksek teknoloji enstitüsü
yönetim kurulunun bu raporları göz önünde tutarak alacağı karar üzerine, rektör
atamayı yapar.
Doçentliğe
atama:

Ret kararının niteliğine göre tebligatın fiziki ya da elektronik yollarla yapılabileceği de belirtilmektedir; buna göre etik ihlal gerekçesiyle verilen kararlarda tebligat fiziki olarak yapılırken, eser incelemesinde başarısızlık veya asgari başvuru şartlarının sağlanmaması durumlarında sistemden yapılan bildirim de tebliğ sayılabilmektedir. Bu ayrımın mevzuattaki dayanağı mevcut bilgilerle netleştirilememiştir; itiraz süresinin başlangıcı bakımından 2547 sayılı Kanun m. 24'teki elektronik tebliğ hükmü esas alınmalıdır.

İtiraz Süresi

Ret kararının tebliğ edildiği tarihten itibaren 60 gün içinde itiraz başvurusunun yapılması gerektiği ileri sürülmektedir. Bu sürenin ve hak düşürücülük nitelemesinin ÜAK yönetmeliğindeki veya başka bir özel mevzuattaki dayanağı mevcut bilgilerle doğrulanamamıştır. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 11. maddesi, idari dava açılmadan önce üst makama başvurulabileceğini ve bu başvurunun dava açma süresini durduracağını düzenlemekte; ancak ÜAK itirazı için 60 günlük özel bir süre öngörmemektedir. İtiraz süresinin kesin başlangıç ve uzunluğu konusunda ÜAK yönetmeliğinin ilgili hükümleri belirleyici olacaktır.

2577 sayılı İDARİ YARGILAMA USULÜ KANUNU m. 11Kaynağı aç

Madde
11 – 1. İlgililer tarafından idari dava açılmadan önce, idari
işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması
üst makamdan, üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, idari dava açma süresi
içinde istenebilir. Bu başvurma, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini
durdurur.
2.
Otuz gün içinde bir cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır.[8]
3.
İsteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması halinde dava açma süresi yeniden
işlemeye başlar ve başvurma tarihine kadar geçmiş süre de hesaba katılır.
4.
(Mülga: 10/6/1994-4001/6 md.)
İptal
ve tam yargı davaları:

İtiraz Nasıl Yapılır

İtiraz başvurusu ÜAK Başkanlığı'na yapılır. Dilekçe PTT aracılığıyla iadeli taahhütlü posta yoluyla gönderilebileceği gibi elden de teslim edilebilir.

ÜAK, gelen itirazı incelediğinde jüri raporlarını yeniden değerlendirebilir ya da yeni bir jüri atanmasına karar verebilir. Bu yetkinin ayrıntılı usulünün ÜAK yönetmeliğinde düzenlendiği belirtilmektedir; ancak bu yönetmeliğin ilgili hükmü mevcut bilgilerle doğrulanamamıştır.

İtirazın Sonuçları: Kabul veya Ret

İtiraz kabul edildiğinde adayın başvurusu, reddedildiği aşamadan itibaren yeniden geçerli hale gelir ve süreç o noktadan devam eder. Bu kuralın birincil mevzuat dayanağı mevcut bilgilerle netleştirilememiştir.

İtiraz başvurusuna belirli bir süre içinde yanıt verilmezse başvuru reddedilmiş sayılır. 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 11/2. maddesi, üst makama yapılan başvurularda otuz gün içinde cevap verilmemesi hâlinde isteğin reddedilmiş sayılacağını öngörmektedir. Bu kuralın ÜAK itirazına doğrudan uygulanıp uygulanmadığı ise ÜAK yönetmeliğinin ilgili hükmüne göre değerlendirilmelidir.

İdari Dava Açma Süresi Nasıl Hesaplanır

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 11/1. maddesi uyarınca idari dava açılmadan önce, işlemin kaldırılması, geri alınması, değiştirilmesi veya yeni bir işlem yapılması üst makamdan; üst makam yoksa işlemi yapmış olan makamdan, dava açma süresi içinde istenebilir. Bu başvuru, işlemeye başlamış olan idari dava açma süresini durdurur. Doçentlik sürecinde bu başvurunun hangi makama yöneltileceği ÜAK yönetmeliği ve kurumsal yapıya göre belirlenmektedir.

İYUK m. 11/2 uyarınca bu başvuruya otuz gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. Anılan madde metninde bir dipnot bulunmakla birlikte içeriği mevcut bilgilerle doğrulanamadığından ek istisna ya da değişiklik içerip içermediği kesin olarak söylenemez.

İYUK m. 11/3 uyarınca isteğin reddedilmesi veya reddedilmiş sayılması hâlinde dava açma süresi yeniden işlemeye başlar ve başvurma tarihine kadar geçmiş süre de hesaba katılır. Bu mekanizmanın pratik sonucu şudur: itiraz başvurusu yapılmadan önce geçen süre, toplam dava açma süresinden düşülür ve yalnızca kalan süre itirazın reddi ya da zımni reddinin ardından yeniden işlemeye başlar. Doçentlik işlemlerinde idari dava açma süresinin kaç gün olduğu mevcut bilgilerle netleştirilememiştir.

Doçentlik Sınav Jürisi ve ÜAK'ın Rolü

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'nun 24. maddesi uyarınca doçentlik sınav jürisinde yer alan asıl ve yedek üyeler, adayın yayın ve çalışmalarını değerlendirerek ayrıntılı ve gerekçeli kişisel raporlarını ÜAK'a gönderir. Asıl üyelerin hukuken geçerli bir mazeret nedeniyle rapor verememesi hâlinde yedek üyelerin raporları sırasına göre değerlendirmeye esas alınır. ÜAK, bu raporlar doğrultusunda yeterli yayın ve çalışmaya sahip olduğuna karar verdiği adaya doçentlik unvanını verir.

Doçentlik başvurularında adayların yayın ve çalışmalarına ilişkin esas ve usuller, 2547 sayılı Kanun m. 24/ç uyarınca Yükseköğretim Kurulu tarafından çıkarılacak yönetmelikle belirlenir. İtiraz usulü ve sürelerine ilişkin ayrıntılı hükümlerin de bu yönetmelikte yer alması beklenmektedir.

Sık Sorulan Sorular

Doçentlik başvurusu reddedilirse itiraz için ne kadar sürem var?

Ret kararının tebliğ edildiği tarihten itibaren 60 gün içinde itiraz başvurusu yapılması gerektiği belirtilmektedir. Bu sürenin ve hak düşürücülük nitelemesinin kesin mevzuat dayanağı ÜAK yönetmeliğinde yer almakta olup yönetmeliğin güncel hükümleri belirleyici olacaktır.

Tebliğ tarihi nasıl belirlenir?

2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu m. 24/b uyarınca değerlendirmeye esas alınan raporlar ve başvuru sonucu ilgililere elektronik ortamda erişime açılır; bu bilgilerin erişime açıldığı tarihi izleyen beşinci gün tebliğ gerçekleşmiş sayılır.

İtiraz dilekçesini nereye ve nasıl gönderirim?

Dilekçenizi ÜAK Başkanlığı'na PTT iadeli taahhütlü posta yoluyla gönderebilir ya da elden teslim edebilirsiniz.

ÜAK itirazıma yanıt vermezse ne olur?

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 11/2 uyarınca idareye yapılan başvuruya otuz gün içinde cevap verilmezse istek reddedilmiş sayılır. Bu kuralın ÜAK itiraz sürecine doğrudan uygulanıp uygulanmadığı ÜAK yönetmeliğindeki özel düzenlemeye göre değerlendirilmelidir.

Jüri raporuna doğrudan itiraz edebilir miyim?

Hayır. İtiraz jüri üyelerinin değerlendirmesine değil, bu değerlendirmelere dayanılarak verilen ÜAK kararına yöneltilir. Jüri raporlarındaki hatalara ilişkin gerekçeler, ÜAK kararına karşı yapılan itirazda ileri sürülebilir.

İtiraz reddedilirse dava açma sürem nasıl hesaplanır?

İYUK m. 11/3 uyarınca itiraz başvurusuna kadar geçen süre, toplam dava açma süresinden düşülür; kalan süre itirazın reddinden ya da zımni reddinden itibaren yeniden işlemeye başlar. Doçentlik işlemlerinde toplam dava açma süresinin kaç gün olduğu mevcut bilgilerle netleştirilememiştir.

İtiraz kabul edilirse süreç nereden devam eder?

İtirazın kabulü hâlinde başvurunuz, reddedildiği aşamadan itibaren yeniden geçerli sayılır ve değerlendirme o noktadan sürdürülür. Bu kuralın birincil mevzuat dayanağı mevcut bilgilerle doğrulanamamıştır.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

Avukat Erdal Ersoy İletişim ve randevu

İdare hukuku