Afet Durumlarında İşletmecilerin Yükümlülükleri ve Şebeke Bütünlüğü
5809 sayılı Elektronik Haberleşme Kanunu m. 12/2 uyarınca Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu; afet durumlarındaki haberleşmenin kesintisiz devam edebilmesi için gerekli tedbirlerin alınması, şebeke bütünlüğünün idame ettirilmesi ve hizmet kalitesi dahil ilgili standartlara uyulması konularında işletmecilere mevzuat doğrultusunda yükümlülükler getirebilir.
5809 sayılı ELEKTRONİK HABERLEŞME KANUNU m. 12Kaynağı aç
Hizmet Kalitesi Kriterleri ve Mücbir Sebep Ayrımı
Elektronik Haberleşme Sektöründe Hizmet Kalitesi Yönetmeliği m. 5/1 uyarınca işletmeciler, yetkilendirme kapsamında ve ilgili mevzuatta belirlenen hizmet kalitesi hükümlerine uymak ve hizmetin kesintisiz sunulması için gereken özeni göstermekle yükümlüdür. Hizmet kalitesi standartları kapsamında arama blokaj oranının en fazla yüzde 5, arama başarısızlık oranının ise yüzde 2 veya altında tutulması öngörülmektedir.
14269 sayılı ELEKTRONİK HABERLEŞME SEKTÖRÜNDE HİZMET KALİTESİ YÖNETMELİĞİ m. 5Kaynağı aç
Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliği m. 17/1 gereğince mücbir sebepler haricinde işletmeciler tarafından hizmetin kesintisiz sürdürülmesi esastır. Bu kapsamda afet anında haberleşme şebekesinin çökmesi durumunda deprem olgusu mücbir sebep teşkil edebileceğinden, kesintinin her koşulda kendiliğinden kusur oluşturmayabileceği değerlendirilmektedir.
24039 sayılı ELEKTRONİK HABERLEŞME SEKTÖRÜNE İLİŞKİN TÜKETİCİ HAKLARI YÖNETMELİĞİ m. 17Kaynağı aç
Kesinti Halinde Fatura Düzenlemesi ve Tüketici Hakları
Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliği m. 8/2 uyarınca işletmeciler fiilen sunmadıkları veya abonenin talep ve onayı bulunmayan hizmetler için ücret yansıtamaz. Kesinti meydana gelen ve hizmetin fiilen alınamadığı süreye karşılık gelen bedelin faturaya yansıtılmaması esastır. Hizmetin durdurulduğu sürede cihaz ücreti ve telsiz kullanım veya ruhsatname ücreti hariç hizmet bedeli yansıtılamayacağına dair istisna ise aynı Yönetmeliğin 17/3-c maddesinde faturanın son ödeme tarihinde ödenmemesi nedeniyle durdurma haline özgü olarak düzenlenmiştir.
24039 sayılı ELEKTRONİK HABERLEŞME SEKTÖRÜNE İLİŞKİN TÜKETİCİ HAKLARI YÖNETMELİĞİ m. 8Kaynağı aç
Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliği m. 5/1-d uyarınca aboneler, 112 gibi acil arama hizmetlerine acil durumlarda ücretsiz erişim hakkına sahiptir.
Abonelik Sözleşmeleri, Tazminat Talepleri ve Görevli Mahkeme
5809 sayılı Kanun m. 50/1 uyarınca abonelik sözleşmelerinde, işletmecinin kusurundan kaynaklanan nedenlerle taahhüt edilen hizmet kalite seviyesinin sağlanamaması halinde tazminat ya da geri ödeme yapılacağına ilişkin hükümlere yer verilmesi zorunludur. Kanunun 50/3 maddesi gereğince dürüstlük kuralına aykırı düşecek biçimde abone aleyhine dengesizlik oluşturan sözleşme hükümleri geçersiz sayılır.
5809 sayılı ELEKTRONİK HABERLEŞME KANUNU m. 50Kaynağı aç
Borcun hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi halinde 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu m. 112 uyarınca borçlu, kendisine hiçbir kusurun yüklenemeyeceğini ispat etmedikçe alacaklının doğan zararını gidermekle yükümlüdür. Bu kapsamda tüketici işlemlerinden doğan uyuşmazlıklarda 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun m. 73/1 gereğince tüketici mahkemeleri görevli iken, tüketici sıfatı bulunmayan abonelerin sözleşmeye aykırılığa dayalı tazminat davalarında genel görevli asliye hukuk mahkemesi yetkilidir.
6502 sayılı TÜKETİCİNİN KORUNMASI HAKKINDA KANUN m. 73Kaynağı aç
6098 sayılı TÜRK BORÇLAR KANUNU m. 112Kaynağı aç
Afet Durumunda Kişisel Veriler ve İdari Yaptırımlar
5809 sayılı Kanun m. 51/8 uyarınca acil yardım çağrıları ile 5902 sayılı Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığının Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunda tanımlanan afet ve acil durum hallerinde, abonelerin açık rızası aranmaksızın konum verileri ile kimlik bilgileri işletmeci tarafından yetkilendirilen kişilerle sınırlı olmak üzere işlenebilir.
5809 sayılı ELEKTRONİK HABERLEŞME KANUNU m. 51Kaynağı aç
Mevzuata veya yetkilendirme şartlarına aykırılık halinde 5809 sayılı Kanun m. 60/1 uyarınca Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu, işletmecilere bir önceki takvim yılındaki net satışlarının yüzde üçüne kadar idari para cezası uygulamaya yetkilidir. Haksız tahsil edilen tutarların bulunması durumunda ise Kanunun 60/9 maddesi uyarınca bu bedeller yasal faiziyle aboneye iade edilir. İdari yaptırım kararlarına karşı 5809 sayılı Kanun m. 62/1 gereğince yetkili idare mahkemesinde dava açılabilir ve bu davalar mevzuat gereği öncelikli işlerden sayılır.
5809 sayılı ELEKTRONİK HABERLEŞME KANUNU m. 60Kaynağı aç
5809 sayılı ELEKTRONİK HABERLEŞME KANUNU m. 62Kaynağı aç
Deprem sırasında kesilen hat için fatura bedeli ödenir mi?
Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliği m. 8/2 gereğince işletmeci fiilen sunmadığı hizmet için ücret yansıtamaz; kesinti süresince hizmet alınamadıysa bu bedel faturaya dahil edilemez.
GSM şebekesinin depremde çökmesi kendiliğinden operatör kusuru sayılır mı?
Elektronik Haberleşme Sektörüne İlişkin Tüketici Hakları Yönetmeliği m. 17/1 uyarınca kesintisiz hizmet ilkesinin istisnası mücbir sebeplerdir; deprem beklenmeyen hal ve mücbir sebep teşkil edebileceğinden şebekenin çökmesi her durumda kendiliğinden kesin bir kusur olarak kabul edilmeyebilir.
Afet durumunda abonelerin konum bilgileri rıza alınmadan işlenebilir mi?
5809 sayılı Kanun m. 51/8 uyarınca acil yardım çağrıları ve 5902 sayılı Kanunda tanımlı afet ve acil durum hallerinde abonelerin açık rızası aranmaksızın konum ve kimlik verileri yetkili kişilerle sınırlı olarak işlenebilir.
GSM şirketine karşı tazminat davasında görevli mahkeme neresidir?
Uyuşmazlığın tüketici işleminden kaynaklanması durumunda 6502 sayılı Kanun m. 73/1 gereğince tüketici mahkemeleri, tüketici sıfatının bulunmadığı ticari aboneliklerde ise genel hükümler uyarınca asliye hukuk mahkemeleri görevlidir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

