73
5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 19. maddesi, yetkili mahkemenin görevini yerine getirememesi veya yargılamanın yapılmasının kamu güvenliği açısından tehlike oluşturması hâllerinde davanın başka bir mahkemeye aktarılmasını ve duruşma yerinin değiştirilmesini düzenler. Ceza muhakemesinde temel kural uyuşmazlığın suçun işlendiği yerdeki kanuni mahkeme huzurunda görülmesi olsa da adaletin sağlıklı işlemesini engelleyen istisnai durumlarda davanın nakli kurumu işletilir. 5271 sayılı Kanun'un 19. maddesi gerekçesinde belirtildiği üzere bu yasal düzenleme yalnızca kovuşturma evresini ilgilendirmekte olup soruşturma aşamasında davanın nakline karar verilmesi mümkün değildir.
5271 sayılı CEZA MUHAKEMESİ KANUNU m. 19Kaynağı aç
Madde 19 – (1) Yetkili hâkim veya mahkeme, hukukî veya fiilî
sebeplerle görevini yerine getiremeyecek hâlde bulunursa; yüksek görevli
mahkeme, davanın başka yerde bulunan aynı derecede bir mahkemeye nakline karar
verir.
(2) Kovuşturmanın görevli ve yetkili olan mahkemenin bulunduğu yerde
yapılması kamu güvenliği için tehlikeli olursa, davanın naklini Adalet Bakanı
Yargıtaydan ister.
(3) (Ek: 24/11/2016-6763/21 md.) Mahkeme,
fiili sebepler veya güvenlik gerekçesiyle duruşmanın il sınırları içinde başka
bir yerde yapılmasına karar verebilir. Bu karara karşı itiraz yolu açıktır.
Yetkili olmayan hâkim veya mahkemenin işlemleri
sebeplerle görevini yerine getiremeyecek hâlde bulunursa; yüksek görevli
mahkeme, davanın başka yerde bulunan aynı derecede bir mahkemeye nakline karar
verir.
(2) Kovuşturmanın görevli ve yetkili olan mahkemenin bulunduğu yerde
yapılması kamu güvenliği için tehlikeli olursa, davanın naklini Adalet Bakanı
Yargıtaydan ister.
(3) (Ek: 24/11/2016-6763/21 md.) Mahkeme,
fiili sebepler veya güvenlik gerekçesiyle duruşmanın il sınırları içinde başka
bir yerde yapılmasına karar verebilir. Bu karara karşı itiraz yolu açıktır.
Yetkili olmayan hâkim veya mahkemenin işlemleri
Hukukî veya Fiilî Sebeplerle Davanın Nakli
5271 sayılı Kanun'un 19. maddesinin birinci fıkrası uyarınca, yetkili hâkim veya mahkemenin hukukî ya da fiilî sebeplerle görevini yerine getiremeyecek durumda bulunması hâlinde, davanın başka bir yerde bulunan aynı derecedeki bir mahkemeye nakline karar verilir. Kanun koyucu bu hâlde nakil kararını verme yetkisini yüksek görevli mahkemeye tanımıştır. Mahkemenin hukuken veya fiilen görev yapamaz hâle gelmesi durumunda yargılamanın aksamaması ve adalete erişimin korunması amacıyla dosya aynı derecedeki yetkili başka bir mahkemeye gönderilir.
Kamu Güvenliği Sebebiyle Davanın Nakli ve Usulü
Kovuşturmanın görevli ve yetkili mahkemenin bulunduğu yargı çevresinde sürdürülmesi kamu güvenliği bakımından tehlike oluşturuyorsa 5271 sayılı Kanun'un 19. maddesinin ikinci fıkrası uygulanır. Bu fıkra uyarınca davanın nakli istemi Adalet Bakanı tarafından Yargıtaydan istenir; nakil kararını verme yetkisi ise yalnızca Yargıtaya aittir. Nakil süreci, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün talebi ve Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının evrakı göndermesi üzerine Yargıtay 5. Ceza Dairesi tarafından incelenerek karara bağlanır.
Yargıtay 5. Ceza Dairesi, E. 2016/6826, K. 2016/6668Kaynağı aç
5. Ceza Dairesi 2016/6826 E. , 2016/6668 K.
"İçtihat Metni"
Sanıklar …, …,….haklarında silahlı terör örgütüne üye olma, örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme suçlarından Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2016/7 Esas sayılı kamu davasının CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 14/06/2016 günlü ve 35601974-104-0640-2016-E.1637/36738 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 17/06/2016 günlü ve ND-2016/254180 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
Hakkari Valiliğinin 16/05/2016 tarihli ve 31301369-951.04.11-5878 sayılı yazısında; Son dönemlerde bölgedeki yol güzergâhlarında güvenlik güçlerine ve kamu kurum ve kuruluşlarının araçlarına yönelik bölücü terör örgütü mensuplarınca gerçekleştirilen eylem ve saldırılar olduğu, Yüksekova İlçesinde yüksek güvenlikli ceza infaz kurumunun bulunmadığı, sanıkların üyesi olduğu iddia edilen PKK/KCK silahlı terör örgütüne müzahir şahıslarca provokatif kalabalık gruplar oluşturmak suretiyle terör örgütünün propagandasının yapılabileceği, yasadışı eylem ve toplumsal olayların meydana gelebileceği, güvenlik güçleri ile bu kişilerin karşı karşıya gelmeleri durumunda, kamu güvenliğini ihlal edecek müessif olaylar yaşanmasının muhtemel olduğu, ayrıca 13 Mart 2016 tarihinden itibaren bölücü terör örgütü mensuplarının etkisiz hale getirilmesi kapsamında yapılan “Şehit Jandarma Uzman Çavuş Ramazan Gülle” operasyonunun ve sokağa çıkma yasağının devam etmesi sebebiyle muhtemel terör olaylarının Yüksekova İlçesindeki huzur ve sükûnet ortamını bozacağı değerlendirildiğinden dava dosyasındaki sanıkların Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesine sevkinin uygun olmayacağının belirtildiği,
Yüksekova Cumhuriyet Başsavcılığının 25/05/2016 tarihli ve 2016/242 B.M. sayılı yazısında; Tutuklu sanıklar …gerek kendileri gerekse müdafıileri aracılığı ile ceza infaz kurumunda ve mahkemenin duruşma salonunda kurulu bulunan video konferans yöntemi ile kendilerini ifade edemediklerini, bu nedenle duruşma salonuna bizzat getirtilerek savunma yapmak istediklerini beyan ederek savunma yapmamış olmaları, duruşma salonuna getirtilmelerinin yapılan yazışmalar sonucunda uygun olmayacağı, alınacak tedbirlerin facia boyutunda olayların vuku bulmasını engelleyemeyeceği ve müessif bir olayın yaşanmasının ihtimal dahilinde olduğu, Hakkari Valiliğine sorulan görüşe verilen cevabın da bu yönde olduğu, davanın nakli halinde taraflar yönünden hukuki bir yarar sağlanmış olacağı, bu itibarla; Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/7 Esas sayısında kayıtlı kamu davasının 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 19/2. maddesi uyarınca başka bir yer ağır ceza mahkemesine nakledilmesinin kamu güvenliğinin sağlanması yönünden uygun olacağının bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nın 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarih ve 19 no.lu genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği,
Davanın başka bir yere naklinin uygun olacağı yolundaki yukarıda belirtilen görüşler ve Adalet Bakanlığının bu husustaki istemi nazara alındığında devletin sorumluların belirlenip cezalandırılmasını sağlayarak etkili bir soruşturma yürütme sorumluluğunun bulunduğu, yargılamanın adil, etkili ve tarafların katılımına açık bir şekilde esas yetkili mahkemesinde yapılması gerektiği, ancak güvenlik önlemleri alınsa bile toplumsal olaylar çıkabileceği ve tarafların ciddi tehditler altında kalabileceği, buna bağlı olarak yargılamanın düzenli yapılamayacağı, kamu güvenliği yönünden açık ve yakın tehlikenin söz konusu olabileceği anlaşılmakla, CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/7 Esasında kayıtlı kamu davasının Malatya Ağır Ceza Mahkemesine NAKLİNE, dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 23/06/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
"İçtihat Metni"
Sanıklar …, …,….haklarında silahlı terör örgütüne üye olma, örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme suçlarından Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2016/7 Esas sayılı kamu davasının CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 14/06/2016 günlü ve 35601974-104-0640-2016-E.1637/36738 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 17/06/2016 günlü ve ND-2016/254180 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
Hakkari Valiliğinin 16/05/2016 tarihli ve 31301369-951.04.11-5878 sayılı yazısında; Son dönemlerde bölgedeki yol güzergâhlarında güvenlik güçlerine ve kamu kurum ve kuruluşlarının araçlarına yönelik bölücü terör örgütü mensuplarınca gerçekleştirilen eylem ve saldırılar olduğu, Yüksekova İlçesinde yüksek güvenlikli ceza infaz kurumunun bulunmadığı, sanıkların üyesi olduğu iddia edilen PKK/KCK silahlı terör örgütüne müzahir şahıslarca provokatif kalabalık gruplar oluşturmak suretiyle terör örgütünün propagandasının yapılabileceği, yasadışı eylem ve toplumsal olayların meydana gelebileceği, güvenlik güçleri ile bu kişilerin karşı karşıya gelmeleri durumunda, kamu güvenliğini ihlal edecek müessif olaylar yaşanmasının muhtemel olduğu, ayrıca 13 Mart 2016 tarihinden itibaren bölücü terör örgütü mensuplarının etkisiz hale getirilmesi kapsamında yapılan “Şehit Jandarma Uzman Çavuş Ramazan Gülle” operasyonunun ve sokağa çıkma yasağının devam etmesi sebebiyle muhtemel terör olaylarının Yüksekova İlçesindeki huzur ve sükûnet ortamını bozacağı değerlendirildiğinden dava dosyasındaki sanıkların Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesine sevkinin uygun olmayacağının belirtildiği,
Yüksekova Cumhuriyet Başsavcılığının 25/05/2016 tarihli ve 2016/242 B.M. sayılı yazısında; Tutuklu sanıklar …gerek kendileri gerekse müdafıileri aracılığı ile ceza infaz kurumunda ve mahkemenin duruşma salonunda kurulu bulunan video konferans yöntemi ile kendilerini ifade edemediklerini, bu nedenle duruşma salonuna bizzat getirtilerek savunma yapmak istediklerini beyan ederek savunma yapmamış olmaları, duruşma salonuna getirtilmelerinin yapılan yazışmalar sonucunda uygun olmayacağı, alınacak tedbirlerin facia boyutunda olayların vuku bulmasını engelleyemeyeceği ve müessif bir olayın yaşanmasının ihtimal dahilinde olduğu, Hakkari Valiliğine sorulan görüşe verilen cevabın da bu yönde olduğu, davanın nakli halinde taraflar yönünden hukuki bir yarar sağlanmış olacağı, bu itibarla; Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/7 Esas sayısında kayıtlı kamu davasının 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 19/2. maddesi uyarınca başka bir yer ağır ceza mahkemesine nakledilmesinin kamu güvenliğinin sağlanması yönünden uygun olacağının bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nın 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarih ve 19 no.lu genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği,
Davanın başka bir yere naklinin uygun olacağı yolundaki yukarıda belirtilen görüşler ve Adalet Bakanlığının bu husustaki istemi nazara alındığında devletin sorumluların belirlenip cezalandırılmasını sağlayarak etkili bir soruşturma yürütme sorumluluğunun bulunduğu, yargılamanın adil, etkili ve tarafların katılımına açık bir şekilde esas yetkili mahkemesinde yapılması gerektiği, ancak güvenlik önlemleri alınsa bile toplumsal olaylar çıkabileceği ve tarafların ciddi tehditler altında kalabileceği, buna bağlı olarak yargılamanın düzenli yapılamayacağı, kamu güvenliği yönünden açık ve yakın tehlikenin söz konusu olabileceği anlaşılmakla, CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesinin 2016/7 Esasında kayıtlı kamu davasının Malatya Ağır Ceza Mahkemesine NAKLİNE, dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 23/06/2016 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Kamu güvenliği gerekçesiyle davanın naklinin talep edilmesi durumunda yürütülecek idari ve adli süreçler, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarihli ve 19 sayılı genelgesi ile belirlenen usul kuralları doğrultusunda yürütülür.
Yargıtay 5. Ceza Dairesi, E. 2019/7825, K. 2019/9453Kaynağı aç
5. Ceza Dairesi 2019/7825 E. , 2019/9453 K.
"İçtihat Metni"
Sanıklar …, …,…,…,…,…,…,…,…,…,…,…., ve suça sürüklenen çocuk… haklarında kasten öldürme, kasten öldürmeye teşebbüs ve kasten yaralama suçlarından Viranşehir Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2019/187 Esas sayılı kamu davasının CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 03/10/2019 günlü ve 35601974-104-0409-2019-E.1298/78848 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 07/10/2019 günlü ve ND-2019/96931 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
Şanlıurfa Valiliğinin bila tarihli ve 29614752-640 sayılı yazısında; söz konusu davanın Viranşehir Ağır Ceza Mahkemesinde görülmesinin kamu güvenliği açısından tehlike oluşturacağı, bölge itibarıyla tarafların aşiret kültürü içerisinde oldukları ve meydana gelebilecek muhtemel olayların il geneline yayılabileceği değerlendirildiğinden ceza davasının naklinin uygun olacağı yönünde görüş belirtildiği,
Viranşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 22/08/2019 tarihli ve B.M. 2019/735 sayılı fezlekesinde; Ahmet Kırmızı, Hacı Kırmızı, Sabri Kırmızı ve Şeyhmuz Kırmızı'nın ölümü ile sonuçlanan soruşturma ve kovuşturmaya konu olayın taraflarının birbirleri ile husumet içerisinde bulundukları, yaşanılan bölge itibarıyla tarafların aşiret kültürü içerisinde oldukları, aileler arası yaşanan bu olayın yargılama aşamasında daha da büyüyerek toplumsal bir hal alabilme ihtimalinin bulunduğu, halihazırda on dört sanığın tutuklu bulunduğu, tutuklu sanıkların yakınlarının mahkeme sürecinde bir araya gelmesi ve daha büyük bir olayın adliye çevresinde vuku bulması ihtimalinin kuvvetle muhtemel olduğu, gerek mahkeme heyetinin gerekse tarafların bu anlamda can güvenliğinin sağlanamaması ihtimalinin gündeme geldiği, bu haliyle CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliğinin sağlanması yönünden davanın naklinin uygun olacağı yönünde görüş bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nın 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarih ve 19 no.lu genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği,
Davanın başka bir yere naklinin uygun olacağı yolundaki yukarıda belirtilen görüşler ve Adalet Bakanlığının bu husustaki istemi nazara alındığında, devletin sorumluların belirlenip cezalandırılmasını sağlayarak etkili bir soruşturma yürütme mesuliyetinin bulunduğu, yargılamanın adil, etkili ve tarafların katılımına açık bir şekilde esas yetkili mahkemesinde yapılması gerektiği, ancak güvenlik önlemleri alınsa bile toplumsal olaylar çıkabileceği ve tarafların ciddi tehditler altında kalabileceği, buna bağlı olarak yargılamanın düzenli yapılamayacağı, kamu güvenliği yönünden açık ve yakın tehlikenin söz konusu olabileceği ve davanın nakli isteminin mahal mahkemesinden geldiği anlaşılmakla, CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca Viranşehir Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/187 Esasında kayıtlı kamu davasının Aksaray Ağır Ceza Mahkemesine NAKLİNE, dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİNE 09/10/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
"İçtihat Metni"
Sanıklar …, …,…,…,…,…,…,…,…,…,…,…., ve suça sürüklenen çocuk… haklarında kasten öldürme, kasten öldürmeye teşebbüs ve kasten yaralama suçlarından Viranşehir Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2019/187 Esas sayılı kamu davasının CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 03/10/2019 günlü ve 35601974-104-0409-2019-E.1298/78848 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 07/10/2019 günlü ve ND-2019/96931 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
Şanlıurfa Valiliğinin bila tarihli ve 29614752-640 sayılı yazısında; söz konusu davanın Viranşehir Ağır Ceza Mahkemesinde görülmesinin kamu güvenliği açısından tehlike oluşturacağı, bölge itibarıyla tarafların aşiret kültürü içerisinde oldukları ve meydana gelebilecek muhtemel olayların il geneline yayılabileceği değerlendirildiğinden ceza davasının naklinin uygun olacağı yönünde görüş belirtildiği,
Viranşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 22/08/2019 tarihli ve B.M. 2019/735 sayılı fezlekesinde; Ahmet Kırmızı, Hacı Kırmızı, Sabri Kırmızı ve Şeyhmuz Kırmızı'nın ölümü ile sonuçlanan soruşturma ve kovuşturmaya konu olayın taraflarının birbirleri ile husumet içerisinde bulundukları, yaşanılan bölge itibarıyla tarafların aşiret kültürü içerisinde oldukları, aileler arası yaşanan bu olayın yargılama aşamasında daha da büyüyerek toplumsal bir hal alabilme ihtimalinin bulunduğu, halihazırda on dört sanığın tutuklu bulunduğu, tutuklu sanıkların yakınlarının mahkeme sürecinde bir araya gelmesi ve daha büyük bir olayın adliye çevresinde vuku bulması ihtimalinin kuvvetle muhtemel olduğu, gerek mahkeme heyetinin gerekse tarafların bu anlamda can güvenliğinin sağlanamaması ihtimalinin gündeme geldiği, bu haliyle CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliğinin sağlanması yönünden davanın naklinin uygun olacağı yönünde görüş bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nın 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarih ve 19 no.lu genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği,
Davanın başka bir yere naklinin uygun olacağı yolundaki yukarıda belirtilen görüşler ve Adalet Bakanlığının bu husustaki istemi nazara alındığında, devletin sorumluların belirlenip cezalandırılmasını sağlayarak etkili bir soruşturma yürütme mesuliyetinin bulunduğu, yargılamanın adil, etkili ve tarafların katılımına açık bir şekilde esas yetkili mahkemesinde yapılması gerektiği, ancak güvenlik önlemleri alınsa bile toplumsal olaylar çıkabileceği ve tarafların ciddi tehditler altında kalabileceği, buna bağlı olarak yargılamanın düzenli yapılamayacağı, kamu güvenliği yönünden açık ve yakın tehlikenin söz konusu olabileceği ve davanın nakli isteminin mahal mahkemesinden geldiği anlaşılmakla, CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca Viranşehir Ağır Ceza Mahkemesinin 2019/187 Esasında kayıtlı kamu davasının Aksaray Ağır Ceza Mahkemesine NAKLİNE, dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİNE 09/10/2019 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Kamu Güvenliği ve Açık Tehlike Ölçütü
Ceza yargılamasında asıl olan, muhakemenin adil, etkili ve tarafların katılımına açık şekilde esas yetkili mahkemesinde yürütülmesidir. Yargıtay 5. Ceza Dairesinin 2019/7825 Esas, 2019/9453 Karar sayılı ve 2022/1508 Esas, 2022/2314 Karar sayılı ilamlarında belirtildiği üzere; güvenlik tedbirleri alınsa dahi toplumsal olayların çıkabileceği, tarafların ciddi tehdit altında kalarak yargılamanın düzenli yapılamayacağı ve kamu güvenliği yönünden açık ve yakın bir tehlikenin bulunduğu durumlarda mahal mahkemesinin istemi üzerine nakil kararı verilebilir. Töre saikiyle öldürme gibi infial yaratabilecek ve tarafların adliye binası içinde ya da çevresinde karşı karşıya gelmesiyle provokasyon ve toplumsal olay riski doğurabilecek davalar bu çerçevede değerlendirilir.
Yargıtay 5. Ceza Dairesi, E. 2022/1508, K. 2022/2314Kaynağı aç
5. Ceza Dairesi 2022/1508 E. , 2022/2314 K.
"İçtihat Metni"
Sanıklardan …, … ve … haklarında kasten öldürme, tasarlayarak öldürme, yakın akrabayı öldürme, töre saiki ile öldürme, …, … (Veysi oğlu Kadriye’den olma) ve … (Ali oğlu Nergiz’den olma) haklarında kasten öldürme, tasarlayarak öldürme, yakın akrabayı öldürme, töre saiki ile öldürme, nitelikli cinsel saldırı (teşebbüs), Recep İnce hakkında kasten öldürme, tasarlayarak öldürme, yakın akrabayı öldürme, töre saiki ile öldürme, nitelikli cinsel saldırı (teşebbüs), suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme, Berhuda İrten hakkında kasten öldürme, tasarlayarak öldürme, töre saiki ile öldürme, suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme, … hakkında ise suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme suçlarından Kırşehir Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2022/8 Esas sayılı kamu davasının CMK'nin 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 22/02/2022 tarihli ve E-35601974-104-0036-2022-112/9251 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 25/02/2022 günlü ve ND-2022/28946 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
Kırşehir Valiliğinin 24/01/2022 tarihli ve E-46064041-641.99-11088 sayılı yazısında; öldürülen maktul Vildan ile sanıklar arasında yakın akrabalık bağı olduğu, maktul Vildan'ın sanıklardan … ile 6 yıldır dini nikahlı eş oldukları halde kaçarak maktul Osman ile evlenmesi nedeniyle sanıklar hakkında töre saikiyle öldürme suçundan iddianame düzenlendiği, … ile …'nin ailelerinin Kaman ilçesi Bayramözü köyünde ikamet ettikleri, mahkemedeki yargılamada tarafların gerek adliye içerisinde gerekse adliye dışında karşı karşıya gelebilecekleri, istenmeyen olayların meydana gelebileceği dikkate alınarak kamu güvenliği açısından CMK 19/2. maddesi gereğince davanın naklinin uygun olacağı yönünde görüş belirtildiği,
Kırşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 09/02/2022 tarihli ve B.03.4.CBS.0.40.01.00-B.M.202711 sayılı yazısında; dava konusu olayın, maktullerden …'in sanıklardan birisi ile gayri resmi evli iken diğer maktul ile kaçarak evlenmesi üzerine, maktullerin barışma bahanesi ile eve çağrılarak iştirak halinde ve eziyete varacak uygulamalar ile gerçekleştiği yönünde basın ve sosyal medyada haberlerin yer alması, bu yöndeki iddiaların soruşturma sonunda kısmen doğrulanması, sanıkların Diyarbakır nüfusuna kayıtlı olmaları sebebiyle gerginlik ve tartışmaların etnik bir tartışma boyutuna ulaşma ihtimali bulunması, Kırşehir ilinde 2017 yılında doğu ve güneydoğu kökenli kişilerce işletilen iş yerlerine zarar verilmesi şeklinde toplumsal olayların meydana gelmiş olması, ildeki toplam kolluk kuvveti sayısının sınırlı olması, olayın oluş şekli itibarıyla toplumda infiale sebep olabilecek nitelikte gerçekleşmesi ve konunun provokasyon konusu yapılmaya elverişli olması hususları dikkate alındığında 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliğinin sağlanması yönünden davanın naklinin uygun olacağı yönünde görüş bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nin 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarihli ve 19 numaralı genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği,
Davanın başka bir yere naklinin uygun olacağı yolundaki yukarıda belirtilen görüşler ve Adalet Bakanlığının bu husustaki istemi nazara alındığında, devletin sorumluların belirlenip cezalandırılmasını sağlayarak etkili bir soruşturma yürütme mesuliyetinin bulunduğu, yargılamanın adil, etkili ve tarafların katılımına açık bir şekilde esas yetkili mahkemesinde yapılması gerektiği, ancak güvenlik önlemleri alınsa bile toplumsal olaylar çıkabileceği ve tarafların ciddi tehditler altında kalabileceği, buna bağlı olarak yargılamanın düzenli yapılamayacağı, kamu güvenliği yönünden açık ve yakın tehlikenin söz konusu olabileceği ve davanın nakli isteminin mahal mahkemesinden geldiği anlaşılmakla, CMK'nin 19/2. maddesi uyarınca Kırşehir Ağır Ceza Mahkemesinin 2022/8 Esasında kayıtlı kamu davasının Uşak Ağır Ceza Mahkemesine NAKLİNE, dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİNE 28/02/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
"İçtihat Metni"
Sanıklardan …, … ve … haklarında kasten öldürme, tasarlayarak öldürme, yakın akrabayı öldürme, töre saiki ile öldürme, …, … (Veysi oğlu Kadriye’den olma) ve … (Ali oğlu Nergiz’den olma) haklarında kasten öldürme, tasarlayarak öldürme, yakın akrabayı öldürme, töre saiki ile öldürme, nitelikli cinsel saldırı (teşebbüs), Recep İnce hakkında kasten öldürme, tasarlayarak öldürme, yakın akrabayı öldürme, töre saiki ile öldürme, nitelikli cinsel saldırı (teşebbüs), suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme, Berhuda İrten hakkında kasten öldürme, tasarlayarak öldürme, töre saiki ile öldürme, suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme, … hakkında ise suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme suçlarından Kırşehir Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2022/8 Esas sayılı kamu davasının CMK'nin 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 22/02/2022 tarihli ve E-35601974-104-0036-2022-112/9251 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 25/02/2022 günlü ve ND-2022/28946 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
Kırşehir Valiliğinin 24/01/2022 tarihli ve E-46064041-641.99-11088 sayılı yazısında; öldürülen maktul Vildan ile sanıklar arasında yakın akrabalık bağı olduğu, maktul Vildan'ın sanıklardan … ile 6 yıldır dini nikahlı eş oldukları halde kaçarak maktul Osman ile evlenmesi nedeniyle sanıklar hakkında töre saikiyle öldürme suçundan iddianame düzenlendiği, … ile …'nin ailelerinin Kaman ilçesi Bayramözü köyünde ikamet ettikleri, mahkemedeki yargılamada tarafların gerek adliye içerisinde gerekse adliye dışında karşı karşıya gelebilecekleri, istenmeyen olayların meydana gelebileceği dikkate alınarak kamu güvenliği açısından CMK 19/2. maddesi gereğince davanın naklinin uygun olacağı yönünde görüş belirtildiği,
Kırşehir Cumhuriyet Başsavcılığının 09/02/2022 tarihli ve B.03.4.CBS.0.40.01.00-B.M.202711 sayılı yazısında; dava konusu olayın, maktullerden …'in sanıklardan birisi ile gayri resmi evli iken diğer maktul ile kaçarak evlenmesi üzerine, maktullerin barışma bahanesi ile eve çağrılarak iştirak halinde ve eziyete varacak uygulamalar ile gerçekleştiği yönünde basın ve sosyal medyada haberlerin yer alması, bu yöndeki iddiaların soruşturma sonunda kısmen doğrulanması, sanıkların Diyarbakır nüfusuna kayıtlı olmaları sebebiyle gerginlik ve tartışmaların etnik bir tartışma boyutuna ulaşma ihtimali bulunması, Kırşehir ilinde 2017 yılında doğu ve güneydoğu kökenli kişilerce işletilen iş yerlerine zarar verilmesi şeklinde toplumsal olayların meydana gelmiş olması, ildeki toplam kolluk kuvveti sayısının sınırlı olması, olayın oluş şekli itibarıyla toplumda infiale sebep olabilecek nitelikte gerçekleşmesi ve konunun provokasyon konusu yapılmaya elverişli olması hususları dikkate alındığında 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliğinin sağlanması yönünden davanın naklinin uygun olacağı yönünde görüş bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nin 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarihli ve 19 numaralı genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği,
Davanın başka bir yere naklinin uygun olacağı yolundaki yukarıda belirtilen görüşler ve Adalet Bakanlığının bu husustaki istemi nazara alındığında, devletin sorumluların belirlenip cezalandırılmasını sağlayarak etkili bir soruşturma yürütme mesuliyetinin bulunduğu, yargılamanın adil, etkili ve tarafların katılımına açık bir şekilde esas yetkili mahkemesinde yapılması gerektiği, ancak güvenlik önlemleri alınsa bile toplumsal olaylar çıkabileceği ve tarafların ciddi tehditler altında kalabileceği, buna bağlı olarak yargılamanın düzenli yapılamayacağı, kamu güvenliği yönünden açık ve yakın tehlikenin söz konusu olabileceği ve davanın nakli isteminin mahal mahkemesinden geldiği anlaşılmakla, CMK'nin 19/2. maddesi uyarınca Kırşehir Ağır Ceza Mahkemesinin 2022/8 Esasında kayıtlı kamu davasının Uşak Ağır Ceza Mahkemesine NAKLİNE, dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİNE 28/02/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay 5. Ceza Dairesinin 2022/8984 Esas, 2022/13116 Karar sayılı kararında açıklandığı üzere, davanın tarafları arasındaki husumetin derinleştiği, tarafların duruşmalarda karşı karşıya gelmelerinin sakınca doğurduğu, silahlı çatışma ihtimalinin bulunduğu ve hem mahkeme heyetinin hem de tarafların can güvenliğinin duruşma mahallinde tam olarak sağlanamayacağı anlaşıldığında davanın nakli şartları oluşur.
Yargıtay 5. Ceza Dairesi, E. 2022/8984, K. 2022/13116Kaynağı aç
5. Ceza Dairesi 2022/8984 E. , 2022/13116 K.
"İçtihat Metni"
Sanıklar …, 'den olma), ….'den olma), …hakkında kasten öldürme ve kasten öldürmeye teşebbüs, sanıklar … hakkında kamu malına zarar verme, … yeri dokunulmazlığını ihlal etme, suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme ile bina içinde muhafaza altına alınmış olan eşya hakkında hırsızlık, sanık …hakkında ise suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme suçlarından … 6. Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2022/270 Esas sayılı kamu davasının CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 31/10/2022 tarihli ve E-35601974-104-[104-0432-2022]-757/77936 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 02/11/2022 günlü ve ND-2022/137500 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
… Valiliğinin 18/10/2022 tarihli ve E-29614752-640-56459 sayılı yazısında; tarafların kalabalık aileler olması münasebetiyle yapılacak olan duruşmalara yoğun bir katılımın olacağı, bu sebeple taraflar arasında duruşma öncesi, tutuklu şüphelilerin adliyeye geliş-gidişlerinde, duruşma zamanı veya sonrasında önceden alınacak tedbirlere rağmen istenmeyen, üzücü olayların meydana gelebileceği, alınacak tedbirlerin belirtilen sebeplerle yetersiz kalabileceği, yapılan araştırmalar neticesinde bahse konu ceza davasının … Adliyesinde görülmesinin kamu güvenliği açısından sakınca oluşturabileceği değerlendirildiğinden, bahse konu ceza davasının naklinin uygun olduğu yönünde görüş belirtildiği,
… Cumhuriyet Başsavcılığının 18/10/2022 tarihli ve B.M. 2022/10356 sayılı yazısında; davanın tarafları olan aileler arasındaki husumetin derinleştiği ve aile üyelerinin sürekli duruşmada karşı karşıya gelmelerinin sakıncalı olduğu, silahlı çatışma ihtimalinin mevcut olduğu, bu şekilde yargılamanın sağlıklı bir şekilde yapılmasının gerek mahkeme heyeti gerekse de tarafların can güvenliğinin tam olarak sağlanması açısından mümkün görünmediği, duruşma öncesinde ve sonrasında üzücü olayların meydana gelebileceği, bu itibarla 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliğinin sağlanması yönünden davanın naklinin uygun olacağı yönünde görüş bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nın 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarihli ve 19 numaralı genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği,
Davanın başka bir yere naklinin uygun olacağı yolundaki yukarıda belirtilen görüşler ve Adalet Bakanlığının bu husustaki istemi ile Dairemizin 20/01/2020 tarihli ve 2020/546 Esas, 2020/418 sayılı Kararı nazara alındığında, devletin sorumluların belirlenip cezalandırılmasını sağlayarak etkili bir soruşturma yürütme mesuliyetinin bulunduğu, yargılamanın adil, etkili ve tarafların katılımına açık bir şekilde esas yetkili mahkemesinde yapılması gerektiği, ancak güvenlik önlemleri alınsa bile toplumsal olaylar çıkabileceği ve tarafların ciddi tehditler altında kalabileceği, buna bağlı olarak yargılamanın düzenli yapılamayacağı, kamu güvenliği yönünden açık ve yakın tehlikenin söz konusu olabileceği ve davanın nakli isteminin mahal mahkemesinden geldiği anlaşılmakla, CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca … 6. Ağır Ceza Mahkemesinin 2022/270 Esasında kayıtlı kamu davasının … Ağır Ceza Mahkemesine NAKLİNE, dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİNE 07/11/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
"İçtihat Metni"
Sanıklar …, 'den olma), ….'den olma), …hakkında kasten öldürme ve kasten öldürmeye teşebbüs, sanıklar … hakkında kamu malına zarar verme, … yeri dokunulmazlığını ihlal etme, suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme ile bina içinde muhafaza altına alınmış olan eşya hakkında hırsızlık, sanık …hakkında ise suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme suçlarından … 6. Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2022/270 Esas sayılı kamu davasının CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 31/10/2022 tarihli ve E-35601974-104-[104-0432-2022]-757/77936 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 02/11/2022 günlü ve ND-2022/137500 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
… Valiliğinin 18/10/2022 tarihli ve E-29614752-640-56459 sayılı yazısında; tarafların kalabalık aileler olması münasebetiyle yapılacak olan duruşmalara yoğun bir katılımın olacağı, bu sebeple taraflar arasında duruşma öncesi, tutuklu şüphelilerin adliyeye geliş-gidişlerinde, duruşma zamanı veya sonrasında önceden alınacak tedbirlere rağmen istenmeyen, üzücü olayların meydana gelebileceği, alınacak tedbirlerin belirtilen sebeplerle yetersiz kalabileceği, yapılan araştırmalar neticesinde bahse konu ceza davasının … Adliyesinde görülmesinin kamu güvenliği açısından sakınca oluşturabileceği değerlendirildiğinden, bahse konu ceza davasının naklinin uygun olduğu yönünde görüş belirtildiği,
… Cumhuriyet Başsavcılığının 18/10/2022 tarihli ve B.M. 2022/10356 sayılı yazısında; davanın tarafları olan aileler arasındaki husumetin derinleştiği ve aile üyelerinin sürekli duruşmada karşı karşıya gelmelerinin sakıncalı olduğu, silahlı çatışma ihtimalinin mevcut olduğu, bu şekilde yargılamanın sağlıklı bir şekilde yapılmasının gerek mahkeme heyeti gerekse de tarafların can güvenliğinin tam olarak sağlanması açısından mümkün görünmediği, duruşma öncesinde ve sonrasında üzücü olayların meydana gelebileceği, bu itibarla 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliğinin sağlanması yönünden davanın naklinin uygun olacağı yönünde görüş bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nın 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarihli ve 19 numaralı genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği,
Davanın başka bir yere naklinin uygun olacağı yolundaki yukarıda belirtilen görüşler ve Adalet Bakanlığının bu husustaki istemi ile Dairemizin 20/01/2020 tarihli ve 2020/546 Esas, 2020/418 sayılı Kararı nazara alındığında, devletin sorumluların belirlenip cezalandırılmasını sağlayarak etkili bir soruşturma yürütme mesuliyetinin bulunduğu, yargılamanın adil, etkili ve tarafların katılımına açık bir şekilde esas yetkili mahkemesinde yapılması gerektiği, ancak güvenlik önlemleri alınsa bile toplumsal olaylar çıkabileceği ve tarafların ciddi tehditler altında kalabileceği, buna bağlı olarak yargılamanın düzenli yapılamayacağı, kamu güvenliği yönünden açık ve yakın tehlikenin söz konusu olabileceği ve davanın nakli isteminin mahal mahkemesinden geldiği anlaşılmakla, CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca … 6. Ağır Ceza Mahkemesinin 2022/270 Esasında kayıtlı kamu davasının … Ağır Ceza Mahkemesine NAKLİNE, dosyanın mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİNE 07/11/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
Yargıtay 5. Ceza Dairesinin 2016/6826 Esas, 2016/6668 Karar sayılı kararında değerlendirildiği üzere, tutuklu sanıkların video konferans yöntemiyle savunma yapmayarak duruşma salonuna bizzat getirtilmeyi talep etmeleri karşısında, yargı çevresindeki güvenlik koşulları ve yüksek güvenlikli ceza infaz kurumunun bulunmaması nedeniyle sevk sırasında olay risklerinin ortaya çıkma ihtimali bulunuyorsa kamu davasının başka bir yer ağır ceza mahkemesine nakli kabul edilmektedir.
Tabii Hâkim İlkesi ve Nakil Talebinin Reddedildiği Durumlar
Tabii hâkim ilkesi gereğince davanın kanunen yetkili mahkemeden alınarak başka bir yere aktarılması istisnai niteliktedir. Yargıtay 5. Ceza Dairesinin 2022/8524 Esas, 2022/12803 Karar sayılı ilamı ile 2017/7259 Esas, 2018/95 Karar sayılı kararında vurgulandığı üzere; somut veriye dayanmayan, yalnızca ihtimale dayalı nakil istemlerinde ve kolluk birimlerinin duruşma güvenliğini sağlamaya yönelik imkânlarının yeterli olduğunu bildirdiği durumlarda nakil şartları gerçekleşmez. Yargılamanın yapıldığı yerde duruşmaların fiilen sürdürülebilmiş olması ve kamu emniyetini tehlikeye düşürecek kanunun aradığı anlamda ciddi ve yakın somut bir durumun bulunmaması hâlinde nakil talebi reddedilir.
Yargıtay 5. Ceza Dairesi, E. 2022/8524, K. 2022/12803Kaynağı aç
5. Ceza Dairesi 2022/8524 E. , 2022/12803 K.
"İçtihat Metni"
Sanıklar …, … ve … hakkında kasten öldürme, ruhsatsız ateşli silahlarla mermileri satın alma veya taşıma veya bulundurma suçlarından, sanıklar … ve … hakkında suçluyu kayırma suçundan … 1. Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2022/104 Esas sayılı kamu davasının CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 21/10/2022 tarihli ve E-35601974-104[104-0289-2022]-684/71176 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 27/10/2022 günlü ve ND-2022/135096 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
… Valiliğinin tarihsiz ve E-75027471-62381-2022090212542309026-(2021/CİN 67) sayılı yazısında; olaya karışan şahısların akraba oldukları, söz konusu olay sonrası … ve … aileleri arasında kan davası oluştuğu, olayda birden fazla şahsın ölmesi sonucu … ailesinin bu olaya karşılık verebileceği, olayın kan gütme saiki ile devamının gelebileceği ve olayla alakası olmayan şahısların öldürülebileceği değerlendirildiğinden, sanıkların cezaevinden adliyeye veya adliyeden cezaevine nakilleri sırasında ya da dava duruşması esnasında tarafların akrabalarının çoğunlukla … ilinde ikamet etmesi ve … iline duruşmaya katılmak amacıyla ulaşımlarının hızlı olması nedeni ile her ne kadar güvenlik tedbirleri alınsa da olması muhtemel bir olayın önüne geçilebilmesi için dava dosyasının başka bir yere naklinin uygun olduğu yönünde görüş belirtildiği,
… Cumhuriyet Başsavcılığının 09/09/2022 tarihli ve 2022/7126 B.M. sayılı yazısında; sanıkların cezaevinde, adliyede veya cezaevinden adliyeye götürülüp getirilmesi sırasında, öldürülmesi, kaçırılması veya kargaşa çıkması gibi kovuşturma aşamasında kamu güvenliğini tehlikeye düşürecek olayların meydana gelmesi ihtimalinin bulunduğu, bu itibarla 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliğinin sağlanması yönünden davanın naklinin uygun olacağı yönünde görüş bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nın 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarihli ve 19 numaralı genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği,
Davanın nakli hususunda sanık … müdafin istemi üzerine talepte bulunulmuş ise de; somut olayda davanın nakline karar verilmesi durumunda dosyanın tarafları arasında bundan sonra meydana gelecek tüm olaylara ilişkin yargılamalarda davanın nakline karar vermek gerekeceği, önemli olanın bu hadiselerin önüne geçmek olup bunun da kolluk güçleri ile idari makamların görevleri dahilinde olduğu, öte yandan tabii hakim ilkesi de düşünüldüğünde, keza mahkemece 13/05/2022, 10/06/2022 ve 08/09/2022 tarihlerinde
duruşma yapıldığı gibi dosya kapsamında kanunun aradığı manada ciddi, yakın ve kamu emniyetini tehlikeye düşürecek bir durumun da bulunmadığı, hakeza muhtemel olayları … ili emniyet güçlerinin önlemeye yönelik imkanları da birlikte değerlendirildiğinde, CMK'nın 19/2. maddesinin öngördüğü dava nakli şartlarının somut olayda bulunmadığı, açıklanan nedenlerle Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün … 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2022/104 Esasında kayıtlı bulunan kamu davasının başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakline ilişkin talebinin REDDİNE, dosyanın müteakip işlemlerin mahkemesince takdir ve ifası için mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİNE 31/10/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
"İçtihat Metni"
Sanıklar …, … ve … hakkında kasten öldürme, ruhsatsız ateşli silahlarla mermileri satın alma veya taşıma veya bulundurma suçlarından, sanıklar … ve … hakkında suçluyu kayırma suçundan … 1. Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2022/104 Esas sayılı kamu davasının CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 21/10/2022 tarihli ve E-35601974-104[104-0289-2022]-684/71176 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 27/10/2022 günlü ve ND-2022/135096 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
… Valiliğinin tarihsiz ve E-75027471-62381-2022090212542309026-(2021/CİN 67) sayılı yazısında; olaya karışan şahısların akraba oldukları, söz konusu olay sonrası … ve … aileleri arasında kan davası oluştuğu, olayda birden fazla şahsın ölmesi sonucu … ailesinin bu olaya karşılık verebileceği, olayın kan gütme saiki ile devamının gelebileceği ve olayla alakası olmayan şahısların öldürülebileceği değerlendirildiğinden, sanıkların cezaevinden adliyeye veya adliyeden cezaevine nakilleri sırasında ya da dava duruşması esnasında tarafların akrabalarının çoğunlukla … ilinde ikamet etmesi ve … iline duruşmaya katılmak amacıyla ulaşımlarının hızlı olması nedeni ile her ne kadar güvenlik tedbirleri alınsa da olması muhtemel bir olayın önüne geçilebilmesi için dava dosyasının başka bir yere naklinin uygun olduğu yönünde görüş belirtildiği,
… Cumhuriyet Başsavcılığının 09/09/2022 tarihli ve 2022/7126 B.M. sayılı yazısında; sanıkların cezaevinde, adliyede veya cezaevinden adliyeye götürülüp getirilmesi sırasında, öldürülmesi, kaçırılması veya kargaşa çıkması gibi kovuşturma aşamasında kamu güvenliğini tehlikeye düşürecek olayların meydana gelmesi ihtimalinin bulunduğu, bu itibarla 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliğinin sağlanması yönünden davanın naklinin uygun olacağı yönünde görüş bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nın 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarihli ve 19 numaralı genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği,
Davanın nakli hususunda sanık … müdafin istemi üzerine talepte bulunulmuş ise de; somut olayda davanın nakline karar verilmesi durumunda dosyanın tarafları arasında bundan sonra meydana gelecek tüm olaylara ilişkin yargılamalarda davanın nakline karar vermek gerekeceği, önemli olanın bu hadiselerin önüne geçmek olup bunun da kolluk güçleri ile idari makamların görevleri dahilinde olduğu, öte yandan tabii hakim ilkesi de düşünüldüğünde, keza mahkemece 13/05/2022, 10/06/2022 ve 08/09/2022 tarihlerinde
duruşma yapıldığı gibi dosya kapsamında kanunun aradığı manada ciddi, yakın ve kamu emniyetini tehlikeye düşürecek bir durumun da bulunmadığı, hakeza muhtemel olayları … ili emniyet güçlerinin önlemeye yönelik imkanları da birlikte değerlendirildiğinde, CMK'nın 19/2. maddesinin öngördüğü dava nakli şartlarının somut olayda bulunmadığı, açıklanan nedenlerle Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün … 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2022/104 Esasında kayıtlı bulunan kamu davasının başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakline ilişkin talebinin REDDİNE, dosyanın müteakip işlemlerin mahkemesince takdir ve ifası için mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİNE 31/10/2022 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
5271 sayılı Kanun'un 147. maddesinin birinci fıkrasının (h) bendi uyarınca ifade ve sorgu işlemlerinin kaydında teknik imkânlardan yararlanılması öngörülmüştür. Yargıtay 5. Ceza Dairesinin 2017/1112 Esas, 2017/931 Karar sayılı ve 2015/10062 Esas, 2015/15044 Karar sayılı kararlarında belirtildiği üzere; sanık savunmalarının Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) aracılığıyla tespit edilebilmesi, mağdur, şikâyetçi ve tanık beyanlarının istinabe suretiyle alınabilmesi veya bu işlemlerin huzurda büyük ölçüde tamamlanmış bulunması durumunda, tabii hâkim ilkesi ve dava ekonomisi gözetilerek nakil talepleri reddedilir. Dava daha önce başka bir ile nakledilmiş olsa dahi, somut ve yakın bir kamu güvenliği tehlikesi gösterilmedikçe yeni bir nakil istemi kabul edilmez.
5271 sayılı CEZA MUHAKEMESİ KANUNU m. 147Kaynağı aç
Madde 147 – (1) Şüphelinin veya sanığın ifadesinin alınmasında
veya sorguya çekilmesinde aşağıdaki hususlara uyulur:
a) Şüpheli veya sanığın kimliği saptanır. Şüpheli veya sanık, kimliğine
ilişkin soruları doğru olarak cevaplandırmakla yükümlüdür.
b) Kendisine yüklenen suç anlatılır.
c) Müdafi seçme hakkının bulunduğu ve onun hukukî yardımından
yararlanabileceği, müdafiin ifade veya sorgusunda hazır bulunabileceği,
kendisine bildirilir. Müdafi seçecek durumda olmadığı ve bir müdafi yardımından
faydalanmak istediği takdirde, kendisine baro tarafından bir müdafi
görevlendirilir.
d) 95 inci madde hükmü saklı kalmak
üzere, yakalanan kişinin yakınlarından istediğine yakalandığı derhâl
bildirilir.
e) Yüklenen suç hakkında açıklamada bulunmamasının kanunî hakkı olduğu
söylenir.
f) Şüpheden kurtulması için somut delillerin toplanmasını isteyebileceği
hatırlatılır ve kendisi aleyhine var olan şüphe nedenlerini ortadan kaldırmak
ve lehine olan hususları ileri sürmek olanağı tanınır.
g) İfade verenin veya sorguya
çekilenin kişisel ve ekonomik durumu hakkında bilgi alınır.
h) İfade ve sorgu işlemlerinin kaydında, teknik imkânlardan yararlanılır.
i) İfade veya sorgu bir tutanağa
bağlanır. Bu tutanakta aşağıda belirtilen hususlar yer alır:
1. İfade alma veya sorguya çekme işleminin yapıldığı yer ve tarih.
2. İfade alma veya sorguya çekme sırasında hazır bulunan kişilerin isim
ve sıfatları ile ifade veren veya sorguya çekilen kişinin açık kimliği.
3. İfade almanın veya sorgunun yapılmasında yukarıdaki işlemlerin yerine
getirilip getirilmediği, bu işlemler yerine getirilmemiş ise nedenleri.
4. Tutanak içeriğinin ifade veren veya sorguya çekilen ile hazır olan
müdafi tarafından okunduğu ve imzalarının alındığı.
5. İmzadan çekinme hâlinde bunun nedenleri.
İfade alma ve sorguda yasak usuller
veya sorguya çekilmesinde aşağıdaki hususlara uyulur:
a) Şüpheli veya sanığın kimliği saptanır. Şüpheli veya sanık, kimliğine
ilişkin soruları doğru olarak cevaplandırmakla yükümlüdür.
b) Kendisine yüklenen suç anlatılır.
c) Müdafi seçme hakkının bulunduğu ve onun hukukî yardımından
yararlanabileceği, müdafiin ifade veya sorgusunda hazır bulunabileceği,
kendisine bildirilir. Müdafi seçecek durumda olmadığı ve bir müdafi yardımından
faydalanmak istediği takdirde, kendisine baro tarafından bir müdafi
görevlendirilir.
d) 95 inci madde hükmü saklı kalmak
üzere, yakalanan kişinin yakınlarından istediğine yakalandığı derhâl
bildirilir.
e) Yüklenen suç hakkında açıklamada bulunmamasının kanunî hakkı olduğu
söylenir.
f) Şüpheden kurtulması için somut delillerin toplanmasını isteyebileceği
hatırlatılır ve kendisi aleyhine var olan şüphe nedenlerini ortadan kaldırmak
ve lehine olan hususları ileri sürmek olanağı tanınır.
g) İfade verenin veya sorguya
çekilenin kişisel ve ekonomik durumu hakkında bilgi alınır.
h) İfade ve sorgu işlemlerinin kaydında, teknik imkânlardan yararlanılır.
i) İfade veya sorgu bir tutanağa
bağlanır. Bu tutanakta aşağıda belirtilen hususlar yer alır:
1. İfade alma veya sorguya çekme işleminin yapıldığı yer ve tarih.
2. İfade alma veya sorguya çekme sırasında hazır bulunan kişilerin isim
ve sıfatları ile ifade veren veya sorguya çekilen kişinin açık kimliği.
3. İfade almanın veya sorgunun yapılmasında yukarıdaki işlemlerin yerine
getirilip getirilmediği, bu işlemler yerine getirilmemiş ise nedenleri.
4. Tutanak içeriğinin ifade veren veya sorguya çekilen ile hazır olan
müdafi tarafından okunduğu ve imzalarının alındığı.
5. İmzadan çekinme hâlinde bunun nedenleri.
İfade alma ve sorguda yasak usuller
Yargıtay 5. Ceza Dairesi, E. 2017/1112, K. 2017/931Kaynağı aç
5. Ceza Dairesi 2017/1112 E. , 2017/931 K.
"İçtihat Metni"
Sanık … hakkında kasten öldürme suçundan Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2017/5 Esas sayılı kamu davasının CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 06/03/2017 tarih ve 35601974-104-0081-2017-E.446/13854 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 08/03/2017 günlü ve ND-2017/15489 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
… Valiliğinin 06/02/2017 tarihli ve 31301369-529-1064 sayılı yazısında; PKK/KCK silahlı terör örgütüne müzahir şahıslarca provokatif eylemlerin gerçekleştirilmesinin muhtemel olduğundan tarafların ciddi tehlikelere maruz kalabileceği, güvenlik güçlerimiz ile bu kişilerin karşı karşıya gelmeleri durumunda, kamu güvenliğini ihlal edecek müessif olaylar yaşanmasının muhtemel olduğu ve meydana gelmesi muhtemel olayların huzur ve sükunet ortamını bozacağından davanın naklinin uygun olacağı yönünde görüş belirtildiği,
Yüksekova Cumhuriyet Başsavcılığının 13/02/2017 tarihli ve 2017/64 B.M. sayılı yazısında; yargılamanın Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesinde devam etmesi durumunda alınacak tedbirlere rağmen önlenemez olay ve facia boyutunda olayların vuku bulmasının engellenemeyeceği ve müessif bir olayın yaşanmasının ihtimal dahilinde olduğu, davanın nakli halinde taraflar yönünden hukuki bir yarar sağlanmış olacağı sonuç ve kanaatine varıldığı, bu itibarla kamu güvenliğinin sağlanması yönünden dava naklinin uygun olacağının bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nın 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarih ve 19 no.lu genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği, Nakle konu dava dosyasında sanığın tutuksuz yargılandığı, dosya kapsamındaki nüfus kaydından mernis adresinin Yüksekova/… olduğunun anlaşıldığı, kamu görevlisi sanığın bulunduğu yere talimat yazılarak SEGBİS ile savunmasının alınmasının da mümkün bulunduğu, suç yeri ile tabi hakim ilkesi de gözetildiğinde kanunun aradığı manada ciddi, yakın ve kamu emniyetini tehlikeye düşürecek bir durumun olduğuna dair somut verilerin bulunmadığı, ihtimale dayalı olarak naklin istendiği, muhtemel olayları Emniyet Güçlerinin önlemeye yönelik imkanları da birlikte değerlendirildiğinde CMK'nın 19/2. maddesinin öngördüğü dava nakli şartlarının somut olayda gerçekleşmediği, açıklanan nedenlerle Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesinin
2017/5 Esasında kayıtlı bulunan kamu davasının başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakline ilişkin talebinin REDDİNE, dosyanın müteakip işlemlerin mahkemesince takdir ve ifası için mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 15/03/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
"İçtihat Metni"
Sanık … hakkında kasten öldürme suçundan Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2017/5 Esas sayılı kamu davasının CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 06/03/2017 tarih ve 35601974-104-0081-2017-E.446/13854 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 08/03/2017 günlü ve ND-2017/15489 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
… Valiliğinin 06/02/2017 tarihli ve 31301369-529-1064 sayılı yazısında; PKK/KCK silahlı terör örgütüne müzahir şahıslarca provokatif eylemlerin gerçekleştirilmesinin muhtemel olduğundan tarafların ciddi tehlikelere maruz kalabileceği, güvenlik güçlerimiz ile bu kişilerin karşı karşıya gelmeleri durumunda, kamu güvenliğini ihlal edecek müessif olaylar yaşanmasının muhtemel olduğu ve meydana gelmesi muhtemel olayların huzur ve sükunet ortamını bozacağından davanın naklinin uygun olacağı yönünde görüş belirtildiği,
Yüksekova Cumhuriyet Başsavcılığının 13/02/2017 tarihli ve 2017/64 B.M. sayılı yazısında; yargılamanın Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesinde devam etmesi durumunda alınacak tedbirlere rağmen önlenemez olay ve facia boyutunda olayların vuku bulmasının engellenemeyeceği ve müessif bir olayın yaşanmasının ihtimal dahilinde olduğu, davanın nakli halinde taraflar yönünden hukuki bir yarar sağlanmış olacağı sonuç ve kanaatine varıldığı, bu itibarla kamu güvenliğinin sağlanması yönünden dava naklinin uygun olacağının bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nın 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarih ve 19 no.lu genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği, Nakle konu dava dosyasında sanığın tutuksuz yargılandığı, dosya kapsamındaki nüfus kaydından mernis adresinin Yüksekova/… olduğunun anlaşıldığı, kamu görevlisi sanığın bulunduğu yere talimat yazılarak SEGBİS ile savunmasının alınmasının da mümkün bulunduğu, suç yeri ile tabi hakim ilkesi de gözetildiğinde kanunun aradığı manada ciddi, yakın ve kamu emniyetini tehlikeye düşürecek bir durumun olduğuna dair somut verilerin bulunmadığı, ihtimale dayalı olarak naklin istendiği, muhtemel olayları Emniyet Güçlerinin önlemeye yönelik imkanları da birlikte değerlendirildiğinde CMK'nın 19/2. maddesinin öngördüğü dava nakli şartlarının somut olayda gerçekleşmediği, açıklanan nedenlerle Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün Yüksekova Ağır Ceza Mahkemesinin
2017/5 Esasında kayıtlı bulunan kamu davasının başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakline ilişkin talebinin REDDİNE, dosyanın müteakip işlemlerin mahkemesince takdir ve ifası için mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 15/03/2017 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Yargıtay 5. Ceza Dairesi, E. 2015/10062, K. 2015/15044Kaynağı aç
5. Ceza Dairesi 2015/10062 E. , 2015/15044 K.
"İçtihat Metni"
Tebliğname No : ND – 2015/338648
Kasten öldürme, kasten öldürmeye teşebbüs, kasten yaralama, hakaret, korku, kaygı veya panik yaratabilecek tarzda silahla ateş etme, mala zarar verme, ruhsatsız ateşli silahlarla mermileri satın alma veya taşıma veya bulundurma, suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme suçlarından sanıklar K.. A.., N.. A.., Yalçin , B.. A.., S.. A.., M.. A.., M.. G.., A.. A.., A.. G.., Hamdin , İsa , Songül , Sinan , Sait , Şekip , Mehmet Ali , Abdulkadir , Munir , ve Abdulhalim haklarında Şanlıurfa 1. Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2015/186 Esas sayılı kamu davasının CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 06/10/2015 günlü ve 35601974-104-0188-2015-E.801/62816 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 09/10/2015 günlü ve ND-2015/338648 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nın 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarih ve 19 no.lu genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği,
Şanlıurfa Valiliğinin 01/06/2015 tarih ve B054VLK4630300-529-7304 sayılı yazısında;
İl Jandarma Komutanlığının; Olay yeri olan Mardin İlinin Şanlıurfa'ya yakın mesafede olması (1,5-2 saat), her iki tarafın kalabalık ve aşiret bağlarının kuvvetli olması nedeniyle mahkemenin yapılacağı adliye binası içi ve çevresinde ailelerin karşı karşıya gelebileceği ve bu olayların kamu güvenliğini sarsacak üzücü olaylara sebebiyet vermesinin muhtemel olduğu,
İl Emniyet Müdürlüğünün; Şanlıurfa'da yaşamını sürdüren halkın örf, adet ve gelenekleri halen sürdürdükleri, aşiret kavramının halen devam ettiği, söz konusu dava ile ilgili olaylarda zarar gören kişinin bağlı olduğu aşiret mensupları ve akrabalarının yaşadıkları üzüntü dolayısı ile olayı gerçekleştiren karşı tarafa husumet beslediği, bu husumetin çoğu zaman istenmeyen kötü durumlara yol açtığı, her iki tarafa mensup kişilerin anlık öfke ve galeyana gelmesi sonucunda kamu güvenliğini bozacak yeni bir üzücü olayan meydana gelme ihtimalinin muhtemel olduğunun bildirildiği, bu sebeplerden dolayı ve yaşanan olayın yakın tarihte meydana gelmesi, acıların taze olması nedeniyle söz konusu davanın başka bir ilde görülmesinin uygun olacağı yolunda görüş belirtildiği,
Şanlıurfa Cumhuriyet Başsavcılığının 11/09/2015 tarihli ve B.M. 2015/2997 sayılı yazısında; taraflar arasında intikam duygusu ile hareket edilerek müessif olayların olma ihtimalinin mevcut oluşu, yöredeki aşiret yapılanmasından dolayı davanın Şanlıurfa'da görülmeye devam edilmesi halinde davanın taraflarının ve çok sayıdaki yakınlarının duruşmalara gelmeleri durumunda, adliye önünde ve içerisinde gerekli emniyet tedbirlerinin alınmasına rağmen şehrin muhtelif yerlerinde kamu güvenliğini sarsacak nitelikte üzücü olayların meydana gelmesi ihtimalinin büyük olacağı, davanın başka yere nakli durumunda mevcut yapılanma nedeniyle duruşmalara katılımın az ve takibin daha zor olacağı, bunun ise müessif, hatta telafisi mümkün olmayacak olayların peşinen önlenmesi bakımından yararlı olacağı ve olumsuz bir olayın olma ihtimalini azaltacağı bu nedenle davanın başka bir ile naklinin yapılmasının uygun olacağı kanaatinin bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Sanıkların savunmalarının Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) ile tespit edilebileceği, mağdur, şikayetçi ve tanıkların beyanlarının da istinabe suretiyle alınabileceği, nitekim sanıkların savunmaları ile müştekilerin beyanlarının anılan yöntemlerle ve gerekse huzurda alınması suretiyle büyük ölçüde tamamlandığı daha önce Adalet Bakanlığının istemi üzerine Mardin 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2015/61 Esasında kayıtlı olan bu kamu davasının Dairemizce 20/03/2015 gün 2015/5368 E., 2015/8531 K. sayılı karar ile Şanlıurfa iline nakline karar verilmiş olduğu da gözönünde bulundurularak dava ekonomisi ve tabii hakim ilkesi düşünüldüğünde keza kanunun aradığı manada ciddi, yakın ve kamu emniyetini tehlikeye düşürecek bir durumun olduğuna dair somut verilerin bulunmadığı, ihtimale dayalı olarak naklin istendiği, CMK'nın 19/2. maddesinin öngördüğü dava nakli şartlarının somut olayda gerçekleşmediği anlaşılmakla, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün, Şanlıurfa 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2015/186 Esasında kayıtlı bulunan kamu davasının başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakline ilişkin talebinin REDDİNE, dosyanın müteakip işlemlerin mahkemesince takdir ve ifası için mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 14/10/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
"İçtihat Metni"
Tebliğname No : ND – 2015/338648
Kasten öldürme, kasten öldürmeye teşebbüs, kasten yaralama, hakaret, korku, kaygı veya panik yaratabilecek tarzda silahla ateş etme, mala zarar verme, ruhsatsız ateşli silahlarla mermileri satın alma veya taşıma veya bulundurma, suç delillerini yok etme, gizleme veya değiştirme suçlarından sanıklar K.. A.., N.. A.., Yalçin , B.. A.., S.. A.., M.. A.., M.. G.., A.. A.., A.. G.., Hamdin , İsa , Songül , Sinan , Sait , Şekip , Mehmet Ali , Abdulkadir , Munir , ve Abdulhalim haklarında Şanlıurfa 1. Ağır Ceza Mahkemesinde görülmekte olan 2015/186 Esas sayılı kamu davasının CMK'nın 19/2. maddesi uyarınca kamu güvenliği gerekçesi ile başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakli istemini içeren Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 06/10/2015 günlü ve 35601974-104-0188-2015-E.801/62816 sayılı yazısı ve ekindeki evrak Yargıtay C.Başsavcılığının 09/10/2015 günlü ve ND-2015/338648 sayılı yazısı ile Dairemize gönderilmekle incelenerek gereği düşünüldü:
Davanın kamu güvenliği nedeniyle naklinin CMK'nın 19/2. maddesinde düzenlendiği, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün 01/01/2006 tarih ve 19 no.lu genelgesi ile de kamu güvenliği nedeniyle davanın naklinin istenmesi durumunda yapılacak işlemlerin izah edildiği,
Şanlıurfa Valiliğinin 01/06/2015 tarih ve B054VLK4630300-529-7304 sayılı yazısında;
İl Jandarma Komutanlığının; Olay yeri olan Mardin İlinin Şanlıurfa'ya yakın mesafede olması (1,5-2 saat), her iki tarafın kalabalık ve aşiret bağlarının kuvvetli olması nedeniyle mahkemenin yapılacağı adliye binası içi ve çevresinde ailelerin karşı karşıya gelebileceği ve bu olayların kamu güvenliğini sarsacak üzücü olaylara sebebiyet vermesinin muhtemel olduğu,
İl Emniyet Müdürlüğünün; Şanlıurfa'da yaşamını sürdüren halkın örf, adet ve gelenekleri halen sürdürdükleri, aşiret kavramının halen devam ettiği, söz konusu dava ile ilgili olaylarda zarar gören kişinin bağlı olduğu aşiret mensupları ve akrabalarının yaşadıkları üzüntü dolayısı ile olayı gerçekleştiren karşı tarafa husumet beslediği, bu husumetin çoğu zaman istenmeyen kötü durumlara yol açtığı, her iki tarafa mensup kişilerin anlık öfke ve galeyana gelmesi sonucunda kamu güvenliğini bozacak yeni bir üzücü olayan meydana gelme ihtimalinin muhtemel olduğunun bildirildiği, bu sebeplerden dolayı ve yaşanan olayın yakın tarihte meydana gelmesi, acıların taze olması nedeniyle söz konusu davanın başka bir ilde görülmesinin uygun olacağı yolunda görüş belirtildiği,
Şanlıurfa Cumhuriyet Başsavcılığının 11/09/2015 tarihli ve B.M. 2015/2997 sayılı yazısında; taraflar arasında intikam duygusu ile hareket edilerek müessif olayların olma ihtimalinin mevcut oluşu, yöredeki aşiret yapılanmasından dolayı davanın Şanlıurfa'da görülmeye devam edilmesi halinde davanın taraflarının ve çok sayıdaki yakınlarının duruşmalara gelmeleri durumunda, adliye önünde ve içerisinde gerekli emniyet tedbirlerinin alınmasına rağmen şehrin muhtelif yerlerinde kamu güvenliğini sarsacak nitelikte üzücü olayların meydana gelmesi ihtimalinin büyük olacağı, davanın başka yere nakli durumunda mevcut yapılanma nedeniyle duruşmalara katılımın az ve takibin daha zor olacağı, bunun ise müessif, hatta telafisi mümkün olmayacak olayların peşinen önlenmesi bakımından yararlı olacağı ve olumsuz bir olayın olma ihtimalini azaltacağı bu nedenle davanın başka bir ile naklinin yapılmasının uygun olacağı kanaatinin bildirildiği gözetilerek yapılan incelemede;
Sanıkların savunmalarının Ses ve Görüntü Bilişim Sistemi (SEGBİS) ile tespit edilebileceği, mağdur, şikayetçi ve tanıkların beyanlarının da istinabe suretiyle alınabileceği, nitekim sanıkların savunmaları ile müştekilerin beyanlarının anılan yöntemlerle ve gerekse huzurda alınması suretiyle büyük ölçüde tamamlandığı daha önce Adalet Bakanlığının istemi üzerine Mardin 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2015/61 Esasında kayıtlı olan bu kamu davasının Dairemizce 20/03/2015 gün 2015/5368 E., 2015/8531 K. sayılı karar ile Şanlıurfa iline nakline karar verilmiş olduğu da gözönünde bulundurularak dava ekonomisi ve tabii hakim ilkesi düşünüldüğünde keza kanunun aradığı manada ciddi, yakın ve kamu emniyetini tehlikeye düşürecek bir durumun olduğuna dair somut verilerin bulunmadığı, ihtimale dayalı olarak naklin istendiği, CMK'nın 19/2. maddesinin öngördüğü dava nakli şartlarının somut olayda gerçekleşmediği anlaşılmakla, Adalet Bakanlığı Ceza İşleri Genel Müdürlüğünün, Şanlıurfa 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 2015/186 Esasında kayıtlı bulunan kamu davasının başka bir yer Ağır Ceza Mahkemesine nakline ilişkin talebinin REDDİNE, dosyanın müteakip işlemlerin mahkemesince takdir ve ifası için mahalline gönderilmek üzere Yargıtay C.Başsavcılığına TEVDİİNE, 14/10/2015 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.
Duruşmanın İl Sınırları İçinde Başka Yerde Yapılması
Davanın tamamen başka bir yargı çevresine nakledilmesinden ayrı olarak, 5271 sayılı Kanun'un 19. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca duruşma yerinin il sınırları içinde değiştirilmesi de mümkündür. Mahkeme, fiilî sebepler veya güvenlik gerekçesiyle duruşmanın il sınırları içinde başka bir yerde yapılmasına karar verebilir. Kanun koyucu bu karara karşı itiraz yolunu açık tutmuştur.
Davanın nakli soruşturma evresinde talep edilebilir mi?
Hayır, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 19. maddesi gerekçesinde belirtildiği üzere davanın nakli kurumu yalnızca kovuşturma evresine ilişkin olup soruşturma aşamasında davanın nakli istenemez.
Kamu güvenliği sebebiyle davanın naklini istemeye kim yetkilidir?
5271 sayılı Kanun'un 19. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca kamu güvenliği sebebiyle davanın naklini isteme yetkisi Adalet Bakanına aittir; talep Yargıtay tarafından incelenip karara bağlanır.
Duruşmanın il içinde başka bir yere alınması kararına itiraz edilebilir mi?
Evet, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun 19. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca mahkemenin fiilî sebepler veya güvenlik gerekçesiyle duruşmanın il sınırları içinde başka bir yerde yapılmasına dair kararına karşı itiraz kanun yolu açıktır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy