Bilişim Suçları ve Türk Ceza Kanunundaki Cezaları

Bilişim suçları; bilgisayar ve bilgi işlem sistemleri vasıtasıyla işlenen hukuka aykırı fiillerdir. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu kapsamında bilişim sistemine girme, sistemi engelleme veya bozma, verileri yok etme veya değiştirme ile banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması temel suç tipleri arasında yer almaktadır.

Bilişim Sistemine Girme Suçu ve Yaptırımları

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 243. maddesinin birinci fıkrasına göre, bir bilişim sisteminin tamamına veya bir parçasına rıza hilafına erişim sağlayan ya da sistemde kalmayı sürdüren failler hakkında bir yıla kadar hapis yahut adlî para cezası tayin edilir. Bahse konu eylemlerin ücret karşılığı hizmet sağlanan sistemlere karşı gerçekleştirilmesi durumunda ise anılan maddenin ikinci fıkrası uyarınca öngörülen ceza yarı oranına kadar indirilir.

Bilişim sistemine girilmesi ya da sistemde kalınması neticesinde verilerin silinmesi veya başkalaşması durumunda, fail hakkında altı aydan iki yıla kadar hapis cezasına hükmedilir. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 243. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca, sistem dahilinde yahut sistemler arası veri iletimlerinin sisteme fiziken veya mantıken dahil olmadan teknik yöntemlerle hukuka aykırı tarzda takip edilmesi hâlinde, faile bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası verilir.

Sistemi Engelleme, Bozma ve Verileri Değiştirme

Türk Ceza Kanunu'nun 244. maddesinin birinci fıkrası uyarınca bir bilişim sisteminin işleyişini engelleyen veya bozan kişi bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Aynı maddenin ikinci fıkrasında bir bilişim sistemindeki verileri bozan, yok eden, değiştiren, erişilmez kılan, sisteme veri yerleştiren veya var olan verileri başka bir yere gönderen kişi için altı aydan üç yıla kadar hapis cezası öngörülmüştür.

Bilişim sistemini engelleme, bozma veya verileri yok etme ve değiştirme fiillerinin bir banka veya kredi kurumuna ya da kamu kurum veya kuruluşuna ait bir bilişim sistemi üzerinde işlenmesi durumunda verilecek ceza yarı oranında artırılır. Bu fiillerin işlenmesi suretiyle kişinin kendisinin veya başkasının yararına haksız bir çıkar sağlamasının başka bir suç oluşturmaması hâlinde ise iki yıldan altı yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur.

Banka veya Kredi Kartlarının Kötüye Kullanılması

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 245. maddesinin birinci fıkrası uyarınca; başkasının mülkiyetindeki banka veya kredi kartını herhangi bir şekilde temin eden yahut elinde tutan kişi, hak sahibinin veya zilyedin rızası bulunmaksızın bu kartı bizzat kullanarak ya da başkasına kullandırarak menfaat temin ederse üç yıldan altı yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezasına çarptırılır. Maddenin ikinci fıkrasında ise üçüncü kişilere ait hesaplarla bağlantı kurularak sahte kart imal edilmesi, satılması, devredilmesi, satın alınması veya kabul edilmesi fiilleri için üç yıldan yedi yıla kadar hapis ile onbin güne kadar adlî para cezası öngörülmüştür.

Üzerinde sahtecilik icra edilmiş veya sahte olarak düzenlenmiş kartları kullanarak menfaat temin eden failler, eylemin daha ağır yaptırım bağlanan farklı bir suç teşkil etmemesi şartıyla, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 245. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca dört yıldan sekiz yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezasıyla yaptırıma tabi tutulur.

Türk Ceza Kanunu'nun 245. maddesinin dördüncü fıkrasında düzenlenen şahsi cezasızlık sebebi yalnızca maddenin birinci fıkrasında yer alan başkasına ait kartı rızasız kullanma fiili için geçerlidir; sahte kart üretimi ve sahte kart kullanımı suçları bu istisnadan yararlanamaz. Buna göre birinci fıkradaki suçun haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birinin, üstsoy veya altsoyunun veya bu derecedeki kayın hısımlarından birinin, evlat edinen veya evlâtlığın yahut aynı konutta beraber yaşayan kardeşlerden birinin zararına işlenmesi hâlinde ilgili akraba hakkında cezaya hükmolunmaz. Ayrıca Türk Ceza Kanunu'nun 245. maddesinin beşinci fıkrası gereğince yalnızca birinci fıkra kapsamına giren fiillerle ilgili olarak Türk Ceza Kanunu'nun malvarlığına karşı suçlara ilişkin etkin pişmanlık hükümleri uygulanır.

Yasak Cihaz veya Programlar ve Güvenlik Tedbirleri

5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 245/A maddesi uyarınca; salt bilişim suçları ile bilişim sistemleri vasıtasıyla işlenebilen suçların gerçekleştirilmesi gayesiyle cihaz, yazılım, parola veya benzeri güvenlik kodlarını üreten, ülkeye sokan, nakleden, barındıran, devreden, pazarlayan, alan veya elinde tutan kişiler bir yıldan üç yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezasına mahkûm edilir. Kanunun 246. maddesi gereğince, bilişim alanındaki suçların icrasıyla yararına menfaat temin edilen tüzel kişilere ise kendilerine özgü güvenlik tedbirleri tatbik olunur.

5651 Sayılı Kanun Kapsamında Temel Bilişim Tanımları

5651 sayılı Kanun'un 2. maddesinde bilişim sahasına özgü hukuki kavramlar tanımlanmıştır. Düzenlemeye göre veri kavramı, bilgisayarlar aracılığıyla işlenebilen her türlü değeri; bilgi kavramı ise işlenerek mana kazanmış veriyi karşılar. İnternet ortamı, kişisel ya da kurumsal sistemler ile haberleşme sahası haricinde kalan, genel erişime açık internet platformlarını ifade eder. İçerik sağlayıcı ise kullanıcılara sunulan bilgi ve verileri oluşturan, değiştiren yahut temin eden gerçek ve tüzel kişileri anlatır.

5651 sayılı Kanun'un 2. maddesinde trafik bilgisi; bağlantı taraflarının IP ve port verilerini, hizmetin başlangıç ile bitiş anını, yararlanılan servis tipini, transfer edilen veri hacmini ve mevcutsa abone kimlik verilerini kapsayacak şekilde tarif edilmiştir. Aynı hükme göre erişimin engellenmesi; alan adı, IP adresi ya da URL üzerinden ve benzeri vasıtalarla erişimin engellenmesini ifade ederken, içeriğin yayından çıkarılması ise söz konusu verinin içerik veya yer sağlayıcılarca sunuculardan yahut barındırma alanından silinmesini ifade eder.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy