Anonim Şirket Genel Kurulunda Temel Esaslar ve Yenilikler

by Avukat Erdal Ersoy
Anonim Şirket Genel Kurulunda Temel Esaslar ve Yenilikler

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu ile anonim şirket genel kurullarının işleyişinde, organlar arası yetki dağılımında ve pay sahiplerinin haklarının korunmasında önemli kurallar getirilmiştir. Genel kurulun devredemeyeceği görev ve yetkiler çerçeveye bağlanmış, tek pay sahipli anonim şirketlerde karar alma usulü şekil şartına tabi tutulmuş, toplantıya çağrı usulleri ve temsil imkanları ayrıntılı olarak düzenlenmiştir.

6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU m. 408Kaynağı aç
MADDE 408- (1) Genel kurul, kanunda ve esas sözleşmede açıkça öngörülmüş bulunan hâllerde karar alır. (2) Çeşitli hükümlerde öngörülmüş bulunan devredilemez görevler ve yetkiler saklı kalmak üzere, genel kurula ait aşağıdaki görevler ve yetkiler devredilemez: a) Esas sözleşmenin değiştirilmesi. b) Yönetim kurulu üyelerinin seçimi, süreleri, ücretleri ile huzur hakkı, ikramiye ve prim gibi haklarının belirlenmesi, ibraları hakkında karar verilmesi ve görevden alınmaları. c) (Değişik: 26/6/2012-6335/22 md.) Kanunda öngörülen istisnalar dışında denetçinin seçimi ile görevden alınması. d) Finansal tablolara, yönetim kurulunun yıllık raporuna, yıllık kâr üzerinde tasarrufa, kâr payları ile kazanç paylarının belirlenmesine, yedek akçenin sermayeye veya dağıtılacak kâra katılması dâhil, kullanılmasına dair kararların alınması. e) Kanunda öngörülen istisnalar dışında şirketin feshi. f) Önemli miktarda şirket varlığının toptan satışı. (3) Tek pay sahipli anonim şirketlerde bu pay sahibi genel kurulun tüm yetkilerine sahiptir. Tek pay sahibinin genel kurul sıfatıyla alacağı kararların geçerlilik kazanabilmeleri için yazılı olmaları şarttır. C) Toplantılar

Genel Kurulun Devredilemez Görev ve Yetkileri

Türk Ticaret Kanunu m. 408 uyarınca genel kurul, kanunda ve esas sözleşmede açıkça öngörülmüş bulunan hâllerde karar alır. Kanunun çeşitli hükümlerinde yer alan devredilemez görevler ve yetkiler saklı kalmak üzere genel kurul; esas sözleşmenin değiştirilmesi ile yönetim kurulu üyelerinin seçimi, süreleri, ücretleri, huzur hakkı, ikramiye ve prim gibi mali haklarının belirlenmesi, ibraları hakkında karar verilmesi ve görevden alınmaları yetkilerini devredemez.

Kanunda öngörülen istisnalar saklı kalmak kaydıyla denetçinin seçimi ile görevden alınması da genel kurulun devredilemez yetkileri arasındadır. Ayrıca finansal tablolara, yönetim kurulunun yıllık raporuna, yıllık kâr üzerinde tasarrufa, kâr ve kazanç paylarının belirlenmesine, yedek akçenin sermayeye veya dağıtılacak kâra katılması dahil kullanımına ilişkin kararların alınması, istisnalar hariç şirketin feshi ve önemli miktarda şirket varlığının toptan satışı genel kurulun devredemeyeceği görevlerdendir.

Tek Pay Sahipli Anonim Şirketlerde Karar Alma Düzeni

Tek pay sahipli anonim şirketlerde bu pay sahibi genel kurulun tüm yetkilerine sahiptir. Türk Ticaret Kanunu m. 408/3 uyarınca, tek pay sahibinin genel kurul sıfatıyla alacağı kararların geçerlilik kazanabilmeleri için yazılı olmaları şarttır.

Genel Kurulu Toplantıya Çağrı Usulü ve İlan Şartları

Yeni denetim sisteminin bir sonucu olarak denetçi, genel kurulu toplantıya çağırmak konusunda yetkili olanların arasından çıkarılmıştır. Buna karşılık süresi dolmuş yönetim kurulu dahi genel kurulu toplantıya çağırabilir. Tasfiye memurları da görevleri ile ilgili konularda genel kurulu toplantıya çağırma yetkisine sahiptir.

Türk Ticaret Kanunu m. 414/1 uyarınca genel kurul; şirket sözleşmesindeki usule göre, kurumsal internet sitesi ile Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımlanacak ilanla toplantıya davet edilir. Sermaye Piyasası Kanununun 11 inci maddesinin altıncı fıkrası hükmü saklı tutulmak üzere söz konusu davet, ilan ve toplantı günleri hesaba katılmaksızın toplantı tarihinden en az iki hafta önce gerçekleştirilir. Ayrıca pay defterinde kayıtlı bulunan pay sahipleriyle daha önce şirkete pay senedi veya ortaklığını kanıtlayıcı belge sunup adres bildiren ortaklara; oturum tarihi, gündem ve çağrı ilanının yayımlandığı veya yayımlanacağı gazeteler iadeli taahhütlü mektupla bildirilir.

6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU m. 414Kaynağı aç
MADDE 414- (1) Genel kurul toplantıya, esas sözleşmede gösterilen şekilde, şirketin internet sitesinde ve Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımlanan ilanla çağrılır. Bu çağrı, ilan ve toplantı günleri hariç olmak üzere, toplantı tarihinden en az iki hafta önce yapılır. Pay defterinde yazılı pay sahipleriyle önceden şirkete pay senedi veya pay sahipliğini ispatlayıcı belge vererek adreslerini bildiren pay sahiplerine, toplantı günü ile gündem ve ilanın çıktığı veya çıkacağı gazeteler, iadeli taahhütlü mektupla bildirilir. (2) Sermaye Piyasası Kanununun 11 inci maddesinin altıncı fıkrası hükmü saklıdır. 2. Genel kurula katılmaya yetkili olan pay sahipleri

Genel kurulu toplantıya çağıran yönetim kurulu kararının hukuka uygun şekilde alınıp alınmadığı mahkeme incelemesinde önem taşır. Nitekim Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2021/8208 Esas ve 2021/7137 Karar sayılı ilamında, genel kurulu toplantıya çağıran yönetim kurulu kararının Türk Ticaret Kanunu m. 390 hükmünde aranan üye nisabıyla alınıp alınmadığı incelenmeksizin ve karar içeriği getirtilip değerlendirilmeksizin çağrının ve toplanan genel kurulun yok hükmünde sayılması bozma sebebi yapılmıştır.

Yargıtay 11. Hukuk Dairesi, E. 2021/8208, K. 2021/7137Kaynağı aç
11. Hukuk Dairesi         2021/8208 E.  ,  2021/7137 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :ASLİYE HUKUK MAHKEMESİ (ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ SIFATIYLA) TÜRK MİLLETİ ADINA Taraflar arasında görülen davada Çorum 3. Asliye Hukuk Mahkemesi’nce bozmaya uyularak verilen 25.02.2020 tarih ve 2019/289 E. – 2020/44 K. sayılı kararın Yargıtayca incelenmesi davalı vekili tarafından istenmiş ve temyiz dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, bazı noksanlıkların ikmali için mahalline geri çevrilen dosyanın eksikliklerin giderilmesinden sonra iade edildiği anlaşılmakla, dava dosyası için Tetkik Hakimi … tarafından düzenlenen rapor dinlendikten ve yine dosya içerisindeki dilekçeler, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü: Davacı vekili, davacının davalı şirketin %18.75 hissesinin sahibi olup, 17.12.2012 tarihine kadar yönetim kurulu başkanlığı, 17.12.2012 tarihinden sonra da yönetim kurulu üyesi olarak görev yaptığını, ancak bu tarihten sonra şirkete alınmadığını, hiçbir bilgi ve belge verilmediğini, yönetim kurulu toplantılarına çağrılmadığını, davalı şirketin 07.03.2013 tarihinde olağan genel kurul yaptığını, 15.02.2013 tarihinde iki yönetim kurulu üyesi ile alınan kararla genel kurulun toplantıya davet edildiğini, oysa yönetim kurulunun beş kişilik bir heyetten oluştuğunu, bu durumda TTK'nın 390. maddesi hükmünde öngörülen usul ve nisaba göre karar alınmadığını, dolayısıyla toplantıya davetin yok hükmünde olduğunu, Yönetmeliğin 10/1. maddesi kapsamında genel kurula ilişkin davette toplantı günü ile gündem ve ilanın çıktığı veya çıkacağı gazetelerin iadeli taahhütlü mektupla pay sahiplerine bildirilmesi gerektiği, ancak sadece toplantı günü ile gündemin bildirildiğini, toplantıda davacının TTK’nın 420. maddesi hükmü uyarınca toplantının ertelenmesini talep ettiğini, bu talebin yerine getirilmediğini, böylece davacının bilgi alma ve inceleme hakkının sınırlandırıldığını ve ortadan kaldırıldığını, usulüne uygun olarak yönetim kurulunca alınmış bir genel kurula davetin bulunmaması, toplantıya çağrının usulüne göre yapılmaması, gündemin gereği gibi ilan edilmemesi, inceleme ve bilgi alma hakkının kullandırılmaması, TTK'nın 420. maddesi gereği erteleme kararı verilmesi zorunlu iken, buna uyulmadığını ileri sürerek, genel kurulda alınan kararların butlanı, aksi halde iptalini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, dava konusu genel kurul toplantısında alınan kararların ana sözleşme, yasa ve objektif iyiniyet kurallarına uygun olup, butlanı ya da iptalini gerektirir herhangi bir yönünün bulunmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılamaya göre; TTK 390. maddesinde davaya konu genel kurulun yapılmasına ilişkin beş kişiden oluşan yönetim kurulunun en az üç üye ile karar vermesi gerekirken iki üye ile karar verdiği, davacının yönetim kuruluna davet edilmediği ve alınan kararın davacının onayına sunulduğuna ilişkin delilin de dosyaya sunulmadığı bu nedenle aynı maddenin 4. fıkrası uyarınca yokluk şartının oluştuğu, alınan yönetim kurulu kararının ve genel kurul kararının yok hükmünde olduğu, bunun tek istisnası olan çağrısız genel kurul toplantısının ise davacının toplantıya katılarak toplantının yapılmamasını talep ettiği için şartları oluşmadığı gerekçesiyle davanın kabulüne, Çorum Ticaret Sicil Müdürlüğünün 10210 ticaret sicil numarasında kayıtlı davalı şirketin 07/03/2013 tarihli Genel Kurul kararlarının yok hükmünde olduğunun tespitine, kayyım atanması talebinin reddine karar verilmiştir. Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir. Dava, genel kurul kararlarının butlanı istemine ilişkin olup mahkemece genel kurulu toplantıya çağıran yönetim kurulu kararında gerekli nisabın bulunmaması nedeniyle çağrının yok hükmünde olduğu, çağrının yok hükmünde olması nedeni ile de genel kurulda alınan kararların da yok hükmünde olduğuna karar verilmiştir. Ancak TTK'nın 390/1. maddesi gereğince esas sözleşmede aksine ağırlaştırıcı bir hüküm bulunmadığı takdirde, yönetim kurulu üye tam sayısının çoğunluğu ile toplanır ve kararlarını toplantıda hazır bulunan üyelerin çoğunluğu ile alır. Aynı Yasanın 390/4. maddesine göre ise üyelerden hiçbiri toplantı yapılması isteminde bulunmadığı takdirde, yönetim kurulu kararları, kurul üyelerinden birinin belirli bir konuda yaptığı, karar şeklinde yazılmış önerisine, en az üye tam sayısının çoğunluğunun yazılı onayı alınmak suretiyle de verilebilir ve aynı önerinin tüm yönetim kurulu üyelerine yapılmış olması bu yolla alınacak kararın geçerlilik şartıdır. Somut olayda çağrının yapıldığı yönetim kurulu kararının bu doğrultuda incelenmesi gerektiği belirtilerek mahkeme kararı bozulmuş ise de bozmanın gereği yerine getirilerek yönetim kurulu kararı dosya içerisine getirtilmemiştir. Dairemizce geri çevrilme yapılarak getirtilen 15.02.2013 tarihli, 1 karar nolu yönetim kurulu kararı incelendiğinde 5 kişilik yönetim kurulunun 4 üyesinin şirket merkezinde toplanarak genel kurula çağrı kararı aldığı ve bu nedenle yönetim kurulunun bu toplantısının TTK'nın 390/1. maddesinde gösterilen nisaplara uygun olarak yapıldığı anlaşılmaktadır. Bu durumda mahkemece, yönetim kurulu kararı dosya içerisine getirtilip incelenmeden yönetim kurulu kararının 2 kişi ile alındığı gerekçesi ile yazılı olduğu şekilde karar verilmesi doğru olmayıp bozmayı gerektirmiştir. SONUÇ: Yukarıda açıklanan nedenlerle kararın BOZULMASINA, ödediği peşin temyiz harcının isteği halinde temyiz eden davalıya iadesine, 14/12/2021 tarihinde oyçokluğuyla karar verildi. KARŞI OY 1- Dava, anonim şirket genel kurulunu toplantıya çağıran yönetim kurulu kararının butlanı nedeniyle genel kurulda alınan kararların butlan sebebiyle iptali istemine ilişkindir. 2- Mahkemece uyulan önceki Dairemizin bozma ilamında, davalı şirketin öncelikle genel kurulu toplantıya çağıran 15.02.2013 tarihli yönetim kurulu kararının, toplantı usulüne uygun toplanıp toplanmadığı, toplantı ve karar nisaplarına uygun karar alınıp alınmadığı hususlarının incelenerek, yönetim kurulu kararının yok hükmünde olup olmadığı, buradan hareketle genel kurulda alınan kararların yok hükmünde olup olmadığı hususlarının incelenerek karar verilmesi gerektiğine karar verilmiştir. 3- Daire heyeti arasında, TTK 390. Maddesi hükümleri doğrultusunda, yönetim kurulunun herkesin toplantıda yer alması koşuluyla çağrısız olarak da toplanabileceği, aksi halde ancak çağrı suretiyle toplanabileceği, usulüne uygun olarak yapılan toplantıda kararların kural olarak oyçokluğu ile alınacağı konusunda bir görüş ayrılığı bulunmamaktadır. 4- Anonim şirketlerde genel kurul, yönetim kurulunun kurul olarak yaptığı çağrı üzerine toplanabilir. Şirketi temsile yetkili üyelerin şirket genel kurulunu toplantıya çağırma yetkisi yoktur. Kurul olarak yapılacak çağrıda ise kurulun hukuken teşekkül ettirilmesi ve toplantı sonucunda bu kararı alması, genel kurul üyelerine “yönetim kurulu” sıfatıyla çağrı gönderilmesi gerekir (E. – Moroğlu, A.Ş. Genel Kurul Kararlarının Hükümsüzlüğü, s.90-91). 5- Yönetim kurulunu başkan toplantıya çağırabilir. Bununla birlikte TTK392/7. Maddesi gereğince yönetim kurulu üyeleri de başkandan yönetim kurulunu toplantıya çağırmasını yazılı olarak talep edebilir. 6- Yönetim kurulunu toplantıya çağırma şekline ilişkin mevzuatımızda doğrudan bir düzenleme bulunmamaktadır. İç yönergede bu konuda bir düzenleme yapılabilir. Öğretide, Dairemizin önceki tarihli bir kararına atıfla, yönetim kurulunu toplantıya çağrı yetkisi bulunmayan üyelerin çağırısı ile yapılan toplantının anonim şirketlerin temel yapısına aykırı ve TTK391/1-b maddesi uyarınca batıl sayılması gerektiği, keza bir üye bile toplantıya davet edilmeden toplantı yapılmış ise bu çağırının hukuken batıl sayılması gerektiği savunulmuştur (M. Kıratlı, Yönetim Kurlu Başkanı, Yetkin, Ankara-2021). Zira yönetim kurulu başkanı üyeler arasında eşitliği gözetmemiş ve eşit işlem ilkesine aykırı bir davranışta bulunmuştur (Hungerbühler Iwo W., Verwaltungpsratsprasident, Zürih-2017, s.70, yöneliş: Kıratlı, s.78). 7- Dairemizin 26.01.2016 tarih ve 2015/3129 E. – 2016/804 K. sayılı kararında, “… anonim şirketlerde yönetim kurulunu toplantıya davet yetkisinin açıkça yönetim kurulu başkanına verildiği, bu yetkinin emredici nitelikte olduğu, somut olayda butlanla sakat olduğu belirtilen kararların alındığı yönetim kurulu toplantılarının ise yönetim kurulu başkanının daveti üzerine değil, toplantıya davet yetkisi olmayan üyelerin daveti üzerine yapıldığı, bu hususun anonim şirketin temel yapısına uymadığı ve TTK'nın 391/1-b maddesi uyarınca alınan bu yönetim kurulu kararlarının butlanı sonucunu doğurduğu, iptali istenilen genel kurul toplantısının da butlanla sakat yönetim kurulu kararına dayalı olarak yapıldığı, ayrıca bu toplantıda alınan şirketin tasfiyesine ilişkin kararın sermayenin en az %75'ini oluşturan pay sahiplerinin onayı ile alınmadığı, karar nisabının sağlanmadığı, dolayısıyla genel kurul toplantısında alınan kararın da yoklukla malul bulunduğu gerekçesiyle asıl ve birleşen davaların kabulüne, davalı şirketin 11.04.2013, 07.05.2013, 04.06.2013 ve 29.08.2013 tarihli yönetim kurulunda alınan kararlar ile 24.09.2013 tarihli genel kurulda alınan şirketin tasfiyesine kararın yok hükmünde olduklarının tespitine karar verilmiştir.” 8- Somut olayda, davalı şirket yönetim kurulu karar defterinde 15.02.2013 tarihli Kararda, şirket yönetim kurulunun toplanarak şirketin 07.03.2013 tarihinde olağan toplantıya çağrılmasına ve bu toplantıda konuşulacak konulara ilişkin “şirket ana sözleşmesinin 11 maddesinin değişikliğini” de içeren gündem tespitine karar verilmiş ise de, beş kişilik yönetim kurulundan dört kişinin toplantıda hazır bulunduğu ve kararın OYÇOKLUĞU ile alınmasına karar verildiği belirtilmiş ise de, tutanakta yönetim kurulunun bir çağrı üzerine toplandığından bahsedilmediği gibi, kararın hangi oyçokluğu ile alındığı, kimlerin muhalif kaldığının da tutanağa geçirilmediği anlaşılmaktadır. Bu anlamda karar nisabının ne olduğu anlaşılamadığı için de yönetim kurulu kararının yok hükmünde olduğu kabul edilmelidir. 9- Öte yandan davalı şirket tarafından davacının yönetim kurulu toplantısına çağırıldığına ilişkin hiçbir delil sunulamamıştır. Bu nedenle de çağrı olmaksızın toplanan yönetim kurulu kararında alınan genel kurulun toplantıya çağırısına ilişkin kararın yok hükmünde olduğunun kabulü gerekir. Anılan sebeplerle davanın kabulüne dair mahkeme kararının onanması gerektiğini düşündüğümden, yazılı gerekçe ile kararın bozulmasına ilişkin Daire çoğunluk görüşüne katılmıyorum.

Azlığın Genel Kurulu Çağrı ve Gündeme Madde Ekleme Hakkı

Türk Ticaret Kanunu m. 411/1 uyarınca, sermayenin en az onda birine, halka açık ortaklıklarda ise yirmide birine sahip pay sahipleri; haklı gerekçelerini ve gündemi yazılı olarak belirterek yönetim kurulundan genel kurulu toplantıya davet etmesini yahut yapılacak toplantının gündemine madde koymasını isteyebilir. Esas sözleşmeyle bu çağrı hakkı daha düşük pay sahipliği oranına sahip ortaklara da tanınabilir. Kanunun 411/2 maddesi uyarınca gündeme madde konulması talebinin, toplantı çağrı ilanının Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımına dair ilan bedelinin yatırılmasından önce yönetim kuruluna ulaşmış bulunması şarttır.

6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU m. 411Kaynağı aç
MADDE 411- (1) Sermayenin en az onda birini, halka açık şirketlerde yirmide birini oluşturan pay sahipleri, yönetim kurulundan, yazılı olarak gerektirici sebepleri ve gündemi belirterek, genel kurulu toplantıya çağırmasını veya genel kurul zaten toplanacak ise, karara bağlanmasını istedikleri konuları gündeme koymasını isteyebilirler. Esas sözleşmeyle, çağrı hakkı daha az sayıda paya sahip pay sahiplerine tanınabilir. (2) Gündeme madde konulması istemi, çağrı ilanının Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımlanmasına ilişkin ilan ücretinin yatırılması tarihinden önce yönetim kuruluna ulaşmış olmalıdır. (3) Çağrı ve gündeme madde konulması istemi noter aracılığıyla yapılır. (4) Yönetim kurulu çağrıyı kabul ettiği takdirde, genel kurul en geç kırkbeş gün içinde yapılacak şekilde toplantıya çağrılır; aksi hâlde çağrı istem sahiplerince yapılır. b) Mahkemenin izni

Türk Ticaret Kanunu m. 411/3 gereğince azlık tarafından yöneltilen çağrı ve gündeme madde konulması istemi noter aracılığıyla yapılır. Yönetim kurulu çağrıyı kabul ettiği takdirde, genel kurul en geç kırk beş gün içinde yapılacak şekilde toplantıya çağrılır; genel kurul bu süre içinde yapılmazsa azlığın mahkemeye başvurmasına gerek kalmaksızın çağrı talep sahiplerince yapılır.

Çağrısız Genel Kurul Toplantısı ve Gündeme Madde Eklenmesi

Türk Ticaret Kanunu m. 416 uyarınca, bütün pay sahipleri veya temsilcilerinin katılımıyla yapılan çağrısız genel kurullarda karar alabilme ehliyeti yalnızca toplantının açılışında değil, toplantı süresince de aranır. Bu nedenle herhangi bir pay sahibinin toplantıyı terk etmesi çağrısız genel kurulun karar alabilme yeteneğini ortadan kaldırır.

Türk Ticaret Kanunu m. 416/2 uyarınca, çağrısız toplanan genel kurulda gündeme oybirliği ile madde eklenebilir. Kanun bu kuralı emredici nitelikte kurguladığından, bu düzenlemenin aksine esas sözleşmeye konulan hükümler geçersizdir.

Toplantı Düzeni, İç Yönetmelik ve Hazır Bulunanlar Listesi

Genel kurul toplantılarına pay sahipleri veya temsilcilerinin yanı sıra Türk Ticaret Kanunu m. 407/2 uyarınca murahhas azalarla en az bir yönetim kurulu üyesi ve denetçi katılır; ayrıca düzenleme kapsamında öngörülen denetim yetkilileri de toplantıda hazır bulunur. Türk Ticaret Kanunu m. 333'te belirlenen şirketler bakımından Bakanlık temsilcisinin genel kurula katılımı zorunludur. Diğer şirketlerde hangi durumlarda Bakanlık temsilcisinin genel kurulda bulunacağı ve görevlendirilme usul ve esasları Bakanlıkça çıkarılacak yönetmelikle belirlenir.

6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU m. 407Kaynağı aç
MADDE 407- (1) Pay sahipleri şirket işlerine ilişkin haklarını genel kurulda kullanırlar. Kanuni istisnalar saklıdır. (2) Murahhas üyelerle en az bir yönetim kurulu üyesinin genel kurul toplantısında hazır bulunmaları şarttır. Diğer yönetim kurulu üyeleri genel kurul toplantısına katılabilirler. Denetçi (…)[59] genel kurulda hazır bulunur. Üyeler ve denetçiler görüş bildirebilirler. (3) 333 üncü madde gereğince belirlenen şirketlerin genel kurul toplantılarında Gümrük ve Ticaret Bakanlığının temsilcisi de yer alır. Diğer şirketlerde, hangi durumlarda Bakanlık temsilcisinin genel kurulda bulunacağı ve genel kurul toplantıları için temsilcilerin görevlendirilmelerine ilişkin usul ve esaslar ile bunların nitelik, görev ve yetkileri ayrıca ücret tarifeleri Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca çıkarılacak bir yönetmelikle düzenlenir. Bakanlık temsilcisinin toplantıya katılma giderleri ve ücretleri ilgili şirket tarafından karşılanır. B) Görev ve yetkileri

Genel kurul toplantısında hazır bulunanların listesi yönetim kurulu tarafından hazırlanır. Yönetim kurulunca düzenlenen genel kurula katılabilecekler listesi yönetim kurulu başkanı tarafından imzalanarak toplantıdan önce toplantı yerinde bulundurulur ve genel kurula katılanların imzaladığı liste hazır bulunanlar listesi adını alır. Türk Ticaret Kanunu m. 419/2 uyarınca genel kurulun çalışma usullerine ilişkin iç yönetmelik yönetim kurulu tarafından hazırlanır ve genel kurulun onayından sonra yürürlüğe girer; asgari unsurları Bakanlıkça belirlenen bu iç tüzüğe göre toplantı yönetilir.

Pay Sahiplerinin Temsili ve Oy Hakkının Kullanımı

Pay sahibinin genel kurulda temsili organın temsilcisi, bağımsız temsilci, kurumsal temsilci ve tevdi eden temsilcisi aracılığıyla sağlanabilir. Şirket organın temsilcisi tavsiye edecekse şirketten tamamen bağımsız ve tarafsız bir kişiyi de aynı görev için önermek ve bu iki kişiyi esas sözleşmeye göre ilan edip internet sitesine koymak zorundadır. Organın temsilcisi ile bağımsız temsilcinin pay sahibi olması şart değildir.

Kurumsal temsilci, yayımlayacağı bir bildirge ile yapacaklarını, seçilmesi için oy kullanacağı yönetim kurulu üyelerini ve denetçiyi açıklayan, pay sahiplerine önerilerini ilan edip vekalet toplayan kişidir; genel kurulda oy kullanırken bildirgede yer alan hususların dışına çıkamaz. Yönetim kurulu, pay sahiplerini önerdikleri kurumsal temsilcilerin kimlik ve iletişim bilgilerini şirkete bildirmeye çağırır. Tevdi olunan kurumlar ise kural olarak zilyetliklerindeki pay senetleri için oy kullanamaz; ancak tevdi ilişkisinin gereği veya alınan yetkiye dayanılarak katılma ve oy hakları tevdi olunan tarafından kullanılabilir. Tevdi olunana tanınacak bu katılma ve oy yetkisi genel nitelikte olabileceği gibi her genel kurul toplantısından önce de verilebilir.

Toplantı ve Karar Yeter Sayıları

Anonim şirket genel kurulunda olağan toplantı yeter sayısı Türk Ticaret Kanunu m. 418/1 ile düzenlenmiştir. Kanunda veya esas sözleşmede daha ağır bir nisap kararlaştırılmadıkça genel kurul, sermayenin en az dörtte birini karşılayan pay sahiplerinin veya temsilcilerinin katılımıyla toplanır ve bu nisabın toplantı boyunca sürdürülmesi gerekir. İlk toplantıda anılan nisabın sağlanamaması durumunda yapılacak ikinci toplantıda ise herhangi bir toplantı nisabı aranmaz.

6102 sayılı TÜRK TİCARET KANUNU m. 418Kaynağı aç
MADDE 418- (1) Genel kurullar, bu Kanunda veya esas sözleşmede, aksine daha ağır nisap öngörülmüş bulunan hâller hariç, sermayenin en az dörtte birini karşılayan payların sahiplerinin veya temsilcilerinin varlığıyla toplanır. Bu nisabın toplantı süresince korunması şarttır. İlk toplantıda anılan nisaba ulaşılamadığı takdirde, ikinci toplantının yapılabilmesi için nisap aranmaz. (2) Kararlar toplantıda hazır bulunan oyların çoğunluğu ile verilir. III – Toplantı başkanlığı ve iç yönerge

Türk Ticaret Kanunu m. 418/2 uyarınca genel kurul kararları, aksine düzenleme bulunmadıkça toplantıda hazır bulunan oyların çoğunluğu ile verilir. Alelade kararların toplantı ve karar yeter sayıları korunurken, esas sözleşme değişiklikleri bakımından kanunda farklı yeter sayılar benimsenmiştir.

Tek pay sahipli anonim şirketlerde genel kurul kararları nasıl geçerlilik kazanır?

Tek pay sahipli anonim şirketlerde tek pay sahibi genel kurulun tüm yetkilerine sahiptir; Türk Ticaret Kanunu m. 408/3 uyarınca bu pay sahibinin genel kurul sıfatıyla alacağı kararların geçerlilik kazanabilmesi için yazılı olmaları şarttır.

Denetçinin genel kurulu toplantıya çağırma yetkisi var mıdır?

Hayır, getirilen denetim sisteminin gereği olarak denetçi, genel kurulu toplantıya çağırma yetkisine sahip olanlar arasından çıkarılmıştır.

Azlığın genel kurul çağrısı kabul edildiğinde toplantı yapılmazsa çağrıyı kim yapar?

Yönetim kurulunun kabul tarihinden itibaren kırk beş gün içinde toplantı yapılmazsa, azlığın mahkemeye başvurup karar almasına gerek olmaksızın toplantıya ilişkin çağrı talep sahiplerince yapılır.

Çağrısız genel kurul toplantısında bir pay sahibinin ayrılması toplantıyı nasıl etkiler?

Çağrısız genel kurulun karar alabilme ehliyeti toplantı süresince de arandığından, herhangi bir pay sahibinin toplantıyı terk etmesi çağrısız genel kurulun karar alabilme yeteneğini ortadan kaldırır.

Genel kurul toplantı çağrısı en geç ne zamana kadar ilan edilmelidir?

Genel kurul toplantı çağrısı, ilan ve toplantı günleri hariç olmak üzere toplantı tarihinden en az iki hafta önce şirketin internet sitesinde ve Türkiye Ticaret Sicili Gazetesinde yayımlanmalıdır.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

Avukat Erdal Ersoyİletişim ve randevu