Yolcu Beraberi Eşya ve Genel Gümrük Muafiyeti
Gümrük limitleri, yolcuların yurt dışından ülkeye giriş yaparken gümrüğe beyana tabi olmaksızın yanlarında getirebilecekleri mal ve eşyaların sınırını ve gümrük muafiyeti kapsamını ifade eder. Yolcu beraberi eşya, ticari miktar ve mahiyet arz etmeyen eşyadır. Bu çerçevede her bir yolcu, beraberinde getirdiği Ek-9 liste kapsamı kişisel eşyayı ve 430 Avro değerindeki eşyayı muafen getirebilmektedir.
Belirlenen muafiyet sınırlarının üzerinde eşya getirilmesi durumunda ise bu eşyaların ülkeye girişi mutlak bir yasak kapsamında değildir. Yolcular gümrük limitleri üzerindeki mal ve eşyaları gümrüğe beyan ederek ve tahakkuk eden vergilerini ödeyerek getirebilmektedir.
Tütün, Alkol ve Gıda Ürünlerinde Muafiyet Sınırları
Tütün ve tütün ürünleri kapsamında tanınan yolcu muafiyet limiti; 600 adet sigara, her biri 3 gramdan ağır olmayan 100 adet sigarillo, 50 adet puro, 200 yaprak sigara kağıdı ile 250 gram kıyılmış tütün ve 250 gram pipo tütünüdür. Alkollü ürünlerde ise alkol derecesi yüzde 22'yi geçen alkol ve alkollü içkiler için 1 litre, alkol derecesi yüzde 22'yi geçmeyen alkol ve alkollü içkiler için ise 2 litre muafiyet hakkı tanınmaktadır.
Gıda ürünlerinde çay, çözülebilir hazır kahve, kahve, çikolata ve şekerden mamul yiyeceklerin her birinden azami 1 kilogram getirme hakkı bulunmaktadır. İsteyen yolcular 1 kilogram çikolata veya 1 kilogram şekerden mamul yiyecek haklarının tamamını, yani 2 kilogramlık hakkı bu iki eşyadan yalnızca biri lehine kullanabilir. Bununla birlikte, yolcu beraberinde et ve süt ürünleri getirilemez.
Elektronik Cihazlar, Telefon ve Kozmetik Limitleri
Elektronik eşya kategorisinde yolcu beraberinde 1 adet televizyon, 1 adet masaüstü veya dizüstü bilgisayar, 1 adet oyun konsolu, 1 adet fotoğraf makinesi ve 1 adet kamera getirilebilir. Cep telefonu bakımından yolcular, kendi kimlik numaralarına kayıtlı hatlarla kullanmak şartıyla üç takvim yılında 1 adet cep telefonunu kıymetine bakılmaksızın muafen getirebilmektedir. Muafen getirilen cihazın IMEI kaydının 120 gün içerisinde yapılması zorunludur.
Kozmetik ürünlerde tanınan muafiyet sınırı, 600 mililitreyi aşmamak kaydıyla kolonya, parfüm, lavanta, esans veya losyon ile 5 adet cilt bakım ürünü ve makyaj malzemesinden oluşmaktadır.
Nakit Para, Ziynet Eşyası ve İlaç Taşıma Esasları
Yurt dışından gelen yolcuların Türkiye'ye beraberlerinde getirebilecekleri nakit para konusunda herhangi bir miktar sınırlaması bulunmamaktadır. Buna karşılık yurt dışına çıkış yaparken beyan edilmeden taşınabilecek nakit para miktarı 10.000 Avro veya karşılığı olan yabancı para ile sınırlandırılmıştır. Yurt dışına çıkarken bu sınır üzerindeki nakit paranın mutlaka gümrük idaresine beyan edilmesi gerekir; aksi halde paraya el konulabilir ve gümrük mevzuatına aykırılık nedeniyle ceza davası açılabilir.
Altın, gümüş veya değerli taşlardan yapılmış kişisel ziynet eşyalarından toplam değeri 15.000 ABD Dolarını geçmeyenler beyana tabi olmaksızın ülkeye getirilebilir ve yurt dışına çıkarılabilir. Ancak değerli maden veya taş fiilen takı olarak kullanılıyor olsa dahi değeri 15.000 ABD Dolarının üzerinde ise limit üzerinde sayılır ve beyan ile vergiye tabi tutulur. Takı niteliği taşımayan değerli maden ve taşlar için ise gümrük vergisi ödenmesi gerekmektedir.
Yolcuların seyahatleri süresince kullanmaları gereken ilaçlar bakımından da muafiyet tanınmıştır. Yolcular, söz konusu ilaçları kullanmaları gerektiğini tevsik eden sağlık raporu veya hekim reçetesi göstermek kaydıyla kişisel tedavileri için makul miktardaki ilacı beraberlerinde getirebilirler.
Ticari Nitelik Tespiti ve Gümrük Hattı Seçimi
Gümrük muafiyetlerinin çoğu yalnızca yolcular için geçerlidir ve işi gereği yurt dışına çıkıp mal getiren şoförlere uygulanmamaktadır. Bir eşyanın kişisel kullanımdan çıkarılarak ticari sayılmasında; aynı türden eşyanın düzenli aralıklarla getirilmesi, ticari olduğunu belirten ambalaja sahip olması ve miktar bakımından fazlalık kriterleri birlikte değerlendirilir.
Havalimanları ve sınır kapılarında limit dahilinde eşyası bulunan yolcular doğrudan yeşil hattan geçiş yapabilir. Yeşil hattan geçmek 'beyan edecek gümrüğe tabi eşyam yok' anlamına gelmektedir. Yolcu gümrük limitlerinin üzerinde eşya getiriyorsa öncelikle kırmızı hatta uğramalı, limit üzerindeki eşyayı beyan ederek tahakkuk eden vergiyi ödemelidir. Yeşil hattan geçen yolcular arasında şüphe üzerine veya rastgele yapılan aramalarda limit aşımı tespit edilirse tutanak düzenlenir, limiti aşan eşyaya el konulur ve gümrük kaçakçılığı suçlamasıyla yargılama başlatılır.
Yurt dışından cep telefonu getirme kuralları nelerdir?
Yolcular, kimlik numaralarına kayıtlı hatlarla kullanmak kaydıyla üç takvim yılında 1 adet cep telefonunu kıymetine bakılmaksızın muafen getirebilir. Cihazın IMEI kaydının 120 gün içinde yapılması gerekmektedir.
Nakit para taşırken gümrükte beyan sınırı ne kadardır?
Türkiye'ye girişte nakit para için bir miktar sınırlaması bulunmamaktadır. Yurt dışına çıkışta ise 10.000 Avro veya karşılığı üzerindeki nakit paranın mutlaka gümrük idaresine beyan edilmesi gerekir; aksi halde paraya el konulabilir ve ceza davası açılabilir.
Kişisel ziynet eşyası muafiyet limiti nedir?
Toplam değeri 15.000 ABD Dolarını aşmayan altın, gümüş veya değerli taşlardan yapılmış kişisel ziynet eşyaları beyansız getirilebilir ve çıkarılabilir. Değeri 15.000 ABD Dolarını aşan takılar beyan ve vergiye tabi olup takı niteliğinde olmayan değerli maden ve taşlar için de gümrük vergisi ödenmesi gerekir.
Yolcu beraberinde et ve süt ürünleri getirilebilir mi?
Hayır, et ve süt ürünleri yolcu beraberinde kesinlikle getirilemez.
Yeşil hattan geçerken limit üstü eşya bulunursa ne olur?
Yeşil hattan geçiş beyana tabi eşya bulunmadığını gösterdiğinden, yapılan kontrolde limit aşımı saptanırsa tutanak düzenlenir, limiti aşan eşyaya el konulur ve kaçakçılık suçlamasıyla yargılama başlatılır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy