Spor müsabakalarına dayalı sabit ihtimalli veya müşterek bahis ya da şans oyunlarının kanunun verdiği yetkiye dayalı olmaksızın yürütülmesi, 7258 sayılı Kanun kapsamında cezai ve idari yaptırımlara bağlanmıştır. Kanun, yetkisiz bahis oynatma, yurt dışı oyunlara erişim sağlama, mali transferlere aracılık etme ve reklam yoluyla teşvik fiillerini adli ceza gerektiren bağımsız suçlar olarak düzenlerken; bahis oynama eylemini idari para cezasını gerektiren bir fiil olarak belirlemiştir. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu uygulamasında ise kumar, kazanç amacıyla icra edilen ve kâr ile zararın talihe bağlı olduğu oyunlar biçiminde tarif edilerek genel ceza normu olarak ayrıca korunmaktadır.
5237 sayılı TÜRK CEZA KANUNU m. 228Kaynağı aç
7258 sayılı FUTBOL VE DİĞER SPOR MÜSABAKALARINDA BAHİS VE ŞANS OYUNLARI DÜZENLENMESİ HAKKINDA KANUN m. 5Kaynağı aç
Spor Müsabakalarına Dayalı Bahis Oynatma ve Yer Sağlama Suçu
Kanunun tanıdığı yetkiye dayanmaksızın spor müsabakalarına dayalı sabit ihtimalli veya müşterek bahis ya da şans oyunlarını oynatanlar veya bunların oynanmasına yer ya da imkân sağlayanlar, 7258 sayılı Kanun m. 5/1-a gereğince üç yıldan beş yıla kadar hapis ve on bin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır.
Yurt Dışında Oynatılan Bahis Oyunlarına Türkiye'den İmkân Sağlama
Türkiye sınırları dışındaki spor karşılaşmalarına ilişkin bahis veya şans oyunlarının internet ya da benzer vasıtalarla ülkeden erişilerek oynanmasına imkân verenler, 7258 sayılı Kanun m. 5/1-b gereğince dört yıldan altı yıla kadar hapis cezasına çarptırılır. İlgili kanun hükmünde hapis cezasının yanında adli para cezası öngörülmemiştir.
Bahis Faaliyetlerinde Para Nakline Aracılık Fiili
Spor müsabakalarına dayalı sabit ihtimalli veya müşterek bahis ya da şans oyunlarıyla bağlantılı şekilde para nakline aracılık eden kişiler hakkında, 7258 sayılı Kanun m. 5/1-c uyarınca üç yıldan beş yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasına hükmolunur.
Bahis Oyunlarına Reklam Yoluyla Teşvik Etme
Spor karşılaşmalarına yönelik sabit ihtimalli veya müşterek bahis ya da şans oyunlarının reklamını yaparak yahut başka yöntemlerle kişileri bu oyunlara yönlendirenler, 7258 sayılı Kanun m. 5/1-ç uyarınca bir yıldan üç yıla kadar hapis ve üç bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
Yasadışı Bahis Oynama Fiiline Verilen İdari Para Cezası
7258 sayılı Kanun m. 5/1-d hükmü gereğince, kanuna aykırı spor müsabakalarına dayalı sabit ihtimalli veya müşterek bahis ya da şans oyunlarını oynayan kişilere hapis cezası verilmez; bu kişilere mahallin en büyük mülki idare amiri tarafından beş bin liradan yirmi bin liraya kadar idari para cezası uygulanır.
Kabahatler Kanunu'nun 17. maddesi uyarınca nispi nitelikte olmayan idari para cezaları her takvim yılı başından geçerli olmak üzere Vergi Usul Kanunu hükümleri çerçevesinde tespit ve ilan edilen yeniden değerleme oranında artırılarak tatbik edilir; hesaplamada bir Türk Lirasının küsuru hesaba katılmaz. Kanunda alt ve üst sınırı gösterilen ceza miktarı tayin edilirken işlenen fiilin haksızlık içeriği ile failin kusuru ve ekonomik durumu birlikte dikkate alınır. Ekonomik durumun müsait olmaması hâlinde, ilk taksitin peşin ödenmesi kaydıyla idari para cezasının bir yıl içinde dört eşit taksitle ödenmesi kararlaştırılabilir; taksitlerin zamanında ve tam olarak ödenmemesi durumunda kalan miktar tahsil edilir.
5326 sayılı KABAHATLER KANUNU m. 17Kaynağı aç
Eşya ve Kazanç Müsaderesi ile Tüzel Kişiler Hakkında Tedbirler
7258 sayılı Kanun m. 5 kapsamındaki suçların icrasına özgülenen veya bunlarda kullanılan ya da suç konusu oluşturan eşyalar ile bu oyunlar amacıyla ortaya konulan veya temin edilen her türlü mal varlığı değeri, Türk Ceza Kanunu hükümleri çerçevesinde müsadereye tabi tutulur. Bu suçlar sebebiyle tüzel kişiler hakkında ise bunlara özgü güvenlik tedbirleri uygulanır.
İşyerlerinin Faaliyetten Men Edilmesi ve Ruhsat İptali
Kanunda belirtilen suçların icra edildiği işyerleri, herhangi bir ihtarda bulunulmaksızın mahallin en büyük mülki idare amiri tarafından üç ay süreyle mühürlenir. Açma ve çalışma ruhsatına sahip yerlerin ruhsatları ise mülki amirin bildirimi doğrultusunda ruhsat vermeye yetkili makamca beş iş günü içerisinde iptal edilir.
Ceza Muhakemesi Tedbirleri ve Görevli Mahkeme
7258 sayılı Kanun m. 5 kapsamındaki suçlar takibi şikâyete bağlı olmadığından resen soruşturulur. Türk Ceza Kanunu m. 66/1-e uyarınca ceza üst sınırı beş yılı aşmayan fiiller bakımından dava zamanaşımı sekiz yıldır. Kanunda tanımlanan yasadışı bahis suçları ile Türk Ceza Kanunu m. 228'de yer alan fiiller asliye ceza mahkemesinin görevine girmekte olup soruşturma evresinde koruma tedbirlerine sulh ceza hâkimliği karar verir.
5237 sayılı TÜRK CEZA KANUNU m. 66Kaynağı aç
7258 sayılı Kanun m. 5'in birinci fıkrasının (a), (b), (c) ve (ç) bentlerinde düzenlenen suçlar ile Türk Ceza Kanunu m. 228/3-4 kapsamındaki fiiller bakımından Ceza Muhakemesi Kanunu hükümleri çerçevesinde koruma tedbirlerine başvurulabilir. Bu doğrultuda Ceza Muhakemesi Kanunu m. 128 gereğince taşınmazlara, hak ve alacaklara elkoyma; m. 135 gereğince iletişimin tespiti, dinlenmesi ve kayda alınması; m. 139 gereğince örgüt faaliyeti çerçevesinde işlenip işlenmediğine bakılmaksızın gizli soruşturmacı görevlendirilmesi ve m. 140 uyarınca teknik araçlarla izleme tedbirleri uygulanabilir.
Erişim Engelleme ve Spor Toto Teşkilat Başkanlığının Konumu
7258 sayılı Kanun kapsamındaki suçlarla ilgili olarak 5651 sayılı Kanun'un erişimin engellenmesine ilişkin hükümleri tatbik edilir. İlgili suçlara dair delil veya emarelerin varlığı hâlinde Spor Toto Teşkilat Başkanlığı doğrudan Cumhuriyet başsavcılığına başvurabilir; soruşturma neticesinde verilecek kovuşturmaya yer olmadığı kararlarına karşı da itiraz yetkisini kullanabilir. Mahkeme, bu suçlar dolayısıyla açılan davalarda iddianamenin bir örneğini Başkanlığa tebliğ eder ve başvuru hâlinde Spor Toto Teşkilat Başkanlığı davaya katılan olarak kabul edilir.
TCK Kapsamında Kumar Oynanması İçin Yer ve İmkân Sağlama
Türk Ceza Kanunu m. 228/1 hükmüne göre, kumar oynanması amacıyla yer veya imkân sağlayan failler bir yıldan üç yıla kadar hapis ve iki yüz günden az olmamak üzere adli para cezasıyla cezalandırılır. Bahse konu eylemin çocukların oynamasına yönelik gerçekleştirilmesi hâlinde uygulanacak yaptırım bir kat artırılır.
Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama suçunun bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle işlenmesi durumunda üç yıldan beş yıla kadar hapis ve bin günden on bin güne kadar adlî para cezası verilir. Suçun bir örgütün faaliyeti çerçevesinde işlenmesi hâlinde verilecek ceza yarı oranında artırılır. TCK m. 228 kapsamındaki suçtan dolayı tüzel kişiler hakkında bunlara özgü güvenlik tedbirlerine hükmolunur.
Ters İbraz Başvurusunda Süreler
Bahis ve şans oyunları süreçlerinde gündeme gelen ters ibraz (chargeback) başvuruları bakımından hak düşürücü süreler öngörülmüştür. Bu çerçevede başvuru süresi işlemin öğrenilmesinden itibaren 120 gün olup her hâlükârda fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren 540 günün geçmesiyle başvuru hakkı sona erer.
Yasadışı bahis oynama fiili hapis cezasını gerektirir mi?
Hayır, yasadışı spor bahislerini oynayan kişilere hapis cezası uygulanmaz; mülki idare amiri tarafından kanunda beş bin liradan yirmi bin liraya kadar belirlenen idari para cezası verilir ve bu miktar Kabahatler Kanunu gereğince yıllık yeniden değerleme oranına göre artırılır.
Bilişim sistemleri kullanılarak kumar oynatılmasının cezası nedir?
Kumar oynanması için yer ve imkân sağlama suçunun bilişim sistemlerinin kullanılması suretiyle işlenmesi durumunda Türk Ceza Kanunu m. 228/3 gereğince üç yıldan beş yıla kadar hapis ve bin günden on bin güne kadar adlî para cezasına hükmolunur.
Yasadışı bahis oynatılan işyerlerine hangi idari işlem uygulanır?
İlgili suçların işlendiği işyerleri mülki idare amirince ihtar yapılmaksızın üç ay süreyle mühürlenir; ruhsatlı yerlerin çalışma ruhsatları bildirimi takiben beş iş günü içinde iptal edilir.
Ters ibraz (chargeback) için tanınan başvuru süreleri nelerdir?
Ters ibraz için belirlenen süre haksız işlemin öğrenilmesinden itibaren 120 gün olup her hâlükârda işlemin gerçekleştiği tarihten itibaren 540 gün geçmesiyle başvuru süresi tamamlanır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy