Vergi levhası, vergi tarhına esas olan kazanç tutarını ve bu kazanca denk düşen vergi miktarını gösteren belgedir. Levhanın içeriğini ve şeklini Hazine ve Maliye Bakanlığı belirler. Gelir veya kurumlar vergisi beyannamesi verildikten sonra Gelir İdaresi Başkanlığı her mükellef için yıllık levhayı düzenler ve mükellefin İnternet Vergi Dairesi hesabına iletir.
Gelir vergisi yönünden levha alacaklar
Gelir vergisi bakımından vergi levhası alacaklar arasında ticari kazanç sahipleri, serbest meslek erbabı ile adi ortaklık, kollektif şirket ve komandit şirket gibi ticari işletmeler yer alır. Adi ortaklık, kollektif şirket ve komandit şirkette her ortak için ayrı vergi levhası alınması gerekir.
Zirai kazanç sahipleri yönünden ölçü, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu’nun 52. maddesinin 6. fıkrasında belirtilen yazıhaneyi açanlardır. Bu fıkrada gösterilen yazıhaneyi açmayan her zirai kazanç sahibinin aynı nedenle levha alacağı sonucu bu çerçeveden çıkarılmaz.
Kurumlar vergisi mükellefi şirketler
Kurumlar vergisi mükellefleri yönünden anonim şirketler, limited şirketler ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketler vergi levhası alacaklar arasında sayılır.
Bu şirket türlerinde ticaret sicili müdürlüğünde tescilden sonra veriler elektronik ortamda ilgili vergi dairesi müdürlüğünün sistemine aktarılır ve tescil bilgilerine göre mükellefiyet kaydı açılır. Anılan mükelleflerin ayrıca işe başlama veya bırakma bildirimi vermesi gerekmez.
Levhada yer alan bilgiler
Levhada mükellefin adı ve soyadı, ticaret unvanı, işyerinin adresi, vergi kimlik numarası, bağlı olunan vergi dairesinin adı, tabi olunan vergi türü, işe başlama tarihi, ana faaliyete ilişkin kod ve faaliyet türü ile faaliyet durumu bulunur. Faaliyet durumu faal, tasfiye halinde veya terk olarak gösterilir.
Belgede ayrıca son üç yıla ait beyan edilmiş vergi matrahları ve bu matrahların ait olduğu yıl için tahakkuk eden vergiler yer alır. Gelir İdaresi Başkanlığı bilgi işlem sisteminin verdiği onay kodu da levhanın unsurlarındandır.
İletim, bastırma ve kimlik bilgilerinin girilmesi
Beyannamelerin verilmesinden sonra yıllık olarak düzenlenen levhalar mükelleflerin İnternet Vergi Dairesi hesaplarına iletilir. Mükellef, vergi işlemlerini yürütmesi için 3568 sayılı Kanun kapsamında serbest muhasebeci, serbest muhasebeci mali müşavir veya yeminli mali müşavir yetkilendirebilir. Levha, mükellef ya da yetkilendirilen kişi tarafından bastırılabilir.
İnternet Vergi Dairesi üzerinden erişilebilen vergi levhasında sistem tarafından verilen onay kodu tasdik hükmündedir.
Gelir vergisi mükellefleri bakımından adi ortaklık, kollektif şirket ve komandit şirket ortaklarının her biri için ayrı ayrı vergi kimlik numarası ve T.C. kimlik numarası yazılır.
Kurumlar vergisi mükellefleri bakımından anonim şirket, limited şirket ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirket için vergi kimlik numarası girilir; T.C. kimlik numarası kısmı boş bırakılır.
Bastırma dönemi gelir vergisi mükellefleri için 1 Nisan’dan, kurumlar vergisi mükellefleri için 1 Mayıs’tan başlar ve Mayıs ayının son gününe kadar sürer. Levha bulundurma mecburiyeti olan mükelleflerin levhalarını 31 Mayıs’a kadar yazdırması zorunludur.
Basit usulde vergi mükellefi olan kişiler, Gelir İdaresi Başkanlığına bağlı İnternet Vergi Dairesi üzerinden internet yoluyla vergi levhası çıkarabilir.
Mükellefiyetin başlaması ve bildirim süreleri
Mükellefiyetin başlaması için vergi dairelerinden veya Gelir İdaresi Başkanlığının internet sitesinden alınan işe başlama bildirim formu doldurulur ve forma eklenecek belgelerle vergi dairesi sicil yoklama servisine başvurulur. Bu yol, tescil üzerine mükellefiyeti elektronik olarak açılan ve ayrıca işe başlama bildirimi gerekmeyen anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirketlerden ayrıdır.
İşe başlamanın on gün içinde bağlı bulunulan vergi dairesine bildirilmemesi halinde birinci derece usulsüzlük cezası kesilir. Değişiklik ve işi bırakma bildirimlerinin durumun vukuu tarihinden itibaren bir ay içinde yapılmaması halinde ikinci derece usulsüzlük cezası uygulanır.
On sekiz yaşından küçükler
On sekiz yaşından küçük kişiler için vergi kaydı yapılmasında engel bulunmaz. Çocuk on sekiz yaşına gelinceye kadar, mahkemece atanmış vasi veya temsilci olarak anne ya da baba, kişinin vergisel işlemlerini yerine getirir.
Levha bulundurmama veya asmama
213 sayılı Vergi Usul Kanunu’nun 353. maddesinin 4. bendi, vergi kanunlarının uygulanması bakımından levha bulundurma veya asma zorunluluğu bulunan mükelleflerin bu zorunluluğa uymaması halinde her tespit için özel usulsüzlük cezası kesileceğini düzenler. Madde metni ceza tutarını hem 10.000.000 lira hem parantez içinde 3.000 TL olarak birlikte yazdığından, bu iki tutardan hangisinin uygulanacağı bu metinden kesinleştirilemez. Bent, levha yükümlülüğünün kimler için ve nasıl doğduğunu değil, mevcut yükümlülüğe uyulmamasının cezasını düzenler.
213 sayılı VERGİ USUL KANUNU m. 353Kaynağı aç
Vergi levhası neyi gösterir?
Vergi levhası, vergi tarhına esas kazanç tutarını ve bu kazanca denk düşen vergi miktarını gösteren belgedir.
Ortaklıkta her ortak için ayrı levha gerekir mi?
Adi ortaklık, kollektif şirket ve komandit şirkette her ortak bakımından ayrı vergi levhası alınması gerekir.
Şirket sorgusunda T.C. kimlik numarası yazılır mı?
Anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş komandit şirket için vergi kimlik numarası girilir; T.C. kimlik numarası kısmı boş bırakılır.
Vergi levhası en geç ne zaman yazdırılır?
Levha bulundurma mecburiyeti olan mükellefler levhalarını 31 Mayıs’a kadar yazdırır. Gelir vergisi mükelleflerinde dönem 1 Nisan’da, kurumlar vergisi mükelleflerinde 1 Mayıs’ta başlar ve Mayıs ayının son gününde biter.
Levhadaki onay kodunun hükmü nedir?
İnternet Vergi Dairesi üzerinden erişilen vergi levhasında sistem tarafından verilen onay kodu tasdik hükmündedir.
Basit usulde vergi levhası internetten çıkarılabilir mi?
Evet. Basit usulde vergi mükellefi olan kişiler, İnternet Vergi Dairesi üzerinden internet yoluyla vergi levhası çıkarabilir.
Değişiklik bildirimi ne zaman yapılır?
Değişiklik ve işi bırakma bildirimlerinin durumun vukuu tarihinden itibaren bir ay içinde yapılmaması halinde ikinci derece usulsüzlük cezası uygulanır.
Levha bulundurulmazsa hangi yaptırım öngörülür?
Levha bulundurma veya asma zorunluluğu bulunan mükellef bu zorunluluğa uymazsa, Vergi Usul Kanunu’nun 353. maddesinin 4. bendi uyarınca her tespit için özel usulsüzlük cezası kesilir. Metinde 10.000.000 lira ve parantez içindeki 3.000 TL birlikte yazıldığından uygulanacak tutar bu hükümden belirlenemez.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy