Tüketici Hakem Heyeti başvuru sonucu, e-Devlet kapısında yer alan Tüketici Bilgi Sistemi (TÜBİS) üzerinden çevrim içi olarak veya başvurunun yapıldığı ilçe kaymakamlığındaki hakem heyeti bürosuna şahsen başvurularak öğrenilir. Ayrıca 6502 sayılı Tüketicinin Korunması Hakkında Kanun uyarınca hakem heyetinin düzenlediği evrak taraflara veya vekillerine elektronik ortamda, bunun mümkün olmadığı hâllerde ise Tebligat Kanunu hükümleri çerçevesinde resmi olarak tebliğ edilir.
6502 sayılı TÜKETİCİNİN KORUNMASI HAKKINDA KANUN m. 70Kaynağı aç
e-Devlet ve TÜBİS Üzerinden Sonuç Sorgulama
Başvuru sahipleri, hakem heyetindeki uyuşmazlığın durumunu ve verilen kararı e-Devlet kapısı üzerinden takip edebilir. Arama alanına Tüketici Hakem Heyeti Başvuru Sorgulama yazılarak ulaşılan Tüketici Şikayeti Uygulaması hizmeti, başvurucuyu TÜBİS sistemine yönlendirir. Bu ekrandan dosyanın mevcut inceleme evresi ve nihai karar ayrıntıları incelenebilir.
Sorgulama ekranında yer alan gündeme alındı ibaresi, başvurunun hakem heyeti üyelerince incelenmek ve karara bağlanmak üzere periyodik heyet toplantı listesine dahil edildiğini ve dosyanın karar safhasında bulunduğunu ifade eder.
Hakem Heyeti Bürosundan Bilgi Edinme ve Tebligat Süreci
Başvurunun yapıldığı ilçe kaymakamlığında hizmet veren Tüketici Hakem Heyeti bürosuna bizzat gidilerek kimlik belgesi ibrazıyla dosyanın akıbeti sorgulanabilir ve heyetçe karar verilmişse sonuç öğrenilebilir. İlgili büroların olanaklarına bağlı olarak telefon iletişimi üzerinden de dosya hakkında bilgi edinilmesi mümkündür.
Tüketici hakem heyeti tarafından tebliği gereken evrak, 6502 sayılı Kanun'un 70. maddesinin 2. fıkrası uyarınca taraflara veya vekillerine elektronik ortamda tebliğ edilir; elektronik tebligatın yapılamadığı hâllerde ise 7201 sayılı Tebligat Kanunu hükümleri uyarınca posta yoluyla yazılı tebligat gerçekleştirilir.
Dosya sonucu e-Devlet üzerinden önceden öğrenilmiş olsa dahi kanuni itiraz sürelerinin hesaplanmasında çevrim içi sorgulama tarihi değil, resmi tebligatın taraflara ulaştığı tarih esas alınır.
Karara Bağlama Süresi ve Kararın Bağlayıcılığı
Tüketici Hakem Heyetleri Yönetmeliği uyarınca hakem heyetleri kendilerine yapılan uyuşmazlık başvurularını en geç altı ay içinde karara bağlamakla yükümlüdür. Heyetin iş yoğunluğuna bağlı olarak bu süreye en fazla üç ay ilave edilebilir.
6502 sayılı Kanun'un 70. maddesinin 1. fıkrası uyarınca Tüketici Hakem Heyeti tarafından verilen kararlar uyuşmazlığın tarafları açısından hukuken bağlayıcı niteliktedir.
Karara İtiraz Usulü ve Mahkemenin İnceleme Yetkisi
6502 sayılı Kanun'un 70. maddesinin 3. fıkrası uyarınca, hakem heyetinin kararına karşı tebliğin yapıldığı tarihten itibaren iki haftalık süre zarfında itiraz yoluna başvurulabilir. Bu itiraz davası, kararı veren heyetin ya da tüketicinin yerleşim yerinin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesinde açılır.
Tüketici hakem heyeti kararına karşı mahkemeye itiraz edilmiş olması kararın icrasını kendiliğinden durdurmaz. Ancak itiraz eden tarafça talep edilmesi şartıyla hâkim, hakem heyeti kararının icrasını tedbir yoluyla durdurabilir.
Tüketici mahkemesi, itiraz olunan kararın esas yönünden kanuna uygun olup da kanunun olaya uygulanmasında hata yapılmış olması veya kanuna uymayan hususun yeniden yargılamayı gerektirmemesi hâlinde evrak üzerinde kararı değiştirerek veya düzelterek onama kararı verebilir. Tarafların kimliklerine, ticari unvanlarına ait yanlışlıklar ile yazı, hesap veya diğer açık ifade yanlışlıklarında da aynı yöntem uygulanır; kararın usule ve kanuna uygun olup da gerekçesinin doğru bulunmaması hâlinde ise gerekçe değiştirilerek veya düzeltilerek onanır.
6502 sayılı Kanun'un 70. maddesinin 5. fıkrası uyarınca tüketici hakem heyeti kararlarına karşı yapılan itiraz üzerine tüketici mahkemesinin vereceği karar kesindir.
Kararın İlamlı İcra Yoluyla Yerine Getirilmesi
6502 sayılı Kanun'un 70. maddesinin 2. fıkrası uyarınca tüketici hakem heyetinin kararları, İcra ve İflâs Kanunu'nun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümlerine göre yerine getirilir. İtiraz süresi içinde itiraz edilmeyen veya itirazı reddedilen heyet kararları icra dairesi aracılığıyla ilamlı icra takibine konu edilebilir.
Tüketici Hakem Heyeti başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır?
Tüketici Hakem Heyetleri başvuruları kural olarak en geç altı ay içinde karara bağlar; iş yoğunluğu durumunda bu inceleme süresi en fazla üç ay daha uzatılabilir.
Dosya sorgulamasında gündeme alındı ne anlama gelir?
Gündeme alındı ifadesi, dosyanın heyetin periyodik toplantı gündemine eklendiğini ve heyet üyeleri tarafından inceleme ve karar aşamasına alındığını gösterir.
Hakem heyeti kararına hangi sürede itiraz edilmelidir?
Hakem heyeti kararlarına karşı, kararın tebliğinden itibaren iki hafta zarfında tüketicinin ikamet ettiği yerdeki veya heyetin bulunduğu yerdeki tüketici mahkemesinde itiraz davası açılabilir; süre hesabında e-Devlet sorgu tarihi değil resmi tebligat tarihi dikkate alınır.
Hakem heyeti kararına itiraz icrayı durdurur mu?
Karara itiraz edilmesi icra takibini kendiliğinden durdurmaz; icranın durdurulabilmesi için itiraz eden tarafın mahkemeden tedbir talebinde bulunması ve hâkimin bu yönde karar vermesi gerekir.
İtiraz süresi geçen hakem heyeti kararı nasıl uygulanır?
Yasal süre içinde itiraz edilmeyen hakem heyeti kararı kesinleşir ve İcra ve İflâs Kanunu'nun ilamların yerine getirilmesi hakkındaki hükümleri uyarınca icra dairesi üzerinden ilamlı icra takibiyle tahsil edilir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy