Tribün Olaylarında Taraftarların Cezai ve Hukuki Sorumluluğu

by Avukat Erdal Ersoy
Tribün Olaylarında Taraftarların Cezai ve Hukuki Sorumluluğu

Sporda Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Yasal Çerçeve

Spor müsabakalarında düzenin ve güvenliğin tesisi amacıyla yürürlüğe konulan 6222 sayılı Sporda Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Kanun, müsabaka öncesinde, esnasında ve sonrasında uygulanacak kuralları belirler. Kanunun kapsamı yalnızca spor alanlarıyla sınırlı olmayıp bu alanların çevresini, taraftarların gruplar halinde toplandığı yerleri ve müsabakaya gidiş-geliş güzergâhlarını da içerir. Kanun uyarınca adli bir ceza verilmiş olması, ilgili spor federasyonunun kendi mevzuatından doğan disiplin cezalarını ve idari yaptırımları uygulama yetkisini ortadan kaldırmaz.

Hakaret, Tehdit ve Ayrımcılık İçeren Tezahüratların Cezası

Spor alanlarında taraftarların grup halinde veya münferiden, belirli bir şahsı hedef alıp almadığına bakılmaksızın, gören ya da duyan kişilerce tehdit veya hakaret olarak algılanacak biçimde aleni söz ve davranışlarda bulunmaları 6222 sayılı Kanun'un 14. maddesinin birinci fıkrası uyarınca suç teşkil eder. Fiilin daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmaması halinde failler hakkında elli günden az olmamak üzere adli para cezasına hükmolunur ve bu suç tipinde mağdurun şikâyette bulunması şartı aranmaz.

6222 sayılı SPORDA ŞİDDET VE DÜZENSİZLİĞİN ÖNLENMESİNE DAİR KANUN m. 14Kaynağı aç
MADDE 14 – (1) Spor
alanlarında taraftarların grup halinde veya münferiden belirli bir kişiyi hedef
veya muhatap alıp almadığına bakılmaksızın duyan veya gören kişiler tarafından tehdit
veya hakaret olarak algılanacak tarzda aleni olarak söz ve davranışlarda
bulunmaları halinde, fiilleri daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç
oluşturmadığı takdirde, şikayet şartı aranmaksızın, failler hakkında elli
günden az olmamak üzere adli para cezasına hükmolunur.
(2) Spor alanlarında toplum kesimlerini din, dil, ırk,
etnik köken, cinsiyet veya mezhep farkı gözeterek hakaret oluşturan söz ve
davranışlarda bulunan kişi, fiili daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç
oluşturmadığı takdirde, bir yıldan üç yıla hapis cezası ile
cezalandırılır.
(3) Birinci ve ikinci fıkralarda tanımlanan suçların
yazılı pankart taşınması veya asılması ya da duvarlara yazı yazılması suretiyle
işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında artırılır.
(4) (Ek:4/7/2019-7182/8 md.) Birinci ve ikinci
fıkralarda belirtilen fiillerin; her türlü yazılı, görsel, işitsel veya
elektronik kitle iletişim aracıyla işlenmesi hâlinde de bu madde hükümleri
uygulanır.
Müsabaka ve seyir alanlarına usulsüz
seyirci girişi[14][15][16]

6222 sayılı Kanun'un 14. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, spor alanlarında toplum kesimlerini din, dil, ırk, etnik köken, cinsiyet veya mezhep farkı gözeterek hakaret oluşturan söz ve davranışlarda bulunan kişi, fiili daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç teşkil etmediği takdirde bir yıldan üç yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Bu suçların yazılı pankart taşınması veya asılması ya da duvarlara yazı yazılması suretiyle işlenmesi durumunda verilecek ceza yarı oranında artırılır. Maddenin dördüncü fıkrası gereğince, söz konusu eylemlerin her türlü yazılı, görsel, işitsel veya elektronik kitle iletişim aracı vasıtasıyla gerçekleştirilmesi halinde de ilgili cezai hükümler tatbik edilir.

Yasak Maddeler ve Spor Alanlarının İhlali

Spor alanlarına veya takım ya da taraftarların toplu seyahat ettikleri araçlara ateşli silahlar, kesici, ezici, delici aletler ile patlayıcı, parlayıcı, yanıcı maddelerin sokulması yasaktır. 6222 sayılı Kanun'un 13. maddesi gereğince, esasen suç oluşturan silahları bu alanlara sokanlar hakkında 6136 sayılı Kanun hükümleri kapsamında cezaya hükmolunurken; esasen bulundurulması suç teşkil etmeyen kesici, ezici veya yanıcı alet ve maddeleri sokan faillere altı aydan iki yıla kadar hapis cezası verilir. Bu alet ve maddelerin seyircilere temini amacıyla taşınması veya temin edilmesi durumunda ceza iki yıldan beş yıla kadar hapistir. Söz konusu maddelerin kullanılarak müsabaka veya antrenman düzeninin bozulması halinde, eylem daha ağır cezayı gerektirmediği takdirde bir yıldan beş yıla kadar hapis cezası öngörülür. Sokulması yasak olmayan maddelerle düzenin bozulması halinde yüz gün, alana uyuşturucu madde veya belirlenen esaslara aykırı alkollü içecek sokulması durumunda ise otuz gün adli para cezası tatbik edilir.

6222 sayılı SPORDA ŞİDDET VE DÜZENSİZLİĞİN ÖNLENMESİNE DAİR KANUN m. 12Kaynağı aç
MADDE 12 – (1) (Değişik:4/7/2019-7182/6 md.)
Müsabaka, seyir, özel seyir ve antrenman alanları ile takım veya taraftarların
toplu olarak seyahat ettikleri araçlara;
a) Ruhsatlı dahi olsa ateşli
silahlar ile esasen bulundurulması yasak olan diğer silahların,
b) Esasen bulundurulması yasak olmamakla beraber
kesici, ezici, bereleyici veya delici aletler ile patlayıcı, parlayıcı, yanıcı
veya yakıcı maddelerin,
c) Uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin,
sokulması yasaktır. Müsabaka,
seyir ve antrenman alanlarında alkollü içecek sokulması, kullanılması ve
satılmasına ilişkin usul ve esaslar ilgili federasyonlar tarafından belirlenir.
(2) Müsabaka güvenliğinin sağlanması amacıyla, genel
kolluk görevlileri ile bunların gözetiminde olmak üzere özel güvenlik
görevlileri, mülki amirin yazılı emrine istinaden, spor alanına girişte
izleyicilerin üstünü ve eşyasını teknik cihazlarla ve gerektiğinde el ile
kontrol edebilir ve arayabilir.
(3) Spor müsabakası öncesinde, esnasında ve sonrasında
spor alanında taraftarların üzeri ve eşyası 4/7/1934 tarihli ve 2559 sayılı
Polis Vazife ve Salahiyet Kanununun önleme aramasına ilişkin hükümlerine göre
aranabilir.
(4) 4/12/2004 tarihli ve 5271 sayılı Ceza Muhakemesi
Kanununun adli aramaya ilişkin hükümleri saklıdır.
(5) Genel kolluk görevlileri ve belediye zabıtası
birinci fıkranın (b) ve (c) bentleri kapsamına giren alet veya maddeleri spor
alanında seyyar olarak satan, satışa arz eden, dağıtan veya dağıtmak için
bulunduran kişileri bu alandan uzaklaştırmakla yükümlüdür.[11]
Spor alanlarına yasak madde sokulması
ve müsabaka düzeninin bozulması[12]
6222 sayılı SPORDA ŞİDDET VE DÜZENSİZLİĞİN ÖNLENMESİNE DAİR KANUN m. 13Kaynağı aç
MADDE 13 – (Değişik:4/7/2019-7182/7 md.)
(1) Bulundurulması esasen suç oluşturan silahları
müsabaka, seyir, özel seyir ve antrenman alanları ile takım veya taraftarların
toplu olarak seyahat ettikleri araçlara sokan kişi hakkında, 10/7/1953 tarihli
ve 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanunun
ek 1 inci maddesi hükümlerine göre cezaya hükmolunur.
(2) Esasen bulundurulması suç oluşturmamakla beraber
12 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamına giren alet veya
maddeleri müsabaka, seyir, özel seyir ve antrenman alanları ile takım veya
taraftarların toplu olarak seyahat ettikleri araçlara sokan kişi, altı aydan
iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(3) 12 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi
kapsamına giren alet veya maddeleri seyircilere temin etmek amacıyla müsabaka,
seyir, özel seyir ve antrenman alanları ile takım veya taraftarların toplu
olarak seyahat ettikleri araçlara sokan veya bu yerlerde seyircilere temin eden
kişi, iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(4) 12 nci maddenin birinci fıkrasının (b) bendi
kapsamına giren alet veya maddeleri müsabaka, seyir veya antrenman alanlarında
kullanarak müsabaka veya antrenman düzeninin bozulmasına sebebiyet veren kişi,
fiili daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde, bir
yıldan beş yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır.
(5) Müsabaka, seyir veya antrenman alanlarına
sokulması yasak olmayan maddeleri kullanarak müsabaka veya antrenman düzeninin
bozulmasına sebebiyet veren kişi, fiili daha ağır bir cezayı gerektiren başka
bir suç oluşturmadığı takdirde, yüz gün adli para cezasıyla cezalandırılır.
(6) Müsabaka, seyir, özel seyir ve antrenman alanları
ile takım veya taraftarların toplu olarak seyahat ettikleri araçlara müsabaka
öncesinde veya sırasında uyuşturucu veya uyarıcı madde ya da 12 nci maddenin
birinci fıkrasının ikinci cümlesine aykırı olarak müsabaka, seyir ve antrenman
alanlarına alkollü içecek sokan kişi, fiili daha ağır bir cezayı gerektiren
başka bir suç oluşturmadığı takdirde, otuz gün adli para cezası ile
cezalandırılır.
Tehdit veya hakaret içeren tezahürat[13]

Müsabaka ve seyir alanlarına giriş düzeni de özel cezai yaptırımlara bağlanmıştır. 6222 sayılı Kanun'un 15. maddesi uyarınca mevzuata uygun bilet temin etmeksizin müsabakaları izlemek maksadıyla spor alanlarına giren kişiye elli günden az olmamak üzere, fiilin seyirden yasaklı kişi tarafından işlenmesi durumunda ise iki yüz günden az olmamak üzere adli para cezası uygulanır. Kanuna aykırı seyirci kabul eden veya edilmesini sağlayanlar bir yıla kadar hapis cezası ile karşılaşırken, bu fiilin yasaklı kişi lehine işlenmesi halinde ceza yarı oranında artırılır. Kendisine ait elektronik kartı başkasına kullandıranlara adli para cezası, kartı yetkisiz üreten veya satanlara ise iki yıldan beş yıla kadar hapis cezası verilir. Ayrıca 6222 sayılı Kanun'un 16. maddesi uyarınca seyircilerin alana kabulünden tamamen tahliyesine kadar yetkisiz olarak müsabaka alanına, soyunma odalarına veya sporcu tünellerine girmek müstakil bir suç oluşturur ve düzenin bozulması halinde ceza ağırlaşır. Kanunun 21. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca kendisine tahsis edilen yer dışında oturmakta ısrar eden seyirciler ise zor kullanılarak dışarı çıkarılır.

6222 sayılı SPORDA ŞİDDET VE DÜZENSİZLİĞİN ÖNLENMESİNE DAİR KANUN m. 15Kaynağı aç
MADDE 15 – (1) Bu Kanun hükümlerine göre temin
edilmiş bileti olmaksızın spor müsabakalarını izlemek amacıyla müsabaka ve
seyir alanlarına giren kişi, elli günden az olmamak üzere adli para cezası ile
cezalandırılır. Suçun spor müsabakalarına seyirci olarak katılmaktan
yasaklanmış kişi tarafından işlenmesi halinde, verilecek adli para cezasının miktarı
iki yüz günden az olamaz.
(2) Müsabaka ve seyir
alanlarına bu Kanun hükümlerine aykırı olarak seyirci kabul eden veya kabul
edilmesini sağlayan kişi, bir yıla kadar hapis cezası ile
cezalandırılır. Suçun spor müsabakalarına seyirci olarak katılmaktan
yasaklanmış kişi lehine işlenmesi halinde, verilecek ceza yarı oranında
artırılır.
(3) Spor müsabakalarına seyirci olarak katılmaktan
yasaklanmış kişiler hariç olmak üzere; Gençlik ve Spor Bakanlığının
tasarrufunda bulunan seyirci yerlerine giriş ve çıkışa ilişkin düzenlemeler
çerçevesinde müsabaka ve seyir alanlarına girenlerle ilgili olarak birinci ve
ikinci fıkra hükümleri uygulanmaz.
(4) Kendisine ait elektronik kartı bir başkasının spor
müsabakasına seyirci olarak girmesini sağlamak amacıyla kullandıran kişi
birinci fıkra hükmüne göre cezalandırılır.
(5) Spor müsabakalarına seyirci olarak girişi sağlamak
amacıyla elektronik kartı yetkisiz olarak üreten, satan, satışa arz eden,
devreden, satın alan, kabul eden veya bulunduran kişi iki yıldan beş yıla kadar
hapis ve beş yüz günden onbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
Bu kartı kendi kullanımı için kabul eden ve bulunduran kişi iki yıla kadar
hapis cezası ile cezalandırılır.
(6) (Ek:4/7/2019-7182/9 md.) Spor müsabakaları
için; ilgili federasyon, spor kulüpleri ve yetkili diğer kişiler tarafından
uygun görülen yerler ve görevliler dışında bilet satışı yapanlar altı aydan bir
yıla kadar hapis ve yüz günden iki bin güne kadar adli para cezası, değerinin
üstünde bilet satışı yapanlar ise bir yıldan üç yıla kadar hapis ve iki yüz
elli günden beş bin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
Yasak alanlara girme[17][18]
6222 sayılı SPORDA ŞİDDET VE DÜZENSİZLİĞİN ÖNLENMESİNE DAİR KANUN m. 21Kaynağı aç
MADDE 21 – (1) Müsabakalarda özel güvenlik
görevlisi bulundurma yükümlülüğüne aykırı hareket eden spor kulüplerine, eksik
olan her bir özel güvenlik görevlisi sayısı itibarıyla üç yüz Türk Lirası idari
para cezası verilir.
(2) 5 inci maddenin
dördüncü, beşinci ve yedinci fıkralarında öngörülen yükümlülüklerin yerine
getirilmemesi halinde her müsabaka için;
a) En üst futbol liginde bulunan spor kulüplerine
yüzbin Türk Lirası,
b) En üst futbol liginin bir alt liginde bulunan spor
kulüplerine seksenbin Türk Lirası,
c) Basketbol, voleybol ve hentbol dalları için ise
spor tesisinin kullanım hakkına sahip bulunan spor kulübü, kurum ve kuruluşlara
yirmibin Türk Lirası,
idari para cezası verilir.
(3) Elektronik bilet uygulamasına geçilmemiş seyir
alanlarına biletsiz veya kapasiteden fazla seyirci alınması halinde, ilgili
spor kulübüne beşbin Türk Lirasından ellibin Türk Lirasına kadar idari para
cezası verilir. Bu fıkra hükmü sadece profesyonel futbol kulüplerinin
müsabakaları ile ilgili olarak uygulanır.
(4) Seyir alanında kendisine tahsis edilenden başka
yere oturmakta ısrar eden seyirci, zor kullanılarak dışarı çıkarılır.
Şiddete neden olabilecek açıklamalar

Kasten Yaralama, Mala Zarar Verme ve Görevlilerin Statüsü

Spor alanlarında işlenen kasten yaralama ve mala zarar verme fiilleri 6222 sayılı Kanun'un 17. maddesinin birinci fıkrası uyarınca nitelikli hal kapsamında değerlendirilir. Bu alanlarda kasten yaralama veya mala zarar verme suçlarının işlenmesi durumunda şikâyet şartı aranmaksızın Türk Ceza Kanunu'nun ilgili hükümlerine göre belirlenecek ceza yarı oranında artırılır. Kanun gereğince spor alanları ve bu alanlardaki eşya, mala zarar verme suçu bakımından kamu malı hükmünde kabul edilir.

6222 sayılı SPORDA ŞİDDET VE DÜZENSİZLİĞİN ÖNLENMESİNE DAİR KANUN m. 17Kaynağı aç
MADDE 17 – (1) Spor alanlarında kasten yaralama
suçunun veya mala zarar verme suçunun işlenmesi halinde şikayet şartı
aranmaksızın 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun ilgili
maddelerine göre verilecek ceza yarı oranında artırılır. Spor alanları ve bu
alanlardaki eşya, mala zarar verme suçu bakımından kamu malı hükmündedir.
(2) Birinci fıkra kapsamına giren suçların işlenmesi
suretiyle müsabaka, antrenman veya seyir alanlarına ve bu alanlardaki eşyaya
zarar verilmiş olması halinde, meydana gelen zararların tazmini hususunda zarar
veren kişiler ve onların taraftarı olduğu spor kulübü meydana gelen zarardan
müteselsilen sorumludur. Zararı gideren spor kulübünün sorumlu taraftarlarına
rücu hakkı saklıdır.
Suçun ağırlaştırıcı unsuru ve hak
yoksunluğu

6222 sayılı Kanun'un 17/A maddesi doğrultusunda, kasten yaralama veya mala zarar verme suçlarının yüzün gizlenmesi suretiyle işlenmesi halinde verilecek cezalar yarı oranında artırılır. Bu fiiller sebebiyle bir yıl veya daha fazla süreli hapis cezasına mahkûm edilen kişiler, spor kulüplerinin, federasyonların ve sportif faaliyette bulunan tüzel kişilerin yönetim ve denetim organlarında görev yapmaktan yasaklanır. Öte yandan hakemler, gözlemciler, saha komiserleri ve temsilciler görevleri sebebiyle kendilerine karşı işlenen suçlar bakımından kamu görevlisi sayılır.

Maddi Zararların Tazmini ve Kulübün Taraftara Rücu Hakkı

Tribün olayları sırasında stadyuma, seyir koltuklarına, bariyerlere veya müsabaka alanındaki diğer eşyaya verilen zararların tazmini 6222 sayılı Kanun'un 17. maddesinin ikinci fıkrasında özel bir teselsül kuralına bağlanmıştır. Kasten yaralama veya mala zarar verme suçlarının işlenmesiyle müsabaka, antrenman veya seyir alanlarına ve buralardaki eşyaya zarar verilmesi halinde, meydana gelen zararların karşılanmasından zarar veren failler ile onların taraftarı olduğu spor kulübü müteselsilen sorumludur. Zararı tazmin eden spor kulübünün sorumlu taraftarlara rücu hakkı saklıdır.

Spor Müsabakalarını Seyirden Yasaklama Tedbiri ve Süreleri

6222 sayılı Kanun'da tanımlanan veya atıf yapılan suçlardan mahkûmiyet hükmü kurulması halinde, fail hakkında güvenlik tedbiri olarak spor müsabakalarını seyirden yasaklanma kararı verilir. Seyirden yasaklanma tedbiri; kişinin müsabakaları ve antrenmanları izlemek amacıyla spor, antrenman ve seyir alanlarına girişinin engellenmesini ifade eder. Hükmün kesinleşmesiyle infazına başlanan bu yaptırım, cezanın infazının tamamlanmasından itibaren bir yıl geçmesiyle sona erer. Ceza verilmesine yer olmadığı kararı verilmesi durumunda ise güvenlik tedbiri kararın kesinleşmesinden itibaren bir yıl süreyle uygulanır. Bu bir yıllık süreler; ikinci kez seyirden yasaklanma yaptırımına karar verildiğinde üç yıl, üçüncü kez seyirden yasaklanma yaptırımına karar verildiğinde ise beş yıl olarak tatbik edilir.

6222 sayılı SPORDA ŞİDDET VE DÜZENSİZLİĞİN ÖNLENMESİNE DAİR KANUN m. 18Kaynağı aç
MADDE 18 – (1) Kişinin, bu Kanunda tanımlanan
veya yollamada bulunulan ilgili kanunlardaki suçlardan dolayı mahkemece kurulan
hükümde, hakkında güvenlik tedbiri olarak spor müsabakalarını seyirden
yasaklanmasına karar verilir. Seyirden yasaklanma ibaresinden kişinin
müsabakaları ve antrenmanları izlemek amacıyla müsabaka, antrenman ve seyir
alanlarına girişinin yasaklanması anlaşılır. Hükmün kesinleşmesiyle infazına başlanan
seyirden yasaklanma yaptırımının süresi cezanın infazı tamamlandıktan itibaren
bir yıl geçmesiyle sona erer. Bu güvenlik tedbirine ceza verilmesine yer
olmadığı kararı ile birlikte hükmedilmesi halinde, hükmün kesinleştiği tarihten
itibaren bir yıl geçmesiyle bu güvenlik tedbirinin uygulanmasına son verilir.
Güvenlik tedbiri olarak spor müsabakalarını seyirden yasaklama kararı 25/5/2005
tarihli ve 5352 sayılı Adli Sicil Kanunu hükümlerine göre kaydedilir. (Ek cümle:4/7/2019-7182/13 md.)
Bu fıkradaki bir yıllık
süreler, ikinci kez seyirden yasaklanma yaptırımına karar verildiğinde üç yıl;
üçüncü kez seyirden yasaklanma yaptırımına karar verildiğinde ise beş yıl
olarak uygulanır.
(2) Bu madde hükümleri, taraftar gruplarınca spor
alanlarının dışında işlenen kasten yaralama, hakaret veya tehdit içeren
tezahürat ve mala zarar verme suçları bakımından da uygulanır.
(3) Bu madde kapsamına giren suçlardan dolayı
soruşturma başlatılması halinde şüpheli hakkında spor müsabakalarını seyirden
yasaklama tedbiri derhal uygulamaya konulur. Soruşturma evresinde Cumhuriyet
savcısı, kovuşturma evresinde mahkeme tarafından bu tedbirin kaldırılmasına
karar verilmediği takdirde bu yasağın uygulanmasına koruma tedbiri olarak devam
edilir.
(4) Koruma tedbiri olarak uygulanan ve güvenlik
tedbiri olarak hükmedilen spor müsabakalarını seyirden yasaklama tedbirine
ilişkin bilgiler Emniyet Genel Müdürlüğü bünyesinde tutulan bu amaca özgü
elektronik bilgi bankasına derhal kaydedilir. Bu bilgi bankasına spor
kulüplerinin ve federasyonların erişimi sağlanır. Yasaklanan kişilere ilişkin
bilgiler, ilgili spor kulüplerine ve yurt dışında yapılacak müsabaka öncesinde
müsabakanın yapılacağı ülkenin yetkili mercilerine bildirilir.
(5) Koruma tedbiri olarak uygulanan spor müsabakalarını
seyirden yasaklanma tedbiri;
a) Cumhuriyet savcısı veya mahkeme tarafından
kaldırılmasına karar verilmesi,
b) Kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesi,
c) Sanık hakkında beraat veya düşme kararı verilmesi,
halinde derhal kaldırılır. (Ek cümle:4/7/2019-7182/13 md.) Bu kararlar Cumhuriyet başsavcılığı
veya mahkemelerce işlemi yapan kolluk birimine derhâl bildirilir ve kollukça
elektronik bilgi bankasına işlenir.
(6) Kamu davasının açılmasının ertelenmesine, hükmün
açıklanmasının geri bırakılmasına, hapis cezası yerine seçenek yaptırım olarak
tedbire veya hapis cezasının ertelenmesine karar verilmesi halinde, kararın
kesinleştiği tarihten itibaren; önödeme halinde ise, önödemede bulunulduğu
tarihten itibaren, bir yıl süreyle spor müsabakalarını seyirden yasaklama
tedbirinin uygulanmasına devam edilir.
(7) Alkol ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde
etkisinde olduğu açıkça anlaşılan kişi, müsabaka, antrenman ve seyir alanlarına
alınmaz. Bu şekilde belirtilen alanlara giren ve dışarı çıkmamakta ısrar eden
kişi zor kullanılarak dışarı çıkarılır ve bu madde hükümlerine göre bir yıl
süreyle spor müsabakalarını seyirden yasaklanır.
(8) Bu madde hükümlerine göre
spor müsabakalarını seyirden yasaklanan kişi, yasaklama kararının sebebini
oluşturan fiilin işlendiği müsabakanın tarafı olan ve taraftarı olduğu takımın
katıldığı spor müsabakalarının yapılacağı gün, yurt içinde bulunduğu takdirde,
müsabakanın başlangıç saatinde ve bundan bir saat sonra bulunduğu yere en yakın
genel kolluk birimine başvurmakla yükümlüdür. (Ek cümle:4/7/2019-7182/13
md.) Bu yükümlülüğün takibi amacıyla kolluk birimlerince biyometrik yöntemler
de kullanılabilir.
(9) Sekizinci fıkradaki yükümlülüğe aykırı hareket
eden kişi, her bir müsabaka için yirmibeş günden az olmamak üzere adli para
cezası ile cezalandırılır.
(10) Bu Kanun hükümlerine göre hakkında güvenlik
tedbiri olarak spor müsabakalarını seyirden yasaklanma kararı verilen kişi,
yasak süresince spor kulüplerinde ve federasyonlarda ve taraftar derneklerinde
yönetici olamaz; spor müsabakalarında hakem, temsilci veya gözlemci olarak
görev yapamaz.
DÖRDÜNCÜ BÖLÜM
Çeşitli Hükümler
Federasyonların yaptırım uygulama
yetkisi

Seyirden yasaklanma tedbiri yalnızca kesinleşmiş cezalar sonrasında değil, soruşturma ve kovuşturma süreçlerinde koruma tedbiri olarak da uygulanır. Kanun kapsamındaki bir suçtan soruşturma başlatılması durumunda şüpheli hakkında derhal seyirden yasaklama tedbiri uygulamaya konulur; soruşturma evresinde Cumhuriyet savcısı, kovuşturma evresinde ise mahkeme kaldırmadıkça tedbirin uygulanmasına koruma tedbiri olarak devam edilir. Koruma tedbiri; savcı veya mahkemenin kaldırma kararıyla, kovuşturmaya yer olmadığı kararı verilmesiyle ya da sanık hakkında beraat veya düşme kararı verilmesi halinde derhal kaldırılır.

Kamu davasının açılmasının ertelenmesi, hükmün açıklanmasının geri bırakılması, hapis cezası yerine seçenek yaptırım uygulanması veya hapis cezasının ertelenmesi hallerinde kararın kesinleştiği tarihten; önödeme halinde ise ödemenin yapıldığı tarihten itibaren bir yıl süreyle seyirden yasaklama tedbirinin uygulanmasına devam edilir. Ayrıca taraftar gruplarınca spor alanlarının dışında işlenen kasten yaralama, hakaret veya tehdit içeren tezahürat ve mala zarar verme suçlarında da seyirden yasaklama hükümleri tatbik olunur. Alkol ya da uyuşturucu veya uyarıcı madde etkisinde olduğu açıkça anlaşılan kişiler spor alanlarına alınmaz; giren ve çıkmamakta ısrar edenler zor kullanılarak dışarı çıkarılır ve bir yıl süreyle spor müsabakalarını seyirden yasaklanır.

Kolluk Birimine Başvuru Yükümlülüğü ve Görev Yasakları

Hakkında spor müsabakalarını seyirden yasaklanma tedbiri uygulanan kişi, yasaklama kararının sebebini oluşturan fiilin işlendiği müsabakanın tarafı olan ve taraftarı olduğu takımın katılacağı müsabaka gününde genel kolluğa müracaat etmekle yükümlüdür. Kişi yurt içinde bulunduğu takdirde müsabakanın başlama saatinde ve bundan bir saat sonra bulunduğu yere en yakın genel kolluk birimine başvurmak zorundadır. Müsabaka günü kolluk birimine başvuru yükümlülüğüne aykırı hareket eden kişiye her bir müsabaka için yirmi beş günden az olmamak üzere adli para cezası verilir.

Seyirden yasaklanan kişiler için Kanun birtakım sportif görev yasakları da öngörmüştür. 6222 sayılı Kanun'un 18. maddesinin onuncu fıkrası uyarınca hakkında güvenlik tedbiri olarak spor müsabakalarını seyirden yasaklanma kararı verilen kişiler, yasak süresince spor kulüplerinde, federasyonlarda ve taraftar derneklerinde yönetici olamaz; ayrıca spor müsabakalarında hakem, temsilci veya gözlemci olarak görev yapamaz.

Yargılama Görevi ve Disiplin Talimatı Yaptırımları

6222 sayılı Kanun kapsamındaki suçlarda yargılama yapma görevi Hâkimler ve Savcılar Kurulu tarafından ihtisas mahkemesi olarak görevlendirilen asliye ceza mahkemelerine aittir. Kanunda yer alan idari yaptırımlara ve idari para cezalarına karar verme yetkisi ise Cumhuriyet savcısı tarafından kullanılır.

Adli ve cezai süreçlerin yanı sıra Türkiye Futbol Federasyonu Futbol Disiplin Talimatı kapsamında sportif cezalar gündeme gelir. Talimatın 52. maddesi gereğince statlarda düzen, disiplin veya müsabaka akışını bozan eylemlere karışan şahıslara bir aydan iki yıla kadar müsabakalardan men veya süreli hak mahrumiyeti; kulüplere ise para cezası, saha kapatma veya seyircisiz oynama yaptırımları uygulanabilir. Süper Lig ve 1. Lig müsabakalarında olaya karışan bloklardaki seyircilerin elektronik kartları bloke edilebilir. Talimatın 53. maddesi uyarınca çirkin ve kötü tezahürat durumunda kulüplere para cezası ve bilet blokajı; ırkçılık içeren tezahüratlarda ise seyircisiz oynama ve puan indirme cezaları verilebilir.

Tribündeki hakaret veya tehdit içeren tezahüratta şikâyet gerekir mi?

6222 sayılı Kanun'un 14. maddesi uyarınca spor alanlarında gerçekleştirilen aleni tehdit veya hakaret içerikli söz ve davranışlar şikâyete bağlı değildir; yetkili makamlarca resen soruşturularak elli günden az olmamak üzere adli para cezasına hükmolunur.

Seyirden yasaklanan taraftarın maç saatinde kolluğa başvurma görevi nedir?

Hakkında seyirden yasaklanma tedbiri bulunan kişi, taraftarı olduğu takımın maç gününde maçın başlama saatinde ve müsabaka başladıktan bir saat sonra en yakın genel kolluk birimine bizzat müracaat etmekle yükümlüdür; bu yükümlülüğü ihlal etmek adli para cezası yaptırımına bağlanmıştır.

Kulüp stadyumdaki zararı tazmin ettikten sonra taraftara rücu edebilir mi?

6222 sayılı Kanun'un 17. maddesi gereğince spor alanlarına veya eşyaya verilen zararlardan zarar veren kişiler ile onların mensubu olduğu spor kulübü müteselsilen sorumludur; meydana gelen zararı karşılayan kulübün kusurlu taraftarlara rücu hakkı saklıdır.

Spor alanı dışında meydana gelen taşkınlıklarda seyirden yasaklama uygulanır mı?

6222 sayılı Kanun'un 18. maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, taraftar gruplarınca spor alanlarının dışında işlenen kasten yaralama, hakaret veya tehdit içeren tezahürat ve mala zarar verme suçlarında da seyirden yasaklama hükümleri tatbik edilir.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

Avukat Erdal Ersoyİletişim ve randevu