Ticari elektronik iletiler; telefon, çağrı merkezleri, faks, otomatik arama makineleri, akıllı ses kaydedici sistemler, elektronik posta ve kısa mesaj gibi araçlar kullanılarak elektronik ortamda gerçekleştirilen ve ticari amaçlarla gönderilen veri, ses ve görüntü içeriklerini kapsar. Bu iletilerin mevzuata uygun gönderilebilmesi için alıcıdan onay alınması, içerik kurallarına uyulması ve ret hakkına riayet edilmesi gerekir.
Ticari Elektronik İletilerin Tanımı ve Kapsamı
6563 sayılı Kanun ve 29417 sayılı Yönetmelik kapsamında telefon, çağrı merkezleri, faks, otomatik arama makineleri, akıllı ses kaydedici sistemler, elektronik posta ve kısa mesaj hizmeti gibi araçlar kullanılarak ticari amaçlarla alıcılara ulaştırılan veri, ses ve görüntü içerikli iletiler ticari elektronik ileti olarak değerlendirilir.
İleti İçeriğinde Bulunması Gereken Bilgiler ve Promosyon Kuralları
Ticari elektronik iletinin niteliği olağan bir bakış ile anlaşılamıyorsa iletide tanıtım veya kampanya gibi ne olduğuna dair bilgi verici bir ibare yer almalıdır. Bu ibare, kullanılan iletişim aracının niteliğine bağlı olarak iletinin en başında, örneğin elektronik postanın konu bölümünde ya da kısa mesajın en üst kısmında gösterilir.
İletinin indirim veya hediye çeki gibi promosyonları içermesi durumunda bu husus iletide açık bir şekilde belirtilmelidir. Alıcılara promosyonun geçerlilik süresi veya kullanım şartları ile ilgili yapmaları gereken işlemler, bir internet bağlantısı (URL) veya iletişim aracına yer verilerek sunulur.
Onay Alma Usulü ve Acentelik İlişkileri
Onay alma sürecinde alıcının ticari elektronik iletileri kabul ettiğine dair irade beyanı ile birlikte adı, soyadı ve elektronik iletişim adresi yer almalıdır. Fiziki ortamda, hazırlar arasında alınan onaylarda alıcının imzası aranır. Onayın elektronik ortamda alınması durumunda ise onayın temin edildiğine ve ret hakkının nasıl kullanılacağına ilişkin bilginin aynı gün içerisinde alıcıya bildirilmesi zorunludur.
Acenteye, özel yetkili işletmeye veya bayilik sözleşmesindeki taraflardan birine verilen onay; sözleşmeye konu mal, hizmet veya marka ile sınırlı kalmak kaydıyla sözleşmenin diğer tarafı açısından da geçerli kabul edilir.
Ret Hakkının Kullanılması ve Onay Kayıtlarının Saklanması
Alıcı ret hakkını kullandıktan ve ret bildirimi ilgili firmaya ulaştıktan sonra, hizmet sağlayıcı üç iş günü içerisinde alıcıya ticari elektronik ileti gönderme işlemlerini durdurmak zorundadır.
Alıcı tarafından verilen onay kayıtlarının, onay geri çekilmediği sürece muhafaza edilmesi şarttır. Alıcının ret hakkını kullanmasından sonra ise onay kaydı 1 yıl süreyle saklanır.
Şikâyet Başvurusu ve İdari İnceleme Süreci
29417 sayılı Yönetmelik uyarınca ticari elektronik iletilerle ilgili şikâyette bulunacak alıcılar, şikâyet hakkını iletinin gönderildiği tarihten itibaren 3 ay içerisinde kullanmalıdır.
Şikâyet üzerine il müdürlüğü tarafından talep edilen bilgi ve belgelerin 15 gün içinde ilgili il müdürlüğüne teslim edilmesi gerekir. Bu süre, ilgilinin talebi üzerine ve bir defaya mahsus olmak üzere 15 gün uzatılabilir. Belirtilen süreye rağmen bilgi ve belgelerin teslim edilmemesi durumunda ilgili firma veya kişilere idari yaptırım uygulanır.
Fiziki ortamda ticari elektronik ileti onayı nasıl alınır?
Hazırlar arasında fiziki ortamda alınan onaylarda alıcının kabul irade beyanı, adı, soyadı, elektronik iletişim adresi ve imzası yer almalıdır.
Promosyon içeren iletilerde hangi koşullar aranır?
İletide hediye çeki veya indirim gibi promosyonların bulunduğu açıkça belirtilmeli, geçerlilik süresi ve şartlara ilişkin bilgilere ulaşılabilecek bir URL veya iletişim aracına yer verilmelidir.
Ret bildirimi yapıldıktan sonra ileti gönderimi ne zaman kesilmelidir?
Ret bildiriminin firmaya ulaşmasının ardından üç iş günü içerisinde ticari elektronik ileti gönderimi durdurulmak zorundadır.
Ret hakkını kullanan alıcının onay kaydı ne kadar süre saklanır?
Alıcının ret hakkını kullanmasından sonra onay kaydı 1 yıl süreyle muhafaza edilir.
İletilere karşı şikâyet süresi ne kadardır?
Ticari elektronik iletilere ilişkin şikâyet hakkı, iletinin gönderildiği tarihten itibaren 3 ay içinde kullanılmalıdır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy