Sözleşmenin Hukuki Niteliği ve Tarafların Konumu
Televizyon kanalı marka, yaratıcı içerik ve yayın kimliği danışmanlığına ilişkin sözleşmeler; fikir ve sanat eseri üretimi, stratejik danışmanlık ile kreatif hizmet bileşenlerini aynı bünyede birleştiren karma nitelikli hizmet sözleşmeleridir. Sözleşme çerçevesinde hizmet sunan danışman, mesleki faaliyetini bağımsız bir hizmet sağlayıcı sıfatıyla icra eder. Taraflar arasındaki hukuki bağ; işçi ile işveren arasındaki bağımlılık ilişkisini doğurmadığı gibi hizmet akdi, acentelik, ticari temsilcilik veya herhangi bir ortaklık yahut adi ortaklık statüsü de meydana getirmez.
Danışmanın üstlendiği edim şahsi ve uzmanlığa dayalı bir nitelik taşıdığından, işverenin önceden verilmiş yazılı onayı bulunmaksızın taahhüt edilen hizmetin esaslı kısmının alt yüklenicilere devredilmesi mümkün değildir. Buna karşılık, danışman tarafından geliştirilen stratejik veya kreatif tavsiyelerin yapım şirketi ya da üçüncü kişiler tarafından hayata geçirilmemesi durumunda, danışmanın kusurlu bir davranışı bulunmadığı müddetçe danışmana herhangi bir hukuki sorumluluk yöneltilemez.
Teslim, Muayene ve Revizyon Usulü
Danışman tarafından tamamlanarak sunulan teslim ürünleri üzerinde işverenin yedi iş günü içerisinde inceleme hakkı bulunmaktadır. İşveren bu süre zarfında ürünü kabul edebilir, üzerinde düzeltme yapılmasını isteyebilir veya gerekçesini açıkça bildirmek kaydıyla ürünü geri çevirebilir. Belirlenen yedi iş günlük sürenin sessiz kalınarak geçirilmesi kendiliğinden kesin bir kabul sonucu doğurmaz; bununla birlikte tarafların yazılı bir mutabakat tesis ederek sürenin dolmasıyla zımni kabulün gerçekleşeceğini kararlaştırmaları mümkündür.
İşverenin talep edebileceği makul nitelikteki düzeltme istemleri, danışman tarafından en fazla iki aşama halinde herhangi bir ek bedel yansıtılmaksızın gerçekleştirilir. Bu iki turluk sınırı aşan, başlangıçtaki iş tanımı ve brief sınırlarının dışına çıkan veya projenin kapsamını genişleten revizyonlar ilave ücrete tabi tutulur. İşverenin sunulan çalışmayı reddedebilmesi ise keyfi bir takdire bağlı olmayıp; ürünün sözleşmeye, mutabık kalınan briefe, kanalın yayın çizgisine, yürürlükteki mevzuata veya teknik gerekliliklere aykırılık taşıması şartına bağlıdır.
Fikri Hakların İntikali, Gizlilik ve Rekabet Kısıtlaması
Danışmanın faaliyet kapsamında meydana getirdiği veya meydana getirilmesine katkıda bulunduğu teslim ürünleri üzerinde yer alan tüm mali haklar, işverenin kararlaştırılan sözleşme bedelini ödemesi şartıyla işverene intikal eder. Söz konusu intikal; işleme, çoğaltma, yayma, temsil, umuma iletim ile dijital yayın ve yeniden uyarlama yetkilerini kapsayacak biçimde süre, kullanım sayısı, coğrafi alan ve iletim mecrası yönünden herhangi bir sınırlama olmaksızın gerçekleşir.
Sözleşme kapsamında edinilen ticari veya kurumsal sırlar yönünden öngörülen gizlilik yükümlülüğü, sözleşme ilişkisinin yürürlükte kaldığı dönem boyunca ve ilişkinin sona ermesini takip eden 5 yıl süresince bağlayıcılığını korur. Bununla birlikte danışman, sözleşme devam ettiği sürece işverenin yazılı iznini almaksızın, işverene doğrudan rakip olduğu açıkça anlaşılan ulusal yayın kuruluşlarıyla kanal kimliği bakımından çatışma yaratacak aynı kapsamlı danışmanlık ilişkilerine girmekten kaçınmakla yükümlüdür.
Sözleşmenin Sona Ermesi, Fesih ve Yetki
Mücbir sebep hallerinin 30 günü aşması halinde taraflar çalışma takvimini yeniden düzenlemek üzere bir araya gelir; engelin 60 günü aşması durumunda ise taraflardan her biri sözleşmeyi haklı nedenle feshetme yetkisine kavuşur. Sözleşme şartlarına aykırılık teşkil eden hallerde, derhal fesih istisnaları saklı kalmak üzere, ihlalin giderilmesi amacıyla muhatap tarafa en az 7 gün süre tanıyan yazılı bir ihtarda bulunulması zorunludur.
Ağır mahiyetteki gizlilik ve fikri mülkiyet ihlalleri, hileli eylemler, açıkça itibar sarsıcı tutumlar ile iflas, konkordato veya edimin fiilen yerine getirilememesi hallerinde önceden mehil vermeye gerek olmaksızın sözleşme derhal feshedilebilir. Danışman sözleşmeden doğan hak ve borçlarını işverenin yazılı onayı olmaksızın devredemezken, işveren kendi haklarını grup şirketlerine veya yayın organlarına devredebilme serbestisine sahiptir. Fesih gerçekleşse dahi gizlilik, fikri hak devri, cezai şart ve sorumluluk hükümleri geçerliliğini sürdürür. Uyuşmazlıklarda ise Türk Hukuku uygulanmakta olup İstanbul Merkez Mahkemeleri ve İcra Daireleri yetkilidir.
İşverenin teslim edilen danışmanlık ürününü ret hakkı hangi hallerle sınırlıdır?
İşveren, sunulan ürünü ancak sözleşme şartlarına, iş briefine, yayın çizgisine, hukuki kurallara veya teknik zorunluluklara aykırılık bulunması halinde ve gerekçesini belirterek reddedebilir.
Danışmanlık sürecinde ücretsiz revizyon sınırı nedir?
Danışman, makul kapsamdaki revizyon taleplerini en fazla iki tur ücretsiz yerine getirmekle yükümlüdür; iki turu aşan veya ilk iş tanımının ötesine geçen kapsamlı revizyonlar ilave ücrete tabidir.
Sözleşmenin sona ermesi halinde gizlilik yükümlülüğü ne kadar sürer?
Gizlilik yükümlülüğü sözleşmenin yürürlükte olduğu süre boyunca devam ettiği gibi, sözleşmenin herhangi bir şekilde sona ermesinden itibaren 5 yıl boyunca da varlığını sürdürür.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy