Seyir Alanlarında Güvenlik Önlemleri ve Çocuklara Özel Yer Tahsisi
Spor müsabakalarında çocukların fiziksel ve ruhsal bütünlüğünün muhafaza edilmesi, seyir alanlarının fiziki şartları ile aile hukukundan doğan bakım ve gözetim ödevlerinin birlikte ele alınmasını gerektirir. 6222 sayılı Sporda Şiddet ve Düzensizliğin Önlenmesine Dair Kanun'un 5. maddesi doğrultusunda, spor müsabakalarının yapıldığı seyir alanlarında çocukların ve engellilerin müsabakaları izleyebilmeleri amacıyla durumlarına uygun yerlerin tahsis edilmesi yasal bir zorunluluktur. Bu düzenleme ile riskli kalabalıkların bulunduğu alanlarda çocukların karşılaşmaları güvenli şartlarda takip etmesi hedeflenmektedir.
4721 sayılı TÜRK MEDENİ KANUNU m. 339Kaynağı aç
339- Ana ve baba, çocuğun bakım ve eğitimi konusunda onun menfaatini göz önünde
tutarak gerekli kararları alır ve uygularlar.
Çocuk,
ana ve babasının sözünü dinlemekle yükümlüdür.
Ana
ve baba, olgunluğu ölçüsünde çocuğa hayatını düzenleme olanağı tanırlar; önemli
konularda olabildiğince onun düşüncesini göz önünde tutarlar.
Çocuk,
ana ve babasının rızası dışında evi terkedemez ve yasal sebep olmaksızın
onlardan alınamaz.
Çocuğun
adını ana ve babası koyar.
II.
Eğitim
6222 sayılı SPORDA ŞİDDET VE DÜZENSİZLİĞİN ÖNLENMESİNE DAİR KANUN m. 5Kaynağı aç
a) Müsabaka ve seyir alanlarında sağlık ve güvenliğe,
b) Müsabakanın yapılacağı yerde
konuk takım seyircilerine bağımsız bir bölüm ayırmak ve taraftarlar arasında
temas olmamasını sağlamaya yönelik olarak, ilgili spor federasyonları ve
uluslararası spor federasyonları tarafından belirlenen önlemleri almakla
yükümlüdür.
(2) Spor kulüpleri, müsabakanın güvenliğini sağlamak
amacıyla il veya ilçe spor güvenlik kurullarının kendileriyle ilgili olarak
aldığı kararları yerine getirmekle yükümlüdür.
(3) Birinci ve ikinci fıkralar
kapsamındaki yükümlülüklerin yerine getirilmesi amacıyla özellikle;
a) Müsabaka ve seyir alanlarına, seyri engellemeyecek
şekilde ve federasyonun bağlı olduğu uluslararası federasyonun talimatlarına
uygun olarak seyirci ile müsabakanın yapıldığı yer arasına tel, duvar, bariyer
ve benzeri fizikî engeller konulabilir.
b) Fizikî engeller, ilgili spor güvenlik biriminin
görüşü alınarak, il veya ilçe spor güvenlik kurullarının kararı ile
kaldırılabilir.
c) Seyir alanlarında, çocuklar ve engellilerin
müsabakaları izleyebilmeleri için durumlarına uygun yerler tahsis edilir.
ç) (Değişik:4/7/2019-7182/3 md.) Seyir
alanlarında seyircilerin oturma yerleri numaralandırılır. Bilet satışları
koltuk numarasıyla ilişkilendirilerek yapılır. Seyircilerin ayakta
seyredebileceği şekilde düzenlenmiş numaralı alanla ilişkilendirmek suretiyle
de bilet satışı yapılabilir. Bu uygulamaya, ilgili federasyon ve İçişleri
Bakanlığının görüşü alınarak Bakanlıkça karar verilir. Seyir alanlarına
kapasitenin üzerinde veya biletsiz seyirci alınamaz.
(4) (Değişik cümle:4/7/2019-7182/3 md.) Futbol
dalında en üst lig ile bir altındaki ligde seyir alanlarına girişi sağlayacak
biletler, elektronik sistem üzerinden usul ve esasları Hazine ve Maliye
Bakanlığınca belirlenen şekilde elektronik olarak oluşturulur. Bilet satın
almak isteyen kişilerle ilgili olarak, üzerinde adı, soyadı, Türkiye
Cumhuriyeti kimlik numarası ve fotoğrafı olan bir elektronik kart oluşturulur.
Kişinin yabancı olması halinde kart üzerinde Türkiye Cumhuriyeti kimlik
numarası yerine uyruğu olduğu devletin adı ile Türkiye’ye giriş yaptığı
pasaportun seri numarası kaydedilir. Bilet satışları kişilere özgü elektronik
kart üzerinden yapılabilir. Spor müsabakalarına, kişi ancak adına düzenlenen
elektronik kart ile izleyici olarak girebilir. Spor müsabakasına izleyici
olarak girecek kişilerin kontrolünü ev sahibi kulüp yapmakla yükümlüdür. Bu
yükümlülük ev sahibi olmayan müsabakalarda, müsabakaya katılan her iki kulüp;
milli müsabakalarda ise, ilgili federasyon tarafından yerine getirilir.
(5) Müsabaka ve seyir alanlarında; güvenliğin
sağlanması ve bu Kanuna aykırı davrananların tespiti amacıyla, gerekli teknik
donanımlar kurulur. Kameralar ve benzeri teknik donanımların
yerleştirilecekleri yerler ve sayıları il veya ilçe spor güvenlik kurulları
tarafından belirlenir.
(6) (Değişik:4/7/2019-7182/3 md.) Futbol
dalında en üst lig ile bir altındaki ligde bulunan kulüpler, dördüncü ve
beşinci fıkralardaki sistemle ilgili teknik donanımları kendi kullanımındaki
müsabaka ve seyir alanlarında kurmakla yükümlüdür. Aynı yükümlülükler
basketbol, voleybol ve hentbol dallarındaki en üst ligde bulunan kulüplerin
kendi kullanımındaki müsabaka ve seyir alanları bakımından da geçerlidir; ancak
bu spor dallarında dördüncü fıkrada öngörülen elektronik kart ve elektronik
bilete ilişkin hükümlerin uygulanmasına ilgili federasyonun görüşü alınarak
Bakanlık tarafından; en üst iki futbol ligi dışındaki liglerde ise Türkiye
Futbol Federasyonu tarafından karar verilir.
(7) Futbolda en üst profesyonel lig ve bir altındaki
ligde bulunan kulüplerin müsabakalarının yapıldığı müsabaka alanlarında; bu
Kanunda sayılan diğer spor branşlarında ise uluslararası spor müsabakalarının yapıldığı
müsabaka alanlarında ev sahibi ve misafir takım için ayrı ayrı olmak ve
gerektiğinde kullanılmak üzere azami yirmi kişi kapasiteli en az iki tane
bekletme odası ile genel kolluk görevlileri ile özel güvenlik görevlilerinin
kullanımına açık tutulacak güvenlik kameraları ve anons sistemlerinin
yönetildiği yeteri kadar kontrol odasının oluşturulması zorunludur. Kontrol
odasında federasyon ve spor kulübü temsilcileri de bulunur. Kayıt altına alınan
görüntü ve dokümanların birer örneği, müsabakanın sonunda ilgili spor güvenlik
birimine, federasyona ve her iki kulüp temsilcisine verilir.
(8) Dördüncü, beşinci ve yedinci fıkralarda belirtilen
güvenlik sistemlerinin ve odalarının giderleri, en üst profesyonel futbol ligi
ve bir altındaki ligdeki kulüplerin kendileri tarafından; basketbol, voleybol
ve hentbol dalları için ise spor tesisinin kullanım hakkına sahip olan kulüp ya
da kuruluş tarafından karşılanır.
(9) Müsabaka ve seyir alanlarında hangi güvenlik
sistemi veya teknik donanımın uygulanacağı ilgili federasyonun bağlı olduğu
uluslararası spor örgütlerinin düzenlemeleri çerçevesinde yönetmelikle
belirlenir.
(10) Müsabaka ve seyir alanları ile çevresinde; bu
alanlara sokulması yasak maddelere ve eşyalara, yasak olan davranışlara ve bu
alanlarda elektronik takibin yapıldığına ilişkin uyarı levhalarına yer verilir.
Bu yükümlülük ilgili müsabaka ve seyir alanı kullanımında olan spor kulübü
tarafından yerine getirilir.
(11) Dördüncü fıkrada belirtilen elektronik kart
uygulaması ile ilgili olarak;
a) Bilet organizasyonu ve seyircilerin müsabaka
alanlarına giriş ve çıkışına ilişkin kontrol ve denetim yetkisi federasyonlara
ait olup federasyonlar bu amaçla bünyelerinde merkezi kontrol sistemi
oluşturur. Elektronik kart oluşturulmak amacıyla alınacak kişisel bilgiler
federasyon bünyesinde oluşturulan merkezi veri tabanında tutulur. Bu veri
tabanı Hazine ve Maliye Bakanlığı ve İçişleri Bakanlığı erişimine açıktır.
b) Elektronik kart ile elektronik
kart kapsamında satışı gerçekleştirilecek biletlerin basım, satış ve dağıtımına
ilişkin yerel uygulamalar kulüpler tarafından, sistem üzerinden merkezi
satışları ise ilgili federasyonlar tarafından gerçekleştirilir. (Ek
cümle:4/7/2019-7182/3 md.) Spor müsabakaları için ilgili federasyon, spor
kulüpleri ve yetkili diğer kişiler tarafından uygun görülen yerler ve görevliler
dışında, her ne suretle olursa olsun bilet satışı yapılamaz.
c) (Ek cümleler:4/7/2019-7182/3 md.) İlgili
federasyonlar elektronik kart almak amacıyla verilen bilgileri, bu Kanun
kapsamındaki faaliyet alanıyla sınırlı olarak kulüpler adına paylaşabilir.
Paylaşılan bilgiler 24/3/2016 tarihli ve 6698 sayılı Kişisel Verilerin
Korunması Kanununa aykırı olarak işlenemez ve kullanılamaz. (İptal cümle:
Anayasa Mahkemesi’nin 12/11/2015 tarihli ve E.: 2014/196, K.: 2015/103 sayılı
Kararı ile.) Merkezi pazarlama ve bilet satışından elde edilecek gelirler
kulüplere ait olup federasyon ya da yetki verdiği üçüncü kişiler nezdinde
oluşacak bu gelirler kamu kurum ve kuruluşlara ilişkin alacaklar ile kulüplerle
bankalar arasında yapılan yeniden yapılandırma işlemleri kapsamındaki tüm banka
alacakları hariç olmak üzere haczedilemez, devir ve temlik edilemez.
Federasyonlar bu fıkra kapsamında belirtilen yetkilerini kısmen veya tamamen
üçüncü kişilere devredebilir ve teknik hizmet
satın alabilir.
Müsabaka, antrenman ve seyir alanlarının
güvenliği[6]
Aynı yasal çerçeveye göre ev sahibi kulüpler, müsabaka ve seyir alanlarında sağlık ve güvenliğe dair gerekli önlemleri eksiksiz almakla yükümlüdür. Güvenlik ve düzenin temini amacıyla spor alanlarına bilet temin edilmeksizin girilmesi veya alanın onaylanmış kapasitesinin üzerinde seyirci kabul edilmesi yasaklanmış; teknik donanımların kurulması kurala bağlanmıştır.
Türk Medeni Kanunu Kapsamında Velayet Görevi ve Koruma Önlemleri
4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 339. maddesi uyarınca ana ve baba, çocuğun bakım ve eğitimi hususunda onun menfaatini gözeterek gerekli kararları almak ve bu kararları uygulamakla mükelleftir. Çocuk da ana ve babasının sözünü dinlemekle yükümlüdür. Anne ve baba, çocuğun olgunluğu ölçüsünde kendi yaşamını biçimlendirmesine imkân sağlar ve hayatını ilgilendiren önemli konularda olabildiğince düşüncelerini dikkate alır. Velayetin kapsamı gereği çocuk, ana ve babasının rızası dışında ortak konutu terk edemez ve yasal bir dayanak bulunmadıkça ailesinden koparılamaz.
Çocuğun menfaati ve gelişmesi tehlikeye düştüğü takdirde, ana ve baba duruma çare bulamaz veya buna güçleri yetmezse, Türk Medeni Kanunu'nun 346. maddesi uyarınca hâkim, çocuğun korunması için uygun önlemleri alır.
4721 sayılı TÜRK MEDENİ KANUNU m. 346Kaynağı aç
ve gelişmesi tehlikeye düştüğü takdirde, ana ve baba duruma çare bulamaz veya
buna güçleri yetmezse hâkim, çocuğun korunması için uygun önlemleri alır.
II.
Çocukların yerleştirilmesi
Ev Başkanının Sorumluluğu ve Meydana Gelen Zararların Tazmini
Spor alanlarında küçüğün hukuka aykırı bir fiiliyle üçüncü bir kişiye ya da tesise zarar vermesi halinde, Türk Medeni Kanunu'nun 369. maddesinde düzenlenen ev başkanının kusursuz sorumluluğu gündeme gelir. İlgili hükme göre ev başkanı; ev halkından olan küçüğün, kısıtlının veya akıl hastalığı ya da akıl zayıflığı bulunan kimsenin sebebiyet verdiği zararlardan ötürü sorumludur. Bu sorumluluktan kurtulabilmek için ev başkanının, alışılmış şekilde durum ve koşulların gerektirdiği dikkatle kişiyi gözetim altında tuttuğunu ya da gereken dikkat ve özeni göstermiş olsaydı dahi zararın meydana gelmesini engelleyemeyeceğini kanıtlaması şarttır.
4721 sayılı TÜRK MEDENİ KANUNU m. 369Kaynağı aç
369- Ev başkanı, ev halkından olan küçüğün, kısıtlının, akıl hastalığı veya
akıl zayıflığı bulunan kişinin verdiği zarardan, alışılmış şekilde durum ve
koşulların gerektirdiği dikkatle onu gözetim altında bulundurduğunu veya bu
dikkat ve özeni gösterseydi dahi zararın meydana gelmesini engelleyemeyeceğini
ispat etmedikçe sorumludur.
Ev
başkanı, ev halkından akıl hastalığı veya akıl zayıflığı bulunanların
kendilerini ya da başkalarını tehlikeye veya zarara düşürmemeleri için gerekli
önlemleri almakla yükümlüdür.
Zorunluluk
hâlinde gerekli önlemlerin alınmasını yetkili makamdan ister.
III.
Altsoyun denkleştirme alacağı
1.
Koşulları
Ev başkanının yükümlülüğü yalnızca küçüğün gözetimiyle sınırlı değildir. Ev başkanı, ev halkı içinde yer alan akıl hastalığı veya akıl zayıflığı bulunan bireylerin kendilerini yahut başkalarını tehlikeye veya zarara düşürmemeleri adına lüzumlu tedbirleri almakla görevlidir. Zaruret teşkil eden hallerde ev başkanı, koruyucu önlemlerin tatbik edilmesi için yetkili makamlardan müdahale istemek zorundadır.
Çocuk Koruma Kanunu Kapsamında Koruyucu Tedbirler ve Yargılama Esasları
5395 sayılı Çocuk Koruma Kanunu çerçevesinde, daha erken yaşta ergin kılınsa dahi on sekiz yaşını doldurmamış her fert çocuk kabul edilir. Bedensel, zihinsel, ahlaki, sosyal ve duygusal gelişimi ile kişisel güvenliği tehlikede bulunan, ihmal veya istismara uğrayan ya da bir suçun mağduru olan çocuk, korunma ihtiyacı olan çocuk statüsündedir.
Tehlike altında bulunan bir çocuğun, velisi, vasisi veya bakımından sorumlu kimsenin desteklenmesi yoluyla tehlikeden kurtarılabileceği değerlendirilirse, çocuk bu kişilere teslim edilir. Bu aşamada çocuk hakkında danışmanlık, eğitim, bakım, barınma veya sağlık tedbirlerinden birine karar verilebilir. Sağlık tedbiri, çocuğun bedensel ve ruhsal sıhhatinin korunması, tedavisi, geçici ya da sürekli tıbbi bakımı ile rehabilitasyonunu kapsamaktadır.
5395 sayılı ÇOCUK KORUMA KANUNU m. 5Kaynağı aç
kendi aile ortamında korunmasını sağlamaya yönelik danışmanlık, eğitim, bakım, sağlık
ve barınma konularında alınacak tedbirlerdir. Bunlardan;
a) Danışmanlık tedbiri, çocuğun bakımından
sorumlu olan kimselere çocuk yetiştirme konusunda; çocuklara da eğitim ve gelişimleri
ile ilgili sorunlarının çözümünde yol göstermeye,
b) Eğitim tedbiri, çocuğun bir eğitim kurumuna gündüzlü veya yatılı olarak
devamına; iş ve meslek edinmesi amacıyla bir meslek veya sanat edinme kursuna gitmesine
veya meslek sahibi bir ustanın yanına yahut kamuya ya da özel sektöre ait işyerlerine
yerleştirilmesine,
c) Bakım tedbiri, çocuğun bakımından sorumlu olan kimsenin herhangi bir nedenle
görevini yerine getirememesi hâlinde, çocuğun resmî veya özel bakım yurdu ya da
koruyucu aile hizmetlerinden yararlandırılması veya bu kurumlara yerleştirilmesine,
d) Sağlık tedbiri, çocuğun fiziksel ve ruhsal sağlığının korunması ve tedavisi
için gerekli geçici veya sürekli tıbbî bakım ve rehabilitasyonuna, bağımlılık yapan
maddeleri kullananların tedavilerinin yapılmasına,
e) Barınma tedbiri, barınma yeri olmayan çocuklu kimselere veya hayatı tehlikede
olan hamile kadınlara uygun barınma yeri sağlamaya,
Yönelik tedbirdir.
(2) Hakkında, birinci fıkranın (e) bendinde tanımlanan barınma tedbiri uygulanan
kimselerin, talepleri hâlinde kimlikleri ve adresleri gizli tutulur.
(3) Tehlike altında bulunmadığının tespiti ya da tehlike altında bulunmakla
birlikte veli veya vasisinin ya da bakım ve gözetiminden sorumlu kimsenin desteklenmesi
suretiyle tehlikenin bertaraf edileceğinin anlaşılması hâlinde; çocuk, bu kişilere
teslim edilir. Bu fıkranın uygulanmasında, çocuk hakkında birinci fıkrada belirtilen
tedbirlerden birisine de karar verilebilir.
Kuruma başvuru
Mevzuatta suç sayılan bir fiili işlediği iddiasıyla hakkında adli soruşturma veya kovuşturma yürütülen ya da güvenlik tedbiri kararı verilen kişi suça sürüklenen çocuk olarak tanımlanır. Bu fiiller dolayısıyla yapılacak yargılamalarda çocuk mahkemeleri ile çocuk ağır ceza mahkemeleri görevli olup, kanuni ilkeler gereği çocuk hakkında özgürlüğü kısıtlayıcı tedbirlere ve hapis cezasına en son çare olarak başvurulması esastır.
Stadyumlarda çocuk seyirciler için özel yer ayrılması kanunen zorunlu mudur?
6222 sayılı Kanun'un 5. maddesi uyarınca seyir alanlarında çocukların ve engellilerin karşılaşmaları izleyebilmeleri amacıyla durumlarına uygun yerlerin tahsis edilmesi yasal bir yükümlülüktür.
Çocuğun spor müsabakasında verdiği maddi zararlardan veli sorumlu tutulabilir mi?
Türk Medeni Kanunu'nun 369. maddesi gereğince ev başkanı, durum ve koşulların gerektirdiği dikkatle küçüğü gözetim altında bulundurduğunu veya bu özeni gösterseydi dahi zararın engellenemeyeceğini ispat edemezse zarardan sorumlu olur.
Spor alanında suç teşkil eden fiillere karışan çocuk hangi mahkemede yargılanır?
Suça sürüklenen çocuklar hakkında Çocuk Koruma Kanunu çerçevesinde çocuk mahkemeleri ile çocuk ağır ceza mahkemeleri görevlidir; kanun gereği özgürlüğü kısıtlayıcı yaptırımlara en son çare olarak müracaat edilir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

