Spor müsabakalarında ve antrenman alanlarında yabancı madde kullanılması; eylemin niteliğine ve kullanılan vasıtaya göre adli para cezası ya da hapis cezası doğurabilen, kulüpler yönünden ise disiplin talimatı uyarınca para cezası, saha kapatma ve seyircisiz oynama gibi yaptırımlara yol açabilen hukuki sonuçlar barındırır.
6222 sayılı SPORDA ŞİDDET VE DÜZENSİZLİĞİN ÖNLENMESİNE DAİR KANUN m. 13Kaynağı aç
6222 sayılı SPORDA ŞİDDET VE DÜZENSİZLİĞİN ÖNLENMESİNE DAİR KANUN m. 17Kaynağı aç
Spor Alanlarına Sokulması Yasak Maddeler ve Temin Fiilleri
6222 sayılı Kanun'un 12. maddesinin birinci fıkrası uyarınca; müsabaka, seyir, özel seyir ve antrenman alanları ile takım veya taraftarların toplu seyahat araçlarına ruhsatlı dahi olsa ateşli silahlar ile bulundurulması yasak diğer silahların, esasen bulundurulması yasak olmamakla birlikte kesici, ezici, bereleyici veya delici aletler ile patlayıcı, parlayıcı, yanıcı veya yakıcı maddelerin ve uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin sokulması yasaktır. Müsabaka, seyir ve antrenman alanlarında alkollü içecek sokulması, kullanılması ve satılmasına dair usul ve esaslar ise ilgili federasyonlarca belirlenir.
Esasen bulundurulması suç oluşturmamakla birlikte 6222 sayılı Kanun'un 12. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamına giren kesici, ezici, bereleyici veya delici aletler ile patlayıcı, parlayıcı, yanıcı veya yakıcı maddeleri müsabaka, seyir, özel seyir ve antrenman alanları ile takım veya taraftarların toplu olarak seyahat ettikleri araçlara sokan kişi, altı aydan iki yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Bu alet veya maddeleri seyircilere temin etmek amacıyla anılan alanlara veya araçlara sokan ya da bu yerlerde seyircilere temin eden kişi hakkında ise iki yıldan beş yıla kadar hapis cezasına hükmolunur.
Yabancı Madde Kullanarak Müsabaka Düzeninin Bozulması
6222 sayılı Kanun'un 12. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde düzenlenen alet ve maddeler vasıtasıyla müsabaka, seyir veya antrenman alanlarında düzenin ihlal edilmesine yol açan failler; fiilin daha ağır yaptırım gerektiren farklı bir suç oluşturmaması kaydıyla, bir yıldan beş yıla kadar hapis yaptırımıyla karşı karşıya kalır.
Spor alanlarına sokulması esasen yasak olmayan maddelerin kullanılması suretiyle müsabaka veya antrenman düzeninin bozulmasına yol açılması durumunda, eylem daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde, 6222 sayılı Kanun'un 13. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca fail yüz gün adli para cezası ile cezalandırılır.
Kasten Yaralama, Mala Zarar Verme ve Cezayı Artıran Haller
Spor alanlarında kasten yaralama suçunun veya mala zarar verme suçunun işlenmesi halinde, şikayet şartı aranmaksızın 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun ilgili maddelerine göre belirlenecek ceza yarı oranında artırılır. Ayrıca 6222 sayılı Kanun'un 17. maddesinin birinci fıkrası uyarınca spor alanları ile bu alanlarda bulunan eşyalar, mala zarar verme suçu bakımından kamu malı hükmünde kabul edilmektedir.
Suçun işleniş biçimi de bağımsız bir ağırlaştırıcı neden olarak düzenlenmiştir. 6222 sayılı Kanun'un 17/A maddesi doğrultusunda; kimliğini gizlemek amacıyla yüzünü bez veya sair unsurlarla tamamen ya da kısmen kapatarak 6222 sayılı Kanun'da belirtilen suçları işleyenler hakkında tayin edilecek cezalar yarı oranında artırılmaktadır.
Spor Müsabakalarını Seyirden Yasaklanma Yaptırımı
6222 sayılı Kanun'da tanımlanan veya yollamada bulunulan suçlardan dolayı mahkemece mahkûmiyet hükmü kurulması halinde, güvenlik tedbiri olarak spor müsabakalarını seyirden yasaklanmaya karar verilir. Kişinin müsabaka ve antrenmanları izlemek amacıyla alanlara girişini engelleyen bu tedbirin infazı, cezanın infazı tamamlandıktan itibaren bir yıl geçmesiyle; ceza verilmesine yer olmadığı kararında ise hükmün kesinleştiği tarihten itibaren bir yıl geçmesiyle sona erer. Seyirden yasaklanma yaptırımına ikinci kez karar verildiğinde süre üç yıl, üçüncü kez karar verildiğinde ise beş yıl olarak uygulanır.
6222 sayılı SPORDA ŞİDDET VE DÜZENSİZLİĞİN ÖNLENMESİNE DAİR KANUN m. 18Kaynağı aç
Kanun kapsamına giren suçlardan dolayı soruşturma başlatılması durumunda şüpheli hakkında seyirden yasaklama tedbiri derhal uygulamaya konulur. Soruşturma evresinde Cumhuriyet savcısı, kovuşturma evresinde ise mahkeme tarafından kaldırılmadığı takdirde bu yasak koruma tedbiri olarak sürdürülür.
6222 sayılı SPORDA ŞİDDET VE DÜZENSİZLİĞİN ÖNLENMESİNE DAİR KANUN m. 5Kaynağı aç
Maddi Zararın Tazmini ve Müteselsil Sorumluluk
6222 sayılı Kanun'un 17. maddesinin birinci fıkrası kapsamına giren kasten yaralama veya mala zarar verme suçlarının işlenmesi suretiyle müsabaka, antrenman veya seyir alanlarına ve buralardaki eşyaya zarar verilmesi halinde, meydana gelen zararların tazmininden zarar veren kişiler ile taraftarı oldukları spor kulübü müteselsilen sorumlu tutulur. Söz konusu zararı gideren kulübün ise kusurlu taraftarlarına rücu hakkı saklıdır. Öte yandan Futbol Disiplin Talimatı'nın 52. maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca saha olayları sonucunda oluşan maddi zararın sorumlulara tazmin ettirileceği düzenlenmiştir.
6222 sayılı SPORDA ŞİDDET VE DÜZENSİZLİĞİN ÖNLENMESİNE DAİR KANUN m. 12Kaynağı aç
Futbol Disiplin Mevzuatı Açısından Kulüplerin Sorumluluğu
6222 sayılı Kanun'un 5. maddesi ev sahibi kulübe müsabakalarda sağlık ve güvenlik önlemlerini alma yükümlülüğü getirirken; Futbol Disiplin Talimatı'nın 6. maddesi kulüplerin müsabaka öncesinde, esnasında ve sonrasında meydana gelebilecek olaylardan ve taraftarlarının ihlallerinden objektif olarak sorumlu olduğunu düzenler.
Futbol Disiplin Talimatı'nın 52. maddesinin birinci fıkrası, stadyumlarda düzen veya disiplinin ya da müsabakanın güvenliğinin ve olağan seyrinin bozulmasına yol açan kişilere disiplin cezası verileceğini hükme bağlar. Aynı maddenin ikinci fıkrasına göre; seyircisi, mensupları veya futbolcuları sebebiyle olaylardan sorumlu bulunan kulüplere olayın ağırlığına göre para cezası, saha kapatma ve seyircisiz oynama cezaları birlikte veya ayrı ayrı tatbik edilebilir.
Futbol Disiplin Talimatı'nın 52. maddesi kapsamında, sahaya yabancı madde atılmasında ceza tayini için oyunun durması veya fiilen bir yaralanma meydana gelmesi şart görülmemekte; yabancı maddenin bir kişiye isabet edip etmemesi verilecek cezanın ağırlığının belirlenmesinde gözetilebilmektedir.
Futbol Disiplin Talimatı'nın 52. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca, elektronik bilet uygulamasının yapıldığı Süper Lig ve 1. Lig müsabakalarında, saha olaylarına karışan taraftarların bulunduğu blok veya bloklara giriş yapan seyircilerin elektronik kartlarının bloke edilmesi suretiyle müsabakaya girişleri engellenebilir.
Sahaya yabancı madde atıldığında oyun durmasa dahi disiplin cezası verilir mi?
Evet; saha olayları sebebiyle disiplin yaptırımı uygulanabilmesi için müsabakanın durması veya bir yaralanmanın gerçekleşmesi zorunlu görülmemekte olup, atılan yabancı maddenin bir kimseye isabet edip etmemesi yaptırımın ağırlığının belirlenmesinde dikkate alınabilmektedir.
Sokulması yasak olmayan bir maddenin sahaya atılması suç oluşturur mu?
Spor alanlarına sokulması esasen yasak olmayan maddelerin kullanılarak müsabaka veya antrenman düzeninin bozulmasına yol açılması, eylem daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç teşkil etmedikçe 6222 sayılı Kanun'un 13. maddesinin beşinci fıkrası uyarınca yüz gün adli para cezası ile cezalandırılır.
Yasak alet veya maddelerle müsabaka düzeni bozulursa hangi ceza verilir?
6222 sayılı Kanun'un 12. maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamına giren alet veya maddelerin müsabaka, seyir veya antrenman alanlarında kullanılarak düzenin bozulmasına sebebiyet verilmesi halinde, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde kişi hakkında bir yıldan beş yıla kadar hapis cezasına hükmedilir.
Taraftarların stadyuma zarar vermesi halinde kulübün müteselsil sorumluluğu doğar mı?
6222 sayılı Kanun'un 17. maddesinin birinci fıkrası kapsamındaki kasten yaralama veya mala zarar verme suçlarının işlenmesi suretiyle müsabaka, antrenman veya seyir alanlarına ve bu alanlardaki eşyaya zarar verilmesi halinde, zarardan zarar veren kişiler ile taraftarı oldukları spor kulübü müteselsilen sorumludur. Zararı gideren kulübün kusurlu taraftarlara rücu hakkı saklıdır.
Spor müsabakalarını seyirden yasaklanma yaptırımının süresi ne kadardır?
Seyirden yasaklanma infazı, mahkûmiyet halinde cezanın infazından itibaren bir yıl, ceza verilmesine yer olmadığı kararında hükmün kesinleşmesinden itibaren bir yıl sürer; bu süreler ikinci tekerrürde üç yıl, üçüncü tekerrürde ise beş yıl olarak uygulanır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy

