Silah Ruhsatı Türleri ve Temel Başvuru Şartları
Ateşli silah edinmek veya taşımak isteyen kişilerin 6136 sayılı Ateşli Silahlar ve Bıçaklar ile Diğer Aletler Hakkında Kanun ve ilgili mevzuatta düzenlenen yasal koşulları sağlaması zorunludur. Silah ruhsatı alabilmek için 21 yaşını doldurmuş olmak temel şarttır. Cumhurbaşkanınca çıkarılan yönetmelikte belirlenen esaslara göre valiler tarafından verilen izin vesikasını haiz olan kişiler silah taşıyabilir veya bulundurabilir. Ruhsatlı bir silahın geçici nitelikte dahi olsa bir başkasına verilmesi kanunen yasaktır.
6136 sayılı ATEŞLİ SİLAHLAR VE BIÇAKLAR İLE DİĞER ALETLER HAKKINDA KANUN m. 7Kaynağı aç
Ruhsata bağlanan silahlara ait yerli ve yabancı menşeli mermiler için ayrıca ruhsat aranmaz; mevcut ruhsat mermiler bakımından da geçerlilik taşır. Birden fazla silaha sahip olan ve taşıma şartlarını sağlayan kişilere ise talepleri halinde mevcut silahlarının her biri için ayrı ayrı taşıma ruhsatı düzenlenir. Ruhsatların rengi, şekli, içeriği ile diğer teknik ayrıntıları yönetmelikle belirlenir.
6136 sayılı ATEŞLİ SİLAHLAR VE BIÇAKLAR İLE DİĞER ALETLER HAKKINDA KANUN m. 6Kaynağı aç
Silah Bulundurma ve Silah Taşıma Ruhsatı Arasındaki Farklar
Silah bulundurma ruhsatı, silahın yalnızca ruhsatta belirtilen adreste, yani meskende veya iş yerinde bulundurulmasına imkan tanır. Bulundurma ruhsatı sahibine silahı üzerinde ya da yanında taşıma hakkı vermez. Taşıt araçları kanunen mesken veya iş yeri kabul edilmediğinden bulundurma ruhsatlı bir silahın arabada veya ruhsatlı adres haricinde herhangi bir yerde taşınması hukuka aykırıdır. Bulundurma ruhsatı herhangi bir mesleki unvan sınırlamasına tabi olmaksızın aranan şartları taşıyan kişilere verilir.
Silah taşıma ruhsatı ise silahın ilgilinin üzerinde taşınmasına izin veren belgedir. Bu ruhsat sadece belirli meslek gruplarına, güvenlik riski bulunan kişilere ve mevzuatta gösterilen kamu görevlilerine tahsis edilir. Taşıma ruhsatları düzenleyen makam neresi olursa olsun kanunun ek 1. maddesinde sayılan yasaklı yerler haricinde geçerlidir. Ancak taşıma ruhsatı bulunsa dahi adliye binaları ve havaalanları gibi özel güvenlikli alanlarda silah taşınması kanunen yasaktır.
Ruhsat Geçerlilik Süreleri ve Süre Sınırı Olmayan Haller
6136 sayılı Kanun kapsamındaki ateşli silahlar için düzenlenen taşıma ve bulundurma ruhsatları kural olarak yenileme harcı ödenmek şartıyla veriliş tarihinden itibaren 5 yıl süreyle geçerlidir. Kamu görevlilerine verilen taşıma ruhsatı kamu görevi fiilen devam ettiği müddetçe geçerliliğini korur. Emekli kamu görevlisi taşıma ruhsatlarında ve 6136 sayılı Kanun hükümlerine göre armağan edilen silahlara ilişkin bulundurma veya taşıma izni veren belgelerde ise süre kaydı aranmaz.
Cumhurbaşkanı, bakanlar, milletvekilleri ve kanunda sayılan üst düzey kamu görevlileri ile gazilerin ve kanunda belirtilen şehit ve gazi yakınlarına intikal eden veya intikal eden yoksa edinecekleri silah ruhsatlarında da herhangi bir süre kaydı uygulanmaz. 2521 sayılı Kanun kapsamındaki yivsiz tüfek ruhsatnameleri 5 yıl, av bayiliği ve satıcılık belgeleri ise 1 ila 3 yıl geçerlidir. Avda veya sporda kullanılan her türlü ateşli yivli silah da ruhsata tabidir. Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğünden sporcu lisansı bulunan yivli spor ve av silahları bulundurma ruhsatına bağlanır; bu silahlar amatör lisans ve ruhsat birlikte bulunmak kaydıyla yalnızca poligonlarda, müsabakalarda veya antrenman sahalarında kullanılabilir.
6136 sayılı ATEŞLİ SİLAHLAR VE BIÇAKLAR İLE DİĞER ALETLER HAKKINDA KANUN m. 4Kaynağı aç
Ruhsat Yenileme, Durum Değişikliği ve İptal Rejimi
Ruhsat süresinin bitiminden itibaren 6 ay içinde yenileme amacıyla ruhsatı veren makama müracaat edilmesi zorunludur. Ruhsatın veriliş sebeplerinin ortadan kalkması veya ilgilinin ruhsata mani durumlardan birine düşmesi halinde de bu durumun 6 ay içinde ruhsatı veren makama bildirilmesi gerekir. Süresi dolduğu halde 6 ay içinde yeniletmeyenlerin ya da sebep değişikliğini 6 ay içinde bildirmeyenlerin ruhsatları iptal edilir.
Süresi içinde bildirimde bulunmadığı için ruhsatı iptal edilen kişilerden kanuni şartları taşımayı sürdürenlere, yetkili mülki amir tarafından uygulanan kanuni idari para cezasının ödenmesi koşuluyla yeniden ruhsat verilebilir.
Bulundurma Ruhsatı Başvurusu, Nakil ve Adres Değişikliği
Bulundurma ruhsatı almak isteyen ve mevzuatta sayılan ruhsat engeli bulunmayan 21 yaşını doldurmuş kişiler ikamet ettikleri İl Valiliğine dilekçe ile başvurur. Gerekli belgelerin tamamlanması, harç ve vergilerin ikmal edilmesinin ardından meskende veya iş yerinde geçerli olmak üzere bulundurma ruhsatı tanzim edilir.
Ruhsata bağlanan silahın atış poligonu dahil olmak üzere zorunlu nedenlerle taşınması, yetkili en büyük mülki idare amirinin düzenleyeceği Silah Nakil Belgesi ile gerçekleştirilir. Silahın bu izin belgesinde gösterilen zaman dilimi ve seyahat güzergâhı haricinde mesken veya iş yerinden çıkarılması yasaktır. İkametgâhını ya da çalışma yerini sürekli olarak başka bir adrese taşıyan ruhsat sahiplerinin bu durumu mülki amirliğe bildirip nakil belgesi alarak yeni yerleşim yerini kayıtlara işletmesi zorunludur. Yeni adresin farklı bir mülki idare yetki alanına girmesi halinde, ilgili bulundurma dosyası yetkili birime devredilir ve ek bir harç ödenmeksizin ruhsat yeni adrese göre yeniden düzenlenir.
Başvuru Evrakları, Sağlık Raporu ve Tescil Süreci
Ruhsat başvurusu esnasında sunulan evrakların geçerlilik süresi 6 aydır. Başvuru sahibinin tam teşekküllü devlet hastanelerinden veya üniversite hastanelerinden psikiyatri, ortopedi, nöroloji, göz, kulak burun boğaz ve dahiliye branşlarını içeren ve silah ruhsatı almasında sakınca bulunmadığını gösteren sağlık kurulu raporu alması mecburidir. Alınan sağlık kurulu raporunun geçerlilik süresi 6 aydır. Başvuranların ayrıca müracaat tarihi itibarıyla son 15 gün içinde düzenlenmiş, 6183 sayılı Kanun m. 22/A kapsamında belirlenen yasal tutarı aşan vadesi geçmiş vergi borcu bulunmadığını tevsik eden belgeyi ibraz etmesi gerekir.
Makine ve Kimya Endüstrisinden temin edilen yeni silah ve fatura aslının 60 gün içinde ruhsat birimine ibraz edilmesi zorunludur; bu sürenin aşılması durumunda adli işlem başlatılır. Kurumca düzenlenen fatura düzenleme tarihinden itibaren 7 gün boyunca yol belgesi yerine geçer; 7 günden sonra gerçekleştirilecek nakiller için ruhsat verecek birimden ayrıca yol belgesi alınması şarttır.
Silah Ruhsatı Verilmesini Engelleyen Adli ve İdari Durumlar
Türk Ceza Kanunu'nda düzenlenen devletin güvenliğine ve anayasal düzene karşı suçlar ile 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu kapsamındaki suçlardan mahkûm olanlara, affa uğramış olsalar dahi ateşli silah taşıma ve bulundurma izni verilemez. Ateşli silahla işlenen suçlardan hüküm giyenler ile taksirli suçlar hariç 1 yıldan fazla hapis cezasına mahkûm olanlara, infazın tamamlanmasından itibaren 5 yıl geçmedikçe ve yasaklanmış hakların geri verilmesi kararı alınmadıkça silah izni verilmesi mümkün değildir.
Taksirle veya basın yoluyla işlenen fiiller hariç olmak üzere, farklı tarihlerde işlediği ikiden fazla suç sebebiyle hapis veya adli para cezasına mahkûm edilen kişilere silah ruhsatı verilmez. Ruhsatlı silahıyla herhangi bir suç işleyen, silahın muhafazasındaki kusur veya ihmaliyle başkalarınca suç işlenmesine ya da intihar girişimine sebebiyet veren, zorunluluk bulunmaksızın meskun mahalde veya yollarda silah kullanan, yüz kızartıcı suçlardan mahkûmiyeti bulunan ya da uyuşturucu ve uyarıcı maddelere ilişkin suçlardan hüküm giyenler de ruhsat düzenlenemeyecek kişiler arasında yer alır.
6136 sayılı Kanun'un 4. maddesinde belirtilen kesici ve delici aletlerle suç işleyip cezalandırılanlar, silah taşınması yasaklanmış yerlerde silah taşıyanlar ve Gençlik ve Spor Genel Müdürlüğü demirbaşına kayıtlı silahları amacı dışında kullananlar da ruhsat hakkından men edilir. Kısıtlılar, kamu hizmetinden yasaklılar ve sağlık kurulunca akıl hastalığı, psikolojik, nörolojik veya fiziki yönden sakıncalı bulunan bireylere ruhsat verilemez.
Türk Silahlı Kuvvetlerinden tart veya ihraç edilenler, meslekten veya devlet memurluğundan çıkarılanlar ile mülga 1402 sayılı Kanun m. 2 uyarınca emekli edilenlere ruhsat tahsis edilmez. Ayrıca 6284 sayılı Kanun kapsamında haklarında tedbir kararı verilen kişilere tedbir süresince silah taşıma ve bulundurma izni verilmez; mevcut ruhsat işlemleri bekletilir ve kayıtlı silahları genel kollukça muhafaza altına alınır.
Kamu Görevlileri ve Emeklilerin Silah Taşıma ve Bulundurma Hakkı
Disiplin kurulu veya mahkeme kararıyla meslekten ya da kamu görevinden çıkarılmamış olmak kaydıyla vali, vali muavini, kaymakam, bucak müdürü, hâkim, Cumhuriyet savcısı, emniyet personeli, MİT mensupları ve büyükelçi unvanlarından emekli olanlar silah taşıma veya bulundurma hakkından yararlanır.
İhraç ve mahkûmiyet gibi kanuni engeller hariç olmak üzere, emekli TSK ve emniyet personeli ile mecburi hizmetini tamamlayarak ayrılan veya en az 10 yıl görev yapıp ayrılan kolluk personeli ateşli silah taşıyabilir veya bulundurabilir. Bu personelin ilgili Kuvvet Komutanlıkları, Jandarma, Sahil Güvenlik veya Emniyet teşkilatı kayıtlarına işlenen belgeleri taşıma veya bulundurma izin belgesi yerine geçer.
Ruhsatlı Silahların Taşınamayacağı Yasaklı Alanlar
6136 sayılı Kanun'un Ek 1. maddesi uyarınca taşıma ruhsatı bulunsa dahi kamu düzenini korumak maksadıyla belirli sahalara silahla girilmesi yasaklanmıştır. Yargılamaların yapıldığı duruşma ve mahkeme salonları, psikiyatri klinik ve servisleri ile müstakil akıl hastaneleri, ceza infaz kurumları, tutukevleri ve bunlara ait yerleşkeler bu yasağın uygulandığı alanlardandır.
Öğrenci barınma yurtları, eğitim ve öğretim yapıları, siyasi partilere ait açık veya kapalı toplantı alanları, her türlü gösteri yürüyüşü ve kanuni toplantılar ile sendika ve dernek genel kurullarında silah taşınması kanunen engellenmiştir. Ayrıca spor yarışmalarının tertip edildiği tesislerde, grev veya lokavt uygulanan iş sahalarında ve Türkiye Büyük Millet Meclisi binaları ile Meclis idaresince belirlenen yerleşkelerde ruhsatlı silah taşınamaz.
Ruhsatlı Silahların Devir Şartları ve Devir Yasakları
Ruhsatlı bir silahın devredilebilmesi için devralacak kişinin silah ruhsatı almasında kanuni bir engel bulunmadığının tespiti zorunludur. İşlemlerin onaylanmasının ardından sözleşme noterce düzenlenir; devralan şahıs adına yeni ruhsat düzenlenmeden silah ve mermiler fiilen devredilemez. Görevdeki TSK personelinin devrinde sakınca bulunmayan zati silahını devrederken bağlı bulunduğu Kuvvet Komutanlığından ayrıca izin almasına gerek bulunmayıp işlemler silahı devralacak kişi tarafından yürütülür.
Birinci TBMM üyelerine intikal eden hatıra silahlar, İstiklal Savaşı ve önceki savaşlardan kaldığı belgelenen silah ve kılıçlar, TSK personeline görev süresince bedelsiz tahsis edilen zati silahlar ve can güvenliği gerekçesiyle verilen zoralım tabancaların devri kanunen yasaktır.
Silah ruhsatı geçerlilik ve yenileme süresi ne kadardır?
Silah ruhsatları kural olarak 5 yıl geçerlidir; sürenin bitiminden itibaren 6 ay içinde yenileme başvurusu yapılması gerekir, aksi halde ruhsat iptal edilir.
Bulundurma ruhsatlı silah arabada taşınabilir mi?
Hayır, araçlar mesken veya iş yeri sayılmadığından bulundurma ruhsatlı silah araçta taşınamaz; nakil işlemi yalnızca mülki amirden alınacak Silah Nakil Belgesi ile yapılabilir.
Silah ruhsatı için sağlık kurulu raporu hangi branşları kapsamalıdır?
Sağlık kurulu raporu devlet veya üniversite hastanelerinden alınmalı; psikiyatri, ortopedi, nöroloji, göz, kulak burun boğaz ve dahiliye dallarını içermelidir.
MKE'den alınan silahın faturası kaç gün yol belgesi sayılır?
Fatura düzenlendiği tarihten itibaren 7 gün boyunca yol belgesi yerine geçer; 7 günden sonraki taşımalarda idareden yol belgesi düzenlenmesi şarttır.
6284 sayılı Kanun kapsamında tedbir kararı olanlar ruhsat alabilir mi?
Hayır, haklarında tedbir kararı verilen kişilere tedbir süresince ruhsat verilmez; ruhsat işlemleri bekletilir ve mevcut silahları kollukça muhafaza altına alınır.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy