2010/4 Sayılı Tebliğ Kapsamında Kılavuz Değişiklikleri
Rekabet Kurumu, 2010/4 sayılı Rekabet Kurulundan İzin Alınması Gereken Birleşme ve Devralmalar Hakkında Tebliğ düzenlemelerine uyum sağlamak amacıyla birleşme ve devralma kılavuzlarını yenilemiştir. Bu kapsamda Birleşme ve Devralmalarda İlgili Teşebbüs, Ciro ve Yan Sınırlamalar Hakkında Kılavuz içeriğindeki işlem tarafı tanımları ve bildirim eşiklerine yönelik açıklamalar güncel tebliğ yapısıyla uyumlu duruma getirilmiştir.
İşlem Tarafı ve İlgili Teşebbüs Ayrımı
Devralma işlemlerinde devralan taraftaki işlem tarafı, devralanın bağlı bulunduğu ekonomik bütünlüğün tamamı olarak kabul edilirken devrolunan taraftaki işlem tarafı ise devrolunan teşebbüsü ve onun tarafından kontrol edilen ekonomik bütünlükleri ifade eder.
Halihazırda pazarda etkinliği süren ve önceden kurulmuş bir teşebbüs üzerinde ortak kontrol kurulması durumunda ilgili teşebbüsler; bu kontrolü elde eden ana teşebbüsler ile kontrolü devredilen hedef teşebbüsten meydana gelir. Ortak kontrolün devralındığı hallerde ilgili teşebbüsün kapsamına ilişkin belirlemelere kılavuz metninde açıklayıcı örneklerle yer verilmiştir.
Kademeli İşlemler ve Ortak Girişimlerde Üç Yıllık Süre
2010/4 sayılı Tebliğ m. 8(5) kapsamında öngörülen ve üç yıllık süreçte aynı taraflar arasında veya aynı ürün pazarında gerçekleşen işlemlerin tek işlem sayılacağına ilişkin kural, ortak girişim teşekküllerini de kapsar. Ana teşebbüslerden birinin geriye dönük üç yıllık zaman diliminde aynı ilgili ürün pazarındaki bir ortak girişim işleminde taraf sıfatı taşıması halinde, ciro bildirim eşiklerinin aşılıp aşılmadığı değerlendirilirken bu işlemler topluca dikkate alınır.
Kademeli işlemlerde tek işlem değerlendirmesine esas alınan üç yıllık sürenin hesabında, bildirimin Rekabet Kurumuna sunulduğu tarih ile bildirimin Kurum kayıtlarına giriş tarihi iki farklı ölçü olarak öngörülmektedir.
Ciro Hesaplama Yöntemi ve Teknoloji Alanları
İşlem taraflarının ciroları hesaplanırken Türkiye cirosu belirlenirken yurt dışına yapılan satış bedelleri hariç tutulur. Dünya cirosu tespitinde ise yurt içi pazarda Türkiye sınırları dahilinde elde edilen satış ve gelirler dünya cirosu kapsamına dahil edilir.
Teknoloji teşebbüslerini içeren işlemlerde Türkiye cirosunun hesaplanmasına ilişkin özel esaslar çerçevesinde, yalnızca dijital platformlar, yazılım ve oyun yazılımları, finansal teknolojiler, biyoteknoloji, farmakoloji, zirai kimyasallar ve sağlık teknolojileri alanlarındaki faaliyetlerden elde edilen ciro dikkate alınır.
Ortak Girişimlerde Koordinasyon Etkilerinin Denetimi
Ortak girişim niteliğindeki işlemlerde standart pazar yoğunlaşması analizinin yanı sıra ana teşebbüslerin pazar içindeki iş birliği etkileri de incelenir. Tarafların faaliyet alanlarının birbiriyle çakışmadığı hallerde rekabet karşıtı koordinasyon tehlikesinin düşük düzeyde kalacağı öngörülür.
Ana teşebbüslerin ortak girişimle aynı pazarda bulunmaya devam etmesi koordinasyon olasılığını kuvvetlendirir. Tarafların ortak girişimin dikey alt veya üst pazarlarında kilit tedarikçi ya da alıcı olması, ilişkili komşu pazarlarda faaliyet yürütmesi yahut aralarında uzun vadeli tedarik, lisans sözleşmeleri veya azınlık pay sahipliği gibi yapısal bağların yer alması rekabeti sınırlayıcı koordinasyon riskini artırır. Bu risklerin varlığı durumunda işlem bireysel muafiyet koşulları açısından değerlendirmeye tabi tutulabilir.
Devralmalarda devrolunan işlem tarafı neleri kapsar?
Devrolunan taraftaki işlem tarafı, devrolunan teşebbüsü ve onun tarafından kontrol edilen ekonomik bütünlükleri kapsar.
Üç yıllık kademeli işlem süresinin başlangıcı nedir?
Üç yıllık sürenin başlangıcı için bildirimin Rekabet Kurumuna sunulduğu tarih ile bildirimin Kurum kayıtlarına giriş tarihi şeklinde iki ayrı ölçü öngörülmektedir.
Teknoloji teşebbüslerinin Türkiye cirosunda hangi alanlardaki gelirler dikkate alınır?
Teknoloji teşebbüslerini içeren işlemlerde Türkiye cirosu hesaplanırken yalnızca dijital platformlar, yazılım ve oyun yazılımları, finansal teknolojiler, biyoteknoloji, farmakoloji, zirai kimyasallar ve sağlık teknolojileri alanlarındaki faaliyet gelirleri dikkate alınır.
Dünya cirosu hesabında Türkiye satışları yer alır mı?
Teşebbüsün dünya cirosu toplanırken Türkiye pazarında elde edilen gelir ve satışlar da bu ciroya dahil edilir.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy