Kredi kartı dolandırıcılığı; kartın fiziken ele geçirilmesi, ATM cihazlarına düzenek kurulması, manyetik bilgilerin kopyalanması, sahte internet siteleri ve zararlı yazılımlar vasıtasıyla kişisel bilgilerin temin edilmesi suretiyle gerçekleştirilmektedir. Haksız yollarla sağlanan bu veriler ve kartlar üzerinden kart sahibinin rızası hilafına menfaat temin edilmektedir.
Fiziksel Kart Dolandırıcılığı ve ATM Tuzakları
Fiziksel olarak çalıntı ya da sahte kredi kartı elde edilerek yapılan dolandırıcılık fiillerinde, failin gerçek kart sahibinin bilgilerine, şifresine ya da karta ait CVC kodu gibi güvenlik verilerine sahip olması gerekmektedir.
ATM dolandırıcılığında ise para çekme cihazı üzerine önceden özel bir düzenek yerleştirilmekte ve cihaza gelen kişinin kredi kartı sıkıştırılarak alıkonulmaktadır. Makinenin kartı yuttuğunu düşünen kart sahibi bir süre kartı almaya çalıştıktan sonra cihazın başından ayrılmakta, ardından devreye giren failler kartı ele geçirmektedir.
Kart Kopyalama ve Sahte Kart Üretimi Yöntemleri
Kart kopyalama eylemi, müşteriye ait kredi kartı bilgilerinin alışveriş esnasında kopyalanması ve ardından kopyalanan bu bilgilerin sahte bir karta geçirilmesi suretiyle yapılmaktadır.
Sahte kart üretiminde, gerçek kartın arkasında yer alan manyetik alan bilgileri encoder adı verilen kopyalama cihazı vasıtasıyla kopyalanarak sahte karta yüklenmektedir. Manyetik şeridin değiştirilmesi yönteminde ise dolandırıcıya ait kartın manyetik şeridindeki bilgiler silinmekte ve encoder cihazı kullanılarak mağdurun gerçek bilgileri bu alana aktarılmaktadır.
Sahte İnternet Siteleri ve Kimlik Avı Yöntemleri
Siber alanda uygulanan kimlik avı yönteminde kart sahiplerine tıklamaları amacıyla sahte bağlantılar gönderilmekte, akıllı telefon, tablet veya bilgisayarlara yerleşen zararlı yazılımlar vasıtasıyla kişisel bilgiler ve şifreler ele geçirilmektedir.
Bir diğer yöntemde ise resmi kurumların veya fatura ödeme sitelerinin birebir kopyaları tasarlanarak tüketiciler aldatılmaktadır. Fatura ödeme amacıyla sahte siteye giriş yapan kart sahipleri, tüm bilgilerini farkında olmadan dolandırıcılara vermektedir.
Kart Sahibinin Bildirim Görevi ve Bankanın Sorumluluğu
5464 sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu uyarınca kart sahipleri; kartın kaybolması, çalınması veya iradeleri dışında gerçekleşmiş herhangi bir işlemi öğrenmeleri halinde kart çıkaran kuruluşu derhal haberdar etmekle yükümlüdür.
Bankanın, kart sahibinin şifre veya korunması gereken bilgileri özenle muhafaza etmediğine dair delil sunamadığı, internet bankacılığı kullanıldığı kanıtlanamadığı ve kartın uzun süredir hareketsiz kalmasına rağmen işlem yapılmasına izin verildiği durumlarda zarardan bankanın sorumlu tutulduğu yargı kararlarına yansımaktadır.
Sahte Banka veya Kredi Kartı Üretme ve Ticareti Suçu
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 245. maddesinin 2. fıkrası uyarınca, başka kişilere ait banka hesaplarıyla bağlantı kurularak sahte banka ya da kredi kartı imal edilmesi, satılması, devredilmesi, temin edilmesi veya kabulü hukuka aykırı fiil olarak düzenlenmiştir. Bu fiilleri gerçekleştiren kimseler hakkında üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve on bin güne kadar adli para cezası tatbik edilir.
5237 sayılı TÜRK CEZA KANUNU m. 245Kaynağı aç
(1) Başkasına ait bir banka veya kredi kartını, her ne suretle olursa
olsun ele geçiren veya elinde bulunduran kimse, kart sahibinin veya kartın
kendisine verilmesi gereken kişinin rızası olmaksızın bunu kullanarak veya
kullandırtarak kendisine veya başkasına yarar sağlarsa, üç yıldan altı yıla
kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası ile cezalandırılır.
(2) Başkalarına ait banka hesaplarıyla ilişkilendirilerek sahte banka
veya kredi kartı üreten, satan, devreden, satın alan veya kabul eden kişi üç
yıldan yedi yıla kadar hapis ve onbin güne kadar adlî para cezası ile
cezalandırılır.
(3) Sahte oluşturulan veya üzerinde sahtecilik yapılan bir banka veya
kredi kartını kullanmak suretiyle kendisine veya başkasına yarar sağlayan kişi,
fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç oluşturmadığı takdirde, dört yıldan
sekiz yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adlî para cezası ile
cezalandırılır.
(4) Birinci fıkrada yer alan suçun;
a) Haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birinin,
b) Üstsoy veya altsoyunun veya bu derecede kayın hısımlarından birinin
veya evlat edinen veya evlâtlığın,
c) Aynı konutta beraber yaşayan kardeşlerden birinin,
zararına olarak işlenmesi hâlinde, ilgili akraba hakkında cezaya
hükmolunmaz.
(5) (Ek: 6/12/2006 – 5560/11 md.) Birinci fıkra kapsamına giren
fiillerle ilgili olarak bu Kanunun malvarlığına karşı suçlara ilişkin etkin
pişmanlık hükümleri uygulanır.
Yasak cihaz veya
programlar
Başkasına Ait veya Sahte Kartı Kullanma Suçunun Cezası
Banka veya kredi kartının kötüye kullanılması suçu şikayete bağlı olmayıp cumhuriyet savcılıkları tarafından resen soruşturulur. 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 245. maddesinin 1. fıkrası uyarınca, başkasına ait banka veya kredi kartını her ne suretle olursa olsun ele geçiren veya elinde bulunduran kimse, kart sahibinin rızası olmaksızın bunu kullanarak veya kullandırtarak menfaat sağlarsa üç yıldan altı yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
5237 sayılı Kanun'un 245. maddesinin 3. fıkrası doğrultusunda; üretimi sahte olan ya da üzerinde oynama yapılarak değiştirilen kartlar vasıtasıyla haksız menfaat temin eden failler, eylemleri daha ağır yaptırımlı bir suça vücut vermediği sürece dört yıldan sekiz yıla kadar hapis ve beş bin güne kadar adli para cezasına mahkûm edilir.
Kart aidatı iadesi vaadiyle tüketici hakem heyetinden arandığı izlenimi verilerek kart bilgileri ve tek kullanımlık SMS onay şifresinin temin edilip harcama yapılması eylemi TCK m. 245/1 kapsamında değerlendirilmemektedir. Yargıtay 8. Ceza Dairesi'nin 2019/25961 Esas ve 2020/13557 Karar sayılı ilamında, bu tür hileli eylemlerin TCK m. 245/1'deki suçu değil, nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturduğu kabul edilmiştir.
Yargıtay 8. Ceza Dairesi, E. 2019/25961, K. 2020/13557Kaynağı aç
"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :Ağır Ceza Mahkemesi
SUÇ : Banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması
HÜKÜM : Mahkumiyet
Gereği görüşülüp düşünüldü:
Şikayetçinin telefonla sanık tarafından arandığı, " biz tüketici hakları hakem heyetinden arıyoruz, bu güne kadar kullanmış olduğunuz kredi kartlarından haksız yere kesilen kart aidatı, sigorta bedeli gibi kesilen ücretleri 13. Yargıtay mahkemesi kararıyla paranızı almaya hak kazandınız dendiğini, bahse konu bu parayı alabilmesi için kredi kartı numarasına ihtiyacı olduğunu, kredi kartından kesildiği için kredi kartına aktarılacağını" söyleyip ikna etmeleri sonucu kendisine ait kredi kartının numarasını ve karta ait diğer bilgileri verdiği, cep telefonuna gelen tek kullanımlık şifre ve 31.07.2014 tarihli 326,95 TL tutarındaki sanal alışveriş için kullanabilirsiniz şeklindeki mesajı sanığa bildirerek işlemleri tamamladığı, daha sonra olaydan şüphelenerek bankayı aradığında hesabından 326,95 TL çekilmiş olduğunu, para yatmamış olduğunu anlayıp şikayetçi olması nedeniyle açılan davada,sanığın savunmasında hizmet tanıtımı yapıldığı belirtilmekle beraber gönderildiği belirtilen hizmete ilişkin sözleşme, fatura ve kargo belgelerinin dosyaya sunulmaması, geri iadenin sanık tarafından sağlanmadığının dosya kapsamından anlaşılması karşısında; sanığın eyleminin nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturacağı gözetilmeden suç vasfında yanılgıya düşülerek yazılı şekilde TCK.nın 245/1. madde ve fıkrasında tanımlanan banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması suçundan mahkumiyetine hükmedilmesi,
Yasaya aykırı, sanık müdafinin temyiz itirazı bu itibarla yerinde görülmüş olduğundan hükmün bu sebepten dolayı 5320 sayılı Yasanın 8/1. maddesi gereğince uygulanması gereken CMUK'nın 321ve 326. maddeleri uyarınca BOZULMASINA, 17.06.2020 gününde oybirliğiyle karar verildi.
Şahsi Cezasızlık Halleri ve Etkin Pişmanlık
5237 sayılı Kanun'un 245. maddesinin 4. fıkrasına göre; başkasına ait kartın izinsiz kullanımı suçunun haklarında ayrılık kararı verilmemiş eşlerden birinin, üstsoy veya altsoyun ya da bu derecedeki kayın hısımlarının, evlat edinen veya evlatlığın yahut aynı konutta beraber yaşayan kardeşlerden birinin zararına işlenmesi halinde ilgili akraba hakkında cezaya hükmolunmaz.
5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 245. maddesinin 5. fıkrası uyarınca, birinci fıkra kapsamına giren başkasına ait kartın rıza dışı kullanımı fiilleriyle ilgili olarak bu Kanunun malvarlığına karşı suçlara ilişkin etkin pişmanlık hükümleri uygulanır.
Kredi kartı dolandırıcılığı takibi şikayete bağlı mıdır?
Hayır, banka veya kredi kartlarının kötüye kullanılması suçu şikayete tabi değildir, savcılık tarafından resen soruşturulur.
Sahte kredi kartı kullanmanın cezası nedir?
Sahte oluşturulmuş veya üzerinde sahtecilik yapılmış kartı kullanarak yarar sağlayan fail, fiil daha ağır cezayı gerektiren başka bir suç teşkil etmedikçe TCK m. 245/3 gereğince dört yıldan sekiz yıla kadar hapis ve beşbin güne kadar adli para cezasıyla cezalandırılır.
Sahte kredi kartı basmanın veya satmanın cezası nedir?
Başkalarının hesaplarıyla ilişkilendirerek sahte banka veya kredi kartı üreten, satan, devreden, satın alan veya kabul eden fail TCK m. 245/2 uyarınca üç yıldan yedi yıla kadar hapis ve onbin güne kadar adli para cezası ile cezalandırılır.
Akrabanın kredi kartını rıza dışı kullanmak cezalandırılır mı?
Ayrılık kararı verilmemiş eş, altsoy veya üstsoy, bu derecedeki kayın hısımları, evlatlık ya da aynı konutta yaşayan kardeşlerin zararına işlenen TCK m. 245/1 fiillerinde şahsi cezasızlık sebebi bulunduğundan ceza verilmez.
Kart aidatı iadesi bahanesiyle onay şifresi alınarak yapılan harcama hangi suçu oluşturur?
Tüketici heyetinden arandığı izlenimi verilerek onay şifresi temin edilip yapılan harcamalar TCK m. 245/1 değil, Yargıtay 8. Ceza Dairesi kararı gereğince nitelikli dolandırıcılık suçunu oluşturur.
Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.
Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy