İtalya’da Şirket Kurarak Oturum İzni Şartları

Şirket Kuruluşu ve Oturum Hakkı İlişkisi

İtalya'da bir şirket kurmak, mevcut bir şirketten hisse devralmak, vergi numarası edinmek, banka hesabı açmak veya ticari faaliyete başlamak, şirket ortağı olan üçüncü ülke vatandaşına kendiliğinden İtalya'da yaşama veya ikamet hakkı sağlamaz. Şirketin Ticaret Siciline kaydedilmiş olması ile yabancı ortağın ülkede fiilen bulunması ve faaliyet yürütmesi ayrı kurallara bağlıdır. Şirket ortağının İtalya'da fiili ikamet sağlaması ve şirketi bizzat yönetebilmesi için yabancılar mevzuatı uyarınca ayrıca usulüne uygun vize ve oturum izni alınması gerekir.

Bağımsız ticari faaliyet yürütecek üçüncü ülke vatandaşlarının ülkeye giriş yapmadan önce serbest çalışma izni ve vizesi alması, İtalya'ya giriş yaptıktan sonra ise sekiz gün içinde oturum izni başvurusunda bulunması gerekmektedir.

Serbest Çalışma Kotası ve Girişimci Şartları

İtalya'da bağımsız mesleki ve ticari faaliyetler kota sınırlamasına tabi tutulmaktadır. 2026 ile 2028 seneleri arasındaki dönemi düzenleyen 2 Ekim 2025 tarihli Decreto Flussi kararıyla, 2026 senesi için serbest çalışma kontenjanı toplamda 650 kişi olarak tayin edilmiştir. Söz konusu kontenjan dahilindeki 500 kişilik pay; öngörülen yatırım kriterlerini sağlayan müteşebbisler, serbest meslek sahipleri, şirketlerde tanımlı idari ve denetim görevlerini icra edenler, üstün nitelikli sanatçılar ile yenilikçi startup kurucularından oluşan gruplara tahsis edilmiştir.

Standart girişimci kategorisi üzerinden serbest çalışma vizesine başvuracak kişilerin girişim planında kendi kaynaklarından en az 500.000 Euro kullanması ve işletme bünyesinde en az üç yeni istihdam oluşturması şarttır. Bu kategoride başvurucunun yalnızca banka hesabında 500.000 Euro göstermesi yeterli sayılmamakta; bahse konu mali kaynağın şirkete nasıl aktarılacağı, hangi harcamalara tahsis edileceği ve planlanan faaliyetin İtalyan ekonomisine sağlayacağı katkı da açıkça ortaya konulmalıdır.

Yenilikçi Girişimler ve Italia Startup Visa Modeli

Yenilikçi iş fikirlerine sahip girişimciler için Italia Startup Visa mekanizması işletilmektedir. Bu programa başvuruda bulunabilmek için genel olarak ayrıntılı bir iş modeli hazırlanması ve startup faaliyetine ayrılabilecek en az 50.000 Euro tutarında mali kaynak gösterilmesi gerekir. Başvuru sahibi İtalya'ya gitmeden çevrim içi ortamda başvuru yapabilmekte; dosya İtalya İşletmeler ve Made in Italy Bakanlığı bünyesindeki teknik komite tarafından incelenmektedir. Eksiksiz başvuruların en fazla 30 gün içinde sonuçlandırılması öngörülmektedir.

Yenilikçi startup statüsünün kazanılması için şirketin limited veya benzeri bir sermaye şirketi formunda kurulması, faaliyet merkezinin İtalya'da yer alması ve temel faaliyetinin yenilikçi ürün veya hizmet geliştirilmesine dayanması şarttır. Bununla birlikte şirketin araştırma ve geliştirme harcamaları, nitelikli personel istihdam oranı veya tescilli patent ve yazılım hakları ölçütlerinden en az birini karşılaması aranır.

İtalya'da halihazırda geçerli bir yasal oturum izniyle bulunan yabancılar, Italia Startup Hub sistemi aracılığıyla ülkeden çıkış yapmaksızın oturum izinlerini yenilikçi startup faaliyetine dönüştürebilmektedir. Bu usulde gerekli izin sürecinin 20 gün içinde tamamlanması hedeflenmektedir.

Yatırımcı Vizesi ile İkamet Esasları

Yatırımcı Vizesi (Investor Visa for Italy) çerçevesinde yabancıların bir İtalyan sermaye şirketine en az 500.000 Euro veya resmi statüye sahip yenilikçi bir startupa en az 250.000 Euro yatırım yapması mümkündür. Belirlenen şartları sağlayan yabancılara iki yıl süreli vize tanzim edilmektedir.

Yatırımcı vizesi prosedüründe başvuru sahibinin öncelikle Investor Visa Komitesinden Nulla Osta alması ve ikamet ettiği ülkedeki İtalyan dış temsilciliğinden ulusal vize temin etmesi gerekir. İtalya'ya giriş yapılmasının ardından sekiz gün içinde oturum izni başvurusunda bulunulmalı ve taahhüt edilen sermaye yatırımı ülkeye giriş tarihinden itibaren üç ay içinde tamamen gerçekleştirilmelidir.

Şirket Yöneticiliği Göreviyle Oturum Başvuruları

İtalya'da bir şirketin kurulmasının ardından yabancı ortağın kendisini şirket müdürü veya yönetim kurulu üyesi olarak ataması otomatik bir oturum hakkı oluşturmaz. Yönetim pozisyonuna dayalı oturum başvurusunda şirketin gerçek ve faal bir ticari yapıya sahip olması, mali yapısının yeterli bulunması, üstlenilen görevin mevzuatta açıkça kabul edilen kurumsal görevler arasında yer alması ve görevin yalnızca vize temin etme amacıyla muvazaalı olarak oluşturulmamış bulunması gerekmektedir.

Sermaye Şirketlerinin Kuruluşu ve Bildirim Süreci

İtalya'da S.r.l. türü sermaye şirketleri asgari 1 Euro sermaye tutarıyla kurulabilmektedir. Ancak şirket sermayesinin 10.000 Euro'nun altında belirlenmesi durumunda, sermaye bedelinin tamamen nakit olarak ödenmesi ve kanuni yedeklere ilişkin özel mevzuat kurallarına uyulması şarttır. Standart ana sözleşmenin uygulandığı basitleştirilmiş model olan S.r.l.s. şirketlerinde ise sermaye 1 Euro ile 9.999,99 Euro arasında tayin edilir. Şirketin çok düşük bir sermaye tutarıyla kurulabilmesi imkanı, oturum izninin de düşük sermaye ile temin edilebileceği anlamına gelmemektedir.

Limited ve anonim şirket kuruluşları kural olarak İtalyan noteri huzurunda düzenlenen kuruluş sözleşmesi ve ana sözleşme ile icra edilir. Noter hukuka uygunluk denetimini gerçekleştirerek belgeleri elektronik ortamda yetkili Ticaret Siciline iletir. İtalya'daki tüm şirketlerin Ticaret Odaları ağı tarafından idare edilen ulusal Ticaret Siciline kaydı zorunludur. Kuruluş başvurularında herhangi bir eksiklik bulunmaması halinde işlemler sicile ulaştıktan sonra beş gün içinde sonuçlandırılmaktadır.

Birçok ticari faaliyette, belediyeler nezdindeki tek durak işyeri birimi olan SUAP üzerinden SCIA faaliyete başlama bildirimi yapılır. Gerekli şartların mevzuata uygun olması ve zorunlu belgelerin sunulması halinde SCIA bildirimi, işletmenin bildirimin yapıldığı tarihten itibaren faaliyete başlamasına imkan sağlayabilir. Ancak bildirimin yapılmış olması idarenin denetim yetkisini ortadan kaldırmaz; yetkili makamların sonradan denetim gerçekleştirme ve eksikliklerin giderilmesini talep etme yetkisi devam eder.

Oturum İzninin Süresi, Yenilenmesi ve Aile Birleşimi

Serbest çalışma amacıyla düzenlenen oturum izinleri en fazla iki yıllık dönemler için verilir; izin süresi vizenin kapsamına ve faaliyetin niteliğine göre belirlenir. Oturum izninin geçerlilik süresi dolmadan önce yenileme başvurusunda bulunulmalı ve bu aşamada şirketin faal olduğu, yeterli gelir elde edildiği, şirkete ait vergi ve sosyal güvenlik yükümlülüklerinin yerine getirildiği kanıtlanmalıdır.

En az bir yıl süreli serbest çalışma veya yatırımcı oturum iznine sahip olan yabancılar, yeterli gelire ve aile büyüklüğüne uygun bir konuta sahip olma koşuluyla aile birleşimi başvurusunda bulunabilir. Aile birleşimi prosedüründe eş, reşit olmayan küçük çocuklar ve kanunda belirtilen diğer bağımlı aile fertleri için ayrı bir başvuru yürütülür; bu başvuruda aile bağını kanıtlayan doğum ve evlilik belgelerinin apostilli ve İtalyanca tercümeli olarak sunulması ve aile fertlerinin geçimini sağlayacak gelirin bulunması şarttır.

Hukuki uyarı: Bu içerik genel bilgilendirme amacı taşır; somut olay değerlendirmesi için avukata başvurulmalıdır.

Hazırlayan: Av. Erdal Ersoy